{"id":610,"date":"2012-02-14T13:08:10","date_gmt":"2012-02-14T10:08:10","guid":{"rendered":"http:\/\/trockist.net\/?p=610"},"modified":"2019-03-22T14:16:02","modified_gmt":"2019-03-22T11:16:02","slug":"ortadogu-ve-kuzey-afrika-devrimleri-uzerine-perspektifler-2012","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2012\/02\/14\/ortadogu-ve-kuzey-afrika-devrimleri-uzerine-perspektifler-2012\/","title":{"rendered":"Ortado\u011fu ve Kuzey Afrika devrimleri \u00fczerine perspektifler &#8211; 2012"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Uluslararas\u0131 Birlik Komitesi<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>1.<\/strong> 17 Aral\u0131k g\u00fcn\u00fc Muhammed Bouazizi\u2019nin kendini yakmas\u0131yla ba\u015flayan isyan\u0131n Tunus\u2019ta bir devrime d\u00f6n\u00fc\u015fmesi ve bu devrimin k\u0131sa s\u00fcrede M\u0131s\u0131r, Fas, Bahreyn, Yemen, Libya ve son olarak da Suriye\u2019ye s\u0131\u00e7ramas\u0131 Arap \u00fclkelerindeki devrimler s\u00fcrecini ba\u015flatm\u0131\u015f oldu. \u0130\u015fsizlik ve yoksullu\u011fun h\u0131zla artmas\u0131yla patlak veren seferberliklerde, emperyalist s\u00f6m\u00fcr\u00fcye ve rejimlerin bask\u0131c\u0131 ayg\u0131tlar\u0131na tahamm\u00fcl\u00fc kalmayan kitleler \u201cdiktat\u00f6r, defol!\u201d slogan\u0131yla soka\u011fa \u00e7\u0131kt\u0131lar. Arap Devrimleri, Kuzey Afrika ve Ortado\u011fu\u2019daki politik dengeleri alt \u00fcst ederken, d\u00fcnya politik durumunda yeni bir d\u00f6nemin a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131n olanaklar\u0131n\u0131 yaratt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>2.<\/strong> Emperyalizmin ve Siyonizmin m\u00fcttefikleri olan diktat\u00f6rl\u00fcklerin b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131n devrilmesi d\u00fcnya \u00f6l\u00e7e\u011finde de s\u0131n\u0131flar m\u00fccadelesine etkilerini yans\u0131tt\u0131. Avrupa\u2019da yay\u0131lan \u201c\u00f6fkeliler\u201d hareketi, ABD\u2019deki \u201cOccupy Wall Street\u201d eylemlilikleri gibi Arap halklar\u0131n\u0131n m\u00fccadelesini \u00f6rnek ald\u0131klar\u0131n\u0131 ifade eden m\u00fccadeleler filizlendi. B\u00f6lgede ise, bu s\u00fcre\u00e7, Filistin halk\u0131n\u0131n m\u00fccadelesine yeni bir dinamik kazand\u0131rmakta. Kaddafi\u2019nin Trablus\u2019tan ka\u00e7t\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn M\u0131s\u0131rl\u0131 kitlelerin \u0130srail\u2019in Kahire b\u00fcy\u00fckel\u00e7ili\u011fini i\u015fgal etmeleri; Filistin\u2019in Birle\u015fmi\u015f Milletler\u2019e ba\u011f\u0131ms\u0131z devlet olarak tan\u0131nma ba\u015fvurusunda bulunmas\u0131; Filistin Kurtulu\u015f \u00d6rg\u00fct\u00fc ile Hamas aras\u0131nda birle\u015fme do\u011frultusunda ad\u0131mlar\u0131n at\u0131lmas\u0131 bunun \u00f6rnekleri.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>3.<\/strong> Devrimlerin patlak vermesiyle kendisini solda tan\u0131mlayan bir dizi hareket i\u00e7erisinde s\u00fcrecin devrim olup olmad\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin yayg\u0131n bir tart\u0131\u015fma ba\u015flad\u0131. Ya\u015fanan kafa kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 bir dizi politik tutars\u0131zl\u0131\u011fa sebep oldu. Sosyal demokrasi ve resmi sosyalist partiler ku\u015fkusuz kar\u015f\u0131devrimci bir y\u00f6neli\u015fle kendi \u00fclke burjuvazileri ve emperyalist d\u00fcnyayla birlikte, \u00f6nce Bonapartist rejimleri destekledi, ard\u0131ndan bu rejimlerin devrim kar\u015f\u0131s\u0131nda dayanamayaca\u011f\u0131n\u0131 anlay\u0131nca muhalefet hareketlerini \u201conaylay\u0131p\u201d devrimi ve alternatif \u00f6nderlikleri denetim alt\u0131na alma \u00e7abas\u0131na y\u00f6neldi. Bunlar\u0131n yan\u0131nda Chavez ve Castro iktidarlar\u0131, ulusalc\u0131 sol ak\u0131mlar; Libya\u2019ya NATO m\u00fcdahalesi ile birlikte, devrimleri \u201cantiemperyalist\u201d komplolar olarak niteleyerek; Kaddafi ve Esad rejimlerini desteklediklerini ifade ettiler. Bu tutum, uluslararas\u0131 s\u0131n\u0131f dayan\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n \u00f6r\u00fclmesini ciddi manada engellemi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>4.<\/strong> Bug\u00fcn Arap co\u011frafyas\u0131nda, y\u0131llarca kitleleri otoriter y\u00f6netimler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla boyunduruk alt\u0131nda tutan asker polis rejimlerinin y\u0131k\u0131lmas\u0131, hem b\u00f6lge hem de d\u00fcnya devrimi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir k\u0131r\u0131lmay\u0131 ifade ediyor. Arap devrimleri, ulusalc\u0131 veya \u0130slamc\u0131 \u00f6nderliklerin etkisi veya do\u011frudan m\u00fcdahalesi olmadan, kitlelerin ba\u011f\u0131ms\u0131z giri\u015fimleri sonucunda birer halk devrimi olarak ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Ayaklanan kitlelerin herhangi bir \u00f6rg\u00fctl\u00fc \u00f6nderli\u011fe sahip olmamalar\u0131 bu devrimlere kendili\u011finden bir karakter kazand\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Arap devrimlerinin g\u00fcc\u00fcn\u00fc oldu\u011fu kadar s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 belirleyen de, i\u015fte bu karakteridir. \u00d6te yandan, ba\u015fta Tunus ve M\u0131s\u0131r\u2019da diktat\u00f6rlerin gitmesine ra\u011fmen, rejimin eski kurumlar\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmesi devrimlerin politik a\u00e7\u0131dan hen\u00fcz hedeflerine ula\u015famad\u0131\u011f\u0131n\u0131, tamamlanmad\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na geliyor. S\u00fcrecin geneline ili\u015fkin, kitlelerin demokratik sloganlar alt\u0131nda kendili\u011finden harekete ge\u00e7erek kurulu sistemi tahrip etmesi, ikili iktidar n\u00fcveleri ta\u015f\u0131yan savunma ama\u00e7l\u0131 \u00f6zy\u00f6netim organlar\u0131 olu\u015fturmalar\u0131 ve bunun olas\u0131 i\u015f\u00e7i ve halk h\u00fck\u00fcmetinin olu\u015fmas\u0131n\u0131n nesnel politik ko\u015fullar\u0131n\u0131 yaratmas\u0131 sebebiyle, Arap Devrimlerinin i\u00e7inde bulundu\u011fu a\u015famay\u0131 tamamlanmam\u0131\u015f demokratik devrimler olarak tan\u0131mlayabiliriz.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>5.<\/strong> Libya, Yemen, Bahreyn ve Suriye\u2019de diktat\u00f6rlerin kitle seferberliklerine kar\u015f\u0131 katliamlara giri\u015fmesi Arap Devrimleri s\u00fcrecinde yeni bir a\u015famay\u0131 ba\u015flatt\u0131. Libya s\u00fcrecine m\u00fcdahil olan emperyalizm, ayn\u0131 maceray\u0131 di\u011fer \u00fclkelerde tekrarlamaktan ka\u00e7\u0131nmakta, ama devrimleri durdurma ve denetimi alt\u0131na alma do\u011frultusunda yeni taktikler geli\u015ftirmekte. Libya\u2019ya m\u00fcdahalesi s\u0131ras\u0131nda toplad\u0131\u011f\u0131 tepkiler ve ard\u0131ndan \u00fclkede olu\u015fan denetim d\u0131\u015f\u0131 kaotik durum, d\u00fcnya ekonomik krizinin yarat\u0131\u011f\u0131 bas\u0131n\u00e7, askeri bir m\u00fcdahalenin gerektirdi\u011fi g\u00fc\u00e7l\u00fckler, Suriye\u2019nin stratejik konumu nedeniyle b\u00f6lgedeki bir istikrars\u0131zl\u0131\u011f\u0131n \u0130srail i\u00e7in yaratabilece\u011fi tehlikeler&#8230; b\u00fct\u00fcn bunlar emperyalizmi ba\u015fka taktikler uygulamaya zorlamakta. Suudi Arabistan\u2019\u0131n Bahreyn\u2019e askeri birlikler g\u00f6ndermesi ya da Yemen\u2019deki gibi pilotsuz bombard\u0131man u\u00e7aklar\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 gibisinden dolayl\u0131 bir askeri m\u00fcdahale, ya da Yemen\u2019de ve \u015fimdi Suriye\u2019de uygulamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 rejim ile muhalefet aras\u0131nda uzla\u015fma sa\u011flama giri\u015fimleri hep devrimi durdurmaya y\u00f6nelik uygulamalar\u0131d\u0131r. Bu ama\u00e7la emperyalizm, y\u0131k\u0131lan rejimlerin kal\u0131nt\u0131lar\u0131ndan \u00e7ok, kitlelerin deste\u011fine sahip \u201cyeni\u201d \u00f6nderliklerle i\u015fbirli\u011fi yapma, neredeyse s\u00fcrece hi\u00e7 kat\u0131lmam\u0131\u015f \u0130slamc\u0131 \u00f6nderlikleri \u00f6ne s\u00fcrme \u00e7abas\u0131nda. Ancak \u0130slamc\u0131 ak\u0131mlar\u0131n, emperyalist \u00e7\u0131karlarla hareket ederek kitlelerin taleplerini kar\u015f\u0131layabilmeleri hem imkans\u0131z hem de kendi varl\u0131klar\u0131 ad\u0131na \u00f6l\u00fcmc\u00fcl bir \u00e7abad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00e7okuluslu \u015firketlerin \u0130slamc\u0131 \u00f6nderliklerle i\u015fbirli\u011fi yaparak bu \u00fclkeleri f\u00fctursuzca ya\u011fmalamaya devam etmesi, eskiden oldu\u011fu gibi pek de kolay olmayacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>6.<\/strong> Ulusalc\u0131 Arap iktidarlar\u0131 1980\u2019li y\u0131llara dek, d\u00fcnya jeostratejisinde emperyalizmle aralar\u0131na mesafe koyup d\u00f6nemin SSCB\u2019siyle daha yak\u0131n diplomatik ve askeri ili\u015fkiler geli\u015ftirerek pop\u00fclist politikalar temelinde kendisine toplumsal bir temel olu\u015fturmaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015flard\u0131. Bununla birlikte, kapitalist d\u00fcnyan\u0131n birer par\u00e7as\u0131 olarak kalm\u0131\u015flar ve \u00fclkelerindeki toplumsal bi\u00e7imleni\u015fte burjuva m\u00fclkiyet ili\u015fkilerini temel almaya devam etmi\u015flerdi. Rejimler, komprador burjuvazi ile devlet b\u00fcrokrasisinin (askeri ve sivil) \u00e7\u0131karlar\u0131na hizmet eden Bonapartist bir nitelik kazanarak kitleler \u00fczerinde i\u015fleyen m\u00fcthi\u015f bir bask\u0131 mekanizmas\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fc.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>7. <\/strong>1970\u2019lerin ikinci yar\u0131s\u0131ndan itibaren d\u00fcnya kapitalizminin yeni bir krize s\u00fcr\u00fcklendi\u011fi, 80\u2019lerin ortalar\u0131nda neoliberalizmin \u201ck\u00fcreselle\u015fme\u201d sald\u0131r\u0131s\u0131n\u0131 ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 ve Stalinizmin SSCB\u2019den ba\u015flayarak t\u00fcm eski i\u015f\u00e7i devletlerinde \u00e7\u00f6kmeye y\u00fcz tuttu\u011fu ko\u015fullarda, Arap Bonapartizmleri de derin bir bunal\u0131ma girdi. Arap \u00fclkeleri i\u00e7in 1974 petrol kriziyle ba\u015flayan bunal\u0131m, petrol gelirine dayal\u0131 ekonomileri \u015fiddetli bir krize s\u00fcr\u00fckledi. \u00d6te yandan, emek\u00e7ilerin gelir d\u00fczeyindeki h\u0131zl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fc\u015f sonucu yayg\u0131nla\u015fan yoksulluk, Arap ulusalc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n kitlelerin deste\u011fini kaybetmesine yol a\u00e7t\u0131. Fakat kitlelerin ho\u015fnutsuzluk ve tepkilerini \u00f6rg\u00fctleyip \u00f6nderlik bo\u015flu\u011funu dolduranlarsa \u0130slami ak\u0131mlar oldu. \u0130slami ak\u0131mlar\u0131n geli\u015ftirdi\u011fi \u201cantiemperyalist\u201d s\u00f6ylem, yerli burjuvazilerin kendi \u00fclkelerinin kaynaklar\u0131ndan daha fazla yararlanma istemlerinin bir \u00fcr\u00fcn\u00fc ve emperyalizmle i\u015fbirli\u011fi i\u00e7indeki asker-polis rejimleri kar\u015f\u0131s\u0131nda kendileri i\u00e7in istedikleri \u201cdemokrasi\u201dden ibaretti.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>8.<\/strong> Bu ko\u015fullar alt\u0131nda Arap rejimleri politik ve ekonomik d\u00fczeylerde yeniden \u00f6rg\u00fctlenmeye ihtiya\u00e7 duyuyordu. Politik d\u00fczlemde, i\u00e7erde bask\u0131 sistemini yo\u011funla\u015ft\u0131r\u0131rken uluslararas\u0131 arenada emperyalizmle daha iyi ili\u015fkiler kurmaya giri\u015ftiler. \u00d6ncelikle M\u0131s\u0131r ve \u00dcrd\u00fcn, ard\u0131ndan Filistin Kurtulu\u015f \u00d6rg\u00fct\u00fc Siyonist devletin me\u015fruiyetini tan\u0131yarak emperyalizmle bar\u0131\u015f anla\u015fmalar\u0131 imzalad\u0131lar (1979 Camp David, 1993 Oslo). Suriye bu anla\u015fmalar\u0131 sessizce destekledi ve bunun kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda L\u00fcbnan\u2019daki askeri i\u015fgaline emperyalizmin ses \u00e7\u0131karmamas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131. 1980-88 aras\u0131nda Irak, emperyalizmin jandarmas\u0131 rol\u00fcyle \u0130ran\u2019a kar\u015f\u0131 t\u00fcm b\u00f6lgeyi yang\u0131n yerine \u00e7eviren ve kitlelere sefalet getirmekten ba\u015fka bir i\u015fe yaramayan kanl\u0131 bir sava\u015fa giri\u015fti. 1988\u2019de Cezayir, Fas \u00fczerinden eski s\u00f6m\u00fcrgecisi Fransa ile diplomatik ili\u015fkilerini yeniden tesis etti. 2003\u2019ten itibaren Kaddafi emperyalizmin d\u00fcnya \u00f6l\u00e7e\u011findeki \u201canti-ter\u00f6r\u201d sava\u015f\u0131nda ajan ve i\u015fkenceci olma g\u00f6revi \u00fcstlendi. B\u00fct\u00fcn bu geli\u015fmeler yar\u0131s\u00f6m\u00fcrge Arap devletlerinin emperyalizme olan ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131na daha do\u011frudan ve derin bir nitelik kazand\u0131rd\u0131.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>9.<\/strong> Ulusalc\u0131 Arap rejimlerinin ekonomik alanda ger\u00e7ekle\u015ftirdikleri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm, liberalle\u015fme ve ulusal kaynaklar\u0131 emperyalizmin d\u00fcnya \u00f6rg\u00fctlerine ve \u00e7okuluslu \u015firketlerine a\u00e7mak oldu. 1980\u2019ler boyunca M\u0131s\u0131r, Sudan, Fas, Tunus, \u00dcrd\u00fcn, onu izleyen on y\u0131l i\u00e7inde L\u00fcbnan, Cezayir ve Yemen IMF (Uluslararas\u0131 Para Fonu) ve D\u00fcnya Bankas\u0131 ile teknik ve mali anla\u015fmalar imzalad\u0131, nihayet 2000\u2019lerde Libya ve Suriye ayn\u0131 do\u011frultuda ad\u0131mlar att\u0131. Kaddafi , \u0130spanya ve Almanya\u2019dan kolayl\u0131kla silah sat\u0131n alabiliyordu. Tunus\u2019u kendi \u015firketiymi\u015f\u00e7esine i\u015fleten Bin Ali ailesi, Frans\u0131z h\u00fck\u00fcmet temsilcilerini \u00f6zel u\u00e7aklarla getirip l\u00fcks yatlarda ve yazl\u0131klarda a\u011f\u0131rlayabiliyor, bu sayede kendi denetimindeki \u00fclke ihracat\u0131n\u0131n y\u00fczde 50\u2019sini Avrupa\u2019da pazarlayabiliyor ve AB\u2019li yat\u0131r\u0131m \u015firketlerine cazip pazarlar sunabiliyordu. Gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131, yoksulluk d\u00fczeyi ve i\u015fsizlik oran\u0131 rakamlar\u0131 insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 korkutucu d\u00fczeylere ula\u015fan Fas\u2019ta monar\u015fi, serbest ticaret b\u00f6lgesi i\u00e7in ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131 Tanca liman\u0131n\u0131n in\u015faat\u0131 i\u00e7in 1 milyar dolar harcayabiliyordu. \u00dcrd\u00fcn ve Bahreyn monar\u015fileri de ABD ile benzer serbest ticaret anla\u015fmalar\u0131 imzalam\u0131\u015flard\u0131. 2009\u2019da M\u0131s\u0131r, Uluslararas\u0131 Finans Korporasyonu ve D\u00fcnya Bankas\u0131 taraf\u0131ndan kendisine verilen en y\u00fcksek kredi notunu kutlarken, ayn\u0131 zamanda bu kurulu\u015flar\u0131n raporlar\u0131nda \u00fclkedeki i\u015fsizlik oran\u0131na, gelir adaletsizli\u011fine ve Kahire\u2019nin \u00e7evresine y\u0131\u011f\u0131lm\u0131\u015f milyonlarca yoksulun ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 gecekondulara de\u011finilmemesine seviniyordu. \u0130\u015fte Arap devrimleri s\u00fcreci, bu ekonomik, politik ve toplumsal sald\u0131r\u0131 panoramas\u0131na kar\u015f\u0131 duyulan \u00f6fkenin nitel bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme u\u011framas\u0131n\u0131n bir sonucudur.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Tunus ve M\u0131s\u0131r<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>10.<\/strong> 2010\u2019un sonunda, polisin, seyyar sat\u0131c\u0131l\u0131k yapt\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada tezgah\u0131na el koymas\u0131n\u0131, kendini ate\u015fe vererek protesto eden Muhammed Bouazizi\u2019nin eylemi; binlerce i\u015fsiz, \u00f6\u011frenci ve yoksul kitleleri \u00fclkede y\u00fczde 31\u2019e varan i\u015fsizli\u011fe, bask\u0131 politikalar\u0131na kar\u015f\u0131 ayakland\u0131rd\u0131. Bu ayaklanmalar\u0131n s\u00fcreklilik kazanmas\u0131 ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n isyana yayg\u0131n bir grev dalgas\u0131yla kitlesel olarak kat\u0131l\u0131m\u0131 sonucu, 24 y\u0131ll\u0131k diktat\u00f6r Zeynel Abidin Bin Ali devrildi. \u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n devrime kat\u0131l\u0131m\u0131 rejim yanl\u0131s\u0131 UGTT (Tunus Genel \u0130\u015f Sendikas\u0131) sendikas\u0131 i\u00e7inde \u00e7atlamalara yol a\u00e7t\u0131, pek \u00e7ok yerel sendika \u00f6rg\u00fct\u00fc b\u00fcrokrasiden koparak devrime aktif olarak ve hatta belirli b\u00f6lgelerde \u00f6nc\u00fc \u00f6rg\u00fctleyici g\u00fc\u00e7 olarak kat\u0131ld\u0131. Tunus\u2019ta Bin Ali\u2019nin devrilmesinden bu yana 1500\u2019\u00fc a\u015fk\u0131n grev ve i\u015f\u00e7i m\u00fccadelesi ger\u00e7ekle\u015fti.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>11.<\/strong> Kendili\u011finden geli\u015fen bu isyan dalgas\u0131n\u0131n \u015f\u00f6yle bir arka plan\u0131 var. Tunus\u2019ta ekonominin liberalle\u015ftirilmesi sonucunda do\u011fan yoksullu\u011fa kar\u015f\u0131 1984\u2019te \u201cEkmek Ayaklanmas\u0131\u201d ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f; 1987\u2019de UGTT\u2019nin d\u00fczenledi\u011fi protesto g\u00f6sterilerine g\u00fcvenlik kuvvetleri ate\u015f a\u00e7m\u0131\u015f (\u201cKara Per\u015fembe\u201d); 2008\u2019de g\u00fcneydeki Maden Havzas\u0131\u2019nda madenciler \u00fccret ve sosyal haklar\u0131 i\u00e7in grev ve direni\u015fler d\u00fczenlemi\u015f; 2010 A\u011fustosu\u2019nda Ben Guerdane\u2019de h\u00fck\u00fcmetin s\u0131n\u0131r kapatmas\u0131 uygulamas\u0131n\u0131 protesto eden g\u00f6stericiler ile polis aras\u0131nda \u00e7at\u0131\u015fmalar ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131. T\u00fcm bu s\u00fcre\u00e7le birlikte, 2008 krizinin etkiledi\u011fi turizm ve hizmet sekt\u00f6rlerindeki i\u015ften \u00e7\u0131karmalar, temel g\u0131da fiyatlar\u0131ndaki art\u0131\u015f ve bask\u0131 politikalar\u0131 Tunus devriminin ta\u015flar\u0131n\u0131 d\u00f6\u015fedi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>12.<\/strong> Tunus\u2019ta halk, rejimin muhaf\u0131zlar\u0131na kar\u015f\u0131 bir\u00e7ok \u015fehirde savunma milisleri olu\u015fturdu. Kafsa, Kassarin, Sidi Bu Zeyd ve Tala \u015fehirlerinde, yerel y\u00f6netimin ve polisin ka\u00e7\u0131\u015f\u0131yla, kitleler g\u00fcvenlik, g\u0131da, sa\u011fl\u0131k gibi ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 olu\u015fturduklar\u0131 halk komiteleriyle kar\u015f\u0131l\u0131yorlar. Yine, rejimin paramiliter g\u00fc\u00e7lerine kar\u015f\u0131 g\u00fcvenliklerini sa\u011flamak amac\u0131yla \u201cdevrim savunma komiteleri\u201d olu\u015fturuldu, ancak rejimin temel dire\u011fi olan orduya y\u00f6nelik g\u00fcven h\u00e2l\u00e2 s\u00fcrmektedir. Komiteler \u00e7ok s\u0131n\u0131fl\u0131 yap\u0131da olup kendili\u011finden bir bi\u00e7imde olu\u015fmu\u015ftur, ama ayn\u0131 zamanda ikili iktidar n\u00fcvelerini olu\u015fturmaktad\u0131r. Bu komitelerin en \u00f6nemli zaaf\u0131 kendilerini yeni se\u00e7imlere kadar h\u00fck\u00fcmeti \u201cdenetlemekle\u201d s\u0131n\u0131rlamalar\u0131 ve iktidar\u0131 kendi ellerine almaktan ka\u00e7\u0131nmalar\u0131d\u0131r. Bu tutum sadece gericili\u011fe alan a\u00e7makla kalmamakta, ama ayn\u0131 zamanda demokratik s\u00fcrecin \u201ctamamlanmas\u0131\u201d ad\u0131na grevlerin frenlenmesine olanak sa\u011flamakta. Bunun sonucunda se\u00e7imlere en k\u00f6t\u00fc ko\u015fullarda gelindi ve emperyalizmin kendi m\u00fcttefikini belirleyebilmesini olanakl\u0131 k\u0131ld\u0131: En Nahda se\u00e7imlerde mutlak \u00e7o\u011funlu\u011fu elde etti. Bununla birlikte i\u015f\u00e7i m\u00fccadeleleri Bin Ali\u2019nin d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcnden sonra oldu\u011fu kadar, kitlelerin ya\u015fam ko\u015fullar\u0131nda hi\u00e7bir iyile\u015fme yaratma yetene\u011fine sahip olmayan Ennahda\u2019n\u0131n iktidara gelmesinden sonra da s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr ve halen de s\u00fcrmektedir (Tunus\u2019ta devrimden bu yana 138 ki\u015fi i\u015fsiz oldu\u011fu i\u00e7in kendini yakma eyleminde bulundu). Bu durum, demokratik ve toplumsal istemlerine ula\u015fabilmeleri i\u00e7in kitlelerin bir i\u015f\u00e7i-emek\u00e7i h\u00fck\u00fcmeti do\u011frultusunda seferberliklere devam etmelerinin acil bir ihtiya\u00e7 oldu\u011funu g\u00f6steriyor.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>13.<\/strong> 7 ayd\u0131r iktidarda bulunan \u0130slamc\u0131 Ennahda partisi, sosyal demokrat Etakatol ve cumhuriyet kongresi, kitleler yeni bir devrim i\u00e7in m\u00fccadeleye girmezlerse, i\u015fsizli\u011fin son bulmayaca\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k bir bi\u00e7imde kan\u0131tlad\u0131lar. \u0130\u015fsizlik rakamlar\u0131, Bin Ali d\u00f6nemini aratmad\u0131\u011f\u0131 gibi, bug\u00fcn daha da artm\u0131\u015f durumda ve i\u015f\u00e7ilerin s\u00f6m\u00fcr\u00fclme ko\u015fullar\u0131nda en ufak bir de\u011fi\u015fiklik yok. Kitlelerin diktat\u00f6rl\u00fc\u011fe kar\u015f\u0131 verdi\u011fi m\u00fccadeleden beklentisi bu de\u011fildi. Ama baz\u0131 \u015feyler s\u00fcratle de\u011fi\u015fmeye ba\u015fl\u0131yor; \u0130slamc\u0131 Ennahda \u00fczerinde yo\u011funla\u015fan g\u00fcven, her ge\u00e7en g\u00fcn erimeye y\u00fcz tutuyor. Birka\u00e7 ay \u00f6ncesine kadar yorumlar, diktat\u00f6r yanl\u0131lar\u0131n\u0131n tutuklanmas\u0131n\u0131n h\u00fck\u00fcmete y\u00f6nelik g\u00fcveni besleyecek bir etmen oldu\u011funu vurguluyordu. Bug\u00fcn bu olas\u0131l\u0131\u011fa \u00e7ok az ki\u015fi inan\u0131yor. Bunun en a\u00e7\u0131k g\u00f6stergeleri, madencilik b\u00f6lgesi Redeyef ya da Moulares, Regueb gibi yerlerdeki grevler veya Tala gibi i\u015f istemleriyle kitlesel g\u00f6sterilere sahne olan ve taleplerin h\u00fck\u00fcmet taraf\u0131ndan yan\u0131tlanmad\u0131\u011f\u0131 gibi bu taleplerin polis ve \u0130slamc\u0131lar\u0131n \u015fiddetiyle bast\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kentler.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>14.<\/strong> UGTT \u00f6nderli\u011finin Bin Ali\u2019nin d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn ard\u0131ndan, onun devamc\u0131s\u0131 olan Gannu\u015fi h\u00fck\u00fcmetine kat\u0131l\u0131\u015f\u0131 ve ancak sendikal tabandaki militanlar\u0131n ve Tunus halk\u0131n\u0131n bas\u0131nc\u0131yla birka\u00e7 saat sonra h\u00fck\u00fcmetten ayr\u0131l\u0131\u015f\u0131 \u00f6rne\u011finde tan\u0131k oldu\u011fumuz rol\u00fc, tek kelime ile utan\u00e7 vericidir. UGTT aparat\u0131, Bin Ali h\u00fck\u00fcmetinin bir par\u00e7as\u0131 olmu\u015f eski Tunus Kom\u00fcnist Partisi ve sol gruplar\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011fu, 2011 y\u0131l\u0131n\u0131n ilk aylar\u0131nda&nbsp; devrimi savunma komitelerinin ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131yla paralize oldular. Bu ak\u0131mlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6ncelik, demokrasinin sa\u011flamla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131ndayd\u0131. Ancak bir kez bu sa\u011fland\u0131\u011f\u0131nda, sonraki ad\u0131m olarak i\u015f\u00e7ilerin, i\u015fsizlerin ya da grevcilerin taleplerinin tatmin edilmesiyle ilgilenilebilecekti. Bu nedenle, ne diktat\u00f6r\u00fcn devrilmesinden sonra patlak veren grevlere m\u00fcdahil oldular, ne de devrim \u015fehitleri annelerinin adalet taleplerinin takip\u00e7isi oldular. Ku\u015fkusuz bu nedenle UGTT, Tunus toplumundan soyutland\u0131 ve Ennahda\u2019n\u0131n y\u00fckseli\u015finin ko\u015fullar\u0131 olu\u015ftu. Bu analiz ayn\u0131 zamanda devrimcilerin \u00f6n\u00fcndeki g\u00f6revlerden birinin de alt\u0131n\u0131 \u00e7izmekte; UGTT\u2019yi i\u015f\u00e7ilerin, i\u015fsiz gen\u00e7lerin ve \u015fehit annelerinin hizmetinde m\u00fccadelenin merkezine oturtmak. Bug\u00fcn Tunus\u2019daki de\u011fi\u015fime&nbsp; UGTT\u2019nin ge\u00e7irdi\u011fi d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm damgas\u0131n\u0131 vurmakta. \u0130slamc\u0131 Ennahda\u2019n\u0131n sendikay\u0131 kontrol alt\u0131na alma giri\u015fimlerinin yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 bir aparatlar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131, sendikal merkez ile h\u00fck\u00fcmeti kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya getirmi\u015f durumda. H\u00fck\u00fcmetin bu giri\u015fimi, geride kalan g\u00fcnlerde, sendikal merkez ve t\u00fcm \u00fcyelerce yan\u0131tland\u0131. Regueb\u2019de ger\u00e7ekle\u015ftirilen sendikal se\u00e7imlerde se\u00e7ilen 14 delegenin yaln\u0131zca 1 tanesi Ennahda ile ili\u015fkili iken, kalan 13 delege sol muhalefetin mensubuydu. H\u00fck\u00fcmet se\u00e7im sand\u0131\u011f\u0131nda a\u011f\u0131r bir yenilgiye u\u011frad\u0131. \u00dclkenin i\u00e7 b\u00f6lgelerinde yer alan ve \u00fclkenin en yoksul ve devrimci kentleri olan Sidi Bu Zeyd, Redeyef, Kafsa ve Tala gibi kentlerdeki se\u00e7imlerde de benzer sonu\u00e7lar al\u0131nd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>15.<\/strong> Se\u00e7imlerin ard\u0131ndan Ennahda h\u00fck\u00fcmeti, t\u00fcm m\u00fccadelelerin 3 ayl\u0131\u011f\u0131na durdurulmas\u0131n\u0131 istedi. Baz\u0131 yerlerde bu \u00e7a\u011fr\u0131ya uyuldu. Redeyef\u2019te i\u015f talebiyle verilen m\u00fccadeleler t\u00fcr\u00fcnden \u00f6rneklerde ise bu \u00e7a\u011fr\u0131ya uyulmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc. \u00dclkenin g\u00fcneyindeki maden b\u00f6lgesinde bir s\u00fcre boyunca, i\u015f talebiyle i\u015fyeri i\u015fgali, kitle seferberlikleri ve a\u00e7l\u0131k grevi t\u00fcr\u00fcnden hareketler ya\u015fand\u0131. Bu hakl\u0131 m\u00fccadeleler \u00f6zellikle UGTT \u00f6nderli\u011fince, izolasyona terk edildi. UGTT\u2019nin bu m\u00fccadeleleri desteklemek i\u00e7in kampanyalara giri\u015fmemi\u015f olmas\u0131 ve koordine etmemesi bir dizi yenilgiye yol a\u00e7acakt\u0131. UGTT bu d\u00f6nem boyunca b\u00fct\u00fcn a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u0130slamc\u0131l\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 m\u00fccadele ve laik bir toplum slogan\u0131na verdi. \u0130lk bak\u0131\u015fta anlaml\u0131 olan bu tutum, ger\u00e7ekte s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmekte olan emek m\u00fccadelelerine e\u015flik edilmedi\u011finde i\u015flevsiz bir taktik halini ald\u0131. Ennahda h\u00fck\u00fcmetinin hedefi, yaln\u0131zca \u0130slami bir toplum yaratmak de\u011fil, \u0130slamc\u0131l\u0131\u011f\u0131n b\u00fcy\u00fck ihaneti esas olarak Tunus\u2019taki devrimci s\u00fcreci imha etmek. Bug\u00fcn Tunus\u2019ta \u0130slamc\u0131larca hayata ge\u00e7irilen emperyalizmin politikalar\u0131 yaln\u0131zca \u0130slami bir toplumu hedeflemekten ibaret de\u011fil, temel olarak Tunus burjuvazisinin ve ABD ve Avrupa emperyalizmlerinin \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 sahiplenmekte kristalize oluyor. Bu h\u00fck\u00fcmet, Avrupa burjuvazisinin \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131n bir garant\u00f6r\u00fcd\u00fcr. Bu ko\u015fullar alt\u0131nda, i\u015f\u00e7ilerin ve i\u015fsiz gen\u00e7lerin m\u00fccadelelerine e\u015flik etmeksizin, laik bir toplum \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulunmakla yetinmek, \u00e7o\u011funlu\u011fu M\u00fcsl\u00fcman olan bir toplumda \u0130slamc\u0131lar\u0131n elini rahatlatmak anlam\u0131na gelmekte. \u00d6te yandan Selefilerin sendikac\u0131lara, i\u015f\u00e7ilere ve ilerici merkezlere y\u00f6nelik artan sald\u0131r\u0131lar\u0131, demokratik devrimin az say\u0131daki kazan\u0131m\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan ger\u00e7ek bir tehdit halini almaya ba\u015flam\u0131\u015f durumda. Bu sald\u0131r\u0131lara, ba\u015f\u0131n\u0131 seferberlik halindeki gen\u00e7li\u011fin ve i\u015f\u00e7i ve emek\u00e7ilerin \u00e7ekti\u011fi \u00f6rg\u00fctl\u00fc bir m\u00fccadele ile yan\u0131t vermek \u015fart.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>16.<\/strong> M\u0131s\u0131r devrimi, 2005 ve 2010 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ya\u015fanan grev hareketi ve \u00fclkedeki i\u015fsizlik, g\u00fcvencesizlik ko\u015fullar\u0131yla ili\u015fkili olarak de\u011ferlendirilmeli. Bu y\u0131llar aras\u0131nda M\u0131s\u0131r\u2019da 3000\u2019den fazla i\u015f\u00e7i eylemi ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f, bu seferberlikleri tekstil, in\u015faat, ula\u015f\u0131m, g\u0131da i\u015fleme i\u015f\u00e7ileri ve hatta Kahire metro \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131n grevleri takip etmi\u015ftir. 2007\u2019deki d\u00fcnya yemek krizinde yemek fiyatlar\u0131n\u0131n %24 oran\u0131nda art\u0131\u015f\u0131 \u00f6fkeyi b\u00fcy\u00fctm\u00fc\u015f ve b\u00fcy\u00fck ekmek eylemlerini tetiklemi\u015ftir. Protestolar\u0131n son d\u00f6rt y\u0131l i\u00e7inde yo\u011funla\u015fmas\u0131, \u00f6zellikle 2006 ve 2008\u2019de Mahalla\u2019daki devasa grevler ve kitlesel g\u00f6steriler i\u015f\u00e7i m\u00fccadelesinde yeni bir at\u0131l\u0131m yaratm\u0131\u015ft\u0131. M\u0131s\u0131r devrimi, kitlelerin yoksulluk ko\u015fullar\u0131na kar\u015f\u0131, Tunuslu emek\u00e7ilerden ilham alarak ayaklanmas\u0131 sonucu, rejimin silahl\u0131 g\u00fc\u00e7lerinin protestocu gen\u00e7 y\u0131\u011f\u0131nlara sald\u0131rmas\u0131 ile patlak verdi. Gen\u00e7li\u011fin i\u015fsizli\u011fe kar\u015f\u0131 talepleri ile Bonapartist rejime kar\u015f\u0131 demokrasi talebinin birle\u015fmesiyle a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kan devrimci durumda 31 y\u0131ll\u0131k M\u00fcbarek iktidar\u0131 d\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>17.<\/strong> Biriken \u00f6fkenin ekonomik arka plan\u0131 1980\u2019lerin ikinci yar\u0131s\u0131ndan itibaren \u00fclkede uygulanan neoliberal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm program\u0131na kadar uzan\u0131yor. Emek\u00e7i s\u0131n\u0131flar a\u00e7\u0131s\u0131ndan i\u015fsizlik, g\u00fcvencesizlik ve sefalet anlam\u0131na gelen bu uygulamalar neticesinde M\u0131s\u0131r, n\u00fcfusunun y\u00fczde 40\u2019\u0131 yoksulluk s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n alt\u0131nda ya\u015fayan, i\u015fg\u00fcc\u00fcn\u00fcn yar\u0131s\u0131ndan fazlas\u0131 \u201cenformel\u201d sekt\u00f6rde \u00e7al\u0131\u015fan, yani ger\u00e7ekte i\u015fsiz olan ve ortalama ayl\u0131k i\u015f\u00e7i \u00fccreti 80 dolar\u0131, ki\u015fi ba\u015f\u0131na y\u0131ll\u0131k geliri ise 4,400 dolar\u0131 ge\u00e7meyen 80 milyonluk bir \u00fclke haline gelmi\u015fti. \u00dcstelik Uluslararas\u0131 \u00c7al\u0131\u015fma \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019ne (ILO) g\u00f6re, M\u0131s\u0131r i\u015f\u00e7i haklar\u0131 ihlalinin en fazla oldu\u011fu d\u00fcnyan\u0131n 25 \u00fclkesinden biriydi.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>18.<\/strong> Ocak ay\u0131nda Tahrir Meydan\u0131\u2019n\u0131 i\u015fgaliyle ba\u015flayan kitle seferberlikleri, \u015eubat 2011\u2019de askeri konseyin y\u00f6netimi devralmas\u0131yla durdurulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Yeniden se\u00e7imleri yapmak \u00fczere ba\u015fa gelen konsey kitleleri oyalama s\u00fcrecine girince, binlerce i\u015f\u00e7i Tahrir Meydan\u0131\u2019n\u0131 tekrar ele ge\u00e7irerek, \u00fccret art\u0131\u015f\u0131, g\u00fcvencesiz \u00e7al\u0131\u015fmaya son verilmesi talepleriyle cunta y\u00f6netimine kar\u015f\u0131 direni\u015fe ge\u00e7ti. Kamu, petrol, tekstil, elektrik da\u011f\u0131t\u0131m ve bir dizi sekt\u00f6rde s\u00fcrekli grevler ya\u015fand\u0131. Bu s\u00fcre\u00e7te bir dizi komite birle\u015ftirilerek Devrimi Savunma Konseyi Sekreterli\u011fi olu\u015fturularak komiteler aras\u0131 e\u015fg\u00fcd\u00fcm sa\u011flanmas\u0131 karar\u0131 al\u0131nd\u0131. 2011&#8217;in Kas\u0131m&#8217;\u0131nda ba\u015flayan ve 2012&#8217;nin \u015eubat ay\u0131nda tamamlanan parlamento se\u00e7imleriyle birlikte, \u0130slamc\u0131lar (M\u00fcsl\u00fcman Karde\u015fler taraf\u0131ndan desteklenen \u00d6zg\u00fcrl\u00fck ve Adalet Partisi) yeni M\u0131s\u0131r parlamentosunun temel politik g\u00fcc\u00fc haline geldiler.<\/p>\n\n\n\n<p>Fakat, Askeri Konsey iktidar\u0131 elinde bulundurmaya devam ediyor ve yeni Anayasa&#8217;n\u0131n d\u00fczenlenmesinde ve cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imlerinde belirleyici bir rol oynamak istiyor. Konsey&#8217;in bu tutumu ise, yeni kitlesel seferberliklerin ger\u00e7ekle\u015fmesini tetikliyor. \u00d6te yandan, kitlelerin bas\u0131nc\u0131 sonucunda y\u00f6netimi devralan ve gen\u00e7li\u011fin ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n politik ve ekonomik taleplerini kar\u015f\u0131lamaktan uzak duran yeni h\u00fck\u00fcmet, orduyla pazarl\u0131\u011fa oturma niyetinde.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>19.<\/strong> 24 May\u0131s tarihinde, H\u00fcsn\u00fc M\u00fcbarek rejiminin devrilmesinden sonraki ilk ba\u015fkanl\u0131k se\u00e7imleri ger\u00e7ekle\u015ftirildi. Bu se\u00e7imlerin ilk aya\u011f\u0131nda yaln\u0131zca se\u00e7menlerin %51\u2019i \u2013 26 milyon ki\u015fi- sand\u0131k ba\u015f\u0131na gitti. M\u00fcsl\u00fcman Karde\u015fler&#8217;in aday\u0131 Muhammed Mursi\u2019nin elde etti\u011fi %24.4\u2019l\u00fck oy oran\u0131, parlamento se\u00e7imleri esnas\u0131nda ayn\u0131 partinin elde etti\u011fi % 40\u2019l\u0131k oy oran\u0131 ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, \u0130slamc\u0131lar a\u00e7\u0131s\u0131ndan ciddi bir gerilemeye i\u015faret etmekte. Bu g\u00fcven kayb\u0131n\u0131n en olas\u0131 nedeni, bu ak\u0131m\u0131n, neoliberal politikalar\u0131n ve IMF anla\u015fmalar\u0131n\u0131n gere\u011fi olan bir burjuva h\u00fck\u00fcmetine giden yolda \u201cbar\u0131\u015f\u00e7\u0131l bir ge\u00e7i\u015fi sa\u011flamak\u201d \u00e7abas\u0131nda ve askeri rejimle d\u00fczenli i\u015fbirli\u011finde yat\u0131yor. Ba\u015fkanl\u0131k se\u00e7imlerinde % 23.3 oy oran\u0131yla ikinci s\u0131rada kalan aday, H\u00fcsn\u00fc M\u00fcbarek\u2019in son ba\u015fbakan\u0131 ve hava kuvvetleri eski \u015fefi, Ahmet \u015eefik&#8217;ti. Askeri rejimin aday\u0131 \u015eefik, b\u00fcy\u00fck oranda eski rejimin taban\u0131n\u0131 olu\u015fturan orta s\u0131n\u0131flardan ve devrimin ard\u0131ndan g\u00fcvenlik kayg\u0131s\u0131 ya\u015fayan sekt\u00f6rlerden oy toplamay\u0131 ba\u015fard\u0131. Bununla birlikte, \u0130slamc\u0131lar\u0131n belirleyici oldu\u011fu parlamento bir yasa \u00e7\u0131kartarak, askeri ve politik ge\u00e7mi\u015fi nedeniyle \u015eefik\u2019in adayl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yasaklamay\u0131 ba\u015fard\u0131. Se\u00e7imlerin ilk aya\u011f\u0131nda \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc s\u0131ray\u0131 %20.3 d\u00fczeyindeki oy oran\u0131yla Nas\u0131rc\u0131 sosyal demokrat olarak tan\u0131mlanan ve solun aday\u0131 olarak sunulan Hamdim Sabbahi alm\u0131\u015f oldu. Sabbahi devrimin baz\u0131 taleplerini \u2013i\u015f hakk\u0131, \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler vb.- sahiplendi\u011fi se\u00e7im kampanyas\u0131yla, ba\u015fkent Kahire ve \u0130skenderiye gibi kentlerde en \u00e7ok oy alan aday konumuna ula\u015ft\u0131. Sabbahi ve di\u011fer irili ufakl\u0131 sol-liberal partiler se\u00e7imlerin ikinci aya\u011f\u0131nda boykot karar\u0131 ald\u0131lar ve \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 \u00f6n\u00fcnde d\u00fczenledikleri g\u00f6steriyle, polis \u015feflerinin Ahmet \u015eefik\u2019e oy verilmesi i\u00e7in yakla\u015f\u0131k 900 bin adet sahte se\u00e7men ka\u011f\u0131d\u0131n\u0131 da\u011f\u0131t\u0131ma soktuklar\u0131n\u0131 ilan ettiler. Burada dile getirdikleri sahte se\u00e7men ka\u011f\u0131d\u0131 oran\u0131 hi\u00e7 de anlams\u0131z de\u011fildi, zira \u015eefik ile Sabbahi aras\u0131ndaki oy fark\u0131 yakla\u015f\u0131k 700 bin olarak hesaplanm\u0131\u015ft\u0131. Son olarak, bir\u00e7ok devrimci grup taraf\u0131ndan desteklenen aday Abd\u00fcmunim Ebu&#8217;l el-Futuh oylar\u0131n %17\u2019sini elde etti. Di\u011fer yandan, \u201centernasyonalist sosyalistler\u201d olarak adland\u0131ran \u2013Britanya SWP\u2019sinin karde\u015f grubu- grubun da dahil oldu\u011fu baz\u0131 radikal sol ak\u0131mlar, k\u00f6t\u00fcn\u00fcn iyisi ad\u0131na M\u00fcsl\u00fcman Karde\u015fler&#8217;e oy \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulunmu\u015f oldu.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>20.<\/strong> 14 Temmuz 2012 tarihinde M\u0131s\u0131r Anayasa Mahkemesi ald\u0131\u011f\u0131 \u00e7ifte kararla, Kas\u0131m 2011 ve Ocak 2012&#8217;de ger\u00e7ekle\u015ftirilen parlamento se\u00e7imlerini iptal ederken, Ahmet \u015eefik\u2019in adayl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ge\u00e7erli k\u0131ld\u0131. Mahkemenin karar\u0131na g\u00f6re, parlamento \u00fcyelerinin \u00fc\u00e7te ikisi bir partiler listesi sistemine g\u00f6re se\u00e7ilmeli di\u011fer \u00fc\u00e7te biri ise bireysel adayl\u0131klara ayr\u0131lmal\u0131yd\u0131. Fakat, askeri cunta ile politik g\u00fc\u00e7ler aras\u0131nda var\u0131lan anla\u015fma gere\u011fi, bu kural bireysel adaylar\u0131n da bir parti \u00fcyesi olabilece\u011fi y\u00f6n\u00fcnde d\u00fczeltilmi\u015fti. Sonu\u00e7 olarak parlamentonun la\u011fvedilmesiyle bir kez daha iktidar, y\u00fcr\u00fctme g\u00f6revlerini de \u00fcstlenen askeri cuntan\u0131n ellerine ge\u00e7mi\u015f oluyordu. Askeri cuntan\u0131n aday\u0131 \u015eefik ba\u015fkan olabilme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 muhafaza ederken, M\u00fcsl\u00fcman Karde\u015fler Anayasa Mahkemesi&#8217;nin karar\u0131na y\u00f6nelik ele\u015ftirilerine kar\u015f\u0131n, karara boyun e\u011fmeyi tercih etti. Bu iki kesim -\u0130slamc\u0131lar ve generaller- aralar\u0131ndaki m\u00fccadeleyi yasal bir \u00e7er\u00e7evede tutmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken t\u00fcm olanaklar\u0131n\u0131, T\u00fcrkiye\u2019de de uygulanan ve emperyalizmin de destekledi\u011fi bir hat do\u011frultusunda, M\u0131s\u0131r halk\u0131n\u0131n m\u00fccadeleye ge\u00e7memesi y\u00f6n\u00fcnde seferber etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar. M\u0131s\u0131r halk\u0131n\u0131n ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n \u2013burjuvazi ve devlet b\u00fcrokrasisi aras\u0131ndaki- bu dan\u0131\u015f\u0131kl\u0131 d\u00f6v\u00fc\u015f oyununa verece\u011fi tepkiyi \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemde de yak\u0131ndan takip etmek gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>21.<\/strong> M\u0131s\u0131r ve Tunus\u2019ta seferberlikler, sivil h\u00fck\u00fcmet, diktat\u00f6rl\u00fck rejiminin kurumlar\u0131n\u0131n la\u011fvedilmesi gibi politik ve i\u015f, \u00fccret art\u0131\u015f\u0131 gibi ekonomik taleplerle yayg\u0131nla\u015f\u0131rken, ne Askeri Konsey ne de M\u00fcsl\u00fcman Karde\u015fler ve Ennahda h\u00fck\u00fcmetleri kitlelerin taleplerini kar\u015f\u0131layabilir. Kitlelerin seferberlikleri s\u00fcrekli devrim haline d\u00f6n\u00fc\u015fme e\u011filimi g\u00f6sterirken, rejimler burjuva m\u00fclkiyetini kurtaracak yeni d\u00fczenlemeler ve \u00f6nderlikler ar\u0131yor. Yani devrim ve kar\u015f\u0131 devrim s\u00fcrekli kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya geliyor. \u015eu an AB ve ABD emperyalizmi, bu \u00fclkelerde, \u0130slamc\u0131 \u00f6nderlikleri \u00f6n plana \u00e7\u0131kararak yar\u0131 bonapartist \u00f6zellikteki bir h\u00fck\u00fcmeti esas alan \u201cT\u00fcrkiye Modeli\u201d ni dayatmakta. Bu da, \u00e7okuluslu \u015firketlerin yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na almaya y\u00f6nelik olarak \u201cge\u00e7i\u015f\u201d s\u00fcrecini kontrol etme, kitle seferberliklerini demokratik gericilik uygulamalar\u0131yla denetleme istemlerinin bir \u00fcr\u00fcn\u00fc. Bu \u00fclkelerde kar\u015f\u0131devrimin stratejisi, emperyalizm ile i\u015fbirli\u011fi i\u00e7inde yeni kurulacak olan burjuva demokratik ayg\u0131tlar (\u00e7ok partili parlamenter sistem, politik ve sendikal \u00f6rg\u00fctlenme ve ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fckleri i\u00e7eren bir Anayasa, sivil yarg\u0131, vb.) arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla rejimin temel direklerini ve finans kapitalin egemenli\u011fini koruma alt\u0131na almak; gene onlar\u0131n arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ve tabii ba\u015fta \u0130slamc\u0131 burjuva partiler olmak \u00fczere uzla\u015fmac\u0131 kitle \u00f6nderliklerinin i\u015fbirli\u011fiyle kitlesel seferberliklere son vermektir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>22.<\/strong> Tunus ve M\u0131s\u0131r\u2019da devrimin kar\u015f\u0131s\u0131ndaki bir di\u011fer tehlike, kitlelerin orduya sempatiyle bak\u0131yor olu\u015fuydu. Ancak bu yan\u0131lsama bilhassa M\u0131s\u0131r\u2019da giderek k\u0131r\u0131lmakta. Kitleler ho\u015fnutsuzlu\u011funu Aral\u0131k ay\u0131nda Tahrir Meydan\u0131\u2019n\u0131 yeniden i\u015fgal ederek g\u00f6sterdi. Kitlelerin bu kararl\u0131 tutumu sonucunda Ge\u00e7ici H\u00fck\u00fcmet istifa etti, Askeri Konsey cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imlerinin 2012 Temmuz&#8217;undan \u00f6nce yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 ve bu se\u00e7imlerin ard\u0131ndan Konsey&#8217;in y\u00f6netimden \u00e7ekilece\u011fini a\u00e7\u0131klamak zorunda kald\u0131. Askeri rejimin devrilebilmesi i\u00e7in politik bir genel grevin gerekti\u011finin fark\u0131nda olan M\u0131s\u0131r&#8217;\u0131n \u00f6nc\u00fc i\u015f\u00e7ileri ve devrimcileri ise, \u015fimdi bunun haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7inde. Yani rejimden ger\u00e7ek bir kopu\u015fun sa\u011flanmas\u0131 g\u00f6revi M\u0131s\u0131r i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n omuzlar\u0131nda duruyor.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>23.<\/strong> Tunus ve M\u0131s\u0131rl\u0131 kitlelere d\u00fc\u015fen temel g\u00f6rev, ba\u015fa gelen h\u00fck\u00fcmetlerle y\u00fczle\u015fmek ve devrimci bir m\u00fccadele program\u0131yla seferberlikleri s\u00fcrekli k\u0131lmak olmal\u0131d\u0131r. Kontrol\u00fc \u00e7ok uluslu \u015firketlerde bulunan t\u00fcm stratejik i\u015fletmelerin devletle\u015ftirilmesi, i\u015fsizli\u011fe son vermek i\u00e7in acil bir kamu program\u0131n\u0131n olu\u015fturulmas\u0131, d\u0131\u015f bor\u00e7 \u00f6demelerinin durdurulmas\u0131, eski rejimin temsilcilerinin, bug\u00fcne dek s\u00fcren ya\u011fmadan beslenen y\u00fcksek r\u00fctbeli subaylar ve ailelerinin m\u00fclklerine halk ad\u0131na el konulmas\u0131, ayaklanan kitleleri k\u0131r\u0131ma u\u011fratan b\u00fct\u00fcn katil s\u00fcr\u00fcs\u00fcn\u00fcn yarg\u0131lanarak tutuklanmas\u0131, k\u00f6kl\u00fc bir tar\u0131m reformunun ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi devrimin temel talepleri olmal\u0131. Bu programatik yakla\u015f\u0131m\u0131n tamamlay\u0131c\u0131s\u0131 ise ku\u015fkusuz, emperyalizmden ve onun t\u00fcm ayak oyunlar\u0131 ve anla\u015fmalar\u0131ndan kopu\u015f temelinde yeni bir i\u015f\u00e7ilerin, gen\u00e7li\u011fin ve halk\u0131n iktidar\u0131 perspektifinin ad\u0131m ad\u0131m hayata ge\u00e7irilmesi, emperyalizm ve Siyonist \u0130srail ile imzalanm\u0131\u015f t\u00fcm anla\u015fmalardan s\u00fcratle kopu\u015f ve Gazze\u2019ye y\u00f6nelik ambargonun kald\u0131r\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik m\u00fccadelenin y\u00fckseltilmesi olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Suriye<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>24.<\/strong> Tunus ve M\u0131s\u0131r Devrimlerinin ard\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015fen Suriye Devrimi, bu \u00fclkelerdeki s\u00fcre\u00e7lerden ziyade, Libya, Yemen ve Bahreyn&#8217;de ya\u015fananlarla benzerlik g\u00f6steriyor. Gelinen noktada, Suriye Devrimi, kitlelerle Be\u015fir Esad aras\u0131nda \u201cuzatmal\u0131 bir y\u0131pratma sava\u015f\u0131\u201dna d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f durumda.<\/p>\n\n\n\n<p>Suriye\u2019de kitlelerin ayaklanmas\u0131na sebep olan etmenler, di\u011fer \u00fclkelerle hemen hemen ayn\u0131. \u00dclkede son on y\u0131lda derinle\u015ftirilen neoliberal uygulamalar\u0131n \u00f6zellikle devrimin sembol\u00fc olan Deraa gibi tar\u0131m kentlerini vurmas\u0131, k\u00f6yl\u00fclerin topraklar\u0131n\u0131 yitirmesi, ekonomik ve sosyal kesintiler, bask\u0131 ve ter\u00f6r uygulamalar\u0131 kitleleri aya\u011fa kald\u0131ran etmenlerin ba\u015f\u0131nda geliyor. Deraa\u2019da ba\u015flayan eylemliklerin Hama, Humus, Lazkiye, Banyas ve Qam\u0131\u015fl\u0131 gibi kentlere yay\u0131lmas\u0131yla devlet ter\u00f6r\u00fc giderek artm\u0131\u015f; rejimin silahl\u0131 g\u00fc\u00e7leri, katliam giri\u015fimleriyle kitle seferberliklerini durdurmaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Yo\u011fun ter\u00f6r\u00fcn eylemleri durduramamas\u0131 \u00fczerine, iktidar reform paketi a\u00e7\u0131klad\u0131 ve Esad h\u00fck\u00fcmette de\u011fi\u015fiklikler yapt\u0131. Fakat vaat edilenlerin yerine gelmemesi \u00fczerine kitleler ayaklan\u0131nca, ikinci reform paketi sunuldu ve neticesinde, 300 bin K\u00fcrte vatanda\u015fl\u0131k hakk\u0131 tan\u0131nd\u0131, g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nanlar\u0131n serbest b\u0131rak\u0131laca\u011f\u0131 duyuruldu, ard\u0131ndan 48 y\u0131ll\u0131k OHAL yasas\u0131 ve devlet g\u00fcvenlik mahkemeleri kald\u0131r\u0131ld\u0131. Ama art\u0131k Esad\u2019\u0131n istifas\u0131n\u0131 talep eden kitlelerin seferberli\u011fi durmad\u0131 ve bu arada rejimin askeri sald\u0131r\u0131lar\u0131 ve bombard\u0131manlar\u0131 yo\u011funla\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>25.<\/strong> Bu arada emperyalizm, Esad rejiminin giderek me\u015fruiyetini yitirmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve s\u00fcrecin &nbsp;i\u00e7 sava\u015fa d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcnce Esad\u2019a gitme \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu. Bir yandan da \u201calternatif\u201d \u00f6nderliklerle diyaloga ba\u015fland\u0131, \u00f6rne\u011fin T\u00fcrkiye arabuluculu\u011funda muhalif s\u00fcrg\u00fcnlere kap\u0131lar a\u00e7\u0131larak \u00f6rg\u00fctlenmelerine destek sa\u011fland\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>26.<\/strong> Suriye&#8217;de, gen\u00e7lerin ba\u015f\u0131n\u0131 \u00e7ekti\u011fi yerel komiteler bi\u00e7imindeki \u00f6rg\u00fctl\u00fcl\u00fckler seferberliklerin \u00f6rg\u00fctlenmesinde \u00f6nemli rol oynamaktad\u0131r. Hen\u00fcz grev ve fabrika i\u015fgalleri gibi i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 temelli seferberliklere rastlanamasa da, k\u00fc\u00e7\u00fck i\u015fyerlerinin ve esnaflar\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi ses getirici ve yayg\u0131n \u201ckepenk kapatma\u201d eylemleri ya\u015fanmakta.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>27.<\/strong> Rejimin katliam giri\u015fimlerine kar\u015f\u0131 kitlelerin \u00f6zsavunma ihtiyac\u0131n\u0131 olu\u015fturmalar\u0131 bir ihtiya\u00e7. \u015eu an ordudan ayr\u0131lan askerlerden olu\u015fan ve direni\u015f saflar\u0131na ge\u00e7en \u00d6zg\u00fcr Suriye Ordusu \u00f6nemli bir \u00f6rg\u00fctlenme. Hama ve Humus kentlerinde etkili olan bu ordu, e\u011fer kitlelerin \u00f6zsavunma komitelerini olu\u015fturmas\u0131na destek olursa, bu devrim i\u00e7in \u00f6nemli bir ilerleme olacakt\u0131r. Ancak mezhep temelli bir program etraf\u0131nda hareket ederse devrim i\u00e7in ciddi bir engel haline de gelebilir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>28.<\/strong> \u015eu an rejim kar\u015f\u0131s\u0131nda emperyalizm taraf\u0131ndan tan\u0131nan \u00f6nderlik Suriye Ulusal Konseyi\u2019dir (SUK). Bu konsey M\u00fcsl\u00fcman Karde\u015fler, \u00e7e\u015fitli burjuva partiler ve baz\u0131 K\u00fcrt \u00f6rg\u00fctlenmelerini kapsayan bir cephe niteli\u011finde. Konsey program\u0131n\u0131 \u201cdemokratik ve sivil bir devlet\u201din in\u015fas\u0131 olarak tan\u0131ml\u0131yor. Bu olu\u015fumun emek\u00e7ilerin taleplerine duyars\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ve burjuva bir programa sahip olu\u015fundan \u00f6t\u00fcr\u00fc, m\u00fclkiyet ili\u015fkileri ve emperyalizmden bir kopu\u015f ger\u00e7ekle\u015ftiremeyece\u011fini s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>29.<\/strong> Gelinen noktada Suriye\u2019de rejim, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde me\u015fruiyetini yitirmesine ra\u011fmen, seferberliklerin belirleyici nitelikte olan b\u00fct\u00fcn \u015fehirlere yay\u0131lamam\u0131\u015f olmas\u0131ndan \u00f6t\u00fcr\u00fc varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebildi. \u00d6te yandan, rejim uluslararas\u0131 d\u00fczeyde Rusya, \u0130ran, Hizbullah gibi kesimlerden elde etti\u011fi destekle ve devrimci ak\u0131mlar aras\u0131ndaki par\u00e7al\u0131 g\u00f6r\u00fcn\u00fcm nedeniyle ayakta durabiliyor. Her durumda h\u00fck\u00fcmete olan destek bir hayli k\u0131r\u0131lgan. \u015eam&#8217;daki ticaret kesimleri rejime desteklerini \u00e7ekerken, emperyalizm de temel bir hedef olarak di\u011fer g\u00fc\u00e7lerle birlikte Esad\u2019\u0131n alternatifini aramakta. Zira devrim \u015fiddetle \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilemez bir hale geldi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>30.<\/strong> Suriye\u2019nin sahte dostlar\u0131n\u0131n insani yard\u0131m ya da katliamlar\u0131 durdurmak s\u00f6ylemi etraf\u0131ndaki as\u0131l amac\u0131, esas olarak \u00fclkede d\u00fczenin yeniden tesis edilmesini ve devrimin halktan \u00e7al\u0131nmas\u0131n\u0131 sa\u011flamakt\u0131r. Emperyalizmi belirlemekte olan endi\u015feyi hi\u00e7bir \u015fey Britanya ba\u015fbakan\u0131 David Cameron\u2019un, \u201cSuriye&#8217;de \u015fiddeti sona erdirmenin en k\u0131sa yolu, alttan yukar\u0131 gelen bir devrimdense, Esad&#8217;\u0131n g\u00f6revi b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 bir iktidar de\u011fi\u015fimidir.\u201d, s\u00f6zleri kadar iyi a\u00e7\u0131klayamaz.<\/p>\n\n\n\n<p>Emperyalizmin \u201cdemokrasiye d\u00fczenli ge\u00e7i\u015f\u201d stratejisi, ger\u00e7ekte rejimin temellerine dokunmaks\u0131z\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fck de\u011fi\u015fiklikler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla devrimi s\u00f6n\u00fcmlendirmeyi hedeflemektedir. Ge\u00e7ti\u011fimiz aylarda BM temsilcisi Annan ile Esad\u2019\u0131n katil rejimi aras\u0131nda imzalanm\u0131\u015f olan 6 maddelik anla\u015fma ne Esad\u2019\u0131n iktidar\u0131 terk etmesini, ne de rejimin i\u015fledi\u011fi su\u00e7lar\u0131n sorumlular\u0131n\u0131n yarg\u0131lanmas\u0131n\u0131 kaps\u0131yordu. Bu anla\u015fma esas olarak emperyalizmin politikas\u0131n\u0131n berrak bir bi\u00e7imde a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kmas\u0131na yol a\u00e7t\u0131: devrimin imhas\u0131. \u015eu ana dek emperyalizm, askeri bir m\u00fcdahalenin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi i\u00e7in ko\u015fullar\u0131n yeterince olgunla\u015fm\u0131\u015f oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcncesinde de\u011fil. Ne var ki, aradan bir y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n bir s\u00fcre ge\u00e7mi\u015fken emperyalizmin \u00f6ncelikli hedefinin devrimin imha edilmesi oldu\u011fu a\u00e7\u0131k se\u00e7ik g\u00f6r\u00fclebiliyor.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>31.<\/strong> Birinci y\u0131l\u0131n\u0131 tamamlayan Suriye devrimi olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7 bir d\u00f6neme\u00e7ten ge\u00e7iyor. Rejimin devasa \u015fiddet ve katliam dalgas\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda m\u00fccadele eden y\u0131\u011f\u0131nlar, rejimin devrimi kan ve \u015fiddetle bo\u011fma stratejisini yenilgiye u\u011fratm\u0131\u015f olsalar da hen\u00fcz rejimi ala\u015fa\u011f\u0131 etme hedefine ula\u015fm\u0131\u015f de\u011filler. \u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n \u00f6rg\u00fctl\u00fc bir bi\u00e7imde devrime m\u00fcdahalesindeki eksiklik ve devrimci bir politik \u00f6nderli\u011fin yoklu\u011fu, taraflar\u0131n birbirine galebe \u00e7alamad\u0131\u011f\u0131 bir \u201cberaberlik\u201d durumuna yol a\u00e7m\u0131\u015f durumda. \u00d6yle ki emperyalizmin m\u00fcdahalesini arzulayanlar sekt\u00f6rler muhalefet i\u00e7inde her ge\u00e7en g\u00fcn daha geni\u015f bir alan kazan\u0131yor. E\u011fer Suriye muhalefeti BM\u2019nin ve Esat\u2019\u0131n katil rejiminin \u00f6nerdi\u011fi anla\u015fmay\u0131 onaylayacak olursa, bunu ancak ihanet olarak tarif etmek gerekecek. Bu ko\u015fullar alt\u0131nda, uluslararas\u0131 sosyalist hareketin ve i\u015f\u00e7i \u00f6rg\u00fctlerinin Suriye devrimini savunma konusunda \u00fcstlenmi\u015f oldu\u011fu sorumluluk, belirleyici bir \u00f6nem kazanacak.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Suriye devrimi konusunda en \u00f6ncelikli g\u00f6rev, bu devrimin savunulmas\u0131 do\u011frultusunda kampanyalar organize etmek, Suriye\u2019deki devrimcileri desteklemek ve onlara i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n devrimci \u00f6nderli\u011finin in\u015fas\u0131nda yard\u0131mc\u0131 olmaktan ge\u00e7iyor.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Libya<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>32.<\/strong> Libya devriminin Tunus ve M\u0131s\u0131r\u2019dan ayr\u0131lan en \u00f6nemli yan\u0131, devrimin bir i\u00e7 sava\u015fa d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f olmas\u0131d\u0131r. Kaddafi\u2019nin Libya\u2019da devrimi bir i\u00e7 sava\u015fa d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmesi b\u00f6lgedeki di\u011fer devrimlerin \u00f6n\u00fcne ate\u015ften bir duvar \u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr. Kaddafi\u2019nin bu giri\u015fiminin ard\u0131ndan Yemen&#8217;de Ocak ay\u0131ndan itibaren s\u00fcren seferberliklere, ilk defa Mart ay\u0131nda ate\u015f a\u00e7\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. Bahreyn monark\u0131 ise, kitleleri bast\u0131rmak i\u00e7in yeterli asker-polis g\u00fcc\u00fc bulunmad\u0131\u011f\u0131ndan, bu ihtiyac\u0131n\u0131 Nisan ay\u0131nda Suudi Arabistan&#8217;dan on bin asker ithal ederek, sokaklar\u0131 teslim almaya giri\u015fti.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>33.<\/strong> Bunun \u00fczerine emperyalizm, Kaddafi\u2019nin devrim g\u00fc\u00e7lerini bir s\u00fcre telef etmesini bekledi; daha sonra Suriye\u2019de de uygulad\u0131\u011f\u0131 gibi, m\u00fccadelenin bir yeni\u015fememe noktas\u0131na ula\u015fmas\u0131n\u0131, b\u00f6ylece ba\u015flang\u0131\u00e7ta emperyalizmin askeri m\u00fcdahalesini istemeyenlerin bunu talep eder hale gelmesini hedefledi. Bu esnada Yemen, Fas, \u00dcrd\u00fcn ve Suriye\u2019de ba\u015flayan seferberlikler, b\u00f6lgede inisiyatifin kitlelerin eline ge\u00e7ti\u011finin sinyallerini veriyordu. Bu nedenle emperyalizm, kontrol\u00fc ele ge\u00e7irmek, bu yolla kendi \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131n koruyucusu olan rejimi yeniden yap\u0131land\u0131rmak ve b\u00f6lgede kendi ad\u0131na istikrar temin etmek amac\u0131yla taraflarla g\u00f6r\u00fc\u015fmeler yoluyla anla\u015fmaya varma politikas\u0131n\u0131 dayatmak i\u00e7in, yeni\u015fememe halinden yararlanarak askeri m\u00fcdahale \u00f6rg\u00fctledi.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>34.<\/strong> Libya Devrimi, d\u00fcnya solunun baz\u0131 kesimlerince, muhaliflerin darbe giri\u015fimi ya da emperyalist yanl\u0131s\u0131 a\u015firetlerin sava\u015f\u0131 olarak yorumland\u0131. B\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde \u201cemperyalist komplo\u201d tan\u0131m\u0131 ile ifadesini bulan bu yorum, Arap Devrimleri\u2019ne olan bak\u0131\u015f\u0131 da belli \u00f6l\u00e7\u00fclerde erozyona u\u011fratm\u0131\u015f, emperyalist propagandaya alan a\u00e7m\u0131\u015f ve d\u00fcnya solunun Libya devrimine verebilece\u011fe deste\u011fi zedelemi\u015ftir. Oysa, ordu i\u00e7inde baz\u0131 b\u00f6l\u00fcnmelere yol a\u00e7an ve belli kesimlerin muhaliflerin saf\u0131na ge\u00e7ti\u011fi, Trablus ve Bingazi\u2019de g\u00f6stericilerin katledildi\u011fi bu ayaklanmalar, apa\u00e7\u0131k bir devrimdir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>35.<\/strong> Kaddafi\u2019nin d\u00fc\u015fmesi ve Ulusal Ge\u00e7i\u015f Konseyi\u2019nin (UGK) ba\u015fa gelmesiyle s\u00fcre\u00e7te k\u0131smi durulma ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131. Fakat de\u011fi\u015fik d\u00fczeylerde ayr\u0131cal\u0131klara sahip b\u00fcy\u00fck aileler ve a\u015firet temelindeki \u2013a\u015firet \u015feflerinin mutlakiyet\u00e7ili\u011fine dayal\u0131 bu y\u00f6ntem uzun bir d\u00f6nem boyunca diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc garanti alt\u0131na alamak ve halk\u0131 b\u00f6lmek amac\u0131yla Muammer Kaddafi taraf\u0131ndan da korundu ve desteklendi- Libya\u2019n\u0131n sosyal dokusu ve ger\u00e7ek anlamda antiemperyalist bir i\u015f\u00e7i emek\u00e7i \u00f6nderli\u011finin yoklu\u011fu ko\u015fullar\u0131, Libya\u2019n\u0131n \u201culusal birli\u011fini\u201d berhava etti ve silahl\u0131 de\u011fi\u015fik a\u015firetler aras\u0131ndaki bir t\u00fcr i\u00e7 sava\u015f\u0131 beraberinde getirdi. A\u015firetler ge\u00e7ti\u011fimiz Mart ay\u0131nda \u00fclkenin g\u00fcneyinde ya\u015fanan ve en az 150 ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcyle sonu\u00e7lanan bir \u00e7at\u0131\u015fmalar s\u00fcrecine girdi. Silahl\u0131 \u00e7eteler, \u00c7ad ve Sudan yolunun kontrol\u00fc i\u00e7in y\u00fczlerce ki\u015finin can verdi\u011fi \u00e7at\u0131\u015fmalara giri\u015fti.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>\u00dclkenin ba\u015fkenti Trablus dolaylar\u0131nda ya\u015fanan \u00e7arp\u0131\u015fmalar, s\u0131kl\u0131kla Tunus s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n kapanmas\u0131na yol a\u00e7t\u0131. Ge\u00e7ti\u011fimiz aylarda, silahl\u0131 bir grup, vaat edilmi\u015f haklar\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrerek ba\u015fbakanl\u0131k ofisini bast\u0131. Bu gruplar, yeni mali fonlar\u0131n da\u011f\u0131t\u0131m\u0131nda ve h\u00fck\u00fcmette temsil edilme konular\u0131nda kendi a\u015firetlerinin \u201chaklar\u0131n\u0131\u201d savunmaya devam etmekteler. NATO m\u00fcdahalesi d\u00f6neminde 500&#8217;den fazla silahl\u0131 grup, \u00fclke i\u00e7in olduk\u00e7a k\u00e2rl\u0131 ve ya\u015famsal \u00f6nemdeki altyap\u0131s\u0131yla birlikte, Libya&#8217;n\u0131n \u00e7e\u015fitli b\u00f6lgelerinin kontrol\u00fcn\u00fc ele ge\u00e7irdi. UGK&#8217;n\u0131n eski rejimin askerlerini toparlad\u0131\u011f\u0131 ve NATO \u00fclkelerinin \u00f6zel g\u00fcvenlik \u015firketleriyle anla\u015fmalar imzalad\u0131\u011f\u0131 ko\u015fullar alt\u0131nda, a\u015firet temelli silahl\u0131 gruplar\u0131n temel korkusu bir ulusal g\u00fcvenlik rejimi alt\u0131nda kazan\u00e7lar\u0131n\u0131n ellerinden al\u0131nmas\u0131. Irak i\u015fgalinin ard\u0131ndan bu \u00fclkede b\u00fcy\u00fck etkinlik kazanan Britanyal\u0131 g\u00fcvenlik \u015firketi AEGIS, Libya s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda yakla\u015f\u0131k 5 milyar dolar tutar\u0131nda bir gelir elde edebilece\u011fini hesaplamakta. Bu panaroma i\u00e7inde bu silahl\u0131 gruplardan Al-Afwiya Haziran ay\u0131n\u0131n ilk haftas\u0131nda Trablus uluslararas\u0131 havaliman\u0131na sald\u0131rarak liderleri Abu Al Ajila Habshi\u2019nin UGK taraf\u0131ndan sal\u0131verilmesi i\u00e7in pazarl\u0131\u011fa giri\u015fti. Gerilim \u00f6yle bir boyuta geldi ki, UGK, 19 Haziran olarak \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ilk genel se\u00e7im tarihini \u00fclke g\u00fcvenli\u011findeki dengesizlik \u015fartlar\u0131nda erteledi\u011fini a\u00e7\u0131klamak durumunda kald\u0131.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>36.<\/strong> Vaat edilen se\u00e7imler e\u011fer bir kez ger\u00e7ekle\u015ftirilebilse dahi, genelde sonu\u00e7 bir t\u00fcr demokrasi parodisinden ba\u015fka bir \u015fey olmayacak. Zira, bu se\u00e7imlerde 200 koltuklu bir kurucu meclis se\u00e7ilerek, daha sonra ger\u00e7ekle\u015ftirilecek referandum sonu\u00e7lar\u0131na tabi olacak bir anayasa yazma g\u00f6revini \u00fcstlenecek. Se\u00e7im yasas\u0131na g\u00f6re, bu se\u00e7imlerde yaln\u0131zca \u201cprofesyonel bir meslekle\u201d me\u015fgul olanlar\u0131n adayl\u0131\u011f\u0131 m\u00fcmk\u00fcn. Bu ko\u015ful kar\u015f\u0131s\u0131nda i\u015f\u00e7ilerin adayl\u0131\u011f\u0131 olas\u0131l\u0131k d\u0131\u015f\u0131 kalmakta.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c17 \u015eubat devrimine a\u00e7\u0131k ve derhal destek sunmam\u0131\u015f\u201d Kaddafi d\u00f6nemi memurlar\u0131 da se\u00e7imlere kat\u0131lma hakk\u0131ndan yoksun. Ge\u00e7ici h\u00fck\u00fcmet ayn\u0131 zamanda, 17 \u015eubat devrimine hakaret etmeyi ya da eski rejimi onaylar tutum almay\u0131 da yasaklam\u0131\u015f durumda. Dolay\u0131s\u0131yla yeni se\u00e7im kanunu, adayl\u0131k ko\u015fullar\u0131n\u0131 hayli s\u0131n\u0131rlarken, adaylar\u0131 y\u00fcksek se\u00e7im kurulunun de\u011ferlendirmesine tabi k\u0131lmakta. Se\u00e7imlerin ertelenmi\u015f olmas\u0131 bat\u0131l\u0131 kamuoyunda pek az yank\u0131 buldu. Emperyalizmin Libya\u2019daki temel y\u00f6nelimi, \u00fclkenin mevcut petrol rezervleri \u00fczerindeki kontrol\u00fcn\u00fc garanti alt\u0131na alacak esnek bir idarenin hayata ge\u00e7mesi, Kuzey Afrika\u2019daki jeostartejik konumun g\u00fc\u00e7lendirilmesi ve Afrika\u2019ya n\u00fcfuz etme imk\u00e2nlar\u0131n\u0131 yo\u011funla\u015ft\u0131rmak. Eski rejimin bek\u00e7ileri, CIA&#8217;yla ba\u011flant\u0131l\u0131 g\u00fc\u00e7ler ve \u0130slamc\u0131 k\u00f6kten dincilerin bir bile\u015fimi olan UGK&#8217;ya arka \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131n\u0131n kayna\u011f\u0131nda bu aray\u0131\u015flar bulunuyor. Bununla birlikte, iktidar\u0131n\u0131 \u00fcstlenmesinden bu yana ge\u00e7en d\u00f6nemde UGK&#8217;n\u0131n \u00e7ok az g\u00fcven uyand\u0131rd\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kt\u0131. Dahas\u0131 UGK&#8217;n\u0131n \u00fclke \u00fczerindeki kontrol\u00fc bir hayli k\u0131r\u0131lgan. B\u00fct\u00fcn bu ko\u015fullar alt\u0131nda, ge\u00e7ici h\u00fck\u00fcmet kendini kontratl\u0131 g\u00fcvenlik ve adalet deste\u011fi almak zorunda hissetmekte. Zira BM\u2019nin bir a\u00e7\u0131klamas\u0131na g\u00f6re, yaln\u0131zca ge\u00e7ti\u011fimiz Ocak ay\u0131nda milis g\u00fc\u00e7lerince tutuklanan ki\u015fi say\u0131s\u0131 7 bini ge\u00e7mi\u015fti. Devrim halen ucu a\u00e7\u0131k bir s\u00fcre\u00e7 olarak geli\u015fmeye devam etmekte.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Sonu\u00e7lar ve Olas\u0131l\u0131klar<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>37.<\/strong> Kuzey Afrika ve Ortado\u011fu\u2019da ya\u015fanmakta olan devrimler, azgeli\u015fmi\u015f ve yar\u0131s\u00f6m\u00fcrge \u00fclkelerde kitlelerin en temel demokratik ve acil taleplerinin dahi, devrimin demokratik ve sosyalist a\u015famalara b\u00f6l\u00fcnmesiyle de\u011fil, s\u00fcrekli bir nitelik kazanarak toplumsal kurtulu\u015fa do\u011fru ilerlemesiyle m\u00fcmk\u00fcn olabilece\u011fini bir kez daha kan\u0131tlad\u0131. En belirgin \u00f6rnekler olarak ele alacak olursak, Tunus\u2019ta ve M\u0131s\u0131r\u2019da \u201cdemokratik a\u015fama\u201d, \u0130slamc\u0131 Ennahda ile M\u00fcsl\u00fcman Karde\u015fler\u2019in yar\u0131 parlamenter bir rejim alt\u0131nda devrimci seferberlikleri durdurmalar\u0131, bu seferberlikler s\u0131ras\u0131nda do\u011fan kitle \u00f6z\u00f6rg\u00fctlenmelerini tasfiye etmeleri (Libya\u2019da ayr\u0131ca kitleleri silahtan ar\u0131nd\u0131rmalar\u0131); eski rejimin temel organlar\u0131 olan ordu ve polis te\u015fkilatlar\u0131n\u0131, onlar\u0131n ekonomik ve toplumsal ayr\u0131cal\u0131klar\u0131na fazlaca dokunmadan, yeni y\u00fcr\u00fctmenin \u00e7\u0131karlar\u0131 do\u011frultusunda seferber etmeleri; y\u00f6netim organlar\u0131nda radikal bir personel ar\u0131nd\u0131rmas\u0131ndan ka\u00e7\u0131narak devlet ayg\u0131t\u0131n\u0131 kitlelerin bas\u0131nc\u0131ndan ve denetiminden uzak tutmalar\u0131; \u00f6rg\u00fctlenme ve ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fckleri alanlar\u0131ndaki s\u0131n\u0131rlar\u0131n devrimci toplumsal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm taleplerinin serpilip geli\u015fmesine olanak verecek bir \u00e7izgiye kadar yay\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u00fcm ideolojik ve politik\/polisiye ara\u00e7larla engellemeleri; sendikalar\u0131n devlet ve h\u00fck\u00fcmet denetiminden ba\u011f\u0131ms\u0131zla\u015fmalar\u0131n\u0131 engelleyici yeni yasal ve politik \u00f6nlemler icat etmeleri; diplomasi alan\u0131nda eski rejimin stratejik ittifaklar\u0131na sad\u0131k kalarak bunlara \u201culuslararas\u0131 piyasalar\u0131n\u201d, yani emperyalizmin talep etti\u011fi yeni bi\u00e7imler kazand\u0131rmalar\u0131; ve nihayet, bu uygulamalar\u0131 yeni bir \u201canayasal\u201d temele ba\u011flamalar\u0131 anlam\u0131na gelecektir. B\u00f6ylece kitlelerin seferberlikler s\u0131ras\u0131nda ellerine ge\u00e7irdikleri politik ve demokratik haklar yeni anayasal d\u00fczen alt\u0131nda tasfiye edilecek; demokratik gericilik stratejisiyle devrimci at\u0131l\u0131m\u0131n ger\u00e7ekten demokratik bir toplumsal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme do\u011fru ilerlemesi durdurulacakt\u0131r. K\u00f6yl\u00fc kitleleri sefaletten ve k\u00f6lelikten kurtaracak k\u00f6kl\u00fc bir toprak ve tar\u0131m reformundan uzak durulacak; Arap milliyet\u00e7ili\u011fi ve \u0130slamc\u0131 s\u00f6ylemlerle, ezilen ve bask\u0131 alt\u0131nda tutulan uluslar\u0131n, etnik ve dini gruplar\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve kendi kaderlerini tayin haklar\u0131 inkar ve reddedilecektir. B\u00fct\u00fcn bunlar \u015fimdi Suriye ve Yemen\u2019de, bizzat Bonapartist rejimin kendisi taraf\u0131ndan vaat edilmekte, buna kar\u015f\u0131l\u0131k \u201cmuhalefetten\u201d uzla\u015fma ve rejimin i\u00e7ine dahil olmalar\u0131 talep edilmektedir. \u00d6zetle: Arap devrimlerinin \u00f6nce demokratik bir a\u015famada tamamlan\u0131p sa\u011flamla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve daha sonra ileri toplumsal ve ekonomik d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm taleplerine do\u011fru ilerlenmesi yolundaki her t\u00fcrl\u00fc politik anlay\u0131\u015f, ger\u00e7eklerle \u00e7eli\u015fmektedir. Devrimlerin \u00f6nlerine koyduklar\u0131 demokratik hedeflere bu \u00fclkelerdeki burjuva \u00f6nderlikler ve h\u00fck\u00fcmetler alt\u0131nda ula\u015fmak olanakl\u0131 de\u011fildir. Yar\u0131s\u00f6m\u00fcrge ve emperyalizme ba\u011f\u0131ml\u0131 bir \u00fclkede demokrasi ancak bir i\u015f\u00e7i-emek\u00e7i h\u00fck\u00fcmeti alt\u0131nda m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bu anlamda Arap devrimleri S\u00fcrekli Devrim anlay\u0131\u015f\u0131m\u0131z\u0131 tamamen do\u011frulamakatad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>38.<\/strong> Arap devrimleri, devrimci Marksistler olarak onlarca y\u0131ldan beri kendimizi hasretti\u011fimiz \u00f6nderlik in\u015fas\u0131 \u00e7abas\u0131n\u0131n ve g\u00f6revinin ne denli yak\u0131c\u0131 oldu\u011funu bir kez daha a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r. Kitleler ne denli kahramanca bir tarihi m\u00fccadele i\u00e7ine girseler de, kendi \u00f6rg\u00fctl\u00fcl\u00fcklerini yaratamad\u0131k\u00e7a veya m\u00fccadeleler i\u00e7inde do\u011fan \u00f6z\u00f6rg\u00fctlenmelere kal\u0131c\u0131, demokratik ve iktidara y\u00fcr\u00fcyen bir \u00f6zellik kazand\u0131ramad\u0131klar\u0131 s\u00fcrece, t\u00fcm devrimci at\u0131l\u0131mlar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131devrim taraf\u0131ndan frenlenip ezilmesi tehlikesi bulunmaktad\u0131r. Ama bu tip \u00f6rg\u00fctlenmeler devrim ve sava\u015f ko\u015fullar\u0131nda \u00f6rg\u00fctlenme ihtiyac\u0131 duyan kitlelerce kendili\u011finden bi\u00e7imde kurulsa bile, m\u00fccadelenin hangi do\u011frultuda ve hangi program \u00e7er\u00e7evesinde ilerleyece\u011fi, emek\u00e7i kitlelerin sahip olabilece\u011fi politik \u00f6nderli\u011fin niteli\u011fine ba\u011fl\u0131d\u0131r. E\u011fer Arap kitlelerin ayaklanmalar\u0131n\u0131n temelinde yatan \u201ci\u015f, ekmek ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u201d taleplerinin hayata ge\u00e7irilebilmesi i\u00e7in bu \u00fclkelerde sadece diktat\u00f6rl\u00fck b\u00fcrokrasisinin de\u011fil, ama bir b\u00fct\u00fcn olarak burjuvazinin iktidardan uzakla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekiyorsa, emek\u00e7ilerin kendilerini b\u00f6ylesi bir program \u00e7evresinde birle\u015ftirebilecek bir politik \u00f6nderli\u011fe ihtiya\u00e7lar\u0131 var demektir. Yani devrimi ve kitle seferberliklerini s\u00fcrekli k\u0131lacak, ekonomiyi emek\u00e7ilerin istekleri do\u011frultusunda ve onlar\u0131n denetiminde planlayabilecek, i\u015f\u00e7i demokrasisine dayal\u0131 bir y\u00f6netim sisteminin kurulmas\u0131n\u0131 olanakl\u0131 k\u0131lacak, \u00fclkeyi emperyalizmin tahakk\u00fcm\u00fcnden \u00e7\u0131kar\u0131p gen\u00e7li\u011fin ve emek\u00e7i y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n ellerine teslim edecek bir program ve \u00f6nderlik. \u0130\u015fte bu ama\u00e7la D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019i yeniden in\u015fas\u0131 acil bir g\u00f6rev olarak \u00f6n\u00fcm\u00fczde duruyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Uluslararas\u0131 Birlik Komitesi 1. 17 Aral\u0131k g\u00fcn\u00fc Muhammed Bouazizi\u2019nin kendini yakmas\u0131yla ba\u015flayan isyan\u0131n Tunus\u2019ta bir devrime d\u00f6n\u00fc\u015fmesi ve bu devrimin k\u0131sa s\u00fcrede M\u0131s\u0131r, Fas, Bahreyn, Yemen, Libya ve son olarak da Suriye\u2019ye s\u0131\u00e7ramas\u0131 Arap \u00fclkelerindeki devrimler s\u00fcrecini ba\u015flatm\u0131\u015f oldu. \u0130\u015fsizlik ve yoksullu\u011fun h\u0131zla artmas\u0131yla patlak veren seferberliklerde, emperyalist s\u00f6m\u00fcr\u00fcye ve rejimlerin bask\u0131c\u0131 ayg\u0131tlar\u0131na tahamm\u00fcl\u00fc kalmayan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":20,"featured_media":1031,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[644,633],"tags":[621,149,620,340,166,59,47],"class_list":["post-610","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-arap-devrimleri","category-dokumanlar","tag-621","tag-devrimleri","tag-kuzey-afrika","tag-ortadogu","tag-perspektifler","tag-uzerine","tag-ve"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/610","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/20"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=610"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/610\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":611,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/610\/revisions\/611"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1031"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=610"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=610"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=610"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}