{"id":3246,"date":"2025-11-21T06:49:57","date_gmt":"2025-11-21T03:49:57","guid":{"rendered":"https:\/\/trockist.net\/?p=3246"},"modified":"2025-11-21T09:22:02","modified_gmt":"2025-11-21T06:22:02","slug":"mercedes-petit-ile-zeze-moreno-ve-morenist-trockizm-uzerine","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2025\/11\/21\/mercedes-petit-ile-zeze-moreno-ve-morenist-trockizm-uzerine\/","title":{"rendered":"Mercedes Petit ile Zez\u00e9, Moreno ve Morenist Tro\u00e7kizm \u00fczerine"},"content":{"rendered":"\n

\u0130\u015f\u00e7ilerin Uluslararas\u0131 Birli\u011fi-D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in (\u0130UB-DE\/UIT-CI) Brezilya seksiyonu Sosyalist \u0130\u015f\u00e7i Ak\u0131m\u0131\u2019n\u0131n (CST), Arjantin seksiyonu Sosyalist Sol (IS) ve \u0130UB-DE \u00f6nderlerinden Mercedes Petit ile ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi s\u00f6yle\u015fiyi okurlar\u0131m\u0131zla payla\u015f\u0131yoruz. Petit, s\u00f6yle\u015fide 24 Mart 2025\u2019te, 80. ya\u015f\u0131na az bir s\u00fcre kala hayat\u0131n\u0131 kaybeden ve Brezilya\u2019daki Morenist Tro\u00e7kist hareketin kurucular\u0131ndan biri olan Zez\u00e9, yani Mar\u00eda Jos\u00e9 Lourenco da Silva ile aras\u0131ndaki politik ili\u015fkiye dair \u00f6nemli bir anlat\u0131 yer al\u0131yor. S\u00f6yle\u015fide ayr\u0131ca Morenizmin politik y\u00f6neli\u015fi ve Nahuel Moreno\u2019nun miras\u0131n\u0131n g\u00fcncelli\u011fi \u00fczerine s\u00fcren tart\u0131\u015fmalara da de\u011finiliyor.<\/em><\/p>\n\n\n\n

S\u00e3o Paulo\u2019daki CSP-Conlutas genel merkezinde Zez\u00e9\u2019nin onuruna d\u00fczenlenen ortak etkinlik, Brezilya\u2019daki parti in\u015fas\u0131n\u0131n Punto de Partida (Ba\u015flang\u0131\u00e7 Noktas\u0131) d\u00f6nemi, Liga Operaria (\u0130\u015f\u00e7i Birli\u011fi) ve Convergencia Socialista (CS) s\u00fcre\u00e7lerinde birlikte m\u00fccadele etmi\u015f eski ku\u015fak devrimcileri bir araya getirdi. Bu in\u015fa s\u00fcreci, uluslararas\u0131 d\u00fczeyde, hen\u00fcz 1980\u2019lerni ba\u015f\u0131nda U\u0130B-DE\/LIT-CI (Uluslararas\u0131 \u0130\u015f\u00e7i Birli\u011fi-D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal) kurulmadan \u00f6nceki FLT (Leninist Tro\u00e7kist Fraksiyon) ve Bol\u015fevik Fraksiyon d\u00f6nemlerinde ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Mercedes Petit, IS ve \u0130UB-DE\u2019nin \u00f6nderlerinden biri olarak, bu etkinli\u011fin uluslararas\u0131 konu\u015fmac\u0131lar\u0131ndan biriydi. Nahuel Moreno\u2019nun kurdu\u011fu gelenekte her zaman yer alan Petit, Tro\u00e7kist harekette uzun bir m\u00fccadele ge\u00e7mi\u015fine sahip.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Brezilya\u2019daki CST, bu vesileyle onunla bir s\u00f6yle\u015fi ger\u00e7ekle\u015ftirdi. Petit ile yap\u0131lan bu s\u00f6yle\u015fi Morenist Tro\u00e7kizmin zengin deneyimini yak\u0131ndan tan\u0131ma f\u0131rsat\u0131 sunuyor. Ayn\u0131 zamanda Morenist hareketin \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n g\u00fcncelli\u011fini ve bug\u00fcn Tro\u00e7kist olman\u0131n ne anlama geldi\u011fini tart\u0131\u015fmak i\u00e7in de de\u011ferli bir zemin sa\u011fl\u0131yor.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Zez\u00e9 ile nas\u0131l tan\u0131\u015ft\u0131n\u0131z?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Yar\u0131m y\u00fczy\u0131ldan da uzun bir zaman \u00f6nceydi! Zez\u00e9, Brezilya\u2019daki askeri diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn bask\u0131lar\u0131ndan dolay\u0131, Salvador Allende\u2019nin ve Halk Birli\u011fi\u2019nin (Unidad Popular) iktidarda oldu\u011fu \u015eili\u2019ye s\u00fcrg\u00fcne gitmi\u015fti. Orada ba\u015fka yolda\u015flarla birlikte, Tro\u00e7kizme kat\u0131lan ve Nahuel Moreno\u2019nun ak\u0131m\u0131yla temas kuran Punto de Partida adl\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck bir grup kurmu\u015flard\u0131. Onunla ne zaman tan\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131 hat\u0131rlamam kolay \u00e7\u00fcnk\u00fc Zez\u00e9, 1973\u2019te Pinochet\u2019nin soyk\u0131r\u0131mc\u0131 darbesinin zaferinden sonra Buenos Aires\u2019e gelmi\u015fti. O d\u00f6nemde, 24 Kas\u0131m Soka\u011f\u0131\u2019nda bir bulu\u015fma yerimiz vard\u0131; orada, hem PST\u2019nin (Emek\u00e7ilerin Sosyalist Partisi, Arjantin) hem de uluslararas\u0131 ak\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n \u00f6nderleri Nahuel Moreno ile bulu\u015furdu. Zez\u00e9 ve ben a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131 ayn\u0131 ya\u015ftayd\u0131k.<\/p>\n\n\n\n

Daha sonra Zez\u00e9 bir s\u00fcreli\u011fine Brezilya\u2019ya geri d\u00f6nd\u00fc, \u00e7\u00fcnk\u00fc 1974\u2019te S\u00e3o Paulo\u2019da \u0130\u015f\u00e7i Birli\u011fi\u2019ni (Liga Oper\u00e1ria) kurmaya karar vermi\u015flerdi. Mart 1976\u2019da Arjantin\u2019de darbe oldu ve o y\u0131l\u0131n haziran-temmuz aylar\u0131nda, Moreno ve di\u011fer yolda\u015flarla birlikte s\u00fcrg\u00fcn olarak Bogot\u00e1, Kolombiya\u2019ya gitmeye ba\u015flad\u0131k. Zez\u00e9 de 1977 ya da 1978\u2019de bize kat\u0131ld\u0131, tam olarak hat\u0131rlam\u0131yorum. Bu onun, uluslararas\u0131 Morenist hareketinin \u00f6nderli\u011fine kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemdi; birlikte ge\u00e7irdi\u011fimiz \u00e7ok g\u00fczel m\u00fccadele y\u0131llar\u0131yd\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Ve orada Zez\u00e9, hayat arkada\u015f\u0131 olacak ki\u015fiyle, yani bir zamanlar hapse at\u0131lm\u0131\u015f, ard\u0131ndan s\u00fcrg\u00fcne gitmi\u015f ve Bogot\u00e1\u2019ya yerle\u015fmi\u015f olan PST militan\u0131 Jorgito Sprovieri ile tan\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Konu\u015fman\u0131zda, Zez\u00e9 Kolombiya\u2019da s\u00fcrg\u00fcndeyken birlikte y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz faaliyetlerden bahsettiniz. Moreno \u00f6nderli\u011findeki Tro\u00e7kist hareketin o d\u00f6nemine dair bize daha fazla bilgi verebilir misiniz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

O zamana kadar, 1976\u2019da Bol\u015fevik E\u011filim\u2019i, ard\u0131ndan 1978\u2019de Bol\u015fevik Fraksiyon\u2019u kurmu\u015ftuk. D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in (Birle\u015fik Sekreterlik) i\u00e7inde, Mandelizmin ve ABD\u2019deki SWP\u2019nin (Sosyalist \u0130\u015f\u00e7i Partisi) oport\u00fcnist \u00e7o\u011funluk kanad\u0131na kar\u015f\u0131 m\u00fccadele ediyorduk. Fikir ayr\u0131l\u0131klar\u0131 ve tart\u0131\u015fmalar gittik\u00e7e keskinle\u015fiyordu. 1979 Temmuz-A\u011fustos\u2019unda, 10. D\u00fcnya Kongresi\u2019nin hemen \u00f6ncesinde bir ayr\u0131l\u0131k ya\u015fand\u0131.<\/p>\n\n\n\n

O s\u0131rada Nikaragua\u2019da, Sandinista Ulusal Kurtulu\u015f Cephesi\u2019nin (FSLN) gerilla ordusunun \u00f6nderlik etti\u011fi Somoza diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcne kar\u015f\u0131 halk seferberli\u011fi b\u00fcy\u00fcyordu. Bogot\u00e1\u2019dan, Kolombiya PST\u2019sinin ve t\u00fcm Bol\u015fevik Fraksiyon\u2019un deste\u011fiyle Moreno, silahl\u0131 m\u00fccadeleye kat\u0131lmam\u0131z i\u00e7in Sim\u00f3n Bol\u00edvar Tugay\u0131\u2019n\u0131 kurmam\u0131z\u0131 te\u015fvik etti. Bu tugay, FSLN ile birlikte g\u00fcney cephesinde, Kosta Rika s\u0131n\u0131r\u0131ndan ba\u015flayarak sava\u015fa kat\u0131ld\u0131. Ayr\u0131ca, Atlantik k\u0131y\u0131s\u0131ndaki Bluefields kentinde ba\u011f\u0131ms\u0131z bir operasyon da y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc ve bu \u015fehir Sim\u00f3n Bol\u00edvar Tugay\u0131\u2019n\u0131n bir birli\u011fi taraf\u0131ndan kurtar\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n

19 Temmuz\u2019da Somoza ka\u00e7t\u0131 ve diktat\u00f6rl\u00fck devrildi. FSLN, Somoza kar\u015f\u0131t\u0131 burjuvaziden Violeta Chamorro ve Alfonso Robelo ile birlikte bir h\u00fck\u00fcmet kurdu. Mandel kanad\u0131 ve SWP (ki bunlar uzun s\u00fcren diktat\u00f6rl\u00fck kar\u015f\u0131t\u0131 m\u00fccadeleye hi\u00e7 kat\u0131lmam\u0131\u015flard\u0131), bu burjuva h\u00fck\u00fcmeti destekledi. \u00d6te yandan, Fidel Castro bizzat 26 Temmuz\u2019da Sandinista \u00f6nderli\u011fine burjuvaziyle ittifak\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmelerini, devrimi derinle\u015ftirmemelerini ve kamula\u015ft\u0131rma yapmamalar\u0131n\u0131, bunun yerine kapitalist ekonomiyi ve silahl\u0131 kuvvetleri yeniden in\u015fa etmelerini tavsiye etti.<\/p>\n\n\n\n

A\u011fustos ay\u0131nda Sandinista h\u00fck\u00fcmeti tugay \u00fcyelerini tutuklad\u0131 ve Panama\u2019ya s\u00fcrd\u00fc. Bunun ard\u0131ndan bir ayr\u0131l\u0131k ya\u015fand\u0131, \u00e7\u00fcnk\u00fc SWP ve Mandelci e\u011filimler, Sim\u00f3n Bol\u00edvar Tugay\u0131\u2019na y\u00f6nelik bask\u0131lar\u0131 desteklediler. Bu, Tro\u00e7kist \u00e7evrelerdeki s\u00fcregelen fikir ayr\u0131l\u0131klar\u0131nda bir d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131yd\u0131, \u00e7\u00fcnk\u00fc art\u0131k ilkesel konular ihlal ediliyordu: \u00f6rne\u011fin, bir burjuva h\u00fck\u00fcmetin bask\u0131s\u0131na kar\u015f\u0131 kendimizi savunma hakk\u0131. Bu olay bizi, Birle\u015fik Sekreterlik\u2019in D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonali\u2019yle yollar\u0131 ay\u0131rmaya g\u00f6t\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n\n\n\n

Bu kopu\u015f s\u00fcreci ayn\u0131 zamanda bizi, Frans\u0131z Tro\u00e7kizminin \u00f6nemli bir e\u011filimi olan Lambertizm ve ba\u015fka \u00fclkelerdeki \u00f6rg\u00fctlerle yak\u0131nla\u015fma s\u00fcrecine soktu. Zez\u00e9 ile birlikte, Aral\u0131k 1980\u2019de Paris\u2019te D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2013Uluslararas\u0131 Komite\u2019nin (CI-CI) kurulu\u015fu ve birle\u015fme toplant\u0131lar\u0131na kat\u0131ld\u0131k. Ne yaz\u0131k ki bu birle\u015fme s\u00fcreci, Lambert ve ekibinin, sosyal demokrat Mitterrand\u2019\u0131n s\u0131n\u0131f uzla\u015fmac\u0131 \u201chalk cephesi\u201d h\u00fck\u00fcmetine teslim olmas\u0131 ile ba\u015far\u0131s\u0131z oldu. Biz de Bogot\u00e1\u2019ya d\u00f6nd\u00fck ve Ocak 1982\u2019de U\u0130B-DE\u2019yi kurduk.<\/p>\n\n\n\n

1974\u2019te Brezilya\u2019da kurulan Morenist Tro\u00e7kist \u00f6rg\u00fct i\u00e7in Enternasyonal\u2019in \u00f6nemi nedir? Ve sonras\u0131nda Convergencia Socialista (CS) i\u00e7in?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Enternasyonal \u00f6rg\u00fct\u00fcn varl\u0131k nedeni, her \u00fclkede Tro\u00e7kist partilerin geli\u015fimini ilerletmektir. Bu, s\u0131radan bir laf ya da bir rit\u00fcel s\u00f6z de\u011fil; aksine Morenizm i\u00e7inde her zaman bu \u015fekilde hareket ettik. \u00c7\u00fcnk\u00fc bizler, ne kadar k\u00fc\u00e7\u00fck olursa olsun bir Enternasyonal olmadan devrimci bir partiyi in\u015fa etme g\u00f6revinde ba\u015far\u0131 sa\u011flanamayaca\u011f\u0131 inanc\u0131yla \u015fekillendik ve e\u011fitildik.<\/p>\n\n\n\n

Enternasyonal \u00f6nderlik ise bu geli\u015fimi yaln\u0131zca teorik ve politik \u00fcretimle, dergiyle, uluslararas\u0131 belgelerle de\u011fil seyahatlerle, toplant\u0131larla, s\u00fcrekli temasla birlikte takip ederek beslenir ve olgunla\u015f\u0131r. \u0130\u015fte bu y\u00fczden, Zez\u00e9 ile birlikte, Bogot\u00e1\u2019da ak\u0131m\u0131n \u00f6nderleriyle pek \u00e7ok toplant\u0131 ve g\u00f6r\u00fc\u015fme ger\u00e7ekle\u015ftirdik. Ben de gen\u00e7ken \u00e7ok seyahat ettim. Bu, t\u00fcm Morenist gruplar i\u00e7in ve Enternasyonal \u00f6nderli\u011fi i\u00e7in \u00f6teden beri ge\u00e7erli olan genel bir ilkedir.<\/p>\n\n\n\n

Ayr\u0131ca Moreno\u2019nun Zez\u00e9\u2019ye duydu\u011fu \u00f6zel sevgi ve ki\u015fisel dostluk ili\u015fkisinin de \u00f6tesinde, size iki \u015fey s\u00f6yleyebilirim: Birincisi, Brezilya\u2019da Tro\u00e7kist bir parti in\u015fa etme giri\u015fimini desteklemek, diktat\u00f6rl\u00fck ko\u015fullar\u0131nda bunu kararl\u0131l\u0131k ve cesaretle \u00fcstlenen bir grup yolda\u015fla birlikte hareket etmek anlam\u0131na geliyordu. \u0130\u015f\u00e7i Birli\u011fi (Liga Oper\u00e1ria) ve ard\u0131ndan gelen Convergencia Socialista (CS) bu \u00e7aban\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr. Brezilya\u2019da sadece 1960\u2019larda (darbe 1964\u2019te oldu) de\u011fil, 1970\u2019lerin ba\u015f\u0131nda da bask\u0131 \u00e7ok a\u011f\u0131rd\u0131. Zay\u0131flaman\u0131n ilk i\u015faretleri ancak 1970\u2019lerin ortalar\u0131ndan itibaren g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015flad\u0131.<\/p>\n\n\n\n

\u0130kincisi, gen\u00e7 ve dinamik Brezilya i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131na verdi\u011fimiz \u00f6nemden dolay\u0131yd\u0131. Moreno her zaman \u015funu s\u00f6ylerdi: \u201cKe\u015fke Brezilya\u2019n\u0131n S\u00e3o Paulo, ABC ya da Belo Horizonte b\u00f6lgelerinde \u00f6rg\u00fctl\u00fc ve Arjantin\u2019deki gibi bir deneyime ve ge\u00e7mi\u015fe sahip bir partimiz olsayd\u0131.\u201d Brezilya\u2019n\u0131n yeni i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n o canl\u0131l\u0131\u011f\u0131, 1978-79\u2019da ba\u015flayan grev dalgas\u0131yla, fabrika i\u015fgalleriyle ve PT\u2019nin (\u0130\u015f\u00e7i Partisi) kurulu\u015funa yol a\u00e7an t\u00fcm devrimci s\u00fcre\u00e7le birlikte kendini g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u015fekilde g\u00f6stermeye ba\u015flad\u0131. CS, 1979\u2019da Lins\u2019teki o tarihi kongrede verdi\u011fi \u00f6nergeyle, bu s\u00fcrecin en ba\u015f\u0131ndan itibaren PT\u2019nin kurulu\u015funda yer ald\u0131[1]<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Ard\u0131ndan, \u201cpelego\u201d (i\u015fbirlik\u00e7i sendika b\u00fcrokrat\u0131) y\u00f6neticileri s\u00fcp\u00fcren yeni m\u00fccadeleci sendikalar\u0131n \u00f6ne \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 s\u00fcre\u00e7te, CUT\u2019un (Birle\u015fik \u0130\u015f\u00e7i Merkezi) kurulu\u015funda ve kitlelere ula\u015fmas\u0131nda da yer ald\u0131. Bu da Tro\u00e7kistlerin S\u00e3o Jos\u00e9 dos Campos\u2019ta, Minas Gerais\u2019teki Belo Horizonte\/Contagem b\u00f6lgelerinde ve bizzat CUT\u2019un \u00f6nderli\u011finde \u00f6nemli roller \u00fcstlenebilmesini sa\u011flad\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Ya\u015f\u00e7a b\u00fcy\u00fck bir yolda\u015f\u0131m\u0131z bize 1978\u2019deki uluslararas\u0131 kampanya[2]<\/strong><\/a> s\u0131ras\u0131nda ya\u015fanan g\u00f6zalt\u0131lar d\u00f6nemindeki faaliyetlerinden bahsetmi\u015fti. Moreno\u2019nun Arjantin diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc taraf\u0131ndan \u00f6ld\u00fcr\u00fclme tehlikesiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131\u011f\u0131 do\u011fru mu? Bu konuda bize bir \u015feyler s\u00f6yleyebilir misiniz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Kesinlikle do\u011fru. Bu tehlike \u00e7ok ger\u00e7ekti. Moreno, Mart 1976\u2019dan \u00f6nce bile AAA[3]<\/a> taraf\u0131ndan “mahk\u00fbm” edilenler listesinde yer al\u0131yordu. PST, 1975\u2019ten itibaren kat\u0131 gizlilik kurallar\u0131 alt\u0131nda faaliyet g\u00f6steriyordu ve \u00f6zellikle Moreno\u2019nun hareketleri olduk\u00e7a k\u0131s\u0131tl\u0131yd\u0131. 1978\u2019de Bogot\u00e1\u2019dan S\u00e3o Paulo\u2019ya seyahat etti\u011finde, CS liderli\u011finin b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131, Arjantin liderli\u011finden Ritita ve Portekiz partisinin bir \u00fcyesiyle birlikte tutukland\u0131. Tutuklananlar aras\u0131nda, yak\u0131n zamanda hayat\u0131n\u0131 kaybeden sevgili yolda\u015f\u0131m\u0131z Zezoka da vard\u0131. E\u011fer Moreno Buenos Aires’e s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 edilseydi, hayat\u0131 b\u00fcy\u00fck bir tehlike alt\u0131na girerdi \u00e7\u00fcnk\u00fc iktidarda soyk\u0131r\u0131mc\u0131 askeri cunta bulunuyordu. Ka\u00e7\u0131rmalar ve kay\u0131plar her g\u00fcn ya\u015fanan olaylard\u0131. Biz g\u00fc\u00e7l\u00fc bir uluslararas\u0131 kampanya y\u00fcr\u00fctt\u00fck ve onlar\u0131 Kolombiya’ya “s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 ettirmeyi” ba\u015fard\u0131k. Birle\u015fmi\u015f Milletler Y\u00fcksek Komiserli\u011fi, S\u00e3o Paulo’daki Kolombiya Konsoloslu\u011fu\u2019na g\u00fcvenli bir \u015fekilde ula\u015fana kadar onlara e\u015flik etti. Sonra Bogot\u00e1\u2019ya d\u00f6nd\u00fcler.<\/p>\n\n\n\n

1985’te, CS liderli\u011fi ve \u00f6zellikle 1978’de hapsedilen yolda\u015f Ze Cretton, Moreno’nun 1978’deki s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 edilmesinden sonra \u00fclkeye tekrar giri\u015f yasa\u011f\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in polisle ve h\u00fck\u00fcmet g\u00f6r\u00fc\u015fmelerine \u00f6nemli \u00e7aba harcad\u0131. O d\u00f6nemde S\u00e3o Paulo\u2019da ya\u015f\u0131yordum ve Zez\u00e9 ve Jorge ile Moreno\u2019yu yeniden S\u00e3o Paulo\u2019da kar\u015f\u0131laman\u0131n b\u00fcy\u00fck sevincini ya\u015fad\u0131k.<\/p>\n\n\n\n

Konu\u015fman\u0131zda Brezilya’daki faaliyetlerinizden de bahsettiniz. Bu d\u00f6nem hakk\u0131nda bir \u015feyler s\u00f6yleyebilir misiniz? Askeri diktat\u00f6rl\u00fck h\u00e2l\u00e2 iktidarda m\u0131yd\u0131?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

CS\u2019nin gizli faaliyet y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc d\u00f6nemde Bogot\u00e1\u2019dan birka\u00e7 kez seyahat ettim. \u00d6rne\u011fin 1981 ba\u015flar\u0131nda, CS liderli\u011fi ve kadrolar\u0131yla birlikte CI-CI Tezleri\u2019ni[4]<\/a> okumak ve tart\u0131\u015fmak i\u00e7in bir e\u011fitim d\u00fczenledik. Kat\u0131l\u0131m ve co\u015fku \u00e7ok y\u00fcksekti. K\u0131sa s\u00fcre sonra bu birlik da\u011f\u0131ld\u0131 ama CS ve o d\u00f6nemdeki t\u00fcm U\u0130B-DE bunun \u00fcstesinden gelmeyi bildi ve ilerlemeye devam ettik. Lambertist grup ise bu ayr\u0131\u015fmadan sonra zay\u0131flad\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Zeze ve Jorge, yanl\u0131\u015f hat\u0131rlam\u0131yorsam 1980 veya 1981\u2019de Brezilya\u2019ya geri d\u00f6nd\u00fc. M\u00fccadelelerin y\u00fckseli\u015fiyle birlikte, yeni sendikal hareket i\u00e7inde \u00f6nemli kazan\u0131mlar elde etmeye ba\u015flad\u0131k. Bu nedenle 1984\u2019ten 1985 sonuna kadar partinin in\u015fas\u0131na e\u015flik etmek ve i\u015f\u00e7i hareketinin yeniden \u00f6rg\u00fctlenmesi s\u00fcrecinde kampanya y\u00fcr\u00fctmek i\u00e7in S\u00e3o Paulo\u2019ya gitmem gerekti. CUT\u2019un (Birle\u015fik \u0130\u015f\u00e7i Merkezi) kitleselle\u015fmesi ve ba\u015flang\u0131\u00e7ta \u00f6nc\u00fc i\u015f\u00e7ilerin partisi olarak do\u011fup zamanla kitle deste\u011fi kazanan PT\u2019nin (\u0130\u015f\u00e7i Partisi) kurulu\u015funun ilk ad\u0131mlar\u0131 ya\u015fan\u0131yordu. Grevdeki i\u015f\u00e7iler toplant\u0131lar\u0131n\u0131 futbol sahalar\u0131nda yap\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n

Brezilya\u2019da Moreno ile yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z toplant\u0131lardan da bahsettiniz. Bunlar \u00f6nderlik ekiplerinin in\u015fas\u0131na dair tart\u0131\u015fmalard\u0131. Morenist Tro\u00e7kist bir partide ekip kurman\u0131n \u00f6nemi nedir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Lenin’in ve Bol\u015feviklerin deneyimlerinden bize miras kalan parti anlay\u0131\u015f\u0131nda, militanlar “h\u00fccre” veya “ekip” dedi\u011fimiz nispeten k\u00fc\u00e7\u00fck \u00f6rg\u00fctler i\u00e7inde faaliyet g\u00f6sterirler. Bu nedenle ekip, parti politikas\u0131n\u0131 ve faaliyetlerini hayata ge\u00e7iren kolektif tart\u0131\u015fma ve eylem alan\u0131d\u0131r. Bu, \u00f6nderlik i\u015fleyi\u015fi i\u00e7in de ge\u00e7erlidir. G\u00f6revleri da\u011f\u0131tmak, her \u00fcyenin yeteneklerini geli\u015ftirmek, birlikte g\u00fcncel durumu takip etmek, politika \u00fcretmek ve partiyi ve onun ekiplerini in\u015fa etmek i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmak gerekir. Grup b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e, parti i\u00e7in tam zamanl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fan ve parti profesyonelli\u011fi yapan lider kadrolar olu\u015fur. Yukar\u0131dan a\u015fa\u011f\u0131ya her \u015fey \u00f6rg\u00fctlerde tart\u0131\u015f\u0131l\u0131r ve kolektif olarak verilen kararlar uygulan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Biz buna demokratik merkeziyet\u00e7ilik diyoruz. Bu, Stalinist dikeycili\u011fin tam tersidir. Stalinist modelde “genel sekreter” unvanl\u0131 bir zorba (devrimci politikaya ve programa ihanet eden, SSCB\u2019yi ve “reel sosyalizm” denilen her \u015feyi \u00e7\u00f6k\u00fc\u015fe ve kapitalizmin geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcne s\u00fcr\u00fckleyen Stalin gibi), korkun\u00e7 b\u00fcrokratik bir ayg\u0131t\u0131n ba\u015f\u0131d\u0131r. 1920’lerde Lenin\u2019in \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra bu gerilemeye ve b\u00fcrokratla\u015fmaya kar\u015f\u0131 m\u00fccadeleyi s\u00fcrd\u00fcren Tro\u00e7ki oldu. B\u00f6ylece Tro\u00e7kizm ve D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal ortaya \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Yeni kadrolar\u0131n s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesine m\u00fcdahale etmek \u00fczere teorik e\u011fitimine b\u00fcy\u00fck \u00f6nem verdi\u011finizi biliyoruz. Zez\u00e9 ve eski yolda\u015flar, Arjantin\u2019deki efsanevi kadro okullar\u0131ndan bahsediyorlar. Devrimci bir partide teorik e\u011fitimin \u00f6nemi nedir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

1970\u2019lerden bu yana Brezilyal\u0131 militanlar kurslara ve kadro okullar\u0131na kat\u0131lmak i\u00e7in geliyorlard\u0131. \u00d6nemli bir an\u0131, 1982 sonras\u0131 Peru Caddesi\u2019ndeki \u00e7ok b\u00fcy\u00fck binada d\u00fczenleyebildi\u011fimiz okullar olabilir. Bu okullara “teorik okul” diyorduk ve bunlarda temel Marksist konular i\u015fleniyordu. Tarihsel materyalizm, “Feuerbach \u00dczerine Tezler”, yabanc\u0131la\u015fma ve di\u011fer ba\u015fl\u0131klar\u0131 \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorduk. Ayr\u0131ca 20. y\u00fczy\u0131lda ger\u00e7ekle\u015fen \u00e7e\u015fitli devrim s\u00fcre\u00e7leri \u00fczerine ba\u015fka konular\u0131 da inceliyorduk. K\u0131\u015f\u0131n bizi ziyaret ettiklerinde e\u011fitim ya da toplant\u0131lar i\u00e7in gelenler her zaman so\u011fuktan \u00e7ok \u015fik\u00e2yet ederdi; y\u00fcn \u015fapkalar, eldivenler takm\u0131\u015f ve atk\u0131lara sar\u0131nm\u0131\u015f olurlard\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Trump\u2019\u0131n oldu\u011fu, Gazze’deki soyk\u0131r\u0131m\u0131n ve direni\u015fin s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc, \u00c7in’de \u201ckom\u00fcnist\u201d bir partinin kapitalist bir diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc y\u00f6netti\u011fi kaos i\u00e7indeki bir d\u00fcnyada Nahuel Moreno\u2019nun teorik ve politik miras\u0131 h\u00e2l\u00e2 ge\u00e7erli mi?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Moreno 1987\u2019nin Ocak ay\u0131nda \u00f6ld\u00fc. Yakla\u015f\u0131k 40 y\u0131l ge\u00e7ti. 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonu ile 21. y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131nda Moreno\u2019nun tan\u0131k olmad\u0131\u011f\u0131 yeni olaylar ve b\u00fcy\u00fck siyasi geli\u015fmeler ya\u015fand\u0131. \u00d6rne\u011fin Berlin Duvar\u0131’n\u0131n y\u0131k\u0131lmas\u0131, eski SSCB\u2019nin da\u011f\u0131lmas\u0131, burjuvazinin tasfiye edildi\u011fi \u00fclkelerde kapitalizmin geri geli\u015fi gibi. Ayr\u0131ca d\u00fcnya genelinde a\u015f\u0131r\u0131 sa\u011f\u0131n y\u00fckseli\u015fi ve kapitalist \u00e7evre y\u0131k\u0131m\u0131n\u0131n ilerlemesi s\u00f6z konusu. Ancak Nahuel Moreno\u2019nun teorik ve politik miras\u0131 \u00f6z\u00fcnde h\u00e2l\u00e2 ge\u00e7erlili\u011fini koruyor. Devrimci Marksizm \u00e7er\u00e7evesinde yapt\u0131\u011f\u0131 teorik ve politik katk\u0131lar, yeni devrimci ku\u015faklar i\u00e7in b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131maya devam ediyor.<\/p>\n\n\n\n

Moreno, yaz\u0131lar\u0131nda kapitalizmin h\u00e2l\u00e2 Lenin ve Tro\u00e7ki\u2019nin I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131’ndan beri analiz etti\u011fi \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f s\u00fcrecinde oldu\u011funu \u0131srarla vurgulad\u0131. Ernest Mandel gibi, kapitalizmin geli\u015febilece\u011fini savunan oport\u00fcnist ve revizyonist sol kesimlerle ve Tro\u00e7kistlerle m\u00fccadele etti. 1968’den itibaren bu \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcn derinle\u015fti\u011fini ve kronik bir ekonomik krizin ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 savundu. Onun \u00f6l\u00fcm\u00fcnden on y\u0131llar sonra insanl\u0131k h\u00e2l\u00e2 a\u015f\u0131r\u0131 s\u00f6m\u00fcr\u00fc, yoksulluk ve k\u00fcresel bir pandemi gibi felaketler ya\u015f\u0131yor. Kapitalizm, tarihinin en b\u00fcy\u00fck krizini ya\u015f\u0131yor. Bunun bedelini milyarlarca insan mutlak yoksullukla \u00f6d\u00fcyor. Moreno, Karl Marx\u2019\u0131n artan sefalet e\u011filimi yasas\u0131n\u0131n ge\u00e7erlili\u011fini yeniden teyit etti. 21. y\u00fczy\u0131lda, kapitalist \u00e7evre felaketi, bu krizi daha da k\u00f6t\u00fcle\u015ftiriyor. Bu nedenle Moreno, Tro\u00e7ki\u2019nin \u201cYa sosyalizm ya barbarl\u0131k\/felaket!\u201d uyar\u0131s\u0131n\u0131 hep vurgulad\u0131. Bu alternatif bug\u00fcn de ge\u00e7erlidir.<\/p>\n\n\n\n

Onun miras\u0131n\u0131n bir ba\u015fka temel y\u00f6n\u00fc ise, 1938\u2019de kurulan D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in kurulu\u015f ilkelerinin h\u00e2l\u00e2 ge\u00e7erli oldu\u011funu do\u011frulamas\u0131d\u0131r. En b\u00fcy\u00fck g\u00f6rev, devrimci \u00f6nderlik krizini a\u015fmak ve i\u015f\u00e7i ve halk m\u00fccadelelerine m\u00fcdahale ederek d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda devrimci partiler in\u015fa etmektir.<\/p>\n\n\n\n

Morenizm k\u00f6kenli olup farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fleri olan ak\u0131mlar var ve 2. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019ndan ba\u015flayarak her \u015feyin yeniden analiz edilmesi ve d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmesi gerekti\u011fine inan\u0131yorlar. Siz bu konu hakk\u0131nda ne d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tekrar analiz etmeye ve d\u00fc\u015f\u00fcnmeye her zaman ihtiyac\u0131m\u0131z var; bunu bize Moreno\u2019nun kendisi \u00f6\u011fretti. Yeni ger\u00e7ekliklerle y\u00fczle\u015fti\u011fimizde Marksizmin a\u00e7\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015fl\u00fc olmas\u0131 gerekti\u011finde ve analizlerimiz Marksist metodolojinin temellerine uygun oldu\u011fu s\u00fcrece, \u00f6nceden belirli kal\u0131plarla hareket etmememiz gerekti\u011finde \u0131srarc\u0131yd\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Mesela Moreno\u2019nun g\u00f6remedi\u011fi yeni fenomenler sonucunda kendisinin baz\u0131 hipotezleri ger\u00e7ekle\u015fmedi. Moreno, kriz ve Stalinizmin d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fc ile kitlesel devrimci hareketlerin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 ve bunun b\u00fcy\u00fck devrimci partilerin in\u015fas\u0131na yarayaca\u011f\u0131 ihtimali \u00fczerinde duruyordu. Ne yaz\u0131k ki bu tahmin en az\u0131ndan \u015fimdilik ger\u00e7ekle\u015fmedi.<\/p>\n\n\n\n

Ancak bu t\u00fcr tekil \u00f6rnekler, onun teorik ve politik miras\u0131n\u0131n genel ge\u00e7erlili\u011fini hi\u00e7bir \u015fekilde de\u011fi\u015ftirmez. Biz bu tutumu, Morenizmin 90\u2019lar\u0131n ba\u015f\u0131nda i\u00e7ine girdi\u011fi krizden itibaren daha da g\u00fc\u00e7l\u00fc bi\u00e7imde savunuyoruz. \u00c7\u00fcnk\u00fc Moreno\u2019dan sonra, onun yoklu\u011funda liderli\u011fi \u00fcstlenenler olarak hepimizin hatalar\u0131 bu krizin nedeni oldu. Biz bunu ak\u0131m\u0131m\u0131z \u0130UB-DE i\u00e7erisinde uzun tart\u0131\u015fmalardan sonra kabul ettik. 1997 y\u0131l\u0131nda 1987-92 d\u00f6nemine dair \u00f6zele\u015ftirel bir bilan\u00e7o \u00e7\u0131kard\u0131k ve bunu y\u0131llar \u00f6nce kamuoyuna a\u00e7\u0131klad\u0131k<\/a>. Bildi\u011fimiz kadar\u0131yla Moreno\u2019nun vefat\u0131 ard\u0131ndan gelen o kriz y\u0131llar\u0131nda kendi hatalar\u0131, kusurlu politikalar\u0131 ve y\u00f6ntemlerinin ele\u015ftirisini yapanlar yaln\u0131zca bizlerdik. Bu y\u00fczden, \u00f6rne\u011fin, 90’lar\u0131n ba\u015f\u0131ndaki kriz ve b\u00f6l\u00fcnmeden sonra LIT-CI\/U\u0130B-DE ad\u0131n\u0131 elinde tutan ve h\u00e2l\u00e2 kendisini \u201cMorenist\u201d olarak sunan ak\u0131m\u0131n, Moreno\u2019nun \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcne y\u00f6neltti\u011fi ele\u015ftirileri \u00e7ok hatal\u0131 buluyorum.<\/p>\n\n\n\n

Bu ak\u0131m\u0131n \u00f6nderli\u011fi kendi internet sitelerinde payla\u015ft\u0131klar\u0131 \u201cUlusal ve Uluslararas\u0131 S\u0131n\u0131f M\u00fccadelesi \u00dczerine<\/a>\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 uzun bir yaz\u0131da Moreno\u2019nun en \u00f6nemli \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 sorgulad\u0131lar. Elbette, metinlerinde \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 bir \u015fekilde de\u011findikleri her \u015feye yan\u0131t verecek yerim yok. Ele\u015ftirilerinin ve revizyonlar\u0131n\u0131n \u00e7arp\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve temelsizli\u011fini g\u00f6stermek i\u00e7in sadece iki noktaya de\u011finece\u011fim. 2. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019ndan sonra devrimci olmayan \u00f6nderliklerin burjuvazinin m\u00fclks\u00fczle\u015ftirildi\u011fi devrimlere (Yugoslavya, \u00c7in, K\u00fcba, Vietnam) liderlik etmesi ger\u00e7e\u011fiyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131k. Ayn\u0131 \u015fekilde K\u0131z\u0131l Ordu\u2019nun Do\u011fu Avrupa\u2019da ilerlemesinde (Polonya, Macaristan, Romanya, Bulgaristan, \u00c7ekoslovakya ve Do\u011fu Almanya) bunu g\u00f6rd\u00fck. Bu s\u00fcre\u00e7lerin hi\u00e7birinde i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 toplumsal \u00f6zne de\u011fildi ve de ba\u015flar\u0131nda Marksizmin \u00f6nerdi\u011fi gibi devrimci Marksist bir parti yoktu. Tro\u00e7ki, Ge\u00e7i\u015f Program\u0131\u2019nda bu ihtimali \u201cen olas\u0131l\u0131k d\u0131\u015f\u0131 olan\u201d istisnai bir durum olarak nitelendirmi\u015fti. Fakat beklentisinin aksine, bu olas\u0131l\u0131k ger\u00e7ekle\u015fti. Sava\u015f sonras\u0131 yeni geli\u015fmeler konusunda Tro\u00e7kizmde yayg\u0131n bir kafa kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ya\u015fan\u0131rken, Moreno bu \u00f6ng\u00f6r\u00fclemeyen ger\u00e7ekleri fark edip, kar\u015f\u0131devrimci Stalinist veya k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva (K\u00fcba) liderliklere uyarlanmadan bu geli\u015fmeleri do\u011fru bir \u015fekilde yorumlayabildi. Moreno \u201cger\u00e7ekli\u011fin biz Tro\u00e7kistlerin d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcnden \u00e7ok daha Tro\u00e7kist\u201d oldu\u011funu s\u00f6yledi ve bu yeni duruma yol a\u00e7an o d\u00f6nemdeki kitlelerin devrimci seferberli\u011finin g\u00fcc\u00fcne vurgu yapt\u0131. Tro\u00e7ki\u2019nin uzak bir ihtimal olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc \u015fey, hemen sava\u015f sonras\u0131 d\u00f6nemde \u201cnorm\u201d veya \u201cyasa\u201d haline gelen yeni kamula\u015ft\u0131rma bi\u00e7imleri olmu\u015ftu. Devrimci zaferleri ve m\u00fclks\u00fczle\u015ftirmeleri ink\u00e2r eden bir sekterli\u011fe ya da kar\u015f\u0131devrimci \u00f6nderlikleri g\u00fczelleyen bir oport\u00fcnizme d\u00fc\u015fmeksizin bu ger\u00e7ekliklerin analizini yapt\u0131 ve bunlar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na yol a\u00e7an nedenler b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131klad\u0131. U\u0130B-DE \u00f6nderli\u011fi ise metinlerinde Moreno\u2019nun dedi\u011fini mutlak bir kural olarak yorumlay\u0131p (metnin 14. maddesinde) \u00e7arp\u0131tt\u0131. Bundan \u00f6ncesinde ise Moreno\u2019nun Tro\u00e7ki\u2019yi bu ger\u00e7ekle\u015fmemi\u015f \u00f6ng\u00f6r\u00fcs\u00fc nedeniyle ele\u015ftirdi\u011fini iddia ediyorlard\u0131. Bu tamamen yanl\u0131\u015ft\u0131r, Moreno Tro\u00e7ki\u2019yi bu \u00f6ng\u00f6r\u00fcs\u00fc nedeniyle ele\u015ftirmedi, zaten Tro\u00e7ki bu olaylar ger\u00e7ekle\u015fmeden be\u015f y\u0131l \u00f6nce suikaste u\u011fram\u0131\u015ft\u0131. Moreno sadece \u00e7eli\u015fkiye i\u015faret etti ve kendi Marksist yorumunu sundu.<\/p>\n\n\n\n

\u0130kinci olarak, U\u0130B-DE\u2019nin mevcut \u00f6nderli\u011fi Moreno\u2019nun bunun bir “yasa” oldu\u011fu ve “bu s\u00fcrecin gerekli s\u00fcreklili\u011fini gelece\u011fe yans\u0131tmay\u0131” \u00f6nerdi\u011fi (bahsi ge\u00e7en metnin 15. maddesi) y\u00f6n\u00fcndeki “hatal\u0131” sonuca vard\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia ediyor. Bu iki misli yanl\u0131\u015ft\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc Moreno metinlerinde asla \u201cyasa\u201d s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kullanmam\u0131\u015ft\u0131r (20. Y\u00fczy\u0131l Devrimleri<\/em> veya Ge\u00e7i\u015f Program\u0131n\u0131n G\u00fcncellenmesi<\/em>) ve bunun bundan sonraki d\u00f6nemde h\u00e2kim e\u011filim olaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylememi\u015ftir. Bu yaln\u0131zca Moreno\u2019nun \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra bas\u0131lan ve g\u00f6zden ge\u00e7irme \u015fans\u0131 bulamad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6zl\u00fc bir r\u00f6portajda ge\u00e7mektedir ve bu kendi yazd\u0131\u011f\u0131 \u201cistisnai\u201d olma durumu ile \u00e7eli\u015fmektedir. Fakat en \u00f6nemlisi, Moreno’nun sosyalist devrimler i\u00e7in m\u00fccadeleyi d\u0131\u015flayacak ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131na \u00f6nderlik etmek i\u00e7in m\u00fccadele etmeyi b\u0131rakt\u0131racak; i\u015f\u00e7ilerin iktidar\u0131n\u0131n ve m\u00fclks\u00fczle\u015ftirilmesinin Stalinizm ve reformist liderlikler taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015ftirilece\u011fi dolay\u0131s\u0131yla devrimci partiler in\u015fa etmeyi b\u0131rakaca\u011f\u0131m\u0131z bir “yasa”dan s\u00f6z etti\u011fi yanl\u0131\u015ft\u0131r. Moreno\u2019nun d\u00fc\u015f\u00fcncelerini bu \u015fekilde \u00e7arp\u0131tan bir yaz\u0131n\u0131n kendilerine h\u00e2l\u00e2 Morenist diyen ki\u015filer taraf\u0131ndan yaz\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131na inanmak g\u00fc\u00e7t\u00fcr. Bu \u00e7arp\u0131tmalar, PTS (Sosyalist \u0130\u015f\u00e7iler Partisi\/Tro\u00e7kist Fraksiyon) veya PO (\u0130\u015f\u00e7i Partisi, Arjantin) gibi Moreno\u2019yu s\u00fcrekli devrim teorisini a\u015famac\u0131 bir \u015fekilde revize etmekle su\u00e7layan<\/a> ak\u0131mlara f\u0131rsat vermektedir.<\/p>\n\n\n\n

Metnin ba\u015fka bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde, U\u0130B-DE \u00f6nderli\u011fi 40 y\u0131l sonra Moreno\u2019nun objektivist oldu\u011funu ve bundan dolay\u0131 bu \u201cciddi analiz ve karakterizasyon hatalar\u0131n\u0131\u201d yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ke\u015ffediyor (bahsi ge\u00e7en metnin 91. maddesi). U\u0130B-DE \u00f6nderli\u011fine g\u00f6re objektivizm \u201cdevrimci krizin h\u0131zla a\u015f\u0131laca\u011f\u0131 ve devrimci partilerin kitleselle\u015fece\u011fi\u201d beklentisine yol a\u00e7t\u0131 ve (\u2026) \u201cg\u00f6revlerimize ili\u015fkin tan\u0131mlarda yapm\u0131\u015f olmam\u0131z muhtemel hata say\u0131s\u0131n\u0131 hayal etmek yeterlidir.\u201d Ama dikkat \u00e7ekici bir \u015fekilde, Moreno hayattayken ya\u015fanan hatalardan neredeyse hi\u00e7 s\u00f6z etmiyorlar. Sadece 1990 Tezlerini an\u0131yorlar, ki bu da Moreno\u2019nun art\u0131k hayatta olmad\u0131\u011f\u0131 bir d\u00f6neme ait. Yani Moreno\u2019yu, \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra ya\u015fanan hatalardan dolay\u0131 su\u00e7luyorlar. Bizim \u00f6zele\u015ftirel de\u011ferlendirmemizde s\u00f6yledi\u011fimiz gibi, bizim g\u00fcnah\u0131m\u0131z Moreno\u2019nun \u00f6\u011fretilerine kar\u015f\u0131 gitmi\u015f olmam\u0131zd\u0131r. Dahas\u0131 d\u00fcr\u00fcst olmak gerekirse, metin U\u0130B-DE \u00f6nderli\u011finin, neredeyse 40 y\u0131l sonra kendi krizlerini, ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131klar\u0131n\u0131 ve gerilemelerini Moreno\u2019ya y\u00fcklemek istedi\u011fi izlenimini veriyor. Biz, U\u0130B-DE\u2019nin sekter ve kendinden menkul yakla\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131 daha \u00f6nce de ele\u015ftirmi\u015ftik. Fakat 1990\u2019lardan beri s\u00fcregelen, Morenizm i\u00e7indeki di\u011fer devrimci yap\u0131lar\u0131 bile yok sayan bu sekter ve kendinden menkul anlay\u0131\u015f\u0131n sorumlusu Moreno de\u011fildir. Moreno devrimcilerin birli\u011fini, birle\u015fik devrimci cepheyi, D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in yeniden kurulmas\u0131n\u0131 \u00f6nermi\u015ftir. Moreno oport\u00fcnizme kar\u015f\u0131 sava\u015ft\u0131\u011f\u0131 gibi sekterli\u011fe ve kendinden menkul anlay\u0131\u015fa kar\u015f\u0131 da m\u00fccadele etmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

Bize bug\u00fcn Tro\u00e7kist olman\u0131n ne anlama geldi\u011fini k\u0131saca a\u00e7\u0131klayabilir misiniz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bug\u00fcn Tro\u00e7kist olmak<\/a>, her \u015feyden \u00f6nce, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n ve emek\u00e7i halk kesimlerinin uzun s\u0131n\u0131flar m\u00fccadelesi gelene\u011fiyle uyum i\u00e7erisinde ve t\u00fcm a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131yla m\u00fccadeleyi s\u00fcrd\u00fcrmektir.  Ayn\u0131 zamanda devrimci sosyalistlerin emperyalist kapitalizme kar\u015f\u0131 ve emek\u00e7ilerin ezilen kesimlerin iktidar\u0131n\u0131n zaferi ve sosyalizmin her \u00fclkede ve t\u00fcm d\u00fcnyada kazanmas\u0131 u\u011fruna y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc m\u00fccadeleyi devam ettirmektir. Marx, Engels ve Kom\u00fcnist Manifesto<\/em>\u2019dan ba\u015flayarak bug\u00fcn\u00fcn sert ve ac\u0131 ger\u00e7ekli\u011fine, tarihin en b\u00fcy\u00fck kapitalist kriz ve \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcne kadar baz\u0131lar\u0131 ba\u015far\u0131l\u0131, baz\u0131lar\u0131 ba\u015far\u0131s\u0131z bir bu\u00e7uk y\u00fczy\u0131ldan fazla deneyim s\u00f6z konusudur. Bu ba\u011flamda, biz Morenist Tro\u00e7kistler olarak diyoruz ki, t\u00fcm hakl\u0131, demokratik ve antikapitalist m\u00fccadeleleri desteklemeli ve yeni alternatif \u00f6nderlikler in\u015fa etmek i\u00e7in m\u00fccadele etmeliyiz; devrimcileri birle\u015ftirerek D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in yeniden in\u015fas\u0131 perspektifiyle hareket etmeliyiz. Bu kolay bir i\u015f de\u011fil, \u00e7\u00fcnk\u00fc \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki se\u00e7enek ya sosyalizm ya da yok olu\u015f. Yine de bu hedeflere ula\u015fmak i\u00e7in en b\u00fcy\u00fck \u00e7abay\u0131 harcamaya de\u011fer. Tro\u00e7kizmin varl\u0131k nedeni benim i\u00e7in tam olarak budur.<\/p>\n\n\n\n

S\u00f6yle\u015fiye zaman ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z i\u00e7in te\u015fekk\u00fcr ederiz. Bitirmeden \u00f6nce okurlar\u0131m\u0131za bir mesaj iletmek ister misiniz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Sadece bu f\u0131rsat i\u00e7in minnettarl\u0131\u011f\u0131m\u0131 ifade etmek istiyorum. Ayr\u0131ca, Zez\u00e9\u2019ye adanan bug\u00fcn\u00fcn tamam\u0131nda hissedilen yolda\u015f\u00e7a ve sayg\u0131l\u0131 atmosferi de takdir etmek isterim. \u00c7\u00fcnk\u00fc biz devrimcilerin kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011fu b\u00fcy\u00fck g\u00f6revleri ve zorluklar\u0131 a\u015fabilmek i\u00e7in yolda\u015f\u00e7a ve sayg\u0131ya dayal\u0131 ili\u015fkiler hayati \u00f6neme sahiptir.<\/em><\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

[1]<\/a> Sao Paulo metal i\u015f\u00e7ilerinin 24 Ocak 1979\u2019da ger\u00e7ekle\u015fen kongresinde, CS \u00fcyesi delegenin bir kitlesel i\u015f\u00e7i partisi kurulmas\u0131 \u00f6nerisi kongrede kabul edildi ve bu karar PT\u2019nin kurulu\u015funa giden yolu a\u00e7t\u0131. (\u00e7.n.)<\/p>\n\n\n\n

[2]<\/a> Moreno ve yolda\u015flar\u0131n\u0131n 1978\u2019de Brezilya\u2019daki askeri rejim taraf\u0131ndan tutuklanmalar\u0131n\u0131n ard\u0131ndan serbest b\u0131rak\u0131lmalar\u0131 i\u00e7in ger\u00e7ekle\u015ftirilen uluslararas\u0131 kampanya kast ediliyor. (\u00e7. n.)<\/p>\n\n\n\n

[3]<\/a> 3 A olarak bilinen Arjantin Antikom\u00fcnist \u0130ttifak\u0131 (Alianza Anticomunista Argentina). Sa\u011f Peronistler taraf\u0131ndan kurulan bu paramiliter fa\u015fist \u00f6rg\u00fct sola ve i\u015f\u00e7i hareketine d\u00f6n\u00fck yayg\u0131n sald\u0131r\u0131lar ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015fti. (\u00e7. n.)<\/p>\n\n\n\n

[4]<\/a> Moreno\u2019nun tasla\u011f\u0131n\u0131 yazd\u0131\u011f\u0131 bu tezler daha sonra Ge\u00e7i\u015f Program\u0131\u2019n\u0131n G\u00fcncellenmesi ad\u0131yla yay\u0131mland\u0131, T\u00fcrk\u00e7esi 2014 y\u0131l\u0131nda Enternasyonal Yay\u0131nc\u0131l\u0131k i\u015fbirli\u011fiyle H2O Kitap taraf\u0131ndan bas\u0131ld\u0131.  (\u00e7. n.)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u0130\u015f\u00e7ilerin Uluslararas\u0131 Birli\u011fi-D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in (\u0130UB-DE\/UIT-CI) Brezilya seksiyonu Sosyalist \u0130\u015f\u00e7i Ak\u0131m\u0131\u2019n\u0131n (CST), Arjantin seksiyonu Sosyalist Sol (IS) ve \u0130UB-DE \u00f6nderlerinden Mercedes Petit ile ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi s\u00f6yle\u015fiyi okurlar\u0131m\u0131zla payla\u015f\u0131yoruz. Petit, s\u00f6yle\u015fide 24 Mart 2025\u2019te, 80. ya\u015f\u0131na az bir s\u00fcre kala hayat\u0131n\u0131 kaybeden ve Brezilya\u2019daki Morenist Tro\u00e7kist hareketin kurucular\u0131ndan biri olan Zez\u00e9, yani Mar\u00eda Jos\u00e9 Lourenco da Silva ile […]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":3247,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[702,701,649],"tags":[690,651,278,1020,461],"class_list":["post-3246","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-parti","category-politika","category-trockizm","tag-brezilya","tag-iub-de","tag-lit-ci","tag-morenizm","tag-trockizm"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3246","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3246"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3246\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3251,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3246\/revisions\/3251"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3247"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3246"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3246"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3246"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}