{"id":31,"date":"2016-12-04T21:30:52","date_gmt":"2016-12-04T18:30:52","guid":{"rendered":"http:\/\/94.237.85.66\/?p=31"},"modified":"2021-07-13T10:49:34","modified_gmt":"2021-07-13T07:49:34","slug":"devrimden-restorasyona-castro-ve-castroculuk","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2016\/12\/04\/devrimden-restorasyona-castro-ve-castroculuk\/","title":{"rendered":"Devrimden restorasyona Castro ve Castroculuk"},"content":{"rendered":"\n

“Kesinlikle yenmemiz gereken u\u011fursuz bir felaket b\u00fct\u00fcn \u00fclkede kar\u015f\u0131m\u0131za dikilmi\u015ftir: Kitlelerin uzakla\u015fmas\u0131, dogmatizm, sekterlik. Bunlar y\u00fcz\u00fcnden b\u00fcrokrasi bizi tehdit ediyordu.<\/em>” <\/p>\n\n\n\n

Ernesto \u201cChe\u201d Guevara, Nisan 1962, \u2018Textes politiques\u2019, sayfa 89.<\/p>\n\n\n\n

\u201cLatin Amerika’n\u0131n t\u00fcm bir panoramas\u0131 g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne serildi\u011finde zaferin tecrit edilmi\u015f bir tek \u00fclkede kazan\u0131labilece\u011fine, inanmay\u0131 \u00e7ok zor buluyoruz.<\/em>\u201d<\/p>\n\n\n\n

Ernesto \u201cChe\u201d Guevara, \u2018Textes politiques\u2019, sayfa 84.<\/p>\n\n\n\n

Gramsci\u2019nin \u201cGer\u00e7ekler devrimcidir\u201d \u00f6nermesi ile Tro\u00e7ki\u2019nin \u201cGer\u00e7ekler oran\u0131nda radikal olun\u201d ifadesi sadece tarihsel olaylar\u0131n de\u011fil ancak tarihte bireylerin oynad\u0131\u011f\u0131 rol ve g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc i\u015flev \u00fczerine de politik bir do\u011fruculu\u011fun vazge\u00e7ilmez oldu\u011funa i\u015faret ediyor. Zira devrimcili\u011fin en temel a\u00e7\u0131klamas\u0131 verilecek olsayd\u0131 bu, ger\u00e7eklere sad\u0131k kalmak \u015feklinde \u00f6zetlenebilirdi. Bu sadakat elbette duygusal de\u011fil siyasald\u0131r. Bu ba\u011flamda sonu\u00e7lar\u0131 ac\u0131mas\u0131z dahi olabilse, devrimci ger\u00e7ek\u00e7ilikten; somut olan\u0131n somut analizi olarak ifade edilebilecek olan materyalist bir yorumlamadan ka\u00e7\u0131nmak s\u00f6z konusu olamaz. Bug\u00fcn hala b\u00fct\u00fcn \u00fclkelerin en \u00fccra k\u00f6\u015felerinden, varo\u015flar\u0131n merkezlerine dek K\u00fcba devrimi ve onun ilham verdi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcnceler milyonlarca i\u015f\u00e7iyi ve devrimciyi etkiliyor. Bu dinami\u011fin sadece kendisi dahi, k\u0131ra dayal\u0131 bir ekonomik altyap\u0131ya sahip olan k\u00fc\u00e7\u00fck bir ada \u00fclkesinde sermayenin m\u00fclks\u00fczle\u015ftirilmesinin emperyalizmin aleyhinde ne denli g\u00fc\u00e7l\u00fc depremlere yol a\u00e7abilece\u011finin en a\u00e7\u0131k g\u00f6stergesi. Devrimci kom\u00fcnistler a\u00e7\u0131s\u0131ndan 1959 devriminin me\u015fruiyeti ve mant\u0131ksal sonu\u00e7lar\u0131na vard\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n ihtiyac\u0131 bir tart\u0131\u015fma konusu olamaz, olmamal\u0131. K\u00fcba proletaryas\u0131 Rus i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n ard\u0131ndan \u201cbuzun k\u0131r\u0131l\u0131p, yolun a\u00e7\u0131lmas\u0131nda\u201d belki de en kahramanca m\u00fccadeleyi vermi\u015f olan s\u0131n\u0131ft\u0131r. Bu, 1917\u2019nin ard\u0131ndan patlak veren di\u011fer devrimler s\u0131ras\u0131ndaki i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n daha az karars\u0131z veya daha az kahraman oldu\u011fu \u015feklinde de\u011fil, K\u00fcba i\u015f\u00e7ilerinin ola\u011fan\u00fcst\u00fc bir seyir izleyen iradelerinin ne denli sa\u011flam ve yap\u0131l\u0131 oldu\u011fu \u015feklinde de\u011ferlendirilmelidir. <\/p>\n\n\n\n

Marx 1859\u2019da yay\u0131nlanm\u0131\u015f bulunan Ekonomi Politi\u011fin Ele\u015ftirisine Katk\u0131<\/em> adl\u0131 eserinin \u00f6ns\u00f6z\u00fcnde \u015f\u00f6yle yaz\u0131yordu: \u201cNas\u0131l ki bir kimse hakk\u0131nda, onun kendisine ili\u015fkin d\u00fc\u015f\u00fcncesinden yola \u00e7\u0131karak h\u00fck\u00fcm verilmezse, benzer bi\u00e7imde, b\u00f6ylesi bir ge\u00e7i\u015f d\u00f6nemi de kendi bilinciyle de\u011ferlendirilemez.<\/em>\u201d Biz bu \u00f6nermenin, \u00f6zellikle tarihi yeniden yazma noktas\u0131nda otoriteleri hi\u00e7bir \u015fekilde sorgulanmayan ayg\u0131tlar\u0131n (\u00e7e\u015fitli Kom\u00fcnist Partilerinin) tarih yaz\u0131m\u0131n\u0131na kar\u015f\u0131t olarak sol i\u00e7i ele\u015ftirel alternatiflerin \u00fcretiminin ve ger\u00e7e\u011fe sad\u0131k kal\u0131nmas\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6ren metodolojimizi sahiplenmenin ne denli a\u011f\u0131r ancak hayati bir g\u00f6rev oldu\u011funu vurgulad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. Meselenin bu ba\u011flam\u0131 Fidel Castro ve Castroculuk i\u00e7in de ge\u00e7erlidir. Sol i\u00e7i alternatif bir tarih yaz\u0131m\u0131n\u0131n ve politika \u00f6nerisinin, elbette Miami\u2019de Castro\u2019nun \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc kutlayan burjuvazinin torunlar\u0131n\u0131n, uyu\u015fturucu t\u00fcccarlar\u0131n\u0131n, emperyalizmin ajanlar\u0131 rol\u00fcndeki asalaklar\u0131n vuku bulan rezil ve a\u015fa\u011f\u0131l\u0131k sevin\u00e7 naralar\u0131yla hi\u00e7bir ortak noktas\u0131 bulunamaz. Ancak hi\u00e7bir taviz vermeden de eklemek gerekir: Bu gerici g\u00fcruhun d\u0131\u015favurdu\u011fu al\u00e7ak mutluluk dalgas\u0131n\u0131n temelini Castro karde\u015fler \u00f6nderli\u011findeki K\u00fcba Kom\u00fcnist Partisi, son kongrelerinde fabrikalar\u0131 ve i\u015fletmeleri \u00f6zelle\u015ftirme, kapitalizmi restore etme ve \u00f6zel m\u00fclkiyete tavizler verme karar\u0131n\u0131 alarak kendisi haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131r. \u00a0<\/p>\n\n\n\n

Castro ve K\u00fcba Kom\u00fcnist Partisi<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

S\u00f6z konusu K\u00fcba Kom\u00fcnist Partisi (KKP) oldu\u011fu zaman 1959\u2019dan \u00f6ncesi olmayan bir parti tarihiyle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz. Tarih bilimi alan\u0131nda otoritesini koruyan Marksist metodoloji a\u00e7\u0131s\u0131ndan, bu bir trajedidir. Halbuki KKP\u2019nin tarihi, bug\u00fcn ad\u0131na ders \u00e7\u0131karabilece\u011fimiz bir\u00e7ok i\u00e7erikle dolu olmas\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra Castro\u2019nun temsil etti\u011fi s\u0131n\u0131fsal hatt\u0131n hangi ba\u011flamdan do\u011fmu\u015f oldu\u011funu anlamam\u0131z noktas\u0131nda da olduk\u00e7a yararl\u0131d\u0131r. Bu sebeple bu partinin politik ve d\u00fc\u015f\u00fcnsel evrimiyle sonuna dek hesapla\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r. <\/p>\n\n\n\n

K\u00fcba Kom\u00fcnist Partisi\u2019nin kurucusu, Tro\u00e7ki ve Mariategui gibi fig\u00fcrlerin hayran\u0131 ve 1929\u2019da diktat\u00f6r Machado taraf\u0131nda \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcnceye dek partinin ba\u015fl\u0131ca teorisyeni olan Julio Antonio Mella, a\u015famac\u0131 devrim doktrininin hen\u00fcz Latin Amerika Kom\u00fcnist Partilerine dikte edilmedi\u011fi erken bir tarihte K\u00fcba devrimi \u00fczerine olduk\u00e7a Bol\u015fevik bir perspektif geli\u015ftirmi\u015fti. Mella i\u00e7in \u201culusal ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n kazan\u0131lmas\u0131 sadece proletarya taraf\u0131ndan ve bir i\u015f\u00e7i devrimi arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ger\u00e7ekle\u015ftirilebilirdi<\/em>\u201d. Mella, \u201cger\u00e7ek ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k m\u00fccadelesinde ulusal hareketlere her zaman ihanet etmi\u015f olan<\/em>\u201d ulusal burjuvaziyle ittifak kurma d\u00fc\u015f\u00fcncesini \u015fiddetle yeriyordu.(1)<\/strong> Machado\u2019yu koltu\u011fundan eden devrimci strateji i\u015fte tam olarak buydu. 1933\u2019te Havana\u2019da otob\u00fcs \u015fof\u00f6rlerinin grevleriyle ba\u015flam\u0131\u015f bulunan seferberlik dalgas\u0131 Bonapartist diktan\u0131n devrilmesini hedefleyen bir i\u015f\u00e7i ve \u00f6\u011frenci ayakalanmas\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. KKP devrimin fitilini ate\u015flememi\u015f olsa da de\u011fi\u015fen \u015fartlara merkeziyet\u00e7i yap\u0131s\u0131 sayesinde h\u0131zla ayak uydurdu ve derhal i\u015f\u00e7i sovyetlerinin kurulmas\u0131 ve y\u00f6netime ge\u00e7mesi gerekti\u011fi y\u00f6n\u00fcnde tutum ald\u0131. 1934\u2019te i\u015f\u00e7i hareketinin biricik kutbu halini gelen KKP, Kremlin\u2019den ald\u0131\u011f\u0131 talimatlar do\u011frultusunda sovyetik i\u015f\u00e7i \u00f6rg\u00fctlenmeleri talebini geri \u00e7ekti, K\u00fcba devlet ayg\u0131t\u0131n\u0131n ilga edilmesi y\u00f6n\u00fcndeki sloganlar\u0131n\u0131 terk etti ve Grau San Martin h\u00fck\u00fcmetine deste\u011fini a\u00e7\u0131klad\u0131. 1935\u2019teki ba\u015far\u0131s\u0131z genel grev denemesinin ard\u0131ndan Batista y\u00fczlerce i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 militan\u0131n\u0131 ve kom\u00fcnist \u00f6nc\u00fcy\u00fc katletti. <\/p>\n\n\n\n

1938 senesinde Komintern, KKP\u2019ye \u201cilerici ulusal g\u00fc\u00e7lerle\u201d ittifaka gitmesi gerekti\u011fi y\u00f6n\u00fcnde ihtar verdi. Bu kar\u015f\u0131-devrimci \u201c\u00f6\u011f\u00fct\u201d, KKP\u2019nin Batista\u2019ya ko\u015fulsuz politik destek sunmas\u0131n\u0131 vaaz ediyordu. Mella \u00f6nderli\u011finde geli\u015ftirilmi\u015f bulunan s\u00fcrekli devrim stratejisini uzun seneler \u00f6nce terk etmi\u015f bulunan KKP kendisini, \u00fczerine Stalinci Komintern arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla giydirilmi\u015f bulunan deli g\u00f6mle\u011finin i\u00e7erisinde bulacakt\u0131. K\u00fcbal\u0131 \u201ckom\u00fcnist\u201d lider Blas Roca 1936 y\u0131l\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 bir konu\u015fmada, Stalin\u2019in i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 ve \u201cdevrimci\u201d burjuvazi aras\u0131ndaki ittifak\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fcmseyen politikay\u0131 ele\u015ftirdi\u011fi 1925 tarihli \u201cuyar\u0131s\u0131n\u0131\u201d hat\u0131rlatacakt\u0131. Roca \u015funlar\u0131 dile getiriyordu: <\/p>\n\n\n\n

\u201cHalk\u0131m\u0131z\u0131n proletaryadan ulusal burjuvaziye kadar, \u00fclkemizi \u00f6zg\u00fcrle\u015ftirmek amac\u0131yla ortak bir \u00e7\u0131kar etraf\u0131nda karde\u015f\u00e7e bir araya gelen t\u00fcm katmanlar\u0131 yabanc\u0131 mezalimine kar\u015f\u0131 geni\u015f bir halk cephesi olu\u015fturabilir ve olu\u015fturmal\u0131d\u0131rlar.\u201d(2)\u00a0<\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

KKP\u2019nin Stalinist doktrine duydu\u011fu bu kat\u0131 ve kraldan \u00e7ok kralc\u0131 itaatin sonu\u00e7lar\u0131 y\u0131k\u0131c\u0131 oldu. A\u015famac\u0131 anlay\u0131\u015f\u0131n yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 felaketler K\u00fcba Kom\u00fcnist Partisi\u2019nin, gelece\u011fin diktat\u00f6r\u00fc Albay Batista ile 1939 ile 1944 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda kurdu\u011fu siyasi ittifakta somutla\u015ft\u0131. Batista, 1940 se\u00e7imlerinde K\u00fcba Kom\u00fcnist Partisi\u2019nin aday\u0131yd\u0131! Bizzat Castro, Sierra Maestra da\u011flar\u0131nda gerilla m\u00fccadelesi y\u00fcr\u00fct\u00fcrken, neden kom\u00fcnist olmad\u0131\u011f\u0131na dair yapt\u0131\u011f\u0131 bir a\u00e7\u0131klamada, bu ger\u00e7e\u011fi vurguluyordu:<\/p>\n\n\n\n

\u201cBatista Bey, kom\u00fcnizmden nas\u0131l s\u00f6z eder? Sonu\u00e7ta kendisi, 1940 se\u00e7imlerinde Kom\u00fcnist Parti’nin aday\u0131yd\u0131 … Onun portresi, Blas Roca ve Lazaro Pena’n\u0131n yan\u0131nda as\u0131l\u0131yd\u0131; Ve onun yar\u0131m d\u00fczine bakan\u0131 ile s\u0131rda\u015flar\u0131 Kom\u00fcnist Parti’nin \u00f6nde gelen \u00fcyeleridir.\u201d(3)<\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

Batista ve onun iktidar\u0131yla \u00f6zde\u015fle\u015fmi\u015f olan s\u00f6zde kom\u00fcnistler, art\u0131k geni\u015f kitlelerce bir muhalif alternatif olarak g\u00f6r\u00fclm\u00fcyordu. \u00dcniversite \u00f6\u011frencilerinin, orta \u00f6l\u00e7ekli \u00e7ift\u00e7ilerin ve k\u00fc\u00e7\u00fck k\u00f6yl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn taban\u0131n\u0131 olu\u015fturdu\u011fu Ortodoks Parti (baz\u0131 kaynaklarda Otantik Parti olarak ge\u00e7iyor) bu \u015fartlar alt\u0131nda kuruldu. Eduardo Chibas \u00f6nderli\u011findeki parti g\u00fcler y\u00fczl\u00fc bir kapitalizmi savunuyor ve program\u0131 da k\u00fc\u00e7\u00fck-burjuva milliyet\u00e7i bir karakter ta\u015f\u0131yordu. Fidel Castro politik ya\u015fam\u0131na bu parti i\u00e7erisinde ba\u015flad\u0131. Batista\u2019n\u0131n darbesiyle engellenmi\u015f olan 1952 se\u00e7imlerinde Castro, Ortodoks Parti\u2019nin bir aday\u0131yd\u0131 ve \u201cilerici\u201d sermaye \u00e7evrelerinin ba\u015f\u0131n\u0131 \u00e7ekece\u011fi bir tar\u0131m reformunun propagandas\u0131n\u0131 yap\u0131yordu. Zira Castro, 26 Temmuz Hareketi\u2019nin programatik olarak de\u011fil ancak sadece bir taktik olarak savundu\u011fu 1957 ve 1958 genel grevlerine dek, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 hareketi i\u00e7erisinde herhangi bir siyasal odak bina etmekten veya bu hareketin kendisinden dahi hi\u00e7bir \u015fekilde s\u00f6z etmedi. Onun program\u0131n\u0131n merkezinde proletarya de\u011fil, \u201cK\u00fcba ulusunun zinde kuvvetleri\u201d vard\u0131. Batista sendikalar\u0131 ve genel grevleri yasaklad\u0131\u011f\u0131nda, 26 Temmuz Hareketi i\u015f\u00e7ilerin aras\u0131nda hayata ge\u00e7meye ba\u015flam\u0131\u015f olan \u00f6z \u00f6rg\u00fctlenmelere destek vermedi. Castro\u2019nun politik ya\u015fam\u0131nda s\u0131n\u0131flar aras\u0131 i\u015fbirli\u011fi \u00f6nermesi daima \u00f6n planda olacakt\u0131. <\/p>\n\n\n\n

Castro, Moncada k\u0131\u015flas\u0131 bask\u0131n\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011finde KKP onu \u201cburjuva darbecisi\u201d olarak yerden yere vurdu. 1957 senesi boyunca KKP, s\u00fcrmekte olan gerilla m\u00fccadelesini tamamen g\u00f6z ard\u0131 etti. Ancak 1958 senesidir ki, KKP Castro ile m\u00fczakerelere a\u00e7\u0131k oldu\u011funu deklare etti. K\u00fcba Kom\u00fcnist Partisi\u2019nin 1959 devrimine dek olan tarihi, yukar\u0131da da aktard\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00fczere, yerli kapitalistlerle, diktat\u00f6rl\u00fck rejimiyle ve i\u015f\u00e7i d\u00fc\u015fman\u0131 uygulamalarla kol kola girmi\u015f bulunan bir partinin tarihidir. Stalinci a\u015famac\u0131 doktrinine k\u00f6r bir sadakatle ba\u011fl\u0131 bulunan bu partinin, farkl\u0131 bir siyasal ve tarihsel bilan\u00e7oya sahip olmas\u0131, zaten d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemezdi. <\/p>\n\n\n\n

Castro\u2019nun ikilemi<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Bu noktada Castro\u2019nun devrime kadar ve hatta devrimin ard\u0131ndan da bir s\u00fcreli\u011fine kendisini asla \u201ckom\u00fcnist\u201d olarak tan\u0131mlamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 (ancak sadece K\u00fcba Kom\u00fcnist Partisi\u2019nin i\u015fbirlik\u00e7i y\u00f6nelimi sebebiyle lekelenen \u201ckom\u00fcnist\u201d s\u0131fat\u0131 anlam\u0131nda de\u011fil, Che\u2019nin kendisini a\u00e7\u0131k\u00e7a i\u00e7erisinde konumland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 devrimci kom\u00fcnist s\u0131fat\u0131 anlam\u0131nda da kendisini \u201ckom\u00fcnist\u201d olarak tan\u0131mlamad\u0131\u011f\u0131n\u0131) unutmamak gerekir. Castro, 21 May\u0131s 1959\u2019da verdi\u011fi bir deme\u00e7te, a\u015fa\u011f\u0131daki yarg\u0131lar\u0131 dile getiriyordu:<\/p>\n\n\n\n

\u201cBizim devrimimiz ne kapitalist ne de kom\u00fcnist! Kapitalizm insan\u0131 feda eder, kom\u00fcnizm totaliter anlay\u0131\u015f\u0131yla insan haklar\u0131n\u0131 feda eder. Ne birine ne de di\u011ferine kat\u0131l\u0131yorum … Bizim devrimimiz k\u0131rm\u0131z\u0131 de\u011fil zeytin ye\u015filidir. Sierra Maestra’daki asi ordusunun rengini ta\u015f\u0131maktad\u0131r.\u201d(4)<\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

Bu deme\u00e7ten birka\u00e7 g\u00fcn sonra, 25 May\u0131s 1959\u2019da, K\u00fcba Kom\u00fcnist Partisi Merkez Komitesi bir bildiri yay\u0131nlad\u0131. Bildiride \u015f\u00f6yle yaz\u0131yordu:<\/p>\n\n\n\n

\u201cBizler Amerika’dan \u00e7ok k\u0131sa bir mesafede bulunan k\u00fc\u00e7\u00fck bir \u00fclkeyiz. Ekonomimizin emperyalist etkilerden dolay\u0131 bozulmas\u0131, halk\u0131n en temel g\u0131da maddelerinde bile olsa, ithalata \u00e7ok ba\u011f\u0131ml\u0131 hale gelmemize neden oldu. Bu nedenle herhangi bir a\u015f\u0131r\u0131 devrimci e\u011filim, devrim taraf\u0131ndan uygulanacak herhangi bir abart\u0131l\u0131 \u00f6nlem ve K\u00fcba devriminin kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya bulundu\u011fu ger\u00e7ekleri ve somut zorluklar\u0131 g\u00f6z ard\u0131 eden giri\u015fimler reddedilmelidir.\u201d(5)<\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

Bu noktada K\u00fcba i\u00e7erisindeki ve hatta d\u0131\u015far\u0131s\u0131ndaki politik odaklar\u0131n anla\u015ft\u0131\u011f\u0131 nokta, devrimin \u201ca\u015f\u0131r\u0131 u\u00e7lara\u201d ula\u015fmamas\u0131n\u0131n; yani bir bir diktat\u00f6r\u00fcn devrili\u015finin \u00fcretimin kapitalist karakterine kar\u015f\u0131 bir eyleme d\u00f6n\u00fc\u015fmemesi gerekti\u011fi \u00fczerine var olan mutabakatt\u0131. Batista rejiminin kafas\u0131n\u0131n at\u0131lmas\u0131na ancak g\u00f6vdesinin muhafaza edilmesi gerekti\u011fine, K\u00fcba\u2019y\u0131 y\u00f6neten s\u0131n\u0131flar\u0131n de\u011fil isimlerin de\u011fi\u015fmesiyle s\u0131n\u0131rl\u0131 kal\u0131nmas\u0131 zorunlulu\u011funa b\u00fct\u00fcn politik akt\u00f6rler ikna olmu\u015flard\u0131. Ne var ki bu mutabakat devrimi m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lm\u0131\u015f olan kitleler nezdinde kabul g\u00f6rm\u00fcyordu, g\u00f6rmedi de. K\u00fcba devrimi, di\u011fer b\u00fct\u00fcn devrimlerde oldu\u011fu \u00fczere, ekonomik ve toplumsal sefaletin sorumlusunun siyasal rejim olarak g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015flanmas\u0131yla ve kitlelerin sosyo-ekonomik taleplerini bu rejimin ala\u015fa\u011f\u0131 edilmesi slogan\u0131nda ifade etmeye ba\u015flamalar\u0131yla kendisini karakterize etmi\u015fti. K\u00fcbal\u0131 y\u0131\u011f\u0131nlar sadece Batista\u2019n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesini de\u011fil, Batista rejiminin yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 sefaletin de yok edilmesini istiyorlard\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Bu ba\u011flamda Castro kendisini, 26 Temmuz Hareketi\u2019nin \u00f6ne s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc demokratik talepleri hayata ge\u00e7irme zorunlulu\u011fu ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya buldu. Bunlardan en \u00f6nemlisi, siyasal program\u0131n\u0131n en \u00f6ne \u00e7\u0131kan talebi olan toprak reformuydu. Ancak k\u0131rsal \u00fcretim ili\u015fkilerinde yoksul ve topraks\u0131z k\u00f6yl\u00fclerden yana i\u015fleyecek demokratik bir toprak reformunun mant\u0131ksal sonu\u00e7lar\u0131, K\u00fcba tar\u0131m\u0131 \u00fczerinde egemen olan ABD merkezli \u00e7okuluslu \u015firketlerin ve yabanc\u0131 sermaye varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n kamula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131yd\u0131. Castro\u2019nun ve K\u00fcba devriminin kaderini bu ili\u015fki belirledi: Yar\u0131-s\u00f6m\u00fcrge bir \u00fclkede demokratik g\u00f6revlerin yerine getirilmesinin yegane yolunun ekonomide anti-kapitalist \u00f6nlemler al\u0131nmas\u0131n\u0131 zorunlu k\u0131lmas\u0131!<\/p>\n\n\n\n

K\u00fc\u00e7\u00fck-burjuva milliyet\u00e7i bir siyasal program\u0131n ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131 rol\u00fcndeki Fidel Castro, kendi ak\u0131m\u0131n\u0131n ifade etti\u011fi burjuva demokratik talepleri kitlelerin bas\u0131nc\u0131 sonucu yerine getirmek durumunda kald\u0131. Ancak bu g\u00f6revin tamamlanabilmesi, kendi e\u015fitsiz ve bile\u015fik mant\u0131\u011f\u0131 i\u00e7erisinde, sanayide ve tar\u0131mda kamula\u015ft\u0131rmalar\u0131, d\u0131\u015f ticaret tekelini ve planl\u0131 ekonomiyi gerektiriyordu. Castro demokratik g\u00f6revlerin ancak sosyalist uygulamalar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla kendisini ger\u00e7ekle\u015ftirebilece\u011fini birinci elden tecr\u00fcbe ediyordu. <\/p>\n\n\n\n

Bunu yan\u0131 s\u0131ra Castro\u2019nun SSCB\u2019ye yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 zorunlu k\u0131lan ABD d\u0131\u015f politikas\u0131 da K\u00fcba\u2019da al\u0131nan anti-kapitalist \u00f6nlenlemlere zemin haz\u0131rlad\u0131. ABD, devrimin ilk senelerinde kapitalist d\u00fcnya d\u00fczenine sadakati y\u00f6n\u00fcnde deme\u00e7ler vermi\u015f olan ve Birle\u015fik Devletlere diplomatik dostluk ziyaretinde bulunan yeni devrimin \u00f6nderi Castro\u2019nun b\u00fct\u00fcn bu \u00e7abalar\u0131na ra\u011fmen, co\u011frafi olarak hemen yan\u0131ba\u015f\u0131ndaki bir adada bir dikta rejiminin devrilerek kap\u0131 aralad\u0131\u011f\u0131 devrimci durumu bir tehdit olarak alg\u0131lad\u0131. Bu konumlan\u0131\u015f ABD\u2019nin K\u00fcba\u2019ya ekonomik ambargo uygulamas\u0131yla ve askeri bir i\u015fgal denemesine giri\u015fmesiyle tamamland\u0131. ABD taraf\u0131ndan kabul g\u00f6rmeyen ve 26 Temmuz Hareketi\u2019nin burjuva demokratik taleplerinin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesini kitlelerin bas\u0131nc\u0131 alt\u0131nda hisseden Castro, bu ikili a\u00e7mazdan \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 K\u00fcba Kom\u00fcnist Partisi tarihinde yeni bir d\u00f6nemi ba\u015flatacak olan sosyalist uygulamalara imza atmakta buldu. <\/p>\n\n\n\n

Bu ba\u011flamda K\u00fcba devriminin, do\u011fu\u015ftan dejenere bir i\u015f\u00e7i devleti do\u011furmu\u015f olmas\u0131n\u0131n \u015fartlar\u0131n\u0131 Castrocu \u00f6nderli\u011fin k\u00fc\u00e7\u00fck-burjuva program\u0131n\u0131n kitlelerin bas\u0131nc\u0131 sonucunda m\u00fclks\u00fczle\u015ftirmeye ba\u015fvurmak zorunda kal\u0131\u015f\u0131 ve ABD d\u0131\u015f politikas\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131-devrimci karakterinin devrimin kazand\u0131\u011f\u0131 mevzileri korumaya y\u00f6nelik savunmac\u0131 bir anti-emperyalist siyasetin kurulmas\u0131n\u0131 zorunlu k\u0131lmas\u0131 olu\u015fturdu. Castro, Lenin ile Tro\u00e7ki\u2019den farkl\u0131 olarak i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 i\u00e7erisine k\u00f6k salm\u0131\u015f \u00f6nc\u00fc bir devrimci partinin s\u0131n\u0131flar m\u00fccadelesi i\u00e7erisinde iktidar\u0131 ele ge\u00e7irmesi y\u00f6n\u00fcndeki devrimci Marksist stratejiyi izlemedi. Bu elbette iktidar\u0131n fethinin bir ve de\u011fi\u015fmez bir kural\u0131 oldu\u011fu anlam\u0131na gelmez.<\/p>\n\n\n\n

21. y\u00fczy\u0131lda Castroculuk<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Castro\u2019nun \u00f6nderli\u011finde K\u00fcba, ge\u00e7ti\u011fimiz seneler s\u00fcresince Vatikan\u2019\u0131 ve Papa\u2019y\u0131 adada bir\u00e7ok kereler a\u011f\u0131rlad\u0131. Reagan\u2019dan Obama\u2019ya dek s\u00fcren m\u00fczakereler sonunda ABD sermayesinin ekonominin en kritik mevzilerinde pay sahibi olmas\u0131na izin verildi. Latin Amerikal\u0131, Kanadal\u0131 ve Avrupal\u0131 bir\u00e7ok \u00e7okuluslu \u015firket ile i\u015fbirli\u011fi anla\u015fmalar\u0131 yap\u0131ld\u0131. \u0130\u015f g\u00fcvencesi kald\u0131r\u0131ld\u0131 ve y\u00fcz binlerce insan devletin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 istihdam hakk\u0131ndan yoksun b\u0131rak\u0131ld\u0131. Devrimin m\u00fclks\u00fczle\u015ftirdi\u011fi bir\u00e7ok kapitalistin \u00e7ocuklar\u0131na ve torunlar\u0131na k\u0131smen de olsa m\u00fclkleri geri verildi. Kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda onlar\u0131n uluslararas\u0131 i\u015f g\u00fcc\u00fc piyasas\u0131nda sermaye ihra\u00e7lar\u0131n\u0131n K\u00fcba\u2019ya yap\u0131lmas\u0131n\u0131 savunmalar\u0131 istendi. K\u00fcba d\u0131\u015f politika alan\u0131nda gerici ve kar\u015f\u0131-devrimci h\u00fck\u00fcmetlerle el s\u0131k\u0131\u015ft\u0131. \u0130ran\u2019da kom\u00fcnistlerin katili \u0130slamc\u0131 iktidar\u0131n anti-emperyalist oldu\u011fu propagandas\u0131n\u0131 yapt\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc ambargo yemi\u015f olan \u0130ran burjuvazisi ile K\u00fcba Kom\u00fcnist Partisi b\u00fcrokratlar\u0131n\u0131n ekonomik \u00e7\u0131karlar\u0131 uyum i\u00e7erisindeydi. Kuzey Afrika\u2019daki neoliberal diktat\u00f6rl\u00fck, ayaklananlar\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda desteklendi. Onlar\u0131n da s\u00f6zde anti-emperyalist oldu\u011fu s\u00f6ylendi ve arkalar\u0131ndan a\u011f\u0131tlar okundu. Ama Castro karde\u015flerin en b\u00fcy\u00fck restorasyon hamlesi, KKP\u2019nin son kongrelerinde karar alt\u0131na al\u0131nan \u00f6zel m\u00fclkiyetin bir hak oldu\u011fu ilkesiydi. 1959 devriminin yaratt\u0131\u011f\u0131 m\u00fclkiyet ili\u015fkileri, kapitalizm lehine ilga edildi.<\/p>\n\n\n\n

Devrimci bir gen\u00e7 ve ate\u015fli bir anti-emperyalist olarak Fidel Castro \u00e7ok uzun seneler \u00f6nce \u00f6lm\u00fc\u015ft\u00fc. Ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde hayata veda eden Fidel Castro ise, bir ba\u011flamda devrimci ve anti-emperyalist Castro\u2019nun yapt\u0131klar\u0131n\u0131 son k\u0131r\u0131nt\u0131s\u0131na dek yok etmeye yeminli ba\u015fka bir politik fig\u00fcrd\u00fc. Castro K\u00fcba devriminin hem \u00f6nderi, hem de mezar kaz\u0131c\u0131s\u0131yd\u0131. Bu da devrimci Marksist bir metodolojinin yoklu\u011funun en keskin sonucuydu. Siz Lenin ile Gorba\u00e7ov\u2019un ayn\u0131 sosyo-politik fig\u00fcr i\u00e7erisinde birle\u015ftirebilmeyi hayal edebiliyor musunuz? Elbette hay\u0131r. \u0130\u015fte bu, y\u00f6ntem ve program fark\u0131d\u0131r. O halde Castro\u2019nun ard\u0131ndan yap\u0131lan apolitik, nostaljik ve duygusal g\u00fczellemeleri bir kenara b\u0131rakal\u0131m ve K\u00fcba\u2019daki kapitalist restorasyonun siyasal bilan\u00e7osunu ele almaya ba\u015flayal\u0131m.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

***<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Dipnotlar:<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

1.)<\/strong> Julio Antonio Mella, \u201cQue es el ARPA? (1928), Ensayo srevolucionarios, Havana 1960, sayfa 23-24. Aktaran i\u00e7in bkz. Michael L\u00f6wy, \u201cS\u00fcrekli Devrim Teorisi\u201d, \u00c7eviri: Asl\u0131 \u00d6nal, Ayr\u0131nt\u0131 Yay\u0131nlar\u0131, sayfa 146-147. <\/p>\n\n\n\n

2.)<\/strong> Aktaran i\u00e7in bkz. agy. sayfa 148-149.<\/p>\n\n\n\n

3.)<\/strong> H.M. Enzenburger, \u201cRaids and Reconstructions”, Londra, 1976, sayfa 200.<\/p>\n\n\n\n

4.)<\/strong> Bkz. http:\/\/www.marxisme.dk\/arkiv\/binns\/80-cucas.htm#note2 <\/p>\n\n\n\n

5.) <\/strong>Bkz. http:\/\/www.marxisme.dk\/arkiv\/binns\/80-cucas.htm#note2 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

“Kesinlikle yenmemiz gereken u\u011fursuz bir felaket b\u00fct\u00fcn \u00fclkede kar\u015f\u0131m\u0131za dikilmi\u015ftir: Kitlelerin uzakla\u015fmas\u0131, dogmatizm, sekterlik. Bunlar y\u00fcz\u00fcnden b\u00fcrokrasi bizi tehdit ediyordu.”  Ernesto \u201cChe\u201d Guevara, Nisan 1962, \u2018Textes politiques\u2019, sayfa 89. \u201cLatin Amerika’n\u0131n t\u00fcm bir panoramas\u0131 g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne serildi\u011finde zaferin tecrit edilmi\u015f bir tek \u00fclkede kazan\u0131labilece\u011fine, inanmay\u0131 \u00e7ok zor buluyoruz.\u201d Ernesto \u201cChe\u201d Guevara, \u2018Textes politiques\u2019, sayfa 84. […]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":32,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[637],"tags":[33,48,45,46,47],"class_list":["post-31","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-castro-chavizm","tag-castro","tag-castroculuk","tag-devrimden","tag-restorasyona","tag-ve"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=31"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2332,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31\/revisions\/2332"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/32"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=31"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=31"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=31"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}