{"id":2983,"date":"2024-03-01T16:14:23","date_gmt":"2024-03-01T13:14:23","guid":{"rendered":"https:\/\/trockist.net\/?p=2983"},"modified":"2024-03-01T16:14:25","modified_gmt":"2024-03-01T13:14:25","slug":"idpnin-uluslararasi-politik-ve-teorik-tarihi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2024\/03\/01\/idpnin-uluslararasi-politik-ve-teorik-tarihi\/","title":{"rendered":"\u0130DP&#8217;nin uluslararas\u0131 politik ve teorik tarihi"},"content":{"rendered":"\n<p>\u0130\u015f\u00e7i Demokrasisi Partisi\u2019nin (\u0130DP) tarihsel ve politik k\u00f6kenleri, biri nesnel biri \u00f6znel olmak \u00fczere, iki farkl\u0131 toplumsal kaynakta yatmaktad\u0131r: Bunlardan birincisi, Avrupa\u2019da kapitalizmin serbest rekabet\u00e7i d\u00f6neminin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131yla birlikte tarih sahnesine \u00e7\u0131kan modern i\u015f\u00e7i hareketidir; ikinci kaynak ise, asl\u0131nda 1789 Frans\u0131z Devrimi\u2019nin en radikal siyasi kanatlar\u0131n\u0131n ilkel bir bi\u00e7imde de olsa ula\u015fmaya \u00e7abalad\u0131\u011f\u0131, ne var ki olgun ifadesine ancak modern i\u015f\u00e7i hareketinin \u00f6\u011fretici otoritesi alt\u0131nda kavu\u015fabilmi\u015f olan sosyalist harekettir. Bu iki hareket (i\u015f\u00e7i hareketi ile sosyalist hareket) aras\u0131ndaki ili\u015fki, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 bir karaktere sahiptir: Birisi, di\u011feri olmadan tarihsel hedeflerine ula\u015famaz. Kautsky ile Lenin, bu iki hareketin de farkl\u0131 kaynaklardan do\u011fduklar\u0131n\u0131, birbirlerinden ayr\u0131 olduklar\u0131n\u0131 ancak birle\u015fmeleri gerekti\u011fini vurgulam\u0131\u015ft\u0131. Ancak \u015fu ger\u00e7ek de kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nmal\u0131d\u0131r: Sosyalist hareket, politik karakteri itibariyle, i\u015f\u00e7i hareketinin tarihsel ve programatik deneyimlerinden s\u00fcz\u00fclen derslerin mant\u0131ksal sonu\u00e7lar\u0131na vard\u0131r\u0131lmas\u0131 ve bu sonu\u00e7lar\u0131n metodolojik bir pusula formunda \u00f6rg\u00fctsel form kazanmas\u0131yla ortaya \u00e7\u0131kan bir harekettir. Dolays\u0131yla sosyalist hareket, i\u015f\u00e7i hareketinin siyasal ve tarihsel deneyimlerinin derslerinin merkezile\u015ftirilmi\u015f ve yo\u011funla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir bi\u00e7imidir. O, her zaman <em>sosyolojik<\/em> olarak bir i\u015f\u00e7i hareketi olma \u00f6zelli\u011fi ta\u015f\u0131mayabilir: Bu g\u00f6rev, hareketin in\u015fas\u0131n\u0131n sonraki evrelerinde tamamlanabilir ve mutlaka tamamlanmal\u0131d\u0131r. Ancak o, daima, <em>politik<\/em> olarak bir i\u015f\u00e7i hareketi olmal\u0131d\u0131r: Yoksa ad\u0131na lay\u0131k de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015f\u00e7i Demokrasisi Partisi\u2019nin politik ve programatik tarihinin alt\u0131nda yatan unsur bu ili\u015fkidir. O, kapitalist s\u00f6m\u00fcr\u00fc ili\u015fkileri alt\u0131nda, karanl\u0131kta el yordam\u0131yla yolunu arayarak m\u00fccadeleye at\u0131lan i\u015f\u00e7i hareketinin ve bu hareketin politik ve bilin\u00e7li bi\u00e7imi olmak i\u00e7in m\u00fccadele veren sosyalist hareketin uluslararas\u0131 deneyimlerinin siyasal bir sonucudur. Partimiz, bu tarihsel perspektif e\u015fli\u011finde kendisini ilan etmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130DP teorik ve politik olarak, klasik Marksizmin kaynaklar\u0131na dayanmaktad\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla o Bernsteinc\u0131, Kautskyci, Stalinist, Maoist, Titocu, Hocac\u0131, Castrocu, Chavezci, Althusserci, Avrokom\u00fcnist, \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc D\u00fcnyac\u0131 ve benzeri s\u00f6zde Marksizm varyanslar\u0131n\u0131n, revizyonist sapmalar ve politik oport\u00fcnizm \u00f6rnekleri oldu\u011funu savunmaktad\u0131r. Son tahlilde emperyalizmin i\u015f\u00e7i hareketi i\u00e7indeki politik temsilcileri olan bu ak\u0131mlara kar\u015f\u0131 \u0130DP Marx\u2019\u0131n, Engels\u2019in, Lenin\u2019in, Tro\u00e7ki\u2019nin ve Moreno\u2019nun Marksizmini savunmaktad\u0131r. Ancak bu, Marksizmin bu b\u00fcy\u00fck \u00fcstatlar\u0131n\u0131n her yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131n skolastik bir bi\u00e7imde kelimesi kelimesine savunulmas\u0131 anlam\u0131na gelmemektedir. Ak\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n savundu\u011fu, Marksizmin metodolojisidir. Moreno\u2019nun da kaydetti\u011fi \u00fczere:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>&#8220;Genel olarak s\u00f6ylenecek olursa, Tro\u00e7kist olmak sosyalizmin, Marksizmin ilkelerini savunmak demektir. Ger\u00e7ekten Marksist olman\u0131n ne anlama geldi\u011finden ba\u015flayal\u0131m. Mao ya da Stalin\u2019e yap\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011fu gibi bir k\u00fclt yaratmak durumunda olamay\u0131z. Tro\u00e7kist olmak, Tro\u00e7ki\u2019nin her yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ya da her s\u00f6yledi\u011fini aynen kabul etmek de\u011fil, t\u0131pk\u0131 Marx, Engels ve Lenin gibi onu da ele\u015ftirmek ve a\u015fmak anlam\u0131na gelir. \u00c7\u00fcnk\u00fc Marksizmin amac\u0131 bilimsel olmakt\u0131r ve bilim bize mutlak ger\u00e7eklerin bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6\u011fretir.&#8221;<strong>(1)<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>O halde devrimci Marksist metodoloji nas\u0131l ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r, nedir ve tarih boyunca hangi b\u00f6l\u00fcnmeler, alt\u00fcst olu\u015flar, birle\u015fmeler ve benzerleri neticesinde g\u00fcn\u00fcm\u00fcze ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r? Bu sorular\u0131n cevaplar\u0131, \u0130DP\u2019nin par\u00e7as\u0131 oldu\u011fu uluslararas\u0131 hareketin politik tarihini olu\u015fturmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>1789\u2019da patlak veren Frans\u0131z Devrimi, kentli yoksullar\u0131n ve k\u00fc\u00e7\u00fck burjuvalar\u0131n en radikal kesimlerini temsil eden <strong>(2)<\/strong> ve Robespierre ile Marat gibi kudretli devrimci fig\u00fcrlerin \u00f6nderli\u011fi alt\u0131nda olan Jakoben Kul\u00fcb\u00fc\u2019n\u00fcn iktidardan indirilmesiyle, bir gericilik d\u00f6nemine, yani Thermidor\u2019a tan\u0131kl\u0131k eder. <strong>(3)<\/strong> Bunun nedeni, feodal aristokrasiye ve mutlak monar\u015fiye kar\u015f\u0131 devrim s\u0131ras\u0131nda hayata ge\u00e7irilmi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen temelleri yine de toplumsal olarak zay\u0131f olan, ticaret burjuvazisi ile bald\u0131r\u0131 \u00e7\u0131plaklar <strong>(4)<\/strong> aras\u0131ndaki ittifak\u0131n, Jakoben Kul\u00fcb\u00fc\u2019n\u00fcn hedefine \u00f6zel m\u00fclkiyeti koymas\u0131n\u0131n sonucu olarak \u00e7at\u0131rdamas\u0131yd\u0131. Robespierre 24 Nisan 1793\u2019te devrimin \u0131l\u0131ml\u0131 ve muhafazalar kanatlar\u0131na \u015f\u00f6yle sesleniyordu:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>&#8220;Kapet <strong>(5)<\/strong> hanedan\u0131n\u0131n y\u00fcce \u00fcyelerine sorunuz; size, tart\u0131\u015fmas\u0131z bir bi\u00e7imde, m\u00fclkiyet haklar\u0131n\u0131n en kutsal\u0131n\u0131n, ilk\u00e7a\u011flardan beri ellerinde tuttuklar\u0131, Fransa topraklar\u0131nda ya\u015fayan yirmi be\u015f milyon insan\u0131, yasal ve monar\u015fik yetkilerle ezmek, a\u015fa\u011f\u0131lamak ve zulmetmek i\u00e7in keyiflerine g\u00f6re kulland\u0131klar\u0131 kal\u0131tsal bir hak oldu\u011funu s\u00f6yleyeceklerdir.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcm bu ki\u015filerin g\u00f6z\u00fcnde, m\u00fclkiyet hi\u00e7bir ahlaksal ilkeye dayanmaz. Her t\u00fcrl\u00fc adalet ve adaletsizlik kavram\u0131n\u0131 d\u0131\u015flar. Peki sizin Haklar Bildirgeniz niye ayn\u0131 hatay\u0131 sergiliyor?&#8221; <strong>(6)<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>Gracchus Babeuf\u2019\u00fcn E\u015fitler Komplosu \u00f6rg\u00fct\u00fc, Jakobenlerin yenilgisinin ard\u0131ndan kuruldu ve Jakobenlerin sol kanad\u0131n\u0131n sahiplendi\u011fi program\u0131n daha radikal bir versiyonunu sahiplendi. E\u015fitler Komplosu\u2019nun amac\u0131 devrimin s\u00fcreklili\u011fini sa\u011flamak, 1793 Anayasas\u0131\u2019n\u0131 hayata ge\u00e7irmek, topraklar\u0131n ve \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n kamula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 ba\u015flatmak ve ger\u00e7ek e\u015fitli\u011fi sa\u011flamakt\u0131. Tam da bu program\u0131 dolay\u0131s\u0131yla Karl Marx, bu hareketten &#8220;ger\u00e7ekten etkin bir kom\u00fcnist partinin ilk d\u0131\u015favurumu&#8221; olarak bahseder:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>&#8220;Ger\u00e7ekten etkin bir kom\u00fcnist partinin ilk d\u0131\u015favurumu, anayasal monar\u015finin ortadan kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anda burjuva devriminde ortaya \u00e7\u0131kar. En tutarl\u0131 <em>cumhuriyet\u00e7iler<\/em>, \u0130ngiltere&#8217;de <em>Tesviyeciler<\/em>, Fransa&#8217;da <em>Babeuf<\/em>, <em>Buonarroti<\/em> vb. bu \u2018toplumsal sorular\u0131\u2019 ilk ilan edenler oldu.&#8221; <strong>(7)<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>E\u015fitler Komplosu tarihsel program\u0131n\u0131 hayata ge\u00e7irebilmesini sa\u011flayacak olan sosyal tabandan yoksundu \u00e7\u00fcnk\u00fc modern i\u015f\u00e7i hareketi hen\u00fcz do\u011fum sanc\u0131lar\u0131 \u00e7ekiyordu. Ancak Frans\u0131z Devrimi\u2019nin radikal siyasal kanatlar\u0131n\u0131n d\u00fcnya kamuoyuna duyurduklar\u0131 programlar\u0131 art\u0131k bir k\u0131v\u0131lc\u0131m \u00e7akm\u0131\u015ft\u0131. Bug\u00fcnk\u00fc Almanya\u2019y\u0131 s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7erisinde yer alan Ren b\u00f6lgesinde ve daha ba\u015fka bir\u00e7ok yerde Jakoben Dernekleri kuruldu. Jakobenlerden etkilenerek kurulan dernekler, \u00f6zellikle \u0130ngiltere\u2019de \u00f6zg\u00fcn bir karakter kazand\u0131lar zira bu \u00fclkede art\u0131k tamamen geli\u015fmi\u015f bulunan bir i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 vard\u0131. Frans\u0131z Devrimi, \u0130ngiltere\u2019de derhal irili ufakl\u0131 i\u015f\u00e7i \u00f6rg\u00fctlerinin kurulmas\u0131n\u0131 beraberinde getirdi. 1791-1792 senelerinde \u0130ngiliz i\u015f\u00e7i \u00f6rg\u00fct\u00fc olan Haberle\u015fme Toplulu\u011fu ortaya \u00e7\u0131kt\u0131 ve bu dernek gizli yollardan, Fransa\u2019daki Jakoben iktidara, onun \u0130ngiltere\u2019deki temsilcisi oldu\u011funa dair mesajlar g\u00f6nderdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bilimsel sosyalizmin kurucu fig\u00fcrleri olan Karl Marx ile Friedrich Engels\u2019in \u00f6\u011fretileri, bu toplumsal ve siyasal atmosferin bir sonucuydu. Uluslararas\u0131 hareketimizin ilk programatik ifadesi olan <em>Kom\u00fcnist Manifesto<\/em>\u2019nun 1848\u2019de yay\u0131mlanmas\u0131na dek, Marx ile Engels, eski devrimci fikirler ile sosyalizm anlay\u0131\u015flar\u0131na kar\u015f\u0131 politik bir m\u00fccadele y\u00fcr\u00fcterek, tarihsel zemini haz\u0131rlamak durumunda kalm\u0131\u015flard\u0131. Onlar ilk olarak Gen\u00e7 Hegelciler\u2019in <strong>(8)<\/strong> felsefi idealizminden ve Feuerbach\u2019\u0131n <strong>(9)<\/strong> mekanik materyalizminden koptular ve tarih ile toplumun hem diyalektik, hem de materyalist bir a\u00e7\u0131klamas\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar. Marx 1843\u2019te kaleme ald\u0131\u011f\u0131 <em>Yahudi Sorunu<\/em>\u2019nda Gen\u00e7 Hegelciler\u2019den Bruno Bauer\u2019i, <em>1844 El Yazmalar\u0131<\/em>\u2019nda kapitalist toplumu ve kapitalist ekonomik ili\u015fkileri, 1845\u2019te kaleme ald\u0131\u011f\u0131 <em>Feuerbach \u00dczerine Tezler<\/em>\u2019de materyalizmin determinist yorumuyla s\u0131n\u0131rl\u0131 kalan Feuerbach\u2019\u0131, 1847\u2019de kaleme ald\u0131\u011f\u0131 <em>Felsefenin Sefaleti<\/em>\u2019nde ise anar\u015fist teorinin kurucular\u0131ndan Proudhon\u2019u ele\u015ftiriyordu. Marx bu yap\u0131tlar\u0131n\u0131n genelinde kapitalizmin tarihsel s\u00fcrecin bir \u00fcr\u00fcn\u00fc oldu\u011funu ve Gen\u00e7 Hegelciler ile anar\u015fistlerin ele\u015ftirilerinin hedefinde olan din ve \u00f6zel m\u00fclkiyet gibi kavramlar\u0131n, ayn\u0131 \u015fekilde hem tarihsel hem de ekonomik s\u00fcre\u00e7lerin bir sonucu ve par\u00e7as\u0131 oldu\u011funu a\u00e7\u0131kl\u0131yordu. Kapitalizmin kurumlar\u0131, ekonomik birimleri ve ideolojik ara\u00e7lar\u0131, kapitalist s\u0131n\u0131flar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnsel \u00fcr\u00fcnlerinden ziyade, belirli bir \u00fcretim tarz\u0131 ile ekonomik bi\u00e7imin sonu\u00e7lar\u0131yd\u0131. Bu nedenle d\u00fc\u015f\u00fcnsel alanda s\u00fcrd\u00fcr\u00fclen m\u00fccadele, ancak politik arenada s\u00fcrd\u00fcr\u00fclen m\u00fccadelenin bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011fu s\u00fcrece anlaml\u0131yd\u0131. Marx vard\u0131\u011f\u0131 bu sonucu, a\u015fa\u011f\u0131daki me\u015fhur deyi\u015finde \u00f6zetliyordu:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>&#8220;Filozoflar d\u00fcnyay\u0131 yaln\u0131zca \u00e7e\u015fitli bi\u00e7imlerde yorumlam\u0131\u015flard\u0131r; oysa sorun onu de\u011fi\u015ftirmektir.&#8221; <strong>(10)<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p><em>Kom\u00fcnist Manifesto<\/em> sosyalizmi bilimsel temellere, yani kapitalist toplumun i\u00e7 \u00e7eli\u015fkileri ile proletarya ile burjuvazi aras\u0131ndaki s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesinin yasalar\u0131na dayand\u0131r\u0131yordu. Bu Saint-Simon, Robert Owen, Charles Fourier, \u00c9tienne Cabet ve Flora Tristan gibi isimlerde cisimle\u015fen ve i\u015f\u00e7i hareketine dayanmayan, evrimci bir programa sahip olan, \u00e7o\u011funlukla s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesini de\u011fil bireylerin &#8220;e\u011fitilmesini&#8221; merkeze alan \u00fctopyac\u0131 sosyalizmin a\u015f\u0131lmas\u0131 anlam\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yordu. Bilimsel sosyalizmin kurucular\u0131 \u015f\u00f6yle yaz\u0131yordu:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>&#8220;Kom\u00fcnistlerin bir b\u00fct\u00fcn olarak proletaryan\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131ndan ayr\u0131 ve farkl\u0131 \u00e7\u0131karlar\u0131 yoktur. (\u2026) Kom\u00fcnistler \u00f6teki proletarya partilerinden yaln\u0131zca \u015fu noktalarda ayr\u0131l\u0131rlar: Bir yandan proleterlerin farkl\u0131 ulusal m\u00fccadelelerinde b\u00fct\u00fcn proletaryan\u0131n ortak, milliyetten ba\u011f\u0131ms\u0131z \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 vurgular ve ge\u00e7erli k\u0131larlar, \u00f6te yandan proletarya ile burjuvazi aras\u0131ndaki m\u00fccadelenin ge\u00e7ti\u011fi \u00e7e\u015fitli geli\u015fme a\u015famalar\u0131nda her zaman hareketin t\u00fcm\u00fcn\u00fcn \u00e7\u0131kar\u0131n\u0131 temsil ederler.&#8221; <strong>(11)<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>Bu sat\u0131rlarda ifade edilen anlay\u0131\u015f, daha sonra Birinci Enternasyonal i\u00e7inde ve Paris Kom\u00fcn\u00fc s\u0131ras\u0131nda sendikalistlere, Bakunincilere <strong>(12)<\/strong> ve Blanquistlere <strong>(13)<\/strong> kar\u015f\u0131 da savunuldu.<\/p>\n\n\n\n<p>Birinci Enternasyonal, ak\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde kurulan ilk uluslararas\u0131 proleter \u00f6rg\u00fctt\u00fc. \u0130\u00e7inde Avrupal\u0131 sendikac\u0131lar, anar\u015fistler ve Blanquistler de dahil olmak \u00fczere sosyalist yelpazenin bir\u00e7ok kesimini bar\u0131nd\u0131r\u0131yordu. Ancak bu deneyim iflas etti. Anar\u015fizmin burjuva parlamentolar ve belediyeler i\u00e7in se\u00e7imlerde aday olunmas\u0131n\u0131 sekterce reddetmesi, b\u00f6ylece proletaryay\u0131 kritik bir politik m\u00fccadele ve propaganda arac\u0131ndan mahk\u00fbm etmek istemesi, a\u00e7mazlar\u0131n ilkiydi. Dahas\u0131 Paris Kom\u00fcn\u00fc deneyimi demokratik kom\u00fcnalist kooperatif\u00e7ilik ile proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc programlar\u0131n\u0131n, art\u0131k ayn\u0131 \u00f6rg\u00fctsel \u00e7at\u0131 alt\u0131nda var olamayacaklar\u0131n\u0131 g\u00f6steriyordu. Uluslararas\u0131 ak\u0131m\u0131m\u0131z politik m\u00fccadele ara\u00e7lar\u0131n\u0131n sekterce ve k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva mazeretler e\u015fli\u011finde reddedilmesini kabul etmeyerek ve i\u015f\u00e7i demokrasisini program\u0131n\u0131n merkezine alarak, I. Enternasyonal deneyiminden g\u00fc\u00e7lenerek \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Marx 1883\u2019te hayat\u0131n\u0131 kaybetti\u011finde, ak\u0131m\u0131m\u0131z belirli teorik ve politik mevzilere ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131: 1.) Sosyalist program ve strateji, ancak ve ancak kapitalist \u00fcretim tarz\u0131 ile \u00fcretim ili\u015fkilerinin bilimsel analizine dayanarak olu\u015fturulabilir; 2.) Bu analiz bize, yaln\u0131zca modern i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n kapitalizmi ilga edebilecek toplumsal kapasiteye sahip oldu\u011funu g\u00f6stermektedir; 3.) Dolay\u0131s\u0131yla sosyalist devrim stratejisinin merkezinde ve temelinde bir \u00f6zne olarak i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 bulunmaktad\u0131r; 4.) \u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n nihai hedefi iktidar\u0131 fethetmek ve ekonomiyi sosyalist \u00f6l\u00e7\u00fctlerle yeniden \u00f6rg\u00fctlemektir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu arada ak\u0131m\u0131m\u0131z, biri Marx\u2019\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcnden \u00f6nce, biri de sonra olmak \u00fczere, i\u015f\u00e7i hareketinin i\u00e7inde siyasal \u00f6nderlik rol\u00fcn\u00fc \u00fcstlenebilmesini sa\u011flamak i\u00e7in, iki \u00f6nemli taktiksel at\u0131l\u0131m ger\u00e7ekle\u015ftirdi: Alman Sosyal Demokrat \u0130\u015f\u00e7i Partisi ve \u0130kinci Enternasyonal.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130kinci Enternasyonal, hareketimiz a\u00e7\u0131s\u0131ndan asl\u0131nda stratejik bir \u00f6neme sahipti \u00e7\u00fcnk\u00fc i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 m\u00fccadelesinin k\u00fcresel karakterine uygun bir enternasyonal \u00f6rg\u00fctlenme ile politikan\u0131n geli\u015ftirilmesini \u00f6ng\u00f6r\u00fcyordu.<\/p>\n\n\n\n<p>Ancak bir yan\u0131yla da \u0130kinci Enternasyonal, uluslararas\u0131 ak\u0131m\u0131m\u0131z a\u00e7\u0131s\u0131ndan taktiksel bir a\u00e7\u0131l\u0131md\u0131. T\u0131pk\u0131 ak\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n, asl\u0131nda ufak bir devrimciler \u00e7ekirde\u011finden olu\u015fan Almanya\u2019daki grubunun, geni\u015f bir i\u015f\u00e7i taban\u0131na sahip Lassallec\u0131lar ile birle\u015fmesi ve ortaya Alman Sosyal Demokrat \u0130\u015f\u00e7i Partisi\u2019nin (tarihin ilk kitlesel i\u015f\u00e7i partisi) \u00e7\u0131kmas\u0131 \u00f6rne\u011findeki gibi, \u0130kinci Enternasyonal\u2019in kurulmas\u0131n\u0131n ama\u00e7lar\u0131ndan birisi, Marksizmin uluslararas\u0131 i\u015f\u00e7i hareketinin geneline ula\u015fabilmesini sa\u011flamak ve bu hareketin i\u00e7indeki politik otorite olmas\u0131n\u0131 olanakl\u0131 k\u0131lmakt\u0131. Bu nedenle \u0130kinci Enternasyonal, Marksist olmayan bir\u00e7ok sosyalist yap\u0131ya ve sendikal \u00f6nderli\u011fe kap\u0131lar\u0131n\u0131 a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131 (yaln\u0131zca, politik ara\u00e7lar\u0131n kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 reddettikleri i\u00e7in anar\u015fistler ile anarkosendikalistler al\u0131nmad\u0131). Bunun avantajlar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, olumsuzluklar\u0131 da oldu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6ncelikle Marksist olmayan sosyalist ak\u0131mlar\u0131n da kabul edilebilmesi i\u00e7in merkezi de\u011fil, federatif bir \u00f6rg\u00fctsel form gerekiyordu. Daha sonra, \u0130kinci Enternasyonal kongrelerinin kararlar\u0131n\u0131n ulusal seksiyonlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan siyasal olarak ba\u011flay\u0131c\u0131 olduklar\u0131 kabul edilse de, bu kararlara sad\u0131k kal\u0131n\u0131p kal\u0131nmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n sorgulanmas\u0131 yaln\u0131zca ka\u011f\u0131t \u00fcst\u00fcnde kal\u0131yordu. Bu nedenle \u0130kinci Enternasyonal bir federasyon bi\u00e7imini ald\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu esnada ak\u0131m\u0131m\u0131z, kendi i\u00e7inden \u00e7\u0131kan ilk oport\u00fcnizm \u00f6rne\u011fine kar\u015f\u0131 m\u00fccadele verip, onu yenilgiye u\u011fratarak de\u011ferli bir deneyimin i\u00e7inden ge\u00e7ti. Engels, \u00f6l\u00fcm\u00fcnden \u00f6nce, Marksistler ile reformistler aras\u0131nda bir birle\u015fik parti deneyiminin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 Fransa\u2019daki Olas\u0131l\u0131k\u00e7\u0131lar kanad\u0131na kar\u015f\u0131 m\u00fccadele vermek zorunda kalm\u0131\u015ft\u0131. Marx ve Engels Fransa\u2019daki bu deneyime daima kar\u015f\u0131 olmu\u015flard\u0131. Olas\u0131l\u0131k\u00e7\u0131lar, sosyalist devrim hedefinin g\u00fcndelik politikaya yans\u0131mamas\u0131 gerekti\u011fini ve partinin g\u00fcnl\u00fck m\u00fccadelesinin devrimci de\u011fil, reformist temellere oturtulmas\u0131 gerekti\u011fini savunuyorlard\u0131. Ancak Olas\u0131l\u0131k\u00e7\u0131lar hi\u00e7bir zaman Marksizmi benimsememi\u015flerdi. Engels\u2019in \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn ard\u0131ndan ortaya \u00e7\u0131kan oport\u00fcnizmin kayna\u011f\u0131, i\u015f\u00e7i hareketi i\u00e7indeki rakip bir ak\u0131m de\u011fildi, kendi ak\u0131m\u0131m\u0131zd\u0131. Alman Marksist Eduard Bernstein, Almanya partisinin Alman burjuvazisine kar\u015f\u0131 devrimci m\u00fccadelesini terk etmesi gerekti\u011fini, asl\u0131nda Alman burjuvazisinin Prusya monar\u015fisine kar\u015f\u0131 ilerici bir rol oynayabilece\u011fini, kapitalizmin ekonomik ve demokratik evriminin otomatik bir neticesi olarak sosyalizme devrimci olmayan yollarla ge\u00e7ilmesinin m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funu savunuyordu. <strong>(14)<\/strong> Bernstein Marksizmin felsefi kaynaklar\u0131ndan birisinin Hegel ve Hegelci diyalektik oldu\u011funu reddetti ve Kant ile Kant\u2019\u0131n ahlaki kategorik buyruklar\u0131na d\u00f6n\u00fclmesi gerekti\u011fini vaaz etti.<\/p>\n\n\n\n<p>Oport\u00fcnizmin Almanya partisinden ve \u0130kinci Enternasyonal\u2019den politik olarak uzakla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve Marksizmin devrimci temellerinin korunmas\u0131 m\u00fccadelesinde \u00f6ne \u00e7\u0131kan fig\u00fcrler Karl Kautsky, Rosa Luxemburg, Georgi Plehanov ve bir dereceye kadar Vladimir \u0130lyi\u00e7 Lenin\u2019di. Bu isimler kapitalizmin bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l ara\u00e7larla ilga edilemeyecece\u011fini, k\u00fcresel kapitalizmin s\u0131kla\u015fan bir yo\u011funlukla krizlere ve sava\u015flara yol a\u00e7aca\u011f\u0131n\u0131, bu nedenle s\u0131n\u0131flar m\u00fccadelesinin devrimci sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n reddedilemeyece\u011fini ve dolay\u0131s\u0131yla i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n devrimci rol\u00fcn\u00fcn de ink\u00e2r edilemeyece\u011fini \u00f6ne s\u00fcrerek, hareketimizin eri\u015fti\u011fi teorik ve politik mevzileri savundular. Kapitalist s\u0131n\u0131flar kendi toplumsal ayr\u0131cal\u0131klar\u0131ndan kendi r\u0131zalar\u0131yla vazge\u00e7meyeceklerdi; Marksizmin g\u00f6revi, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n kapitalist s\u0131n\u0131flar\u0131 bu ayr\u0131cal\u0131klardan m\u00fclks\u00fczle\u015ftirebilmesi i\u00e7in, uygun politik ve programatik silahlar\u0131 sa\u011flamakt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Ak\u0131m\u0131m\u0131z bu d\u00f6nemde yine iki \u00f6nemli s\u0131nav verdi. Bunlardan birincisi Rus Marksist Plehanov \u00f6nderli\u011finde, k\u00f6yl\u00fcl\u00fc\u011fe dayanan ve bireysel ter\u00f6rizm eylemlerine ba\u015fvuran Rus Narodnizmine kar\u015f\u0131 verilen politik m\u00fccadeledir. Plehanov Rusya\u2019da sosyalist devrimin ancak bir i\u015f\u00e7i hareketi bi\u00e7iminde zafer kazanabilece\u011fini savundu. Bireysel ter\u00f6rizmin emek\u00e7i kitlelerin m\u00fccadelelerini ilerletmedi\u011fini ancak onlar\u0131n bilincinde gerilemeler yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131, sosyalizm m\u00fccadelesinin kitleler i\u00e7inde faaliyet y\u00fcr\u00fcten bir politik \u00f6rg\u00fcte ihtiya\u00e7 duydu\u011funu s\u00f6yledi. Lenin, Tro\u00e7ki ve onlar\u0131n ku\u015faklar\u0131, Plehanov\u2019un Narodnizme kar\u015f\u0131 verdi\u011fi politik m\u00fccadelenin de\u011ferli Marksist derslerinin e\u011fitiminden ge\u00e7erek yeti\u015ftiler.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130kinci \u00f6nemli s\u0131nav, Rusya Sosyal Demokrat \u0130\u015f\u00e7i Partisi\u2019nin 1903\u2019teki kongresinde ya\u015fanan ayr\u0131\u015fmayd\u0131. Men\u015fevikler olarak an\u0131lan grup, parti \u00fcyelerinin, partinin herhangi bir biriminde faaliyet y\u00fcr\u00fctmesinin zorunlu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 savunuyorlard\u0131. Lenin \u00f6nderli\u011findeki Bol\u015fevikler ise parti \u00fcyesinin, partinin bir biriminde mutlaka aktif olmas\u0131 gerekti\u011fini savunuyorlard\u0131. Basit gibi g\u00f6z\u00fcken bu tart\u0131\u015fma, y\u0131llar i\u00e7inde gev\u015fek, federatif parti modeli ile Leninist demokratik merkeziyet\u00e7i parti aras\u0131ndaki ayr\u0131ma d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n\n\n\n<p>Dolay\u0131s\u0131yla tarihsel ak\u0131m\u0131m\u0131z Bernstein\u2019\u0131n reformizmine kar\u015f\u0131 devrimci y\u00f6ntemleri, Narodniklerin k\u00f6yl\u00fcl\u00fc\u011fe dayanan sosyalizm fikrine kar\u015f\u0131 i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n belirleyicili\u011fi ile merkezi \u00f6nemini, Men\u015fevizmin gev\u015fek \u00f6rg\u00fct modeline kar\u015f\u0131 da Bol\u015fevik-Leninist tipteki kadro partisini savunarak, de\u011ferli deneyimlerden ge\u00e7ti.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130kinci Enternasyonal 1914\u2019te patlak veren ve emperyalistler aras\u0131 ilk payla\u015f\u0131m sava\u015f\u0131 olan Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda siyasal olarak iflas etti. Rusya ve Bulgaristan partileri hari\u00e7, Enternasyonal\u2019de kendi \u00fclkesinin sava\u015f planlar\u0131na destek a\u00e7\u0131klamayan seksiyon yoktu. En b\u00fcy\u00fck kriz Alman partisi SPD\u2019de ya\u015fand\u0131: O g\u00fcne dek devrimci Marksizmin merkezi ve otoritesi olarak kabul edilen Alman partisi, sendikalist sa\u011f kanat ile merkezci Kautsky \u00f6nderli\u011finin alt\u0131nda, parlamentoda Alman burjuvazisinin sava\u015f b\u00fct\u00e7esi lehine oy verdi. Partinin bu oport\u00fcnist ve hain tutumuna yaln\u0131zca \u00fc\u00e7 \u00f6nderi kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131: Franz Mehring, Rosa Luxemburg ve Karl Liebknecht.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Bu d\u00f6nem, uluslararas\u0131 hareketimiz i\u00e7in bir reorganizasyon d\u00f6nemi oldu. Rusya\u2019dan Lenin ile Bol\u015fevikler ve Tro\u00e7ki ile enternasyonalistler, Almanya\u2019dan ve ba\u015fka birka\u00e7 \u00fclkeden Marksist kadrolar, Zimmerwald\u2019da yeni bir uluslararas\u0131 konferans toplayarak, Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019na kar\u015f\u0131 i\u015f\u00e7ilerin k\u00fcresel birli\u011finin esas al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 proleter enternasyonalizmin ilkelerini savunduklar\u0131n\u0131 duyurdular. Lenin bu s\u0131rada, emperyalistler aras\u0131 sava\u015flarda h\u00e2l\u00e2 ge\u00e7erli bir y\u00f6ntem olan devrimci yenilgicilik stratejisini ortaya att\u0131. Bu stratejiye g\u00f6re b\u00fct\u00fcn emperyalist \u00fclkelerin askerleri, silahlar\u0131n\u0131 cephenin kar\u015f\u0131s\u0131nda olan s\u0131n\u0131f karde\u015flerine de\u011fil, kendi generalleri ile h\u00fck\u00fcmetlerine \u00e7evirmeli ve emperyalist sava\u015f\u0131 i\u00e7 sava\u015fa d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmeliydi.<\/p>\n\n\n\n<p>Alman partisinin \u015foven ihanetinin alt\u0131nda, Avrupa emperyalizminin ulus\u00f6tesi k\u00e2rlar\u0131ndan ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131 k\u0131r\u0131nt\u0131larla, k\u0131ta genelinde toplumsal bir katman olarak bir i\u015f\u00e7i aristokrasisi olu\u015fturmas\u0131 yat\u0131yordu. Parti y\u0131llar i\u00e7inde artan oranda proletaryan\u0131n en yoksul kesimlerine de\u011fil, bu aristokratik katmanlara yaslanmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Bu aristokratik katman\u0131n tarihsel \u00e7\u0131karlar\u0131, kapitalizmin zor yoluyla devrilmesini \u00f6ng\u00f6rm\u00fcyordu; aksine o, reformlar ve k\u0131sm\u00ee sendikal m\u00fccadeleler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla elde etti\u011fi ufak ayr\u0131cal\u0131klar\u0131n korunmas\u0131n\u0131 ve derinle\u015ftirilmesini istiyordu. SPD bu reformist y\u00f6nelime tamamen uyarland\u0131 ve devrimci Marksizmi terk etti.<\/p>\n\n\n\n<p>Sava\u015f\u0131n ortas\u0131nda, yaln\u0131zca 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n de\u011fil ancak insanl\u0131k tarihinin en \u00f6nemli sosyal olay\u0131 ya\u015fand\u0131: 1917 Ekim Devrimi. Bu, uluslararas\u0131 ak\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n, kendi tarihi boyunca iktidara geldi\u011fi tek \u00f6rnektir. Enternasyonalist bir Marksist partinin (Bol\u015fevik Parti) \u00f6nderli\u011fi alt\u0131nda, Lenin\u2019in <em>Nisan Tezleri<\/em>\u2019nde ifade edilen s\u00fcrekli devrim stratejisi ve devrimci program ile silahlanan Rusya i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131, seferber olarak, kendi \u00f6zy\u00f6netim organlar\u0131 olan Sovyetleri iktidara ta\u015f\u0131m\u0131\u015ft\u0131r. Bu tarihsel moment, yaln\u0131zca i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n tarihteki ilk devlet iktidar\u0131 olma \u00f6zelli\u011fini ta\u015f\u0131m\u0131yordu; o, ayn\u0131 zamanda ak\u0131m\u0131m\u0131z i\u00e7in \u00f6nemli bir birli\u011fin sonucuydu: Tro\u00e7ki ile Lenin\u2019in birli\u011finin. Tro\u00e7ki, Rusya\u2019n\u0131n yar\u0131-feodal toplumsal ve siyasal yap\u0131s\u0131ndan dolay\u0131 Rus devriminin yaln\u0131zca burjuva demokratik bir karakter ta\u015f\u0131mas\u0131 gerekti\u011fine inanm\u0131yordu. O, ge\u00e7 sanayile\u015fmi\u015f ba\u011f\u0131ml\u0131 kapitalist bir \u00fclke olarak Rusya\u2019n\u0131n burjuva demokratik devriminin g\u00f6revlerinin, ancak ekonomide sosyalist \u00f6nlemlerin al\u0131nmas\u0131yla tamamlanabilece\u011fini, dolay\u0131s\u0131yla devrimin tek bir b\u00fct\u00fcnsel s\u00fcre\u00e7 oldu\u011funu ve devrimin burjuva demokratik g\u00f6revleri ile sosyalist g\u00f6revleri aras\u0131nda bir s\u00fcreklilik oldu\u011funu savunuyordu. Sonu\u00e7 olarak topraklar\u0131n k\u00f6yl\u00fclere da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131, 8 saatlik i\u015fg\u00fcn\u00fcn\u00fcn tesis edilmesi, emperyalizmden ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k, ezilen uluslar sorunu, toplumsal demokrasinin tesisi gibi asl\u0131nda burjuva demokratik devrimin sorumlulu\u011funda olan g\u00f6revler, ancak bir proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn (yani i\u015f\u00e7i demokrasisinin) alt\u0131nda m\u00fcmk\u00fcnd\u00fc.<\/p>\n\n\n\n<p>Lenin, <em>Nisan Tezleri<\/em> kapsam\u0131nda say\u0131lan Nisan 1917 tarihli &#8220;Taktikler \u00dczerine Mektuplar&#8221; metninde \u015funlar\u0131 yaz\u0131yordu:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>&#8220;Eski d\u00fc\u015f\u00fcnme tarz\u0131na g\u00f6re, burjuvazinin egemenli\u011finin <em>ard\u0131ndan<\/em> proletarya ve k\u00f6yl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn egemenli\u011fi, proletarya ve k\u00f6yl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc gelebilir ve gelmelidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Oysa ger\u00e7ek hayatta, i\u015fler <em>\u015fimdiden farkl\u0131<\/em> geli\u015fmi\u015ftir; birinin di\u011feriyle son derece \u00f6zg\u00fcn, yeni ve e\u015fi g\u00f6r\u00fclmedik bir tarzda <em>i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7ti\u011fini<\/em> g\u00f6r\u00fcyoruz. \u015eu anda yan yana, birlikte, e\u015fzamanl\u0131 olarak hem burjuvazinin egemenli\u011fi (Lvov ve Gu\u00e7kov h\u00fck\u00fcmeti) hem de iktidar\u0131 <em>kendi r\u0131zas\u0131yla<\/em> burjuvaziye b\u0131rakan, kendi r\u0131zas\u0131yla burjuvaziye eklenti olan proletaryan\u0131n ve k\u00f6yl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn devrimci-demokratik diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>(\u2026)<\/p>\n\n\n\n<p>Ben Rusya\u2019da \u0130\u015f\u00e7i, Tar\u0131m Emek\u00e7isi, Asker ve K\u00f6yl\u00fc Temsilcileri Sovyetleri\u2019nden <em>ba\u015fka<\/em> bir h\u00fck\u00fcmet <em>olamayaca\u011f\u0131n\u0131<\/em> s\u00f6yl\u00fcyorum (bir burjuva h\u00fck\u00fcmeti hari\u00e7).<\/p>\n\n\n\n<p>(\u2026)<\/p>\n\n\n\n<p>Kamenev yolda\u015f\u0131n \u2018burjuva-demokratik devrimin tamamlanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131\u2019 s\u00f6yleyen eski Bol\u015fevik form\u00fcl\u00fc bu ger\u00e7ekli\u011fin t\u00fcm\u00fcn\u00fc kucaklayabiliyor mu?<\/p>\n\n\n\n<p>Hay\u0131r! Bu form\u00fcl eskimi\u015ftir.&#8221; <strong>(15)<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>Lenin 1917\u2019de kaleme ald\u0131\u011f\u0131 <em>Nisan Tezleri<\/em>\u2019nde, Tro\u00e7ki\u2019nin y\u0131llar \u00f6nce Rus devriminin sosyal ve politik karakterine dair \u00f6ne s\u00fcrm\u00fc\u015f oldu\u011fu stratejiyi kabul etti. Kendi partisinde, Bol\u015fevizmin eski demokratik devrim \u015femas\u0131n\u0131 h\u00e2l\u00e2 savunanlar\u0131n antikalar m\u00fczesine kald\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yledi. Bunun kar\u015f\u0131s\u0131nda Tro\u00e7ki de, y\u0131llar boyunca Lenin\u2019in parti modeline kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131km\u0131\u015f, bu modelin antidemokratik sonu\u00e7lar yaratabilece\u011fini savunmu\u015ftu. \u015eimdi Tro\u00e7ki de hatal\u0131 oldu\u011funu kabul ediyor ve Lenin\u2019in parti modelini benimsiyordu. Tro\u00e7ki, \u00f6mr\u00fcn\u00fcn sonuna dek Leninist parti modelinin \u015fa\u015fmaz bir savunucusu ve onun en usta yorumcusu oldu.<\/p>\n\n\n\n<p>Ak\u0131m\u0131m\u0131z, kendi tarihi boyunca sadece bir kere iktidara gelmi\u015ftir; t\u0131pk\u0131, kendi demokratik \u00f6zy\u00f6netim organlar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ve bir Bol\u015fevik partinin \u00f6nderli\u011fi alt\u0131nda i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n tarihte yaln\u0131zca bir kere iktidara gelmi\u015f olmas\u0131 gibi. Ak\u0131m\u0131m\u0131z, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n iktidara gelmedi\u011fi hi\u00e7bir yerde, iktidara gelmemi\u015ftir. Bu, sadece bizim ak\u0131m\u0131m\u0131za \u00f6zg\u00fc bir durumdur. Sosyal demokrasinin, Stalinizmin, Maoizmin veya reformizmin ba\u015fka varyantlar\u0131n\u0131n bir\u00e7o\u011fu, bir\u00e7ok \u00fclkede, bir\u00e7ok defa iktidara gelmi\u015ftir; ancak onlar\u0131n iktidara geldikleri \u00fclkelerde, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 iktidara gelmemi\u015ftir. Bu hain ak\u0131mlar\u0131n yapt\u0131klar\u0131, kapitalist s\u0131n\u0131flarla ortak koalisyon h\u00fck\u00fcmetleri bi\u00e7iminde ortaya \u00e7\u0131kan s\u0131n\u0131f i\u015fbirlik\u00e7i rejimler in\u015fa etmek olmu\u015ftur. En ileri gittikleri noktalarda kamula\u015ft\u0131rmalar ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015fler ancak devrimci s\u00fcreklilik ta\u015f\u0131yan do\u011fas\u0131n\u0131 dondurmu\u015flard\u0131r. Kamula\u015ft\u0131rmalara gittikleri \u00fclkelerde ise, kapitalist restorasyonu yine kendi organize etmi\u015flerdir. Uluslararas\u0131 hareketimiz ise \u00f6rg\u00fct\u00fc ve program\u0131yla, proletarya iktidar\u0131n\u0131n kurulmad\u0131\u011f\u0131 hi\u00e7bir yerde iktidara gelmemi\u015ftir. Bu, ak\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n tarihsel \u00e7\u0131karlar\u0131na i\u00e7kin olan bir programa sahip oldu\u011funu ve ba\u015fka hi\u00e7bir ak\u0131m\u0131n bu programa sahip olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Bu bizim i\u00e7in bir gurur kayna\u011f\u0131d\u0131r ancak ayn\u0131 zamanda bir \u00f6zele\u015ftiri konusu da olmal\u0131d\u0131r: Yeni K\u0131z\u0131l Ekimler yaratamam\u0131\u015f olmam\u0131z\u0131n nedenlerine dair samimi bir \u00f6zele\u015ftirinin konusu.<\/p>\n\n\n\n<p>1919\u2019da \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in, yani Kom\u00fcnist Enternasyonal\u2019in (Komintern) kurulu\u015funun ilan edilmesi, uluslararas\u0131 hareketimiz i\u00e7in bir d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131yd\u0131. \u00d6nceki Enternasyonallerden farkl\u0131 olarak Komintern demokratik merkeziyet\u00e7i bir \u00f6rg\u00fctsel yap\u0131ya sahipti; Komintern\u2019e kabul edilme \u015fartlar\u0131 aras\u0131nda reformizmden politik-programatik olarak kopmak mevcuttu. Komintern\u2019in ilk 4 kongresi, ak\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n bug\u00fcn dahi ba\u015fl\u0131ca siyasi dok\u00fcmanlar\u0131 olmay\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmektedir. Bu dok\u00fcmanlarda kom\u00fcnist partilerin \u00f6rg\u00fctsel yap\u0131lar\u0131 ile kitlesel i\u015f\u00e7i sendikalar\u0131na d\u00f6n\u00fck Marksist tutum ve taktikler belirleniyordu. Kom\u00fcnist partiler gev\u015fek, federatif yap\u0131lar veya i\u00e7ine kapal\u0131, propagandist, sekter mezhepler olmayacaklard\u0131. Parti h\u00fccrelerinde faaliyet s\u00fcrd\u00fcren kadrolara dayanacaklar ve kitle m\u00fccadeleleri i\u00e7inde kendilerini in\u015fa etmeyi hedefleyeceklerdi. <strong>(16)<\/strong> \u00d6nderlikleri ne denli teslimiyet\u00e7i ve b\u00fcrokratik olursa olsun, kitlesel i\u015f\u00e7i \u00f6rg\u00fctleri, \u00f6zellikle de sendikalar terk edilmeyecekti. Yaln\u0131zca kom\u00fcnist ve ilerici i\u015f\u00e7ilerin \u00f6rg\u00fctlenece\u011fi ayr\u0131 sendikal yap\u0131lar kurmak bir cinayetti \u00e7\u00fcnk\u00fc bu taktik, s\u0131n\u0131f bilin\u00e7li i\u015f\u00e7ileri, s\u0131n\u0131f\u0131n geri kalan\u0131ndan ay\u0131r\u0131yor, b\u00f6ylece s\u0131n\u0131f\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funu hain \u00f6nderliklerin politik etkisine terk ediyordu. <strong>(17)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Komintern ayn\u0131 zamanda sosyalist i\u015f\u00e7i hareketi i\u00e7inde Marx\u2019\u0131n d\u00f6neminden beri tart\u0131\u015f\u0131lan kritik bir konuya dair y\u00f6ntemsel bir cevap geli\u015ftirdi: Program sorunu. Kom\u00fcnist partiler, g\u00fcndelik m\u00fccadelelerin sorunlar\u0131na odaklanan asgari program ve tarihsel olarak sosyalizmin in\u015fa edilmesini \u00f6ng\u00f6ren azami program \u015feklindeki klasikle\u015fmi\u015f ayr\u0131m\u0131 terk edeceklerdi. Bu ayr\u0131m oport\u00fcnist sosyal demokrasinin bir miras\u0131yd\u0131 ve Ekim Devrimi\u2019nde fiilen a\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Art\u0131k program ge\u00e7i\u015fsel bir karakter ta\u015f\u0131yacak, yani bir Ge\u00e7i\u015f Program\u0131 olacakt\u0131. \u0130\u015f\u00e7ilerin g\u00fcnl\u00fck m\u00fccadeleleri ile i\u015f\u00e7i-emek\u00e7i h\u00fck\u00fcmeti hedefi aras\u0131nda sloganlar ve politikalar d\u00fczeyinde bir k\u00f6pr\u00fc kurulacakt\u0131. Bu, emperyalizm \u00e7a\u011f\u0131n\u0131n ekonomik temellerinin siyasal bir sonucuydu: \u00dccretlere, i\u015fsizli\u011fe ve benzeri konulara dair talepler ile \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n kamula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, merkezi bir planl\u0131 ekonominin olu\u015fturulmas\u0131 gibi &#8220;nihai&#8221; hedefler aras\u0131nda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131k bir ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k ili\u015fkisi mevcuttu. Asgari taleplerin tarihsel bir g\u00fcvence alt\u0131nda ve kal\u0131c\u0131 bir \u015fekilde hayata ge\u00e7irilmesinin \u015fartlar\u0131 ile ekonomide sosyalist politikalar\u0131n uygulanmas\u0131n\u0131 dayatan nesnel durum, birbirlerine indirgenmi\u015fti. <strong>(18)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Avrupa\u2019daki, \u00f6zellikle de Almanya\u2019daki bir dizi sosyalist devrimin yenilgisi, Rusya\u2019n\u0131n ekonomik gerili\u011fi, Rusya\u2019daki \u0130\u00e7 Sava\u015f\u2019ta \u00f6nc\u00fc ve bilin\u00e7li i\u015f\u00e7i kadrolar\u0131n hayatlar\u0131n\u0131 kaybetmesi ve bir dizi ba\u015fka etken, SSCB\u2019nin b\u00fcrokratikle\u015fmesini ve yeni i\u015f\u00e7i devletinin i\u00e7inde, onun \u00fczerine bina edildi\u011fi enternasyonalist Marksist perspektife kar\u015f\u0131 olan bir b\u00fcrokratik kast\u0131n do\u011fumunu beraberinde getirdi. B\u00fcrokratikle\u015fmeye kar\u015f\u0131 ak\u0131m\u0131m\u0131z, Lenin\u2019in politik rehberli\u011fi ve Tro\u00e7ki\u2019nin \u00f6nderli\u011fi alt\u0131nda Sol Muhalefet\u2019in kurulu\u015funu ilan etti.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Sol Muhalefet, yar\u0131-piyasac\u0131 Yeni Ekonomi Politika (NEP) d\u00f6neminde vars\u0131lla\u015fan kentli zenginlerin ve k\u00f6ylerde tah\u0131l depolar\u0131n\u0131 ellerinde tutan Kulaklar\u0131n, ekonomik ayr\u0131cal\u0131klar\u0131ndan m\u00fclks\u00fczle\u015ftirilmeleri i\u00e7in m\u00fccadele etti. Stalinist b\u00fcrokrasi, Kulaklar\u0131n kentlerle ticaretinde, onlara tam bir serbestiyet tan\u0131m\u0131\u015ft\u0131. Muhalefet, Kulaklar\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131na bu tip bir uyarlanman\u0131n bir felaket getirece\u011fini, yani kentli i\u015f\u00e7ileri k\u0131tl\u0131kla tehdit edece\u011fini \u00f6ng\u00f6rd\u00fc ve Kulaklar\u0131n ellerindeki depolar ile tah\u0131llara el konulmas\u0131 i\u00e7in m\u00fccadele verdi. Yine Muhalefet \u00e7ok tarafl\u0131, bilimsel ve i\u015f\u00e7ilerin refah seviyesini y\u00fckseltmeyi hedefleyen bir sanayile\u015fme ve i\u015f\u00e7i denetimi program\u0131 haz\u0131rlad\u0131 ve SSCB\u2019nin bir end\u00fcstri devine d\u00f6n\u00fc\u015fmesi gerekti\u011fin savundu. Bol\u015fevik-Leninistlerin (Sol Muhalefet\u2019in ismi) bir di\u011fer m\u00fccadelesi ise b\u00fcrokratik keyfiyete kar\u015f\u0131 parti i\u00e7inde ve i\u015f\u00e7i konseylerinde i\u015f\u00e7i demokrasisi rejiminin yeniden tesis edilmesine y\u00f6nelikti.<\/p>\n\n\n\n<p>Sol Muhalefet, Stalinist b\u00fcrokrasinin hain politikalar\u0131na kar\u015f\u0131 uluslararas\u0131 arenada da sava\u015ft\u0131. 1924-1925 \u00c7in Devrimi s\u0131ras\u0131nda Stalin ile Buharin, \u00c7in Kom\u00fcnist Partisi\u2019ni (\u00c7KP) burjuva milliyet\u00e7i Kuomintang\u2019\u0131n i\u00e7ine sokarak partiyi fiilen tasfiye etti ve partiye s\u0131n\u0131f i\u015fbirlik\u00e7i bir strateji ile a\u015famal\u0131 devrim \u015femas\u0131n\u0131 dayatt\u0131. Sonu\u00e7 bir faciayd\u0131. Muhalefet \u00c7KP\u2019nin politik ve \u00f6rg\u00fctsel ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ve \u00c7in devriminin g\u00f6revlerinin kendi i\u00e7inde bir s\u00fcreklilik ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131, dolay\u0131s\u0131yla sosyalist devrimin g\u00f6revlerinin g\u00fcndemde oldu\u011funu savundu. Kremlin\u2019in 1930\u2019larda \u0130spanya ile Fransa\u2019da, kapitalist partiler ile i\u015f\u00e7i partileri aras\u0131ndaki s\u0131n\u0131f i\u015fbirlik\u00e7i koalisyon h\u00fck\u00fcmetleri olan Halk Cephesi rejimleri kurmas\u0131na kar\u015f\u0131 Muhalefet, kapitalist partilerin h\u00fck\u00fcmetlerden d\u0131\u015flanmas\u0131n\u0131 ve i\u015f\u00e7i-emek\u00e7i h\u00fck\u00fcmetlerinin kurulmas\u0131n\u0131 savundu. Muhalefet 1926 \u0130ngiltere Genel Grevi s\u0131ras\u0131nda, Stalinist b\u00fcrokrasi ile \u0130ngiliz sendikal b\u00fcrokrasisi aras\u0131nda kurulan ve sonu\u00e7 olarak yenilgi getiren oport\u00fcnist ittifaka kar\u015f\u0131 m\u00fccadele verdi. Ayn\u0131 zamanda Muhalefet, Komintern\u2019in ve d\u00fcnyadaki kom\u00fcnist partilerin ulusal politikalar\u0131n\u0131n, Rus b\u00fcrokrasisinin d\u0131\u015f politikadaki diplomatik \u00e7\u0131karlar\u0131na tabi k\u0131l\u0131nmas\u0131na kar\u015f\u0131 sava\u015ft\u0131 ve Komintern ile bu partilerin politikalar\u0131n\u0131n, k\u00fcresel ve ulusal i\u015f\u00e7i hareketlerinin ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n merkeze al\u0131narak belirlenmesi i\u00e7in m\u00fccadele etti.<\/p>\n\n\n\n<p>Uluslararas\u0131 ak\u0131m\u0131m\u0131z tarihinin en ciddi ve fedak\u00e2rca m\u00fccadelelerinden birisini Stalinist b\u00fcrokrasiye kar\u015f\u0131 vermi\u015ftir. Bu m\u00fccadele s\u0131ras\u0131nda SSCB\u2019deki on binlerce kadromuz ve aralar\u0131nda uluslararas\u0131 \u00f6nderli\u011fin par\u00e7as\u0131 da olan y\u00fczlerce militan, ba\u015fta Avrupa olmak \u00fczere d\u00fcnyan\u0131n bir\u00e7ok yerinde Stalinist b\u00fcrokrasi ile onun gizli polisi taraf\u0131ndan korkak\u00e7a y\u00f6ntemler kullan\u0131larak katledildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Stalinist b\u00fcrokrasinin izledi\u011fi sekter &#8220;\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc D\u00f6nem&#8221; politikalar\u0131n\u0131n kolayla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 etkileri sonucunda Hitler\u2019in 1933\u2019te Almanya\u2019da iktidara gelmesi ve Nazizm kar\u015f\u0131s\u0131nda Komintern\u2019in Alman partisinin, Kremlin\u2019den dayat\u0131lan politik teslimiyet\u00e7i \u00e7izgiyi izlemeyi s\u00fcrd\u00fcrmesi, uluslararas\u0131 ak\u0131m\u0131m\u0131z\u0131 D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019i ilan etmeye iten ba\u015fl\u0131ca tarihsel olay oldu.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal, tarihsel hareketimizin politik ve programatik olarak bug\u00fcne kadarki en parlak uluslararas\u0131 ba\u015far\u0131s\u0131d\u0131r. Zira o, Stalinizme kar\u015f\u0131 Marksizmin ba\u015fl\u0131ca ilkelerini savundu: S\u0131n\u0131f m\u00fccadelesinin nesnel hedeflerine ula\u015famamas\u0131n\u0131 ama\u00e7layan a\u015famal\u0131 devrim teorisine kar\u015f\u0131 s\u00fcrekli devrim stratejisini, &#8220;tek \u00fclkede sosyalizm&#8221; ismi verilen gerici ve \u00fctopik teoriye kar\u015f\u0131 devrimin k\u00fcresel diyalekti\u011fini ve enternasyonalizmi, parti i\u00e7i b\u00fcrokratik merkeziyet\u00e7i rejime kar\u015f\u0131 Leninist demokratik merkeziyet\u00e7ili\u011fi ve \u00e7e\u015fitli formlara b\u00fcr\u00fcnen s\u0131n\u0131f i\u015fbirlik\u00e7i politikalara kar\u015f\u0131 Leninist-Tro\u00e7kist s\u0131n\u0131f ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 savundu.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Lev Tro\u00e7ki, yayg\u0131n olarak <em>Ge\u00e7i\u015f Program\u0131<\/em> olarak bilinen <em>Kapitalizmin Can \u00c7eki\u015fmesi ve D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in G\u00f6revleri<\/em>\u2019nde \u015f\u00f6yle yaz\u0131yordu:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>&#8220;Proleter devrim i\u00e7in gerekli \u00f6nko\u015fullar sadece \u2018olgunla\u015fmakla\u2019 kalmay\u0131p, neredeyse \u00e7\u00fcr\u00fcmeye y\u00fcz tuttular. (\u2026) \u015eimdi, art\u0131k her \u015fey proletaryaya, esas olarak da proletaryan\u0131n devrimci \u00f6nc\u00fcs\u00fcne ba\u011fl\u0131d\u0131r; insanl\u0131\u011f\u0131n tarihsel krizi, devrimci \u00f6nderlik krizine indirgenmi\u015ftir. (\u2026) Ekim Devrimi\u2019nin bayra\u011f\u0131na s\u0131\u011f\u0131nan Komintern, \u2018Halk Cepheleri\u2019nin uzla\u015fmac\u0131 politikas\u0131yla i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131 iktidars\u0131zl\u0131\u011fa mahk\u00fbm etmekte ve yolu fa\u015fizme a\u00e7maktad\u0131r. (\u2026) Kapitalizmin \u00e7\u00fcr\u00fcmesi Almanya\u2019da gamal\u0131 ha\u00e7 simgesi alt\u0131nda oldu\u011fu kadar, Fransa\u2019da h\u00fcrriyet kepi simgesi alt\u0131nda da s\u00fcrmektedir. Tek \u00e7\u0131k\u0131\u015f yolu burjuvazinin devrilmesidir. (\u2026) \u00d6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemin stratejik g\u00f6revi, nesnel devrimci ko\u015fullar\u0131n olgunlu\u011fu ile proletarya ve onun \u00f6nc\u00fcs\u00fcn\u00fcn olgunla\u015fmam\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131 aras\u0131ndaki \u00e7eli\u015fkinin \u00fcstesinden gelmektir. Bug\u00fcnk\u00fc taleplerle sosyalist devrimin program\u0131 aras\u0131ndaki k\u00f6pr\u00fcy\u00fc kurmalar\u0131 i\u00e7in kitlelere g\u00fcnl\u00fck m\u00fccadele s\u00fcreci i\u00e7inde yard\u0131mc\u0131 olmak gerekir. Bu k\u00f6pr\u00fcy\u00fc g\u00fcn\u00fcn ko\u015fullar\u0131 ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n geni\u015f kesimlerinin bug\u00fcnk\u00fc bilincinden kaynaklanan ve ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir bi\u00e7imde tek ve ayn\u0131 sonuca, proletaryan\u0131n iktidar\u0131 ele ge\u00e7irmesine varan bir <em>ge\u00e7i\u015f talepleri<\/em> sistemi olu\u015fturmal\u0131d\u0131r. (\u2026) \u00c7a\u011f\u0131m\u0131z\u0131n ay\u0131rt edici \u00f6zelli\u011fi, devrimci partinin en basit g\u00fcncel sorunlara ili\u015fkin \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 gereksiz k\u0131lmas\u0131 de\u011fil, onun bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 devrimin g\u00f6revleriyle ayr\u0131lmaz bir bi\u00e7imde bir arada y\u00fcr\u00fctmeyi olanakl\u0131 k\u0131lmas\u0131d\u0131r.&#8221; <strong>(19)<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>Lev Tro\u00e7ki\u2019nin 20 A\u011fustos 1940\u2019da Stalinist bir ajan taraf\u0131ndan suikaste u\u011framas\u0131 ve ertesi g\u00fcn hayat\u0131n\u0131 kaybetmesi, hareketimiz a\u00e7\u0131s\u0131ndan niteliksel bir kay\u0131p anlam\u0131na geldi. Uluslararas\u0131 ak\u0131m\u0131m\u0131z, emperyalistler aras\u0131 ikinci payla\u015f\u0131m sava\u015f\u0131 olan \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019yla ve kadrolar\u0131m\u0131z\u0131 avlamaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f olan Nazi ve Stalinist gizli polisin ter\u00f6r\u00fcyle, ba\u015fl\u0131ca kurucular\u0131ndan birisi olmadan y\u00fczle\u015fmek durumunda kald\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n ard\u0131ndan hareketimiz gen\u00e7 ve deneyimsizdi. SSCB\u2019deki d\u00fczmece Moskova Mahkemeleri ve Enternasyonal\u2019in \u00f6nderlerinin \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131n\u0131n katledilmesi, tarihsel ve hatta fiziksel olarak devrimci Marksist metodolojinin bir gelenek olarak yeni ku\u015faklara aktar\u0131lmas\u0131n\u0131, inan\u0131lmaz zorlu bir g\u00f6rev haline getirmi\u015fti. Ancak ak\u0131m\u0131m\u0131z bu zorlu s\u0131navdan ba\u015far\u0131yla \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in ilk y\u00fczle\u015fmesi gereken olgu, sava\u015f sonras\u0131 ortaya \u00e7\u0131kan k\u00fcresel devrimci dalga ve Do\u011fu Avrupa ile \u00c7in\u2019de kurulmu\u015f olan yeni i\u015f\u00e7i devletleriydi. Hareketimiz bunlar\u0131n do\u011fu\u015ftan b\u00fcrokratik ve yozla\u015fm\u0131\u015f i\u015f\u00e7i devletleri olduklar\u0131 tahlilini yapt\u0131. Bu \u00fclkelerde s\u0131nai \u00fcretim kamula\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, m\u00fclkiyet devletle\u015ftirilmi\u015f ve g\u00f6reli bir planl\u0131 ekonomiye ge\u00e7ilmi\u015fti; ancak kamula\u015ft\u0131rmalar i\u015f\u00e7i denetiminde ger\u00e7ekle\u015ftirilmemi\u015f ve ekonomi, i\u015f\u00e7ilerin demokratik karar alma mekanizmalar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla planlanmam\u0131\u015ft\u0131. \u0130\u015f\u00e7i demokrasisi kurumlar\u0131 olan i\u015f\u00e7i meclisleri ile konseyleri mevcut de\u011fildi. Dahas\u0131 k\u00fcresel i\u015f\u00e7i hareketinin \u00e7\u0131karlar\u0131na ba\u011fl\u0131 bir enternasyonalist ve devrimci Marksist politik \u00f6nderlik de mevcut de\u011fildi; yozla\u015fm\u0131\u015f i\u015f\u00e7i devletlerinin ba\u015f\u0131ndaki ak\u0131mlar, Stalinizmin \u00e7e\u015fitli varyantlar\u0131yd\u0131. Hepsi &#8220;tek \u00fclkede sosyalizm&#8221; teorisini, a\u015famal\u0131 devrim \u015femas\u0131n\u0131, s\u0131n\u0131f i\u015fbirlik\u00e7i h\u00fck\u00fcmet bi\u00e7imlerini ve benzerlerini benimsiyordu ve siyasal programlar\u0131 d\u00fczeyinde k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva ve milliyet\u00e7i bir karakter ta\u015f\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n<p>Uluslararas\u0131 ak\u0131m\u0131m\u0131z sava\u015ftan sonra k\u0131sa bir s\u00fcre i\u00e7inde Bernstein, Kautsky ve Stalin\u2019den sonra tarihindeki d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc b\u00fcy\u00fck revizyonist sapmaya kar\u015f\u0131 m\u00fccadele vermek durumunda kald\u0131: Michel Pablo \u00f6nderli\u011findeki Pablocu revizyonizm. Pablo, D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal seksiyonlar\u0131n\u0131n kendilerini feshetmelerini ve kendi \u00fclkelerindeki s\u00f6zde &#8220;kitle hareketlerine&#8221; girmelerini savunuyordu. Pablo\u2019nun bahsetti\u011fi kitle hareketleri Avrupa ile ABD\u2019deki Kremlin k\u00f6kenli resm\u00ee Kom\u00fcnist Partiler ile sosyal demokrat partiler; s\u00f6m\u00fcrge ve yar\u0131s\u00f6m\u00fcrge \u00fclkelerde k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva veya burjuva milliyet\u00e7i hareketler. Latin Amerika\u2019daki milliyet\u00e7i gerilla hareketleriydi (bu hatal\u0131 taktik daha sonra Ernest Mandel ve Livio Maitan taraf\u0131ndan sahiplenildi ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fcld\u00fc). Pablo\u2019nun \u015fablonuna g\u00f6re d\u00fcnya, geri d\u00f6n\u00fclmez bir \u015fekilde \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019na do\u011fru ilerliyordu ve bu sava\u015f emperyalist blok ile Stalinist b\u00fcrokrasi aras\u0131nda verilecekti. Sava\u015f\u0131n bu tarafla\u015fmas\u0131ndan dolay\u0131 Stalinizm, mant\u0131ksal olarak kendili\u011finden bir devrimci rol oynayacakt\u0131. Bu nedenle hareketimiz kendisini tasfiye etmeli ve Stalinizme do\u011fru bir y\u00f6nelim kazand\u0131rmak i\u00e7in, onun i\u00e7ine girmeliydi.<\/p>\n\n\n\n<p>Pablo bu \u015fablonunu dayatmak i\u00e7in 1951 y\u0131l\u0131nda, Makyavelci ve Stalinist-b\u00fcrokratik manevralardan esinlenerek, Enternasyonal\u2019in y\u00f6netimine adeta el koydu ve kendi revizyonist planlar\u0131na kar\u015f\u0131 muhalefet g\u00f6steren Fransa seksiyonunu ve di\u011fer kadrolar\u0131, b\u00fcrokratik y\u00f6ntemlerle ihra\u00e7 etti. Bu durum, 1952 y\u0131l\u0131nda Bolivya\u2019da iktidar\u0131 ele ge\u00e7irmenin e\u015fi\u011fine gelmi\u015f olan hareketimiz a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir felaket oldu.<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>&#8220;Pablocu ihanet gelene\u011fi Bolivya\u2019da somutla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Pablo\u2019nun y\u00f6netti\u011fi Enternasyonal\u2019in Bolivya seksiyonu olan POR (Devrimci \u0130\u015f\u00e7i Partisi) bir devrime y\u00f6nelik y\u00fczy\u0131l\u0131n en b\u00fcy\u00fck ihanetlerinden birini ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015ftir. Bu ihanet, Men\u015feviklerin Rus Devrimi\u2019ne ihanetine, sosyal demokratlar\u0131n Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 esnas\u0131ndaki ve sonras\u0131ndaki ihanetine ve Stalinistlerin \u00c7in\u2019deki, Almanya\u2019daki, \u0130spanya\u2019daki ihanetlerine e\u015fde\u011fer, hatta bunlardan daha da b\u00fcy\u00fck bir ihanettir. 1952 ba\u015flar\u0131nda Bolivya\u2019da Tro\u00e7kizm taraf\u0131ndan e\u011fitilmi\u015f olan i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 bilinen en m\u00fckemmel i\u015f\u00e7i devrimlerinden birini ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015ftir: Burjuva ordusunu yok etmi\u015f, \u00fclkedeki tek ger\u00e7ek iktidar oda\u011f\u0131 olarak i\u015f\u00e7i ve k\u00f6yl\u00fc milisleri kurmu\u015f, i\u015f\u00e7i hareketini ve milisleri merkezile\u015ftirmek \u00fczere COB\u2019u (Bolivya \u0130\u015f\u00e7i Merkezi) \u00f6rg\u00fctlemi\u015ftir. COB\u2019u y\u00f6neten b\u00fcrokrasi ise COB\u2019un zapt etti\u011fi iktidar\u0131 ulusalc\u0131 burjuva partisi MNR\u2019nin (Ulusalc\u0131 Devrimci Hareket) ellerine teslim etmi\u015ftir. Bolivya Tro\u00e7kizmi g\u00fc\u00e7l\u00fcyd\u00fc, i\u015f\u00e7i ve kitle hareketi i\u00e7inde b\u00fcy\u00fck etkisi vard\u0131, orduyu tahrip eden i\u015f\u00e7i ve halk ayaklanmas\u0131n\u0131n birle\u015fik y\u00f6netimine dahildi. Oysa Pablo\u2019nun y\u00f6netti\u011fi Uluslararas\u0131 Sekreterlerlik (US), burjuva h\u00fck\u00fcmeti ele\u015ftirel olarak kabul etmek gibi haince ve reformist bir y\u00f6neli\u015f sunmu\u015ftu. Bolivya Tro\u00e7kizminin ve t\u00fcm Enternasyonal\u2019in mevcut krizinin, Bolivya\u2019da Stalinizmin ve Latin Amerika\u2019daki b\u00fct\u00fcn k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva ulusalc\u0131 hareketlerin g\u00fcc\u00fcn\u00fcn, t\u00fcm bunlar\u0131n k\u00f6keninde Pablo\u2019nun Enternasyonalimizi Bolivya\u2019da uygulamaya zorlad\u0131\u011f\u0131 bu hain s\u0131n\u0131f i\u015fbirli\u011fi politikas\u0131 yatmaktad\u0131r. Pablocu revizyonist ilke her zaman ayn\u0131yd\u0131; Bolivya\u2019daki somutlamas\u0131 ise, kitle hareketi taraf\u0131ndan s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lan MNR\u2019nin sosyalist devrimi ger\u00e7ekle\u015ftirmek zorunda kalaca\u011f\u0131 yolundayd\u0131.&#8221; <strong>(20)<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>Pablocu revizyonizmin ba\u011f\u0131ms\u0131z Leninist-Tro\u00e7kist i\u015f\u00e7i partilerinin in\u015fas\u0131n\u0131 terk eden ve Stalinizm ile k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva milliyet\u00e7i ak\u0131mlara uyarlanan felaket getirici politikas\u0131na kar\u015f\u0131 ortodoks Tro\u00e7kizmin politik ve programatik mevzilerini savunmak i\u00e7in Arjantin\u2019den Nahuel Moreno\u2019nun, Fransa\u2019dan Pierre Lambert\u2019in, \u0130ngiltere\u2019den Gerry Healy\u2019nin ve ABD\u2019den James P. Cannon\u2019un \u00f6nderli\u011finde Uluslararas\u0131 Komite (UK) kuruldu. UK k\u0131sa s\u00fcre i\u00e7inde d\u00fcnya \u00fczerinde militan Tro\u00e7kist g\u00fc\u00e7lerin y\u00fczde seksinini kendisinde toplad\u0131. <strong>(21)<\/strong> UK ayn\u0131 zamanda Do\u011fu Avrupa\u2019da patlak politik devrimleri ve Stalinist b\u00fcrokrasi kar\u015f\u0131t\u0131 i\u015f\u00e7i seferberliklerini, do\u011fru bir Marksist \u00e7izgide analiz etti.<\/p>\n\n\n\n<p>Amerikan partisinin UK\u2019yi bir federasyon olarak organize etme e\u011filimine kar\u015f\u0131 Latin Amerikal\u0131 Tro\u00e7kistler UK\u2019nin demokratik merkeziyet\u00e7i bir temelde \u00f6rg\u00fctlenmesi gerekti\u011fini ve UK\u2019nin revizyonizmi saflar\u0131ndan kovarak, Enternasyonal\u2019i militan ve ilkeli temellerde yeniden in\u015fa etmesi gerekti\u011fini savundu. Ancak Amerikan partisinin Pablocu Uluslararas\u0131 Sekreterlik\u2019i revizyonist bir kutup olarak tahlil etmeyi b\u0131rakmas\u0131, Pablo\u2019nun hareketten d\u0131\u015far\u0131ya itilmesi ve UK ile US\u2019nin K\u00fcba Devrimi\u2019ne y\u00f6nelik ortak tutumlar almalar\u0131, bir birle\u015fmeye do\u011fru ilerledi. Birle\u015fmenin sonucu D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal Birle\u015fik Sekreterli\u011fi (k\u0131saca BS) oldu. Fransa\u2019dan Lambert ile \u0130ngiltere\u2019den Healy bu birle\u015fmeye kat\u0131lmad\u0131lar. Healy\u2019nin ak\u0131m\u0131, giderek sekter pozisyonlara sapland\u0131 ve ezilen ulus hareketleri, sendikalar, kad\u0131n hareketi ve s\u00fcrekli devrim stratejisine dair son derece oport\u00fcnist pozisyonlar\u0131 savunur oldu.<\/p>\n\n\n\n<p>Moreno\u2019nun \u00f6nderli\u011findeki uluslararas\u0131 ak\u0131m\u0131m\u0131z ise, birle\u015fmenin Pablocu revizyonizmin ilkeli bir ele\u015ftirisine dayanmamas\u0131ndan dolay\u0131, bu birle\u015fmeye ele\u015ftirel yakla\u015ft\u0131 ancak uluslararas\u0131 hareketten yal\u0131t\u0131lmamak, sekter politikalara savrulmamak ve BS i\u00e7inde Bol\u015fevik-Leninist \u00e7izgiyi savunabilmek i\u00e7in, birle\u015fme s\u00fcrecine dahil oldu. Ak\u0131m\u0131m\u0131z, BS i\u00e7inde yer ald\u0131\u011f\u0131 s\u00fcre boyunca Leninist-Tro\u00e7kist E\u011filim ve Bol\u015fevik Fraksiyon gibi farkl\u0131 i\u00e7 e\u011filimler ve fraksiyonlar \u00fczerinden kendi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu s\u0131rada \u0130ngiliz s\u00f6m\u00fcrgecili\u011fine, Sri Lanka ve Hindistan devletlerine ve \u00f6nce Kremlin k\u00f6kenli Kom\u00fcnist Partilerin ter\u00f6r\u00fc ile daha sonra Maocu s\u0131n\u0131f i\u015fbirlik\u00e7i politikalara kar\u015f\u0131 m\u00fccadele i\u00e7inde pi\u015fmi\u015f olan, bir\u00e7ok militan m\u00fccadele ile ayaklanma y\u00f6netmi\u015f olan ve D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in a\u00e7\u0131k ara en b\u00fcy\u00fck partisi olan Sri Lanka seksiyonumuz Lanka Sama Samaja Partisi (LSSP) 1964\u2019te iktidara geldi. Ancak LSSP bir burjuva koalisyon h\u00fck\u00fcmetinin orta\u011f\u0131 olarak iktidara gelmi\u015fti. \u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n iktidara gelmedi\u011fi hi\u00e7bir yerde iktidara gelemeyece\u011fimiz ilkesi do\u011frultusunda LSSP derhal Enternasyonal\u2019den tasfiye edildi ve D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019le olan b\u00fct\u00fcn politik ve \u00f6rg\u00fctsel ili\u015fi\u011fi kesildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Ak\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n Enternasyonal i\u00e7indeki revizyonizme kar\u015f\u0131 m\u00fccadelesi, Pablocu revizyonizmin tezlerinin politik devamc\u0131s\u0131 rol\u00fcndeki Ernest Mandel\u2019e kar\u015f\u0131 s\u00fcrd\u00fc. Mandel, \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 tezlerini kabul etmiyordu ancak Stalinizmin, kitle bas\u0131nc\u0131 alt\u0131nda kendi i\u00e7inden reforme edilebilece\u011fine inan\u0131yor, ba\u011f\u0131ms\u0131z Tro\u00e7kist partilerin in\u015fas\u0131n\u0131 savunmuyor, kapitalizmin alt\u0131nda \u00fcretici g\u00fc\u00e7lerin geli\u015fmeyi s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc savunuyor ve program\u0131m\u0131z\u0131n merkezinde bulunan proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc hedefinden vazge\u00e7erek Avrokom\u00fcnizme uyarlan\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n<p>Mandel &#8220;yeni \u00f6nc\u00fc teorisi&#8221; ad\u0131n\u0131 verdi\u011fi yeni bir \u00f6rg\u00fctsel strateji geli\u015ftirmi\u015fti. Bu teoriye g\u00f6re, toplumsal arenada o s\u0131rada hangi kesim en militan m\u00fccadeleleri veriyor ve seferber oluyorsa, parti, bu \u00f6nc\u00fcn\u00fcn i\u00e7inde, bu \u00f6nc\u00fcy\u00fc kazanarak kurulmal\u0131yd\u0131. Moreno buna kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131. Mandel\u2019in teorisine g\u00f6re partiyi, d\u00f6nemsel olarak hangisinin daha fazla m\u00fccadele verdi\u011fine g\u00f6re \u00e7e\u015fitli toplumsal hareketler i\u00e7inde in\u015fa etmek gerekecekti. Bu ise partinin, &#8220;yeni \u00f6nc\u00fcn\u00fcn&#8221; \u00f6nyarg\u0131lar\u0131na ve duyarl\u0131l\u0131klar\u0131na uyarlanmas\u0131n\u0131 getirecekti. Halbuki ekonominin toplumsal \u00f6rg\u00fctlenmesinin kapitalist karakteri alt\u0131nda, burjuva toplumu ilga etme kapasitesine sahip olan bir tane \u00f6nc\u00fc sosyal kesim vard\u0131: \u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131. \u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 i\u00e7indeki \u00f6nc\u00fc kesimler ise, m\u00fccadelelere ve farkl\u0131 etkenlere g\u00f6re de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterebililiyordu. Moreno, Mandel\u2019e kar\u015f\u0131, partiyi toplumsal hareketler i\u00e7inde de\u011fil, proletarya i\u00e7inde in\u015fa etmeyi savundu.<\/p>\n\n\n\n<p>Moreno, yine Mandel\u2019e kar\u015f\u0131, kapitalizmden sosyalizmde ge\u00e7i\u015fte zorunlu bir ara a\u015fama olarak proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc (i\u015f\u00e7i demokrasisi) d\u00f6neminin bulunmas\u0131 gerekti\u011fini savundu. Mandel, Avrokom\u00fcnizmin siyasal \u00e7izgisinin dayand\u0131\u011f\u0131 Avrupal\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva kesimlerin demokratik duyarl\u0131l\u0131klar\u0131na uyarlanarak, i\u015f\u00e7i-emek\u00e7i h\u00fck\u00fcmetinin \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc toplumsal demokratik \u00f6rg\u00fctlenmeyi, burjuva demokrasisinin program\u0131na ve bi\u00e7imsel temsillerine yakla\u015ft\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu. Bunun kar\u015f\u0131s\u0131nda Moreno, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n bir zor arac\u0131 olarak devlet ayg\u0131t\u0131na kar\u015f\u0131devrimi ve kapitalist s\u0131n\u0131flar\u0131 bast\u0131rmak i\u00e7in ihtiyac\u0131 oldu\u011funu vurgulad\u0131. \u0130\u015f\u00e7i demokrasisinin s\u00f6n\u00fcmlenmesi ve ard\u0131ndan s\u0131n\u0131fs\u0131z toplumun ilk evresine ge\u00e7i\u015fin ancak k\u00fcresel d\u00fczeyde g\u00fcndeme gelebilece\u011fini savundu.<\/p>\n\n\n\n<p>Uluslararas\u0131 ak\u0131m\u0131m\u0131z 1979 Nikaragua Devrimi\u2019ne do\u011frudan do\u011fruya m\u00fcdahale etti. Somoza diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcne kar\u015f\u0131 \u00e7arp\u0131\u015fan Sandinistlerin (FSLN) uluslararas\u0131 tugaylar\u0131n kurulmas\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yapmas\u0131yla, Moreno \u00f6nderli\u011findeki hareketimiz, \u00e7o\u011funlu\u011fu Latin Amerikal\u0131 i\u015f\u00e7ilerden, devrimcilerden olu\u015fan Simon Bolivar Uluslararas\u0131 Tugaylar\u0131\u2019n\u0131 (SBUT) kurdu.<\/p>\n\n\n\n<p>Tugay, Nikaragua Devrimi\u2019nde \u00f6ne s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc Leninist-Tro\u00e7kist programla, 20 Temmuz ile 6 A\u011fustos 1979 tarihleri aras\u0131ndaki k\u0131sa s\u00fcrede 70 fabrikadaki toplam sanayi proletaryas\u0131n\u0131n yakla\u015f\u0131k %35\u2019ini sendikalarda \u00f6rg\u00fctledi. A\u011fustos ortalar\u0131nda SBUT, Nikaragua genelinde 100\u2019\u00fcn \u00fczerinde sendika \u00f6rg\u00fctlemi\u015fti. 11 A\u011fustos 1979\u2019da SBUT Managua\u2019da bir toplant\u0131 d\u00fczenledi. Bu toplant\u0131ya 40 fabrikay\u0131 ve 6000 i\u015f\u00e7iyi temsilen 120 i\u015f\u00e7i temsilcisi kat\u0131ld\u0131 ve toplant\u0131n\u0131n sonunda Sandinista \u0130\u015f\u00e7i Federasyonu kuruldu. Tugay fabrikalarda i\u015f\u00e7i komiteleri olu\u015fturdu. Emperyalizmin yay\u0131n organ\u0131 <em>Washington Post<\/em>, Tugay\u2019\u0131n bu politikas\u0131n\u0131 \u201ca\u015f\u0131r\u0131-sol\u201d diye nitelendirdi. A\u011fustos ortalar\u0131nda binlerce i\u015f\u00e7i, Nikaragual\u0131 olmayan SBUT sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131na Nikaragua vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131 verilmesi i\u00e7in bir dilek\u00e7e imzalad\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>Bunlar\u0131n ard\u0131ndan Tugay, Nikaragua\u2019n\u0131n alt\u0131n madenlerinin ve petrol rezervlerinin bulundu\u011fu Bluefields kentine do\u011fru harekete ge\u00e7ti. Tugay kente girer girmez liman i\u015f\u00e7ilerini \u00f6rg\u00fctledi ve 3 g\u00fcn i\u00e7erisinde 12 sendika daha kurdu. Silahl\u0131 m\u00fccadele i\u00e7in bir\u00e7ok i\u015f\u00e7i milisi olu\u015fturdu. Bu arada yerel burjuvazi paral\u0131 askerlerden olu\u015fan bir silahl\u0131 kuvvet olu\u015fturdu ve papazlar ile k\u00fc\u00e7\u00fck patronlar\u0131n deste\u011fini ald\u0131. Kar\u015f\u0131devrimci bir darbe ger\u00e7ekle\u015ftirilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Miguel Sorans \u00f6nderli\u011findeki yerel i\u015f\u00e7i milislerinin ve enternasyonalistlerin \u00fc\u00e7 g\u00fcn s\u00fcren sava\u015f\u0131 sonucunda darbe yenilgiye u\u011frat\u0131ld\u0131. SBUT b\u00f6lge burjuvazisini m\u00fclks\u00fczle\u015ftirdi ve i\u015f\u00e7ileri silahland\u0131rd\u0131, ard\u0131ndan da merkezi Bluefields olan bir i\u015f\u00e7i-k\u00f6yl\u00fc h\u00fck\u00fcmetinin olu\u015fturulmas\u0131n\u0131 \u00f6nerdi. Ne var ki, FSLN temsilcileri yerel milislerin silahlar\u0131na el koydu, kamula\u015ft\u0131r\u0131lan \u015firketleri emperyalist sahiplerine teslim etti ve kar\u015f\u0131devrimcileri serbest b\u0131rakt\u0131. Tugay\u2019a Managua\u2019ya geri d\u00f6n\u00fclmesi emredildi.<\/p>\n\n\n\n<p>13 A\u011fustos 1979\u2019da FSLN liderli\u011fi Tugay\u2019\u0131 bir toplant\u0131ya \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. Tugay, toplant\u0131n\u0131n yap\u0131laca\u011f\u0131 kent olan Managua\u2019ya 100\u2019\u00fcn \u00fczerinde fabrikadan yakla\u015f\u0131k 5000 i\u015f\u00e7iyle birlikte y\u00fcr\u00fcyerek gitti. FSLN \u00f6nderli\u011fi SBUT\u2019un b\u00fct\u00fcn siyasal faaliyetlerini durdurmas\u0131n\u0131 istedi. Bu arada toplant\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda bekleyen 5000 i\u015f\u00e7i Tugay\u2019\u0131n Nikaragual\u0131 olmayan militanlar\u0131na vatanda\u015fl\u0131k hakk\u0131 verilmesi i\u00e7in protesto g\u00f6steri d\u00fczenliyordu. Toplant\u0131dan bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131kmad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>FSLN, 15 A\u011fustos\u2019da b\u00fct\u00fcn radyo ve televizyonlardan Tugay\u2019\u0131 16 A\u011fustos g\u00fcn\u00fc Managua\u2019da yapaca\u011f\u0131 toplant\u0131ya \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. Tugay mensuplar\u0131, bir iyi niyet g\u00f6sterisi olarak toplant\u0131ya silahs\u0131z gittiler. Toplant\u0131 yerine var\u0131r varmaz Tugay mensuplar\u0131 Panama Ulusal Muhaf\u0131zlar\u0131 taraf\u0131ndan tutukland\u0131lar ve bir asker\u00ee nakliye u\u00e7a\u011f\u0131na bindirilerek Panama\u2019ya g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcp hapse at\u0131ld\u0131lar. Ak\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n kadrolar\u0131 burada CIA taraf\u0131ndan i\u015fkenceden ge\u00e7irildi. Bunun \u00fczerine 30\u2019un \u00fczerinde Tro\u00e7kist \u00f6rg\u00fct uluslararas\u0131 siyasi bir kampanya ba\u015flatt\u0131 ve siyasi bask\u0131ya dayanamayan Panama h\u00fck\u00fcmeti 1 hafta sonra geri ad\u0131m att\u0131 ve Tugay mensuplar\u0131n\u0131 Kolombiya\u2019ya b\u0131rakt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu olanlar\u0131n ard\u0131ndan Panama\u2019n\u0131n en sayg\u0131n burjuva gazetesi olan La Estrella \u015f\u00f6yle yaz\u0131yordu:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>\u201cGuatemela\u2019n\u0131n ba\u015fkentinde 3 Nikaragual\u0131 banker, Nikaragua h\u00fck\u00fcmetinin kom\u00fcnist olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bunun kan\u0131t\u0131n\u0131n da Nikaragua\u2019da bir kom\u00fcnist parti \u00f6rg\u00fctlemeye \u00e7al\u0131\u015fan Simon Bolivar Uluslararas\u0131 Tugay\u0131\u2019n\u0131n s\u0131n\u0131rd\u0131\u015f\u0131 edilmesi oldu\u011funu belirttiler. (\u2026) Bankerleden Alfredo Alanis, Nikaragua Merkez Bankas\u0131\u2019n\u0131n y\u00f6neticisi, Leonal Arquello Geli\u015fim Bankas\u0131\u2019n\u0131n ba\u015fkan\u0131, Samuel Santos da \u00f6zel \u015firketlerin y\u00f6neticisidir.\u201d<strong> (22)<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>Nikaragua deneyimi ak\u0131m\u0131m\u0131z i\u00e7in bir d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131yd\u0131 \u00e7\u00fcnk\u00fc Ernest Mandel \u00f6nderli\u011findeki revizyonist e\u011filim, FSLN\u2019nin Tro\u00e7kist sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131 s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 etmesini ve Panama polisine teslim etmesini destekledi\u011fini a\u00e7\u0131klad\u0131 ve kadrolar\u0131n Panama\u2019da CIA taraf\u0131ndan i\u015fkence g\u00f6rmesini ele\u015ftirmedi. Moreno, birbirlerine rakip ak\u0131mlar olsalar dahi, bir sol hareketin, i\u015f\u00e7i hareketi i\u00e7indeki ba\u015fka bir ak\u0131m\u0131n polise teslim edilmesine kar\u015f\u0131 gelmemesini, asgari devrimci program\u0131n utan\u00e7 verici bir ihlali olarak g\u00f6rd\u00fc. B\u00f6ylece ak\u0131m\u0131m\u0131z BS\u2019den koptu.<\/p>\n\n\n\n<p>Bunun ard\u0131ndan ak\u0131m\u0131m\u0131z, Nikaragua Devrimi\u2019nin karakteri ve Birle\u015fik Sekreterlik i\u00e7indeki Pablocu-Mandelci revizyonizmin niteli\u011fi konular\u0131nda ortak siyasal analizleri ve tahlilleri olan Pierre Lambert\u2019in uluslararas\u0131 hareketiyle, k\u0131sa s\u00fcreli bir birliktelik deneyimi ya\u015fad\u0131. Ancak Lambert\u2019in Fransa partisinin, Fran\u00e7ois Mitterrand\u2019\u0131n burjuva h\u00fck\u00fcmetine destek a\u00e7\u0131klamas\u0131yla birlikte, ak\u0131m\u0131m\u0131z s\u0131n\u0131f ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k\u00e7\u0131 politik \u00e7izginin ihlal edilmesine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131karak, Lambertizmle kurdu\u011fu birliktelik deneyimine son verdi ve Uluslararas\u0131 \u0130\u015f\u00e7i Birli\u011fi &#8211; D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019i (U\u0130B-DE) kurdu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015f\u00e7i Demokrasisi Partisi\u2019nin \u00f6nc\u00fcl\u00fc olan \u00f6rg\u00fctler, U\u0130B-DE\u2019nin &#8220;yeniden s\u00f6m\u00fcrgele\u015ftirme&#8221; tezlerini, \u0130slamc\u0131 harekete y\u00f6nelik hatal\u0131 analizlerini, sekter politikalar\u0131n\u0131 ve onun b\u00fcrokratik karar mekanizmalar\u0131n\u0131 ele\u015ftirdi ve bu nedenle U\u0130B-DE&#8217;den \u0130spanya Devleti partisiyle birlikte at\u0131ld\u0131. Bunun ard\u0131ndan \u0130spanya devleti partisiyle birlikte Uluslararas\u0131 Birlik Komitesi (UBK) kuruldu. UBK ise Arap Devrimleri\u2019nin desteklenmesi, Venezuela\u2019da Castro-Chavezci sahte &#8220;21. y\u00fczy\u0131l sosyalizmine&#8221; kar\u015f\u0131 devrimci Marksizmin sosyalizm tan\u0131m\u0131n\u0131n savunulmas\u0131 gibi ortakl\u0131klar \u00fczerinden \u0130\u015f\u00e7ilerin Uluslararas\u0131 Birli\u011fi &#8211; D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019e (\u0130UB-DE) kat\u0131ld\u0131. \u0130UB-DE, U\u0130B-DE\u2019ye ulusal ak\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n verdi\u011fi ele\u015ftirilerin benzerlerini vererek, 1998\u2019de ondan ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130DP, bu k\u0131sa tarihte \u00f6zetlendi\u011fi \u00fczere Marx\u2019\u0131n, Engels\u2019in, Lenin\u2019in, Tro\u00e7ki\u2019nin ve Moreno\u2019nun klasik Marksist gelene\u011fine dayanmaktad\u0131r. Onun uluslararas\u0131 politik tarihi, militan i\u015f\u00e7i m\u00fccadelelerinin bilimsel bir siyasal \u00f6\u011freti arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ve materyalist bir perspektifle y\u00f6netilmesini, revizyonizm ile reformizmin her t\u00fcrl\u00fc bi\u00e7imine kar\u015f\u0131 kararl\u0131 bir m\u00fccadele verilmesini, ortodoks Marksist y\u00f6nteme \u0131srarla sad\u0131k kal\u0131nmas\u0131n\u0131, devrimci program\u0131n ya\u015fayan s\u0131n\u0131flar m\u00fccadelesi i\u00e7inde s\u0131nanmas\u0131n\u0131 ve proletaryay\u0131 zafere ta\u015f\u0131yacak olan bir devrimci \u00f6nderlik ile Enternasyonal\u2019in in\u015fas\u0131 i\u00e7in yorulmak bilmeksizin \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 i\u00e7ermektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>Zira insanl\u0131\u011f\u0131 tehdit eden tehlikelerin nesnel varl\u0131k \u015fartlar\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131rman\u0131n yolu, bu siyasal program ve \u00f6rg\u00fct anlay\u0131\u015f\u0131ndan ge\u00e7mektedir. Bu tehlikeler mevcuttur ancak ak\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 da bir ger\u00e7ektir. Nahuel Moreno\u2019nun kaydetti\u011fi \u00fczere:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>&#8220;Bu tehlikeden kurtulabilmenin tek yolu ulusal s\u0131n\u0131rlar\u0131, emperyalist iktidar\u0131 ve kapitalist \u00f6zel m\u00fclkiyeti yery\u00fcz\u00fcnden silmektir. Ulusal s\u0131n\u0131rlar\u0131 ortadan kald\u0131rabilmek i\u00e7in d\u00fcnya proletaryas\u0131n\u0131n s\u00fcrekli seferberli\u011finden ve onun m\u00fccadelelerinin bu apa\u00e7\u0131k amac\u0131 do\u011frultusunda birle\u015ftirilmesinden ba\u015fka hi\u00e7bir ara\u00e7 yoktur. Ama ulusal s\u0131n\u0131rlar\u0131n, emperyalizmin ve kapitalist \u00f6zel m\u00fclkiyetin devrim yoluyla ve proletarya ile onun m\u00fcttefiklerinin s\u00fcrekli seferberli\u011fi arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 sadece bir \u00f6rg\u00fct, D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal ve i\u015f\u00e7i hareketinin sadece bir ak\u0131m\u0131, Tro\u00e7kizm savunmaktad\u0131r. Bu y\u00fczden a\u015f\u0131r\u0131 g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcze ra\u011fmen alternatifimiz \u00e7ok belirgindir: Sorun art\u0131k barbarl\u0131k veya sosyalizm de\u011fil, <em>yok olu\u015f veya Tro\u00e7kizmdir<\/em>.&#8221; <strong>(23)<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading has-text-align-center\"><strong>***<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>Dipnotlar:<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p><strong>1.)<\/strong> Nahuel Moreno, &#8220;Bug\u00fcn Tro\u00e7kist olmak&#8221;, bkz. <a href=\"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2019\/02\/16\/bugun-trockist-olmak\/\">https:\/\/trockist.net\/index.php\/2019\/02\/16\/bugun-trockist-olmak\/<\/a>. Eri\u015fim tarihi: 9 Ocak 2024.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>2.)<\/strong>\u00a0Frans\u0131z Devrimi en \u00fcst ifadesine 1793 senesinde kavu\u015ftu. 10 A\u011fustos 1792 tarihinde Fransa\u2019da iktidar kent yoksullar\u0131n\u0131n ve Parisli i\u015f\u00e7ilerin eline ge\u00e7ti.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>3.)\u00a0<\/strong>Tro\u00e7ki, <em>Sonu\u00e7lar ve Olas\u0131l\u0131klar<\/em>&#8216;da \u015f\u00f6yle yazar: &#8220;Kom\u00fcnizmin d\u00fcnya ordusu olan bizler, Jakobenizmle tarihsel hesapla\u015fmam\u0131z\u0131 \u00e7oktan yapm\u0131\u015f\u0131zd\u0131r. Ama kans\u0131z, so\u011fuk liberalizmin sald\u0131r\u0131lar\u0131na, iftiralar\u0131na ve aptalca s\u00f6v\u00fcp saymas\u0131na kar\u015f\u0131 da Jakobenizmi savunuruz biz. Burjuva demokrasisi ba\u015fka hangi d\u00f6neminde, 1793\u2019\u00fcn Jakoben, sans culotte, tedhi\u015f\u00e7i, Robespierre\u2019ci demokrasisinde oldu\u011fu kadar y\u00fckselebilmi\u015f ve insanlar\u0131n y\u00fcre\u011fini \u00f6yle b\u00fcy\u00fck bir alevle tutu\u015fturabilmi\u015ftir?\u201d<\/p>\n\n\n\n<p><strong>4.)<\/strong>\u00a0Bald\u0131r\u0131 \u00e7\u0131plaklar: <em>Sans-culottes<\/em>. Frans\u0131z Devrimi&#8217;nin simgesi olan emek\u00e7i halk kesimi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>5.)<\/strong>\u00a0Bourbon hanedan\u0131n\u0131n dayand\u0131\u011f\u0131 eski hanedan.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>6.)<\/strong>\u00a0Robespierre, <em>Ayaklar Ba\u015f Olunca \/ Jakoben S\u00f6ylevler<\/em>, \u0130lk Eri\u015f Yay\u0131nlar\u0131, Birinci Bask\u0131, Ekim 2008, Ankara, \u00c7eviri: \u0130lhan Erman, sayfa 15, 16.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>7.)<\/strong>\u00a0Karl Marx, Friedrich Engels, <em>Collected Works<\/em> [Toplu Eserler], Cilt 6, 1845-1848, Progress Yay\u0131nlar\u0131, Moskova, 1976, sayfa 321.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>8.)<\/strong>\u00a0Gen\u00e7 Hegelciler: Sol Hegelciler olarak da bilinirler. Hegel&#8217;in 1831&#8217;deki \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn ard\u0131ndan kurulmu\u015f ve profes\u00f6rler ile \u00f6\u011frencilerden olu\u015fan Prusya monar\u015fisi kar\u015f\u0131t\u0131 grup. Hegel&#8217;in fenomenoloji ve mant\u0131k \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 esas al\u0131rlar, hukuk teorisini ele\u015ftirirler.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>9.)<\/strong>\u00a0Ludwig Feuerbach (1804-1872): Marx ile Engels&#8217;i derinden etkilemi\u015f olan, Hegel&#8217;in \u00f6\u011frencisi, Alman materyalist filozof.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>10.)<\/strong>\u00a0Karl Marx, &#8220;Feuerbach \u00fczerine tezler&#8221;, bkz. <a href=\"https:\/\/trockist.net\/index.php\/1845\/10\/02\/feuerbach-uzerine-tezler\/\">https:\/\/trockist.net\/index.php\/1845\/10\/02\/feuerbach-uzerine-tezler\/<\/a>. Eri\u015fim tarihi: 9 Ocak 2024.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p><strong>11.)<\/strong>\u00a0Karl Marx, Friedrich Engels, &#8220;Kom\u00fcnist Parti Manifestosu&#8221;, bkz. <a href=\"https:\/\/trockist.net\/index.php\/1848\/02\/21\/komunist-parti-manifestosu\/\">https:\/\/trockist.net\/index.php\/1848\/02\/21\/komunist-parti-manifestosu\/<\/a>. Eri\u015fim tarihi: 9 Ocak 2024.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>12.)<\/strong>\u00a0Bakunin (1814-1876): Rus anar\u015fist d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>13.)<\/strong>\u00a0Blanqui (1805-1881): Frans\u0131z devrimci. K\u00fc\u00e7\u00fck bir \u00e7ekirde\u011fin komplolar ve darbe arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla iktidar\u0131 emek\u00e7iler ad\u0131na ele ge\u00e7irmesini savunan g\u00f6r\u00fc\u015fleriyle bilinir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>14.)<\/strong>\u00a0Bernstein\u2019\u0131n fikirlerini daha detayl\u0131 bir \u015fekilde incelemek i\u00e7in bkz. Eduard Bernstein, <em>Evolutionary Socialism \/ The Classic Statement of Democratic Socialism<\/em> [Evrimsel Sosyalizm \/ Demokratik Sosyalizmin Klasik A\u00e7\u0131klamas\u0131], Schocken Kitaplar\u0131, \u00c7eviri: Edith C. Harvey, New York, 1970.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p><strong>15.)<\/strong>\u00a0Vladimir \u0130. Lenin, <em>Nisan Tezleri<\/em>, Agora Kitapl\u0131\u011f\u0131, \u00c7eviri: Ferit Burak Aydar, Birinci Bask\u0131, \u015eubat 2011, sayfa 29, 32, 35.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>16.)<\/strong>\u00a0Daha detayl\u0131 bilgi i\u00e7in Komintern\u2019in 1921\u2019deki 3. Kongresinde kabul edilen &#8220;Kom\u00fcnist Partilerin yap\u0131s\u0131, y\u00f6ntemleri ve eylemi&#8221; ba\u015fl\u0131kl\u0131 tezlere bak\u0131labilir. Bkz. <a href=\"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2019\/01\/28\/komunist-partilerin-yapisi-yontemleri-ve-eylemi\/\">https:\/\/trockist.net\/index.php\/2019\/01\/28\/komunist-partilerin-yapisi-yontemleri-ve-eylemi\/<\/a>. Eri\u015fim tarihi: 11 Ocak 2024.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>17.)<\/strong>\u00a0S\u00f6z konusu Komintern belgelerine <em>Tro\u00e7kis<\/em>t\u2019in &#8220;Sendika&#8221; konulu dosyas\u0131ndan ula\u015f\u0131labilir. Bkz. <a href=\"https:\/\/trockist.net\/index.php\/category\/dosyalar\/sendika\/\">https:\/\/trockist.net\/index.php\/category\/dosyalar\/sendika\/<\/a>. Eri\u015fim tarihi: 11 Ocak 2024.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>18.)<\/strong>\u00a0Aral\u0131k 1922 tarihli &#8220;Komintern\u2019in D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Kongresi\u2019nin Kom\u00fcnist Enternasyonal\u2019in program\u0131 \u00fczerine karar\u0131&#8221; ba\u015fl\u0131kl\u0131 metin i\u00e7in bkz. <a href=\"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2020\/05\/04\/kominternin-dorduncu-kongresinin-komunist-enternasyonalin-programi-uzerine-karari\/\">https:\/\/trockist.net\/index.php\/2020\/05\/04\/kominternin-dorduncu-kongresinin-komunist-enternasyonalin-programi-uzerine-karari\/<\/a>. Ayn\u0131 kongrede kabul edilen \u201cTaktikler \u00dczerine Tezler&#8221; metni i\u00e7in bkz. <a href=\"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2020\/05\/04\/kominternin-dorduncu-kongresinde-kabul-edilen-taktikler-uzerine-tezlerden\/\">https:\/\/trockist.net\/index.php\/2020\/05\/04\/kominternin-dorduncu-kongresinde-kabul-edilen-taktikler-uzerine-tezlerden\/<\/a>. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Kongre\u2019de kabul edilen \u201cTaktikler \u00dczerine Tezler&#8221; i\u00e7in bkz. <a href=\"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2020\/05\/04\/kominternin-ucuncu-kongresinde-kabul-edilen-taktikler-uzerine-tezlerden\/\">https:\/\/trockist.net\/index.php\/2020\/05\/04\/kominternin-ucuncu-kongresinde-kabul-edilen-taktikler-uzerine-tezlerden\/<\/a>. Eri\u015fim tarihi: 11 Ocak 2024.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>19.)<\/strong>\u00a0Lev Tro\u00e7ki, <em>Bildirgeler \/ Emperyalist Sava\u015f ve D\u00fcnya Proleter Devrimi<\/em>, Yaz\u0131n Yay\u0131nc\u0131l\u0131k, \u00c7eviri: Erdal Tan, Masis K\u00fcrk\u00e7\u00fcgil, Nisan 2003, sayfa 12, 13, 15, 16, 18.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>20.)<\/strong>\u00a0Bkz., Nahuel Moreno, <em>G\u00fcn\u00fcm\u00fcz Program\u0131 \/ Ge\u00e7i\u015f Program\u0131\u2019n\u0131n G\u00fcncellenmesi<\/em>, h2o Yay\u0131nlar\u0131, Birinci Bask\u0131, Ekim 2014, sayfa 113.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>21.)<\/strong>\u00a0Bkz., Moreno, <em>agy<\/em>., sayfa 120.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>22.)<\/strong>\u00a0Bu al\u0131nt\u0131 ve yukar\u0131da SBUT hakk\u0131nda aktar\u0131lan b\u00fct\u00fcn bilgiler i\u00e7in bkz. <em>The Simon Bolivar Brigade \/ The Latin American Combatants who fought to overthrow the dictator Somoza<\/em>, \u0130lk \u0130spanyolca bask\u0131: Cuadernos Socialistas, Buenos Aires, May\u0131s 1999, ilk \u0130ngilizce bask\u0131: El Socialista Yay\u0131nlar\u0131, Buenos Aires, 2014, \u0130ngilizce \u00e7eviri: Daniel Iglesias.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p><strong>23.)<\/strong>\u00a0Bkz., Moreno, <em>agy<\/em>., sayfa 219.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130\u015f\u00e7i Demokrasisi Partisi\u2019nin (\u0130DP) tarihsel ve politik k\u00f6kenleri, biri nesnel biri \u00f6znel olmak \u00fczere, iki farkl\u0131 toplumsal kaynakta yatmaktad\u0131r: Bunlardan birincisi, Avrupa\u2019da kapitalizmin serbest rekabet\u00e7i d\u00f6neminin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131yla birlikte tarih sahnesine \u00e7\u0131kan modern i\u015f\u00e7i hareketidir; ikinci kaynak ise, asl\u0131nda 1789 Frans\u0131z Devrimi\u2019nin en radikal siyasi kanatlar\u0131n\u0131n ilkel bir bi\u00e7imde de olsa ula\u015fmaya \u00e7abalad\u0131\u011f\u0131, ne var [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":2984,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[705,649],"tags":[835,905,1146,799,733,782,68,159],"class_list":["post-2983","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tarih","category-trockizm","tag-bolsevik-parti","tag-ekim-devrimi","tag-engels","tag-idp","tag-lenin","tag-marx","tag-moreno","tag-trocki"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2983","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2983"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2983\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2985,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2983\/revisions\/2985"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2984"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2983"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2983"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2983"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}