{"id":2850,"date":"2023-10-20T11:51:52","date_gmt":"2023-10-20T08:51:52","guid":{"rendered":"https:\/\/trockist.net\/?p=2850"},"modified":"2023-10-20T11:51:53","modified_gmt":"2023-10-20T08:51:53","slug":"ahlak-ve-devrim","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2023\/10\/20\/ahlak-ve-devrim\/","title":{"rendered":"Ahlak ve devrim"},"content":{"rendered":"\n

Bu metin Lev Tro\u00e7ki taraf\u0131ndan yaz\u0131lan Onlar\u0131n Ahlak\u0131, Bizim Ahlak\u0131m\u0131z<\/em> adl\u0131 eserin \u00d6zne Yay\u0131nlar\u0131 taraf\u0131ndan yap\u0131lan \u00e7evirisine ba\u011fl\u0131 kal\u0131narak trockist.net<\/em>‘e ta\u015f\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Tro\u00e7ki a\u015fa\u011f\u0131daki metni 1938 senesinde kaleme alm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n

***<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Liberaller ve radikaller aras\u0131nda olaylar\u0131n yorumlanmas\u0131n\u0131n materyalist y\u00f6ntemlerini sindirmi\u015f olanlar ve kendisini Marksist sayanlar var; ama bu onlar\u0131n burjuva gazeteci, \u00f6\u011fretim \u00fcyesi veya politikac\u0131 olarak kalmas\u0131n\u0131 engellemiyor. Bir Bol\u015fevi\u011fi, materyalist y\u00f6ntem olmaks\u0131z\u0131n ahlakta da ba\u015fka bir \u015feyde de anlamak elbette ki m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Materyalist y\u00f6ntem Bol\u015fevikli\u011fe sadece olaylar\u0131 yorumlamada de\u011fil, proletaryan\u0131n devrimci partisini kurmada da yar\u0131yor; bu g\u00f6rev burjuvaziye ve burjuva ahlak\u0131na kar\u015f\u0131 ancak tam ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k i\u00e7indeyken yerine getirilebilecek bir g\u00f6revdir. Oysa burjuva konvoyu ABD’de William Green’den, \u0130spanya’da Garcia Olivier’den ge\u00e7erek, Fransa’da Leon Blum ve Maurice Thorez’e kadar, resmi i\u015f\u00e7i hareketine b\u00fct\u00fcn\u00fcyle hakim. \u0130\u00e7inde bulundu\u011fumuz d\u00f6nemin gerici karakteri, en derinlemesine ifadesini bu ger\u00e7eklikte buluyor.<\/p>\n\n\n\n

Devrimci Marksist, burjuva kamuoyu ve onun proletaryan\u0131n koynundaki casuslar\u0131yla ahlaki bak\u0131mdan k\u00f6pr\u00fcleri atmad\u0131k\u00e7a tarihi g\u00f6revini elinde tutamaz. Buradaki kopu\u015f, g\u00f6sterilerde “Hitler istifa! Franco istifa!” diye ba\u011f\u0131ran insanlar\u0131nkinden daha farkl\u0131 \u00e7apta bir ahlaki cesaret gerektirir. Demokrasinin laf cambazlar\u0131n\u0131, salon kahinlerini, politika koridorlar\u0131n\u0131n kahramanlar\u0131n\u0131 \u00f6lesiye korkutan \u015fey, k\u00fc\u00e7\u00fck burjuvazinin ve dahas\u0131 y\u00fcksek burjuvazinin muhafazakar ahlak\u0131ndan Bol\u015feviklerin i\u015fte tam da bu kararl\u0131, derinine d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015f, geri d\u00f6n\u00fclmez kopu\u015fudur. Bol\u015feviklerin “ahlakd\u0131\u015f\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan” yana yak\u0131la a\u011flamalar\u0131 bu y\u00fczdendir.<\/p>\n\n\n\n

Onlar\u0131n, burjuva ahlak\u0131n\u0131 “genel olarak” ahlakla \u00f6zde\u015fle\u015ftirme bi\u00e7imi, \u015f\u00fcphesiz en iyi olarak k\u00fc\u00e7\u00fck burjuvazinin a\u015f\u0131r\u0131 solunda, daha a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 Londra’n\u0131n Uluslararas\u0131 Sosyalist B\u00fcro’sunun merkezci partileriyle do\u011frulan\u0131yor. Proletarya devriminin program\u0131n\u0131 “kabul eden” bu organizasyonla g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131klar\u0131m\u0131z ilk bak\u0131\u015fta ikincil ayr\u0131l\u0131klar gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Asl\u0131nda devrimci programa evet demelerinin hi\u00e7bir de\u011feri yok, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu onlar\u0131 bir \u015feye zorunlu k\u0131lm\u0131yor. Merkeziyet\u00e7iler proleter devrimi Kant\u00e7\u0131lar\u0131n ko\u015fulsuz buyru\u011fu kabul ettikleri gibi, yani g\u00fcnl\u00fck ya\u015fama uygulanmas\u0131 olanaks\u0131z kutsal bir ilke olarak “kabul ediyorlar”. \u0130\u015fin siyasi uygulamas\u0131ndaysa, bunlar, devrimin amans\u0131z d\u00fc\u015fmanlar\u0131 olan reformistlerle ve Stalinistlerle bize kar\u015f\u0131 birle\u015fiyorlar. D\u00fc\u015f\u00fcnceleri yalan dolan ve riya dolu. Genel bir kural olarak e\u011fer g\u00f6z al\u0131c\u0131 su\u00e7lara kadar y\u00fckselemiyorlarsa bu onlar\u0131n s\u00fcrekli siyasetin arka plan\u0131nda kalmalar\u0131ndand\u0131r: Bunlar yankesici, tarihin yankesicileri; i\u015f\u00e7i hareketini yeni bir ahlakla donatmaya \u00e7a\u011fr\u0131ld\u0131klar\u0131n\u0131 sanmalar\u0131n\u0131n nedeni de bu biraz \u00f6nce s\u00f6yledi\u011fim \u015fey.<\/p>\n\n\n\n

Bu “\u00f6nc\u00fc” hay\u0131r derne\u011finin a\u015f\u0131r\u0131 solunda, siyasi hi\u00e7bir \u00f6nemi olmayan, Alman g\u00f6\u00e7menlerden olu\u015fan k\u00fc\u00e7\u00fck bir grup var. Neuer Weg<\/em> dergisini yay\u0131ml\u0131yorlar. Biraz e\u011filip, Bol\u015fevik ahlakd\u0131\u015f\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n bu “devrimci” muhaliflerine kulak kabartal\u0131m. Neuer Weg<\/em>, tam da cinasl\u0131 bir \u00f6vg\u00fc tonuyla Bol\u015feviklerin ikiy\u00fczl\u00fc olmamalar\u0131yla di\u011fer partilerden ayr\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 yaz\u0131yor: Bol\u015fevikler di\u011ferlerinin sessiz yapt\u0131klar\u0131 \u015feyi y\u00fcksek sesle yap\u0131yor ve \u00f6rne\u011fin, “ama\u00e7 arac\u0131 hakl\u0131 k\u0131lar” ilkesini uyguluyorlar. Neuer Weg<\/em>‘a g\u00f6re bu “burjuva” ilkesi “sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir sosyalist hareketle” ba\u011fda\u015famaz. “Yalan ve daha k\u00f6t\u00fc \u015feyler m\u00fccadelenin \u2013Lenin hep tersini d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fc\u015fse de\u2013 izni verilmi\u015f ara\u00e7lar\u0131 de\u011fillerdir”. Buradaki hep Lenin’in bu yan\u0131lg\u0131dan vazge\u00e7ecek zaman\u0131 olmad\u0131 anlam\u0131na geliyor, \u00e7\u00fcnk\u00fc “Yeni Yol’un” (Neuer Weg<\/em>) ke\u015ffinden \u00f6nce \u00f6ld\u00fc. \u00a0<\/p>\n\n\n\n

“Yalan ve daha k\u00f6t\u00fc \u015feyler” ifadesindeki ikinci \u00f6ge besbelli \u015fiddeti, insan \u00f6ld\u00fcrmeyi vs. ifade ediyor \u00e7\u00fcnk\u00fc ba\u015fka her \u015fey ayn\u0131 kefede olsa da \u015fiddet yalandan daha k\u00f6t\u00fcd\u00fcr ve birini \u00f6ld\u00fcrme \u015fiddetin u\u00e7 bi\u00e7imidir. B\u00f6ylece biz de yalan\u0131n, \u015fiddetin ve birini \u00f6ld\u00fcrmenin “sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir hareket” ile ba\u011fda\u015fmad\u0131\u011f\u0131 sonucuna var\u0131yoruz. Peki devrim ne olacak? \u0130\u00e7 sava\u015f, sava\u015flar\u0131n en ac\u0131mas\u0131z\u0131d\u0131r ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015filere \u015fiddet uygulanmas\u0131 olmaks\u0131z\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez. Modern sava\u015f teknikleri de hesaba kat\u0131l\u0131rsa ya\u015fl\u0131lar\u0131n ve \u00e7ocuklar\u0131n da \u00f6lmesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. Yoksa \u0130spanya’y\u0131 m\u0131 hat\u0131rlamal\u0131y\u0131z? Cumhuriyet\u00e7i \u0130spanya’n\u0131n “dostlar\u0131n\u0131n” bize verebilecekleri tek cevap, i\u00e7 sava\u015f\u0131n fa\u015fizme k\u00f6lelikten ye\u011f oldu\u011fudur. Tamamen do\u011fru olan bu cevap, amac\u0131n (demokrasi veya sosyalizm) \u015fiddet ve adam \u00f6ld\u00fcrme gibi ara\u00e7lar\u0131 baz\u0131 durumlarda me\u015fru k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade ediyor sadece. Yalandan bahsetmeye hi\u00e7 de ihtiya\u00e7 yok! Makinenin ya\u011flamas\u0131z olamayaca\u011f\u0131 gibi, yalans\u0131z bir sava\u015f da d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez. Barcelona h\u00fck\u00fcmetinin gazetecileri ve halk\u0131 pek \u00e7ok kez bile bile yan\u0131ltmas\u0131n\u0131n tek nedeni Cortes’leri fa\u015fist bombalar\u0131na kar\u015f\u0131 korumakt\u0131. Ba\u015fka bir \u015fey yap\u0131labilir miydi? Amac\u0131 isteyen (Franco’ya kar\u015f\u0131 galip gelmek) bunun yolunu da (i\u00e7 sava\u015f ve yan\u0131 s\u0131ra belki korkun\u00e7 olaylar ve \u00f6ld\u00fcrmeler) istemek zorundad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Bununla birlikte yalan\u0131 ve \u015fiddeti “kendisinde” mahkum etmeyecek miyiz? Ku\u015fkusuz evet, ama bunlar\u0131 do\u011furan s\u0131n\u0131fl\u0131 toplumla birlikte. Toplumsal \u00e7eli\u015fkilerin (antagonizm) olmad\u0131\u011f\u0131 toplum, elbette ki yalans\u0131z ve \u015fiddetsiz olur. Ama bu topluma ancak \u015fiddet y\u00f6ntemleriyle k\u00f6pr\u00fc kurabiliriz. Devrimin kendisi de s\u0131n\u0131fl\u0131 toplumun \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr ve o toplumun izlerini ta\u015f\u0131r. “Ebedi hakikatlere” g\u00f6re do\u011fald\u0131r ki devrim “ahlakd\u0131\u015f\u0131d\u0131r”. Bu da bize idealist ahlak\u0131n kar\u015f\u0131devrimci oldu\u011funu, yani s\u00f6m\u00fcr\u00fcc\u00fclerin hizmetinde oldu\u011funu belletiyor sadece. Belki de filozof kestirmeden gidip “Ama i\u00e7 sava\u015f ac\u0131 bir istisnad\u0131r, bar\u0131\u015f zaman\u0131 sosyalist bir hareket yalans\u0131z ve \u015fiddetsiz ya\u015famak zorundad\u0131r” diyecektir. Bu yaln\u0131zca ac\u0131nas\u0131 bir ka\u00e7amak. S\u0131n\u0131flar\u0131n bar\u0131\u015f\u00e7\u0131 m\u00fccadelesiyle devrim aras\u0131nda a\u015f\u0131lmaz s\u0131n\u0131rlar yoktur. Her grev, i\u00e7 sava\u015f\u0131n b\u00fct\u00fcn \u00f6gelerinin tohumunu bar\u0131nd\u0131r\u0131r, iki kar\u015f\u0131 parti de kararl\u0131l\u0131klar\u0131 ve zenginlikleri hakk\u0131nda birbirlerinde kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak abart\u0131l\u0131 bir fikir uyand\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Kapitalistler, gazeteleri, casuslar\u0131 ve muhbirleri yoluyla, grevcilerin moralini bozmaya ve onlar\u0131 y\u0131ld\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. \u0130knan\u0131n sonu\u00e7suz kald\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcnce grev g\u00f6zc\u00fcleri kuvvete ba\u015fvurmak zorunda kal\u0131r. “Yalan\u0131n ve daha k\u00f6t\u00fc \u015feylerin” s\u0131n\u0131flar m\u00fccadelesinin daha cenin halinden itibaren nas\u0131l ayr\u0131lmaz bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011fu b\u00f6ylece g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Geriye, buna bir de ger\u00e7ek ve yalan kavramlar\u0131n\u0131n toplumsal \u00e7eli\u015fkilerden do\u011fdu\u011funu eklemek kal\u0131yor.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Bu metin Lev Tro\u00e7ki taraf\u0131ndan yaz\u0131lan Onlar\u0131n Ahlak\u0131, Bizim Ahlak\u0131m\u0131z adl\u0131 eserin \u00d6zne Yay\u0131nlar\u0131 taraf\u0131ndan yap\u0131lan \u00e7evirisine ba\u011fl\u0131 kal\u0131narak trockist.net‘e ta\u015f\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Tro\u00e7ki a\u015fa\u011f\u0131daki metni 1938 senesinde kaleme alm\u0131\u015ft\u0131. *** Liberaller ve radikaller aras\u0131nda olaylar\u0131n yorumlanmas\u0131n\u0131n materyalist y\u00f6ntemlerini sindirmi\u015f olanlar ve kendisini Marksist sayanlar var; ama bu onlar\u0131n burjuva gazeteci, \u00f6\u011fretim \u00fcyesi veya politikac\u0131 olarak kalmas\u0131n\u0131 […]<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":2851,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[706],"tags":[1104,127,1105,907,1106],"class_list":["post-2850","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-felsefe","tag-ahlak","tag-devrim","tag-etik","tag-ic-savas","tag-kant"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2850","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2850"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2850\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2852,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2850\/revisions\/2852"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2851"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2850"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2850"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2850"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}