{"id":2635,"date":"2022-03-31T14:14:09","date_gmt":"2022-03-31T11:14:09","guid":{"rendered":"https:\/\/trockist.net\/?p=2635"},"modified":"2022-03-31T14:23:14","modified_gmt":"2022-03-31T11:23:14","slug":"ukrayna-isgali-ve-kuresel-ekonomik-kriz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2022\/03\/31\/ukrayna-isgali-ve-kuresel-ekonomik-kriz\/","title":{"rendered":"Ukrayna i\u015fgali ve k\u00fcresel ekonomik kriz"},"content":{"rendered":"\n<p>\u0130lk defa \u0130\u015f\u00e7ilerin Uluslararas\u0131 Birli\u011fi \u2013 D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in&nbsp;<em>Correspondencia Internaciona<\/em>l (Uluslararas\u0131 Haberle\u015fme) isimli dergisinin Mart 2022 tarihli 49. say\u0131s\u0131nda yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Yazar:<\/strong>&nbsp;Jos\u00e9 Castillo<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u00c7eviri:<\/strong>&nbsp;\u00d6mer Sevi<\/p>\n\n\n\n<p>Jos\u00e9 Castillo, \u0130UB-DE\u2019nin Arjantin seksiyonu Sosyalist Sol\u2019un (IS) \u00f6nderlerinden akademisyen ve ekonomist. Sol Ekonomistler (EDI), Ele\u015ftirel Ekonomi Derne\u011fi ve Latin Amerika Politik Ekonomi ve Ele\u015ftirel D\u00fc\u015f\u00fcnce Derne\u011fi (SEPLA) \u00fcyesidir. Onlarca makalenin yazar\u0131 Castillo\u2019nun kaleme ald\u0131\u011f\u0131 birka\u00e7 kitap \u015f\u00f6yledir:&nbsp;<em>Machiavelli\u2019yi Okumak<\/em>,&nbsp;<em>D\u0131\u015f Bor\u00e7: S\u00f6m\u00fcrgele\u015ftirme, Sefalet ve Yolsuzluk<\/em>,&nbsp;<em>Rus Devrimi\u2019nden 90. Y\u0131l Sonra<\/em>&nbsp;(\u0130UB-DE \u00fcyeleri Mercedes Petit ve Miguel Lamas ile birlikte),&nbsp;<em>Ekonominin Temelleri<\/em>.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"has-text-align-center wp-block-heading\"><strong>***<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p>D\u00fcnya ekonomisi 2007-2008\u2019de patlak veren akut krizden hi\u00e7bir zaman \u00e7\u0131kmad\u0131. Baz\u0131 \u00fclkelerde k\u0131smi toparlanmalar\u0131n \u00f6tesinde sanal bir durgunluk durumuna girildi. Ard\u0131ndan salg\u0131n geldi ve 2020\u2019de yeni ve \u00e7ok \u015fiddetli bir durgunluk yaratt\u0131. Kapitalist-emperyalist ekonomi girdi\u011fi bu \u00e7ukurdan \u00e7\u0131kmay\u0131 ba\u015faramadan, \u015fimdi \u00fc\u00e7 y\u00f6nden birden etkili olan Rusya\u2019n\u0131n Ukrayna\u2019y\u0131 i\u015fgalinin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 ya\u015f\u0131yoruz.<\/p>\n\n\n\n<p>Birincisi, gaz ve petrol fiyatlar\u0131ndaki art\u0131\u015f. Rusya, Avrupa\u2019n\u0131n t\u00fcketti\u011fi gaz\u0131n \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc sa\u011fl\u0131yor ve petrol \u00fcretiminde en b\u00fcy\u00fck k\u00fcresel oyunculardan biri. Bu nedenle enerji fiyatlar\u0131nda astronomik bir art\u0131\u015f oldu (petrol zaten 140 dolar seviyesinde ve sava\u015f devam ederse 200\u2019e ula\u015fabilir). Bunun benzin ve kamu hizmetleri fiyatlar\u0131n\u0131n art\u0131\u015f\u0131 gibi do\u011frudan sonu\u00e7lar\u0131 var (\u0130spanyol Devleti\u2019nde bu fiyatlarda daha \u015fimdiden %500\u2019l\u00fck bir art\u0131\u015f var). Ancak ayn\u0131 zamanda, maliyetlerdeki ve dolay\u0131s\u0131yla d\u00fcnya genelinde enflasyondaki genel art\u0131\u015f gibi do\u011frudan olmayan sonu\u00e7lar\u0131 da var. Bu durum, Rus i\u015fgalinden \u00f6nce fiyat endeksinin 1982\u2019den bu yana en y\u00fcksek olan %7,9\u2019luk y\u0131ll\u0131k rekora ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 ABD\u2019de \u00f6zellikle ciddi bir tablo \u00e7iziyor.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130kinci mesele g\u0131da fiyatlar\u0131. Rusya ve Ukrayna, d\u00fcnyan\u0131n \u00f6nde gelen bu\u011fday, m\u0131s\u0131r ve ay\u00e7i\u00e7e\u011fi \u00fcreticileri aras\u0131nda. Un, ekmek ve yemeklik ya\u011f bu sava\u015f\u0131n ba\u015fl\u0131ca kurbanlar\u0131 aras\u0131nda. \u00d6zellikle en yoksul \u00fclkelerde milyarlarca insan\u0131 a\u00e7l\u0131\u011fa s\u00fcr\u00fckleme riskini bar\u0131nd\u0131racak \u015fekilde g\u0131da fiyatlar\u0131nda b\u00fcy\u00fck bir art\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcyoruz. Unutmayal\u0131m ki en son 2010 y\u0131l\u0131nda ya\u015fanan ekmek fiyatlar\u0131ndaki b\u00fcy\u00fck art\u0131\u015f Arap Devrimleri\u2019nin patlak vermesinin sebeplerinden biriydi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc ve son olarak ortada bir finansal sorun var. Gezegen boyunca spek\u00fclatif de\u011fer arayan trilyonlarca dolar d\u00f6n\u00fcyor. Bu yeni de\u011fil, neredeyse yar\u0131m y\u00fczy\u0131ld\u0131r emperyalist kapitalizmi girdap gibi \u00e7eken d\u00fcnya ekonomisinin kronik krizinin bir etkisi. Ancak 2007\u2019deki akut krizden sonra ve bir kez daha pandemiden sonra ABD ve Avrupa Birli\u011fi, IMF veya Avrupa Merkez Bankas\u0131 gibi kurumlar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla bankalar\u0131n\u0131 ve b\u00fcy\u00fck \u015firketlerini kurtarmak i\u00e7in trilyonlarca dolar de\u011ferindeki paray\u0131 dola\u015f\u0131ma soktu. D\u00fcnya \u00e7e\u015fitli para birimleri, tahviller, hisse senetleri ve bat\u0131k kredilerle dolu. Her \u015fey a\u015f\u0131r\u0131 de\u011ferlenmi\u015f vaziyette ve bu, her an patlayabilecek devasa bir spek\u00fclatif balon yarat\u0131yor. Bu senaryoda, \u00f6zellikle Rus banka i\u015flemlerinin durdurulmas\u0131, Rusya\u2019da faaliyet g\u00f6steren ulus\u00f6tesi \u015firketlerin faaliyetlerinin ask\u0131ya al\u0131nmas\u0131, rublenin deval\u00fcasyonu, Putin h\u00fck\u00fcmeti taraf\u0131ndan paran\u0131n d\u00f6viz bankalar\u0131ndan \u00e7ekilemeyece\u011fine dair yap\u0131lan dayatma ve Rusya\u2019n\u0131n bor\u00e7lar\u0131 \u00fczerindeki sanal temerr\u00fct balonun patlamas\u0131n\u0131 g\u00fcndeme getiriyor. Buna, Rus men\u015feili uzun bir \u00fcr\u00fcn listesinin ithalat\u0131n\u0131n yasaklanmas\u0131n\u0131 da eklemeli. Rusya ve di\u011fer \u00fclkeler aras\u0131nda (\u00f6zellikle Avrupa\u2019ya gaz sat\u0131\u015f\u0131 alan\u0131nda) hala ticaret olmas\u0131na ra\u011fmen, t\u00fcm bu \u00f6nlemler ulus\u00f6tesi \u015firketler, bankalar ve t\u00fcm emperyalist \u00fclkelerden mali spek\u00fclat\u00f6rler i\u00e7in b\u00fcy\u00fck kay\u0131plara neden oluyor. 1998\u2019de Rus bor\u00e7 temerr\u00fcd\u00fc meselesinde g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u00fczere, bu s\u00fcrecin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n tahmin edilmesi kolay de\u011fil.<\/p>\n\n\n\n<p>Kapitalistler ve emperyalizm bir kez daha krizin bedelini d\u00fcnyan\u0131n i\u015f\u00e7ilerine ve ezilen halklar\u0131na \u00f6detmeye \u00e7al\u0131\u015facaklar. Bunu, yeni ve daha sert kemer s\u0131kma planlar\u0131 ve do\u011fal kaynaklar ile zenginliklerin daha fazla ya\u011fmalanmas\u0131yla yapmaya \u00e7al\u0131\u015facaklar. Biz devrimci sosyalistler, bu ajandaya kar\u015f\u0131 her t\u00fcrl\u00fc direni\u015fi destekliyoruz ve destekleyece\u011fiz ve buradan bir kez daha, krizin i\u015f\u00e7iler taraf\u0131ndan de\u011fil, kapitalistler ve emperyalizm taraf\u0131ndan \u00f6denmesini \u00f6neriyoruz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130lk defa \u0130\u015f\u00e7ilerin Uluslararas\u0131 Birli\u011fi \u2013 D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in&nbsp;Correspondencia Internacional (Uluslararas\u0131 Haberle\u015fme) isimli dergisinin Mart 2022 tarihli 49. say\u0131s\u0131nda yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. Yazar:&nbsp;Jos\u00e9 Castillo \u00c7eviri:&nbsp;\u00d6mer Sevi Jos\u00e9 Castillo, \u0130UB-DE\u2019nin Arjantin seksiyonu Sosyalist Sol\u2019un (IS) \u00f6nderlerinden akademisyen ve ekonomist. Sol Ekonomistler (EDI), Ele\u015ftirel Ekonomi Derne\u011fi ve Latin Amerika Politik Ekonomi ve Ele\u015ftirel D\u00fc\u015f\u00fcnce Derne\u011fi (SEPLA) \u00fcyesidir. Onlarca makalenin yazar\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":2637,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[1026],"tags":[975,1024,153,76],"class_list":["post-2635","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ukrayna","tag-ekonomik-kriz","tag-putin","tag-rusya","tag-ukrayna"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2635","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2635"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2635\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2639,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2635\/revisions\/2639"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2637"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2635"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2635"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2635"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}