{"id":25,"date":"2016-12-04T21:30:52","date_gmt":"2016-12-04T18:30:52","guid":{"rendered":"http:\/\/94.237.85.66\/?p=25"},"modified":"2021-07-13T10:46:28","modified_gmt":"2021-07-13T07:46:28","slug":"fidel-castro-albay-batistanin-kapitalizmini-nasil-restore-etti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2016\/12\/04\/fidel-castro-albay-batistanin-kapitalizmini-nasil-restore-etti\/","title":{"rendered":"Fidel Castro, Albay Batista\u2019n\u0131n kapitalizmini nas\u0131l restore etti?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-text-align-right\">\u201c<em>Fidel&#8217;i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnde tutan ola\u011fan\u00fcst\u00fc parlakl\u0131\u011f\u0131 ki\u015filik \u00f6zellikleri ile vurgulanm\u0131\u015f olsa bile, ben onu her zaman sol burjuvazinin orijinal bir lideri olarak g\u00f6rm\u00fc\u015f\u00fcmd\u00fcr\u2026<\/em>\u201d<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right\">Che\u2019den Ren\u00e9 Ramos Latour\u2019a mektup, 14 Aral\u0131k 1957.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right\">\u201c<em>Hi\u00e7bir imtiyaz sahibi toplumsal grup ayr\u0131cal\u0131klar\u0131n\u0131 kaybetmeyi ve daha alt bir sosyal kesim haline gelmeyi kabul etmez. Aksine ayr\u0131cal\u0131klara sahip her toplumsal kesim onlar\u0131 art\u0131rma e\u011filimindedir.<\/em>\u201d<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right\">Nahuel Moreno, Ge\u00e7i\u015f Program\u0131n\u0131n G\u00fcncellenmesi.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Fidel Castro\u2019nun \u00f6l\u00fcm\u00fc sol i\u00e7i bir\u00e7ok tart\u0131\u015fmay\u0131 da g\u00fcndeme ta\u015f\u0131d\u0131. Bu tart\u0131\u015fmalar bir noktaya kadar kamuoyuna olduk\u00e7a verimli ve zengin bir i\u00e7erik sunabilmeyi ba\u015farabilmi\u015f olsa da, hi\u00e7 \u015f\u00fcphe yok ki hayati \u00f6nemdeki bir tak\u0131m noktalar yan\u0131ts\u0131z b\u0131rak\u0131ld\u0131. Daha do\u011fru bir \u015fekilde ifade etmek gerekirse yan\u0131ts\u0131z b\u0131rak\u0131lan noktalar, sol i\u00e7erisinde \u201ckutsal\u201d mertebesinde say\u0131lan \u201ctart\u0131\u015fmas\u0131z\u201d (tart\u0131\u015fmaya dahi a\u00e7\u0131lmayan!) konulara ili\u015fkindi. Ne var ki Castro\u2019nun ard\u0131ndan yaz\u0131lan hemen hemen t\u00fcm metinler, politik bir tart\u0131\u015fman\u0131n konusu olamam\u0131\u015f bu alanlara ili\u015fkin var olan yan\u0131lg\u0131lar\u0131 yeniden ve yeniden \u00fcretmekle yetindi. Trajik olan ise Tro\u00e7kist ak\u0131m\u0131n farkl\u0131 bile\u015fenlerinden bir k\u0131sm\u0131n\u0131n da yan\u0131lg\u0131lar\u0131 yeniden \u00fcreten bu dalgan\u0131n teorik-politik birer par\u00e7as\u0131 refleksiyle hareket etmi\u015f olmalar\u0131yd\u0131. Fidel\u2019in \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn ard\u0131ndan K\u00fcba devletinin s\u0131n\u0131f karakteri, K\u00fcba\u2019da ger\u00e7ekle\u015fmesi gereken devrimin sosyal devrim mi politik devrim mi oldu\u011fu ve kapitalist restorasyon derken neyin anlat\u0131lmak istendi\u011fi hala belirli bir mu\u011flakl\u0131\u011fa sahip olan soru i\u015faretleri. Bu sorular\u0131n cevaplar\u0131, Castro\u2019nun ard\u0131ndan savunulacak bir K\u00fcba\u2019n\u0131n m\u0131 yoksa yeniden kazan\u0131lmas\u0131 gereken bir K\u00fcba\u2019n\u0131n m\u0131 kald\u0131\u011f\u0131 noktas\u0131nda belirleyici olacak.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Ge\u00e7ti\u011fimiz senelerde Fidel\u2019in, hala K\u00fcba Kom\u00fcnist Partisi\u2019nin (KKP) ba\u015f\u0131n\u0131 \u00e7ekerken, ge\u00e7irdi\u011fi ameliyat\u0131n ard\u0131ndan koltu\u011funu terk etmesi, K\u00fcba\u2019da \u201csosyalizmin\u201d kaderi tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 g\u00fcndeme sokmu\u015ftu. O s\u0131ralarda hen\u00fcz vefat etmemi\u015f olan Venezuela devlet ba\u015fkan\u0131 Hugo Chavez her ne kadar Castro\u2019yu ziyaret etti\u011fi hasteneden \u00e7\u0131kt\u0131ktan sonra onun koltu\u011funu b\u0131rakmayaca\u011f\u0131n\u0131 deklare etmi\u015f olsa da, Brezilya\u2019da \u0130\u015f\u00e7i Partisi (PT) yetkilileri Castro\u2019nun iktidar\u0131 karde\u015fine devredi\u015finin kesinlik kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyorlard\u0131 bile. Neredeyse 50 senedir \u00fclkesini y\u00f6neten bir devrimin \u00f6nderinin koltuktan ini\u015fi elbette bir\u00e7ok spek\u00fclasyonu da beraberinde getirdi. KKP\u2019nin ba\u015f\u0131na Fidel\u2019in karde\u015fi Raul ge\u00e7erken bir\u00e7oklar\u0131 K\u00fcba\u2019n\u0131n kaderinin Do\u011fu Avrupa \u00fclkelerine benzeyece\u011fini iddia etti. Fidel\u2019den miras al\u0131nm\u0131\u015f olan \u201csosyalizm\u201d Raul taraf\u0131ndan dinamitlenecek ve yok edilecekti. Fidel ile Raul g\u00fcya ilerde Habil ile Kabil gibi an\u0131lacakt\u0131. Bug\u00fcn de iskeleti itibariyle dile getirilen bu ve buna benzer iddialar\u0131n asl\u0131nda hi\u00e7birisi do\u011fru de\u011fil. Raul Castro, Fidel Castro\u2019ya ihanet etmiyor, Fidel\u2019in ihanetini mant\u0131ksal sonu\u00e7lar\u0131na dek vard\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>K\u00fcba\u2019daki eski b\u00fcrokratik i\u015f\u00e7i devletinin nas\u0131l yok edildi\u011fini ve kapitalist \u00fcretim ili\u015fkilerinin nas\u0131l yeniden tesis edildi\u011fini anlatmaya ba\u015flamadan \u00f6nce, sol i\u00e7erisinde \u00f6zellikle Fidel\u2019in \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn ard\u0131ndan yayg\u0131nl\u0131k kazanan iki \u00f6nyarg\u0131ya cevap vermek gerekiyor. Bunlardan ilki, yukar\u0131da da de\u011findi\u011fimiz \u00fczere restorasyonun Fidel d\u00f6neminde de\u011fil Raul iktidar\u0131nda ba\u015flam\u0131\u015f oldu\u011fudur. Bu yanl\u0131\u015ft\u0131r ve a\u015fa\u011f\u0131da detayl\u0131ca g\u00f6sterilecektir. \u0130kincisi nokta, asl\u0131nda bir yanl\u0131\u015f anlamay\u0131 engelleme kayg\u0131s\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131maktad\u0131r. 1959 devriminin do\u011furdu\u011fu rejim, devlet kapitalizmi olarak tarif edilmesi olanaks\u0131z bir niteli\u011fe sahipti. Bu nedenle kapitalizmin restore edilmi\u015f olmas\u0131n\u0131n anlam\u0131 asl\u0131nda bir ba\u011flamda 1959 devriminin yaratt\u0131\u011f\u0131 devletin s\u0131n\u0131f karakterinin anti-tezi olma \u00f6zelli\u011fi ta\u015f\u0131mas\u0131d\u0131r. Bu iki dipnotu, a\u015fa\u011f\u0131da daha detayl\u0131 bir bi\u00e7imde ve b\u00fct\u00fcn y\u00f6nleriyle incelemeye \u00e7al\u0131\u015fal\u0131m.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>1.) Kapitalist restorasyonun \u00f6nderi Fidel Castro\u2019dur.<\/p>\n\n\n\n<p>1959 devrimi, K\u00fcba i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n emperyalizmden kopu\u015f y\u00f6n\u00fcndeki iradesinin bir sonucu olarak bir\u00e7ok toplumsal ve ekonomik kazan\u0131m\u0131 beraberinde getirdi. Okuma yazma bilmeyenlerin oran\u0131 %24\u2019ten %4\u2019e indi. \u0130\u015fsizlik %20\u2019den %4\u2019e d\u00fc\u015ft\u00fc. \u00c7ocuk \u00f6l\u00fcm oranlar\u0131 binde 60\u2019dan 11.1\u2019e d\u00fc\u015ft\u00fc. Devrimden sonra K\u00fcba\u2019da 1076 ki\u015fiye 303 doktor d\u00fc\u015f\u00fcyordu. Ancak 1959 devriminin yaratt\u0131\u011f\u0131 K\u00fcba\u2019dan art\u0131k s\u00f6z etmek olanaks\u0131z. Bu kazan\u0131mlar\u0131n elde edilmesine olanak sa\u011flayan ve bunu kapitalizmi ilga ederek ger\u00e7ekle\u015ftiren 1959 devrimi, adadan kovulmu\u015f vaziyette. Onu kovan ba\u015fl\u0131ca politik fig\u00fcr ise Fidel Castro\u2019nun kendisinden ba\u015fkas\u0131 de\u011fildi!<\/p>\n\n\n\n<p>K\u00fcba bir i\u015f\u00e7i devleti (ya da o \u00e7ok sevilen tabirle \u201csosyalist bir ada\u201d) olma \u00f6zelli\u011fini uzun seneler \u00f6nce, Fidel Castro hala iktidardayken, yani koltu\u011funu karde\u015fi Raul Castro\u2019ya teslim etmeden \u00e7ok \u00f6nce kaybetti. K\u00fcba\u2019da kapitalist restorasyonun izledi\u011fi yol hem SSCB\u2019de hem de \u00c7in\u2019de ya\u015fanandan farkl\u0131 bir yol izledi. Ancak K\u00fcba hem SSCB hem de \u00c7in \u00f6rne\u011finde g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u00fczere, d\u0131\u015f ticaret tekelinin kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ve \u00f6zel m\u00fclkiyetin yeni bi\u00e7imlerine yasal alan tan\u0131nmas\u0131 ba\u011flam\u0131nda 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonlar\u0131nda tan\u0131k oldu\u011fumuz kapitalist restorasyoncu \u00e7izgiyi izledi. Kimileri restorasyonu Fidel\u2019in koltu\u011fu karde\u015fine b\u0131rakmas\u0131yla ba\u015flat\u0131yor ve g\u00fcnah ke\u00e7isi olarak Raul\u2019\u00fc i\u015faret ediyor. Halbuki Raul sadece a\u011fabeyinin yar\u0131m b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 i\u015fi tamamlamakla me\u015fgul. Fidel Castro, K\u00fcba\u2019daki i\u015f\u00e7i devletinin i\u00e7eriden ilga edilmesi y\u00f6n\u00fcnde at\u0131lan sosyo-ekonomik ad\u0131mlar\u0131n ilk \u00f6rg\u00fctleyecisidir. Castro-Chavizmin de\u011fer yarg\u0131lar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda olumlu bir profil \u00e7izebilmek ad\u0131na Fidel\u2019in kapitalist restorasyondan muaf ve ondan habersiz bir devrimci \u00f6nder olarak lanse edilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmas\u0131, ger\u00e7eklerle \u00e7eli\u015fmektedir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Elbette K\u00fcba\u2019n\u0131n restorasyoncu bir tehditle ba\u015f ba\u015fa oldu\u011fu s\u00f6ylendi\u011finde, bunu inkar eden \u00e7\u0131km\u0131yor. Mesele K\u00fcba\u2019n\u0131n kapitalist restorasyonu savurdu\u011fu ve ona kar\u015f\u0131 direndi\u011fi iddia edilince ba\u015f g\u00f6steriyor. Bir\u00e7ok siyaset K\u00fcba\u2019da kapitalist restorasyonun ba\u015far\u0131ya ula\u015famad\u0131\u011f\u0131n\u0131n kan\u0131t\u0131n\u0131 Fidel\u2019in Amerikan kar\u015f\u0131t\u0131 yaz\u0131lar\u0131nda, emperyalizmin adaya uygulad\u0131\u011f\u0131 barbar ekonomik ambargoda ve kapitalizmin K\u00fcba\u2019ya d\u00f6n\u00fck d\u00fc\u015fmanl\u0131k i\u00e7eren \u00f6fkesinde ar\u0131yor. Bu \u00e7aba olduk\u00e7a samimi ve devrimci bir \u00f6ze sahip olsa da, kendisi yine de \u00f6nemli bir ger\u00e7e\u011fin \u00fczerinden atlaman\u0131n tats\u0131z bir sonucu: K\u00fcba\u2019da kapitalizm restore edilmi\u015ftir! Eski ABD ba\u015fkan\u0131 Bush\u2019un \u201cK\u00fcba\u2019daki d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmden\u201d sorumlu yetkilisi Caleb McCarry\u2019nin e\u011fer K\u00fcba halk\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011fu Kom\u00fcnist Parti\u2019ye oy verirse Birle\u015fik Devletler\u2019in buna sayg\u0131 duyaca\u011f\u0131n\u0131 ilan etmesi, Domuzlar K\u00f6rfezi \u00e7\u0131kartmas\u0131ndan ve Castro\u2019ya d\u00f6n\u00fck d\u00fczenlenen say\u0131s\u0131z CIA suikastinden bu yana K\u00fcba ekonomisinin ne y\u00f6nde de\u011fi\u015fime u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131n bir i\u015fareti olarak okunabilir.<strong>(1)&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>2.) K\u00fcba devriminin do\u011furdu\u011fu rejim b\u00fcrokratikti ama bir i\u015f\u00e7i devletiydi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu ba\u011flamda \u00f6ncelikle uluslararas\u0131 ak\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n K\u00fcba\u2019y\u0131 1959\u2019dan sonra hi\u00e7bir zaman \u201cdevlet kapitalizmi\u201d \u015feklinde tan\u0131mlamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmekte fayda var. 1959 devrimi K\u00fcba burjuvazisinin i\u015f\u00e7iler \u00fczerinde kurdu\u011fu s\u00f6m\u00fcr\u00fc ili\u015fkilerini sonland\u0131rd\u0131 ve kapitalizmin kaotik ekonomik yap\u0131s\u0131ndan bir kopu\u015f ger\u00e7ekle\u015ftirilerek planl\u0131 ekonomiye, sosyalizmin \u00f6n ko\u015fullar\u0131ndan en \u00f6nemlisine ge\u00e7ilmesini sa\u011flad\u0131. Bu ger\u00e7eklerden yola \u00e7\u0131karak ak\u0131m\u0131m\u0131z 1959 devriminin yaratt\u0131\u011f\u0131 yeni rejimi \u201cb\u00fcrokratikle\u015fmi\u015f i\u015f\u00e7i devleti\u201d olarak tan\u0131mlad\u0131. Bununla ifade etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z ger\u00e7ek, K\u00fcba\u2019da kapitalizmin restore edildi\u011fini s\u00f6yledi\u011fimizde, bunu 1959 devriminin kazan\u0131mlar\u0131n\u0131n yok edildi\u011fi anlam\u0131yla da kullan\u0131yor olu\u015fumuzdur. Ancak bug\u00fcn, K\u00fcba art\u0131k b\u00fcrokratikle\u015fmi\u015f bir i\u015f\u00e7i devleti dahi de\u011fildir. Emperyalizmin hedefi K\u00fcba\u2019da kapitalizmi restore etmek de\u011fildir zira K\u00fcba kapitalizmi Kom\u00fcnist Parti b\u00fcrokrasisi eliyle zaten restore edilmi\u015ftir! Emperyalizmin hedefi, K\u00fcba\u2019da kapitalist m\u00fclkiyet ili\u015fkilerini hedef alan yeni bir sosyal devrimin do\u011fumuna f\u0131rsat tan\u0131mamakt\u0131r! Fidel Castro\u2019nun iktidardan ini\u015fi ve ard\u0131ndan fiziksel varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n sonlan\u0131\u015f\u0131, K\u00fcba\u2019da restorasyonun ba\u015flamas\u0131n\u0131 de\u011fil ancak ne y\u00f6nde ve nas\u0131l devam edece\u011fini tayin etmi\u015ftir. &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>K\u00fcba kapitalizminin ne zaman, nas\u0131l ve ne gibi metotlarla restore edilmi\u015f oldu\u011funu Castrocu b\u00fcrokratik \u00f6nderli\u011fin vermi\u015f oldu\u011fu ve verece\u011fi bi\u00e7imsel olarak devrimci s\u00f6ylevler yoluyla idrak edemeyiz. K\u00fcba ekonomisinin kapitalist bir karakter ta\u015f\u0131y\u0131p ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131 sorunu Fidel Castro\u2019nun vermi\u015f oldu\u011fu uzun nutuklarla belirlenmiyor. Bir ekonominin anti-kapitalist bir niteli\u011fe sahip oldu\u011funu s\u00f6yleyebilmek i\u00e7in (bir\u00e7ok uluslararas\u0131 sol ak\u0131m\u0131n \u00fczerinde mutabakata varabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm) \u00fc\u00e7 temel kriterin g\u00f6zlemlenmesi \u015fartt\u0131r: \u00dcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n \u00fczerindeki \u00f6zel m\u00fclkiyete son veren devlet m\u00fclkiyeti, \u00fcretim ile da\u011f\u0131t\u0131m\u0131n piyasan\u0131n kaos anlam\u0131na gelen \u201cg\u00f6r\u00fcnmez eli\u201d arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla de\u011fil planl\u0131 bir ekonomi taraf\u0131ndan organize edilmesi ve d\u0131\u015f ticaret \u00fczerinde devletin kurmu\u015f oldu\u011fu tavizsiz tekel. K\u00fcba, 1959 devriminin ard\u0131ndan bu \u00fc\u00e7 \u015fart\u0131 da yerine getiren b\u00fcrokratik bir i\u015f\u00e7i devletinden, bug\u00fcn bu \u00fc\u00e7 \u015fart\u0131n en ufak bir esamesinin dahi okunamad\u0131\u011f\u0131 ve devrimin toplumsal mevzilerinin birer birer kaybedildi\u011fi bir kapitalist ekonomiye d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr. K\u00fcba\u2019da \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131 devlet m\u00fclkiyetinde de\u011fildir. Bu ada planl\u0131 bir ekonomik yap\u0131dan muaft\u0131r ve devlet, d\u0131\u015f ticaret \u00fczerinde herhangi bir tekel kurma giri\u015fiminde bulunmamaktad\u0131r.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>K\u00fcba\u2019da kapitalizm Fidel taraf\u0131ndan nas\u0131l restore edildi?<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Bilimsel bir y\u00f6ntem olarak Marksizm kendi tarihinin ba\u015flar\u0131ndan bu yana devlet konseptini kendi i\u00e7 tart\u0131\u015fma g\u00fcndemlerinin en \u00fcst s\u0131ralar\u0131nda tuttu. Marx ile Engels\u2019in Hegel\u2019in hukuk ve devlet teorilerini ele\u015ftirerek ba\u015flatt\u0131klar\u0131 literat\u00fcr Paris Kom\u00fcn\u00fc ve Ekim devrimi deneyimleri ile birlikte zenginlik kazand\u0131. \u0130kinci emperyalist payla\u015f\u0131m sava\u015f\u0131n\u0131n ertesinde Do\u011fu Avrupa\u2019da ve ard\u0131ndan da Vietnam ve K\u00fcba gibi \u00fclkelerde ulusal sermayenin gerilla sava\u015flar\u0131 (K\u00fcba ve Vietnam) veya K\u0131z\u0131l Ordu (Do\u011fu Avrupa) arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla m\u00fclks\u00fczle\u015ftirilmesi, D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal i\u00e7erisinde ortaya \u00e7\u0131kan yeni devletlerin s\u0131n\u0131f karakteri \u00fczerine bir tart\u0131\u015fmay\u0131 ba\u015flatt\u0131. Enternasyonal\u2019in bu \u00f6rnekleri \u201cdo\u011fu\u015ftan b\u00fcrokratik i\u015f\u00e7i devletleri\u201d olarak tan\u0131mlamas\u0131 isabetli ve hakl\u0131 gerek\u00e7elere dayan\u0131yordu. Kabaca \u00f6zetlememiz gerekirse bu yeni ge\u00e7i\u015f rejimlerinin deforme de olsa birer i\u015f\u00e7i devleti olarak tan\u0131mlanmalar\u0131, son derece kritik birka\u00e7 olguya dayan\u0131yordu. \u0130lk olarak ulusal burjuvazi m\u00fclks\u00fczle\u015ftirilmi\u015fti; yani \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131 \u00fczerindeki \u00f6zel m\u00fclkiyete son verilmi\u015fti. \u0130kincisi kapitalist ekonominin serbest piyasan\u0131n yasalar\u0131ndan ileri gelen kaotik yap\u0131s\u0131na son veren planl\u0131 ekonomiye ge\u00e7ilmi\u015fti. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc emperyalist d\u00fcnya pazar\u0131n\u0131n s\u00f6m\u00fcr\u00fcc\u00fc etkilerinden k\u0131smen de olsa korunmay\u0131 ve \u00fclke i\u00e7erisinde enflasyonu ve \u00fccretlerin erimesini engellemeyi ama\u00e7layan d\u0131\u015f ticaret \u00fczerindeki devlet tekeli kurulmu\u015ftu. Moreno i\u015f\u00e7ilerin devlet ayg\u0131t\u0131ndan ve y\u00f6netim i\u015flevlerinden d\u0131\u015flanm\u0131\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen bir ge\u00e7i\u015f d\u00f6nemi ekonomisi kurmu\u015f olan bu rejimleri \u201cproletaryan\u0131n b\u00fcrokratik diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc\u201d olarak tan\u0131ml\u0131yordu. Tro\u00e7kizmin program\u0131 ise, t\u0131pk\u0131 Ekim\u2019de oldu\u011fu gibi, yine Moreno\u2019nun deyi\u015fiyle \u201cproletaryan\u0131n devrimci diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc\u201d in\u015fa edebilmekti.<\/p>\n\n\n\n<p>Devrimci Marksizm, Yugoslavya\u2019da kurulan yeni rejimin karakterini Tito\u2019nun konu\u015fmalar\u0131ndan yola \u00e7\u0131karak tahlil etmedi. Arnavutluk\u2019un eski b\u00fcrokratik i\u015f\u00e7i devletinin niteli\u011fi Enver Hoca\u2019n\u0131n Stalin\u2019i \u00e7a\u011f\u0131ran stat\u00fckocu metinlerinden \u00e7\u0131kart\u0131lmad\u0131. Devrimci Marksizm kendi metodolojisinin gereklerine uygun olarak altyap\u0131y\u0131, yani ekonominin toplumsal \u00f6rg\u00fctlenme tarz\u0131n\u0131 esas ald\u0131. Biz bu y\u00f6ntemin, her ne kadar bir\u00e7oklar\u0131 \u201cmodas\u0131\u201d ge\u00e7mi\u015f oldu\u011funu s\u00f6ylese de, bug\u00fcn hala (hatta daha \u00f6nce hi\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131 kadar!) ge\u00e7erlili\u011fini korudu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. Zira bu metodolojiyi yaratan, ona ihtiya\u00e7 duyulmas\u0131n\u0131 zorunlu kalan \u015fartlar\u0131n hi\u00e7birisi ortadan kalkm\u0131\u015f de\u011fil. O halde K\u00fcba\u2019y\u0131 ve onun rejimini incelerken de, Fidel Castro\u2019nun beyanlar\u0131ndan ziyade K\u00fcba ekonomisinin son 30 senedir ne gibi d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmlere maruz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 mercek alt\u0131na yat\u0131rmak, bilimsel olan tercih ve y\u00f6ntem olacakt\u0131r. Ekonominin yan\u0131 s\u0131ra, 1959 devriminin yaratt\u0131\u011f\u0131 ve seferberlikler \u00fczerinde y\u00fckselen organlara ve kurumlara neler oldu\u011fu da bir ba\u015fka \u00f6nemli g\u00f6stergedir. Perestroyka (Rus\u00e7a \u201cYeniden Yap\u0131lanma\u201d) s\u0131ras\u0131nda, Gorba\u00e7ov\u2019un \u201c<em>Hedefimiz sosyalizmi g\u00fc\u00e7lendirmektir ve onu ba\u015fka bir ekonomi sistemiyle de\u011fi\u015ftirmemektir. Benim fikrime g\u00f6re, Bat\u0131\u2019n\u0131n bize ekonomik terimlerle \u00f6nerdi\u011fi \u015fey, kabul edilemezdir.<\/em>\u201d s\u00f6ylevi SSCB\u2019de o s\u0131rada ya\u015fanmakta olan kapitalist restorasyonu ne denli yans\u0131t\u0131yorsa, Fidel\u2019in eski yaz\u0131lar\u0131 ile konu\u015fmalar\u0131yla beraber Raul\u2019un s\u00f6ylevleri de, K\u00fcba \u201csosyalizmi\u201d \u00fczerine o denli samimi ve d\u00fcr\u00fcst ifadeler i\u00e7eriyordur.<strong>(2)&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>K\u00fcba\u2019da liberalle\u015fme r\u00fczgarlar\u0131 ilk olarak 1970\u2019lerin sonlar\u0131nda, \u00c7in Kom\u00fcnist Partisi\u2019nin 1978 kararlar\u0131yla paralel bir \u015fekilde esmeye ba\u015flad\u0131. 1990 senesi, kapitalist restorasyonun ilerlemesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan K\u00fcba\u2019n\u0131n niteliksel bir s\u0131\u00e7rama ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi y\u0131l oldu. 1986\u2019da K\u00fcba devleti d\u0131\u015f ticaret \u00fczerinde kurmu\u015f oldu\u011fu tekeli kald\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve planl\u0131 ekonomiden vazge\u00e7ildi\u011fini duyurdu. Serbest piyasa yanl\u0131s\u0131 bu kararlar\u0131n kurumsal sonucu Merkezi Planlama Kurulu\u2019nun, yani K\u00fcba ekonomisinin sosyalist \u00f6\u011felerini bina edip korumakla g\u00f6revli bu komitenin da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131 oldu. Ancak Fidel Castro, Batista d\u00f6neminin sosyo-ekonomik ili\u015fkilerini yeniden tesis etme u\u011fra\u015f\u0131nda bununla da s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmad\u0131. 1995 senesinin Eyl\u00fcl ay\u0131nda toplanan Ulusal Meclis, son derece kar\u015f\u0131-devrimci bir yasay\u0131 parlamentodan ge\u00e7irdi. Yabanc\u0131 Yat\u0131r\u0131m Kanunu ismiyle an\u0131lan yasa, K\u00fcba\u2019da \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131 \u00fczerinde kurulu bulunan devlet m\u00fclkiyetine kesin bir \u015fekilde son verdi. Devlet m\u00fclkiyetinde bulunan i\u015fletmeler, tarlalar ve fabrikalar \u00f6zelle\u015ftirilmeye ba\u015fland\u0131. Fidel toplumsal m\u00fclkiyeti kendi ulusal sermayedarlar\u0131ndan ziyade d\u00fcnya pazar\u0131na a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131 ve bu i\u015fletmelerin \u00f6zelle\u015ftirilmelerinde ba\u015f\u0131 \u00e7eken \u00f6zne de Avrupa emperyalizmi oldu. B\u00f6ylece K\u00fcba ekonomisinin omurgas\u0131n\u0131 olu\u015fturan hayati \u00f6nemdeki b\u00fct\u00fcn \u00fcretici sekt\u00f6rler, yabanc\u0131 sermaye egemenli\u011fine terk edildi. Bug\u00fcn K\u00fcba devleti ile yabanc\u0131 sermayenin in\u015fa etmi\u015f olduklar\u0131 ortakl\u0131k petrol arama, demir cevheri \u00e7\u0131kar\u0131m\u0131, madeni ya\u011f imalat\u0131, telefon hizmetleri, sabun imalat\u0131, parf\u00fcmeri ve rom ihracat\u0131 gibi alanlarda %100\u2019e varan bir egemenlik kurmu\u015f durumda. Emperyalist finans kapital ve KKP\u2019nin kurmu\u015f olduklar\u0131 liberal ortakl\u0131k tar\u0131msal sanayi ve turun\u00e7gillerin %70\u2019ini, nikel, \u00e7imento ve turizm sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn %50\u2019sini kontrol ediyor.<strong>(3)&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6zelle\u015ftirme dalgas\u0131na terk edilen i\u015fletmelerde K\u00fcba devletinin %51 oran\u0131ndaki m\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131 hala korudu\u011fu ve bu sebeple de liberalle\u015fme dalgas\u0131n\u0131n ekonominin karakterini de\u011fi\u015ftirmemi\u015f oldu\u011fu iddia edilebilir. Halbuki bir\u00e7ok kapitalist \u00fclke, ulusal i\u015fletmeleri i\u00e7erisinde %51\u2019lik bir pay\u0131 kendine b\u0131rakma y\u00f6n\u00fcnde bir politikaya sahiptir. Bu bir kenara, bir ulusal ekonominin kapitalist mi yoksa bir ge\u00e7i\u015f d\u00f6nemi ekonomisi mi oldu\u011fu sorunsal\u0131, devletin ka\u00e7 i\u015fletmeye sahip oldu\u011fu veya bu i\u015fletmelerde y\u00fczde ka\u00e7l\u0131k bir orana sahip oldu\u011fundan ziyade, b\u00fct\u00fcn bu i\u015fletmelerin ve ithal edilen yabanc\u0131 sermayenin merkezi bir planlamaya tabi tutulup tutulmad\u0131\u011f\u0131yla ilgilidir. K\u00fcba\u2019da merkezi bir denetim arac\u0131 yoktur zira Merkezi Planlama Kurulu Fidel Castro\u2019nun alt\u0131na imza att\u0131\u011f\u0131 bir yasa de\u011fi\u015fikli\u011fi ile kapat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. K\u00fcba\u2019da i\u015fletmeler ve o i\u015fletmeler i\u00e7erisindeki devlet m\u00fclkiyeti oran\u0131 serbest piyasan\u0131n kaotik ve anar\u015fik yap\u0131s\u0131na terk edilmi\u015ftir. \u00d6rne\u011fin, 1990\u2019da yabanc\u0131 sermaye ile yap\u0131lm\u0131\u015f bulunan 100 milyon dolar de\u011ferinde olan 7 ekonomik i\u015fbirli\u011fi anla\u015fmas\u0131 vard\u0131.&nbsp; Bu anla\u015fmalar\u0131n hepsi de turizmle s\u0131n\u0131rl\u0131yd\u0131. 1995\u2019e gelindi\u011finde, planl\u0131 ekonominin ilga edilmesiyle birlikte yabanc\u0131 sermaye ile yap\u0131lan i\u015fbirli\u011fi anla\u015fmalar\u0131n\u0131n say\u0131s\u0131 (sadece 5 sene i\u00e7erisinde!) 212\u2019ye \u00e7\u0131kt\u0131. Ekonominin 34 sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc kapsayan bu anla\u015fmalar\u0131n toplam de\u011feri 2,1 milyar dolard\u0131.<strong>(4)&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Rusya, Polonya, Macaristan, \u00c7in ve di\u011ferleri: K\u00fcba devletinin s\u0131n\u0131f karakteri, b\u00fct\u00fcn bu \u00fclkelerde ya\u015fanan restorasyonun izinden giderek karakter de\u011fi\u015fikli\u011fini tamamlad\u0131. Bir\u00e7ok analist kapitalizm yanl\u0131s\u0131 de\u011fi\u015fimlerin Ulusal Meclis\u2019te yeni yeni g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclmeye ba\u015fland\u0131\u011f\u0131 yan\u0131lg\u0131s\u0131nda. Halbuki K\u00fcba Kom\u00fcnist Partisi pro-kapitalist d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmleri neo-liberal \u00e7a\u011f\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131yla beraber ba\u015flatt\u0131. 1977&#8217;den beri K\u00fcba kapitalizme \u00e7e\u015fitli imtiyazlar verdi. 1977-1983 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda tar\u0131mda kapitalist \u00fcretim ili\u015fkilerini hakim k\u0131lmak i\u00e7in bir ara\u00e7 olarak kullan\u0131lan \u00e7ift\u00e7i kooperatifleri say\u0131s\u0131 44&#8217;den 1472&#8217;ye \u00e7\u0131kt\u0131 ve onlar taraf\u0131ndan i\u015flenen alan da 6000&#8217;den 938 000 hektara \u00e7\u0131kt\u0131.<strong>(5)<\/strong> Fakat hi\u00e7 ku\u015fku yok ki, en c\u00fcretkar restorasyon hamlesi tar\u0131mda serbest piyasaya tan\u0131nan imtiyazlarla birlikte ba\u015flad\u0131. 1980\u2019lere girilirken KKP, orta ve b\u00fcy\u00fck k\u00f6yl\u00fclere \u00fcr\u00fcnlerini serbest pazarlar i\u00e7erisinde dola\u015f\u0131ma sokma izni tan\u0131d\u0131. Kapitalist tar\u0131m kooperatifleri K\u00fcba devletine vermek durumunda olduklar\u0131 zorunlu hammaddeyi ellerinden \u00e7\u0131kard\u0131ktan sonra, yasan\u0131n kendilerine tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 hak gere\u011fiyle ellerinde kalan \u00fcr\u00fcn fazlas\u0131n\u0131 (art\u0131 de\u011feri!), fiyatlar\u0131n arz ve talep e\u011frilerinin anar\u015fik karakteriyle belirlendi\u011fi piyasada sat\u0131\u015fa \u00e7\u0131karmaya hak kazand\u0131.<strong>(6)<\/strong> Fidel\u2019in \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde K\u00fcba tar\u0131m\u0131nda kapitalist \u00fcretim ili\u015fkileri restore edilmi\u015fti!<\/p>\n\n\n\n<p>Bu s\u0131rada \u015fehirlerde de ekonominin kapitalist karakteri yava\u015f yava\u015f mevziler elde etmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131 bile. H\u00fck\u00fcmet baz\u0131 sekt\u00f6rlerde devletten \u00f6zerk \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 yasalla\u015ft\u0131rd\u0131 ve te\u015fvik etti. Zanaatkarlar, bah\u00e7\u0131vanlar, taksi \u015fof\u00f6rleri, foto\u011fraf\u00e7\u0131lar, marangozlar, mimarlar, m\u00fchendisler, hekimler ve di\u015f\u00e7iler \u00f6zel sekt\u00f6rde \u00e7al\u0131\u015fmaya veya devletten ba\u011f\u0131ms\u0131z kendi i\u015f yerlerini ve i\u015fletmelerini a\u00e7maya te\u015fvik edildi. 1990\u2019l\u0131 senelere gelindi\u011finde, K\u00fcba devleti \u00f6zel konut yap\u0131m\u0131 konusundaki 1959 devriminin getirdi\u011fi k\u0131s\u0131tlamalar\u0131 kald\u0131rd\u0131. 1980 ile 1985 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda in\u015fa edilen evlerin \u00fc\u00e7te ikisi \u015fahsa, kuruma veya \u201ct\u00fczel ki\u015fili\u011fe\u201d (\u015firketlere!) ait \u00f6zel m\u00fclkiyetlerdi. 1960\u2019lar\u0131n sonlar\u0131nda KKP taraf\u0131ndan verilen kiralar\u0131n kald\u0131r\u0131laca\u011f\u0131 s\u00f6z\u00fc unutuldu. Bu sald\u0131r\u0131y\u0131 ekonomik d\u00fczlemin kamu \u015firketleri taraf\u0131ndan olu\u015fturulan sekt\u00f6rlerinin merkezi planlamadan \u00e7\u0131kart\u0131larak kelimenin ger\u00e7ek anlam\u0131yla parampar\u00e7a edilmesi izledi. Devlet m\u00fclkiyetindeki firmalar ekonomik ve \u00f6rg\u00fctsel bir \u201cta\u015feronla\u015fmaya\u201d maruz b\u0131rak\u0131ld\u0131. 1990\u2019lar\u0131n ba\u015flar\u0131nda say\u0131lar\u0131 300 civar\u0131nda olan kamu firmalar\u0131n\u0131n say\u0131s\u0131 3000\u2019ne \u00e7\u0131kt\u0131. Merkezi planl\u0131 ekonominin devlet taraf\u0131ndan yerine getirilen g\u00f6revleri ask\u0131ya al\u0131nd\u0131 ve yetkiler bu i\u015fletmelerdeki y\u00f6neticilere devredildi. K\u00fc\u00e7\u00fck alt birimlere b\u00f6l\u00fcmlenen bu i\u015fletmelerin s\u00fcbvansiyonu azalt\u0131ld\u0131 ve yeni y\u00f6neticilerin talepleri do\u011frultusunda vergilendirmede neo-liberal revizyonlara gidildi. Kamu telefonlar\u0131 gibi o g\u00fcne dek \u00fccretsiz olan bir\u00e7ok kamu hizmeti i\u00e7in yeni tarifeler belirlendi. 1982 tarihli 50. Kanun H\u00fckm\u00fcnde Kararname ile birlikte yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131mc\u0131lar i\u00e7in son derece olumlu ko\u015fullar te\u015fvik edildi. Bu KHK, 1995\u2019dekini \u00f6nceleyen ve kapitalist restorasyon s\u00fcrecinin hukuki temelini olu\u015fturan yasayd\u0131.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>K\u00fcbal\u0131 hukuk\u00e7u Juan Vega, 1982 tarihli KHK\u2019n\u0131n \u00f6nceledi\u011fi 1995 senesindeki Yabanc\u0131 Yat\u0131r\u0131m Kanunu \u00fczerine \u015f\u00f6yle yazm\u0131\u015ft\u0131:&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\"><p>\u201c1982 senesinin 50 say\u0131l\u0131 KHK\u2019s\u0131ndan do\u011fan tecr\u00fcbe, bug\u00fcn\u00fcn zaman\u0131nda d\u00fcnyada ya\u015fanan ekonomik ve politik olaylarla birlikte yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131mlarla ilgili daha da geni\u015f bir mevzuat\u0131 talep ediyor.<\/p><p>Bu yeni yasal metnin haz\u0131rlanmas\u0131, yaln\u0131zca bu tecr\u00fcbeyi ve siyasi ekonomik ko\u015fullar\u0131 de\u011fil, ayn\u0131 zamanda di\u011fer \u00fclkelerin mevzuat\u0131n\u0131 da dikkate alarak ger\u00e7ekle\u015ftirildi.<\/p><p>\u00c7in Halk Cumhuriyeti Yabanc\u0131 Yat\u0131r\u0131m \u0130\u015fletmeleri Kanunu &#8230;<\/p><p>\u00c7in&#8217;de yabanc\u0131 sermayeli \u015firketlerin kurulmas\u0131n\u0131n yasakland\u0131\u011f\u0131 veya s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu\u011fu birka\u00e7 faaliyet kolu var\u2026\u201d<strong>(7)<\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p>Juan Vega\u2019n\u0131n bu itiraf karakterindeki de\u011ferlendirmesi, K\u00fcba\u2019n\u0131n yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131m kanunlar\u0131n\u0131n \u00c7in\u2019den devral\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmesi K\u00fcba ekonomisinde kapitalist \u00fcretim ili\u015fkileri yeniden tesis edilirken, 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonunda ya\u015fanan ve kapitalizmin restorasyonu ile sonu\u00e7lanan s\u00fcre\u00e7lerin \u00f6rnek al\u0131nd\u0131\u011f\u0131na i\u015faret ediyor. Ancak bir hukuk\u00e7unun K\u00fcba ekonomisinin ihtiya\u00e7lar\u0131 do\u011frultusunda at\u0131lan bir ad\u0131m\u0131, politik olarak hatal\u0131 yorumlayabilece\u011fi s\u00f6ylenebilir. E\u011fer Vega\u2019n\u0131n ifadelerinin bir g\u00f6sterge oldu\u011funa itiraz edilirse, restorasyonun ne denli ilerledi\u011fine dair verilebilecek en sa\u011fl\u0131kl\u0131 \u00f6rnek, Yabanc\u0131 Yat\u0131r\u0131m Kanunu\u2019nun kendisinin bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 pasajlar olabilir<strong>(8)<\/strong>:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\"><p>\u201cBu yasan\u0131n amac\u0131, K\u00fcba Cumhuriyeti topraklar\u0131 \u00fczerinde yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131mlar\u0131 k\u00e2rl\u0131 aktiviteler i\u00e7in cesaretlendirmek ve ilerletmektir.\u201d<\/p><p>\u201c(\u2026) ulusal s\u0131n\u0131rlar i\u00e7erisindeki yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131mlar tam bir g\u00fcvenli\u011fe ve korunmaya sahip olacakt\u0131r ve kamu yarar\u0131 veya toplumsal \u00e7\u0131karlar ad\u0131na yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 m\u00fcddet\u00e7e onlar\u0131n kamula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmayacakt\u0131r (\u2026)\u201d<\/p><p>\u201cDevlet yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131mc\u0131lara vergisiz bir transferi serbest\u00e7e kabul edilen bir para birimi cinsinden ve herhangi bir s\u0131n\u0131rlama olmaks\u0131z\u0131n garanti etmektedir.\u201d\u00a0<\/p><p>\u201c(\u2026) Uluslararas\u0131 ticaret derne\u011fi s\u00f6zle\u015fmelerinde ve yabanc\u0131 sermayeli firmalarda g\u00f6rev alan ulusal ve yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131mc\u0131lar ile ortak giri\u015fimlerin, ge\u00e7erli yasal h\u00fck\u00fcmler \u00e7er\u00e7evesinde do\u011frudan \u00fcr\u00fcn ihra\u00e7 etmesine ve do\u011frudan ama\u00e7lar\u0131n\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131na uygun olarak ithalat yapmas\u0131na izin verilir.\u201d<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p>Bu kararlar kapitalist i\u015f d\u00fcnyas\u0131nda sevin\u00e7 naralar\u0131yla kar\u015f\u0131land\u0131. K\u00fcba adas\u0131 art\u0131k sat\u0131l\u0131kt\u0131 ve finans kapital devlet ayg\u0131t\u0131na yeniden egemen olabilirdi. 1996 senesinde bas\u0131lan, \u0130ngilizce ile \u0130spanyolca dillerinde bask\u0131s\u0131 bulunan ve bir\u00e7ok \u00e7okuluslu \u015firket taraf\u0131ndan yat\u0131r\u0131mc\u0131lara da\u011f\u0131t\u0131lan \u201cK\u00fcba: Yat\u0131r\u0131m F\u0131rsatlar\u0131\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 kitap, kapitalizmi adeta yeniden restore eden bu yasaya g\u00f6nderme yaparak \u015f\u00f6yle yaz\u0131yordu: <\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\"><p>&#8220;K\u00fcba neredeyse mali bir cennettir. (\u2026) K\u00fcba&#8217;da y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte olan gelir vergisi yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131mc\u0131lara uygulanmamaktad\u0131r.&#8221;<strong>(9)<\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p>Kitap, K\u00fcba kapitalizmi \u00fczerine a\u015fa\u011f\u0131daki gibi devam ediyor:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\"><p>\u201c1000&#8217;den fazla uluslararas\u0131 i\u015fletme ve ticaret \u015firketi (\u2026) XIII FIHAV Uluslararas\u0131 Havana Fuar\u0131&#8217;na kat\u0131lacak. Bug\u00fcn, 100&#8217;den fazla Kanada firmas\u0131 Havana ile ba\u011flant\u0131 kuruyor. (\u2026) Kanadal\u0131 konsorsiyumlar madencilik, turizm ve enerji konular\u0131nda \u00f6nemli ilgi g\u00f6steriyor ve \u015feker end\u00fcstrisi de dahil tar\u0131m alanlar\u0131nda faaliyetler \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. (\u2026) K\u00fcba\u2019da, Kanada d\u0131\u015f\u0131nda \u00e7ok say\u0131da firma ile turizm varl\u0131\u011f\u0131 olan ilk yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131mc\u0131 \u00fclkeler \u0130spanya, Fransa, Meksika, Almanya, Hollanda, \u0130ngiltere, \u0130talya, Japonya ve \u0130sve\u00e7&#8217;tir (\u2026) Bug\u00fcn, K\u00fcba 100&#8217;den fazla \u00fclkeden yakla\u015f\u0131k 4000 firma ile ticaret ili\u015fkisine sahiptir. Yabanc\u0131 \u015firketleri temsil eden 600&#8217;den fazla b\u00fcro vard\u0131r. (\u2026) Meksikal\u0131 \u015firket Grupo Domos, 55 y\u0131ll\u0131\u011f\u0131na lisansl\u0131 bir \u0130talyan ileti\u015fim grubu ile bug\u00fcne kadar 750 milyon dolara ula\u015fan bir yat\u0131r\u0131mla K\u00fcba telekom\u00fcnikasyonunun % 49&#8217;unu sat\u0131n ald\u0131. Yat\u0131r\u0131m miktar\u0131 2 milyar dolara ula\u015facak ve her iki ortak i\u00e7in de avantajlar muhte\u015fem olacak.\u201d<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p>Restorasyoncu s\u00fcrecin olu\u015fturdu\u011fu bu tabloyu toparlayacak olsak,1990\u2019larla birlikte Fidel Castro \u00f6nderli\u011findeki KKP\u2019nin K\u00fcba kapitalizmini restore etmek \u00fczere a\u015fa\u011f\u0131daki sekiz temel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme imza att\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zlemliyoruz:<\/p>\n\n\n\n<p>1.) Yabanc\u0131 sermaye yat\u0131r\u0131mlar\u0131 adaya davet edildi. 1982 tarihli KHK ile ba\u015flayan ve 1995 yasas\u0131yla birlikte mant\u0131ksal ifadesine kavu\u015fan yabanc\u0131 sermaye ihra\u00e7lar\u0131na ekonomiyi a\u00e7\u0131k hale getirme program\u0131, K\u00fcba\u2019da kapitalizminin restore edilmesinde \u00f6nceli\u011fi \u00fcstlenen bir \u00f6nlemdi. 1991\u2019e kadar yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131mlar turizmle s\u0131n\u0131rl\u0131 kald\u0131. 1992&#8217;de biyo-teknolojik farmas\u00f6tik \u00fcr\u00fcnlerin ticarile\u015ftirilmesi gibi stratejik olarak kabul edilen sekt\u00f6rler Avrupa emperyalizmine pazarland\u0131. 1993 y\u0131l\u0131nda \u00fclkedeki faaliyetlerin geri kalan\u0131 i\u00e7in finans hizmetlerinin altyap\u0131s\u0131n\u0131 geni\u015fletmek ad\u0131na K\u00fcba&#8217;da yabanc\u0131 bankalar\u0131n temsilcileri legal olarak Castro taraf\u0131ndan kabul edildi. Ard\u0131ndan, Ekim 1994 sonlar\u0131na do\u011fru, K\u00fcba h\u00fck\u00fcmeti ulusal ekonominin hi\u00e7bir \u00fcretken sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131mlara kapal\u0131 kalmayaca\u011f\u0131n\u0131 ilan etti.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>2.) D\u0131\u015f ticaret \u00fczerindeki devlet tekeline son verildi. Eskiden Yabanc\u0131 Ticaret Bakanl\u0131\u011f\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla s\u0131k\u0131 bir denetim ile kontrole tabi tutulan yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131mlar, devletten ba\u011f\u0131ms\u0131z firmalar\u0131n ve \u00e7okuluslu \u015firketlerin y\u00f6netimine terk edildi.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>3.) K\u00fcba\u2019n\u0131n ekonomisini ve toplumsal yap\u0131s\u0131n\u0131 tarif eden ve 1959 devriminin yaratt\u0131\u011f\u0131 anayasa de\u011fi\u015ftirildi. 1992 senesinin Temmuz ay\u0131nda yap\u0131lan Anayasa Reformu ile birlikte \u201csosyalist\u201d m\u00fclkiyet yeniden tan\u0131mland\u0131 ve \u201c<em>yeni ortaya \u00e7\u0131kan<\/em>\u201d bir m\u00fclk bi\u00e7iminin varl\u0131\u011f\u0131 KKP taraf\u0131ndan resmen tan\u0131nd\u0131!<\/p>\n\n\n\n<p>4.) 1993\u2019\u00fcn Eyl\u00fcl ay\u0131nda istihdam\u0131 d\u00fczenleyen ve geni\u015fleten bir yasal d\u00fczenlemeyle \u201cserbest meslek gruplar\u0131na\u201d yeni haklar tan\u0131nd\u0131. Bu \u201cserbest meslek gruplar\u0131n\u0131n\u201d hizmetlerinin veya \u00fcr\u00fcnlerinin fiyatlar\u0131n\u0131n arz ve talep kanunlar\u0131na g\u00f6re belirlenece\u011fi deklare edildi.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>5.) Tar\u0131mda kapitalistle\u015fmeyi \u00f6ng\u00f6ren Kooperatif \u00dcretimin Temel Nitelikleri (UBPC) kuruldu. Temmuz 1994&#8217;te \u015feker kam\u0131\u015f\u0131 \u00fcretiminin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fcretim alanlar\u0131n\u0131n% 80&#8217;i UBPC\u2019ye aitti. UBPC ile ba\u011flant\u0131l\u0131 \u00e7ift\u00e7iler arazinin kanuni m\u00fclkiyetine sahip olamasalar da yasal olarak \u00fcr\u00fcn sahibi oldular ve dolay\u0131s\u0131yla k\u00e2r\u0131 (yani art\u0131 de\u011feri) payla\u015fmaya hak kazand\u0131lar. \u015eeker \u00fcretimi ve ticareti, i\u015fte bu &#8220;kooperatif \u00fcretiminin temel birimleri&#8221; vas\u0131tas\u0131yla \u00f6zelle\u015ftirildi. 1994 y\u0131l\u0131nda &#8220;serbest \u00e7ift\u00e7ilik piyasalar\u0131&#8221; faaliyete ba\u015flad\u0131, fiyatlar\u0131n pazar taraf\u0131ndan belirlenmesine karar verildi.<\/p>\n\n\n\n<p>6.) Helms-Burton \u00d6nergesi\u2019nin kabul\u00fc ile birlikte devrim taraf\u0131ndan m\u00fclkleri kamula\u015ft\u0131r\u0131lan eski sermaye sahiplerinin \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131n korunaca\u011f\u0131 k\u0131smen de olsa ilan edildi. Do\u011fu Avrupa\u2019da kapitalizm restore edilirken, emperyalizm serbest piyasa kurallar\u0131n\u0131n ekonomi i\u00e7erisinde egemen k\u0131l\u0131nmas\u0131na destekleyici bir tav\u0131r alsa da, bu onlar i\u00e7in yeterli de\u011fildi. K\u00fcba h\u00fck\u00fcmeti eski burjuvaziye m\u00fclklerinin iade edilece\u011fini belirten bu \u00f6nergeyi tart\u0131\u015fmaya a\u00e7arak, kapitalizmi restore etme noktas\u0131nda nitel bir s\u0131\u00e7rama ger\u00e7ekle\u015ftirdi. Do\u011fu Almanya, Bulgaristan ve \u00c7ekoslovakya 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonlar\u0131nda benzer iade ve \u201cyeniden yap\u0131land\u0131rma\u201d politikalar\u0131 izlemi\u015fti. Ancak bu s\u00fcre\u00e7 d\u00fcz bir hat \u00fczerinden ilerleyemiyor ve bir\u00e7ok p\u00fcr\u00fczlerle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yor. Bir D\u00fcnya Bankas\u0131 raporu; \u201cRestit\u00fcsyonlar \u0130\u00e7in ve Ona Kar\u015f\u0131\u201d (For and Against of Restitutions) ba\u015fl\u0131kl\u0131 rapor baz\u0131 restit\u00fcsyonlar i\u00e7in \u201c<em>dikkatli davran\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi<\/em>\u201d ger\u00e7e\u011fi \u00fczerinde duruyor ve yeniden yap\u0131land\u0131rmalar\u0131n \u201c<em>karma\u015f\u0131k ve hatta keyfi olmakla ve belirsizlik yaratmakla<\/em>\u201d \u201c<em>kendi \u00f6zelle\u015ftirme y\u00f6ntemlerine zarar verebilece\u011fi<\/em>\u201d ihtimalinden bahsediyor.<strong>(10)<\/strong> D\u00fcnya Bankas\u0131&#8217;n\u0131n bu konuda bulundu\u011fu \u201cuyar\u0131\u201d, KKP\u2019nin tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n odak noktas\u0131n\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r ve Helms-Burton \u00d6nergesi bu konuyla do\u011frudan ili\u015fkilidir. Devrim taraf\u0131ndan kamula\u015ft\u0131r\u0131lan m\u00fclkiyet her yerde yeniden \u00f6zelle\u015ftirilirken, eski sahipler iadeyi talep etmektedirler. ABD&#8217;de Miami\u2019ye s\u00fcr\u00fclen K\u00fcba burjuvazisi i\u00e7in K\u00fcba&#8217;da kapitalizmin yeniden kurulmas\u0131 yeterli de\u011fildir. Zira onlar Do\u011fu Avrupa\u2019daki s\u00fcreci talep ediyorlar: Eski m\u00fclklerinin iadesi. Bu talep K\u00fcba h\u00fck\u00fcmetinin yakla\u015f\u0131k 100 milyar dolar tazminat \u00f6demesini gerektiriyor. Castrocu b\u00fcrokrasi hen\u00fcz toplumsal intihar\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirme niyetinde olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in m\u00fclkleri k\u0131smen eski sahiplerine iade etmi\u015f olsa da (mesela sahil \u015feridindeki konutlar) as\u0131l olarak \u00e7o\u011fu \u00f6zelle\u015ftirmeyi Avrupa emperyalizmine pazarlam\u0131\u015ft\u0131r. Bu sebeple Helms-Burton \u00d6nergesi Avrupal\u0131 ve Kanadal\u0131 emperyalist \u015firketler ile K\u00fcba ulusal burjuvazisinin aras\u0131nda vuku bulan bir \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131na i\u015faret eder oldu. Bu noktada ABD emperyalizminin taraf\u0131 K\u00fcbal\u0131 sermayedarlar oldu.<strong>(11)<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>7.) 1 Aral\u0131k 1994\u2019te kurulmu\u015f bulunan end\u00fcstri ve zanaat piyasalar\u0131 al\u0131c\u0131 ile sat\u0131c\u0131 aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi do\u011frudan (devletin m\u00fcdahil olmad\u0131\u011f\u0131) bir ili\u015fkiye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrm\u00fc\u015f ve fiyatlar\u0131n arz talep dengesi uyar\u0131nca belirlenmesini kararla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>8.) Dolar, K\u00fcba&#8217;da haz\u0131r d\u00f6viz rezervi haline getirildi ve iki ulusal para birimi ile bir arada var olmas\u0131n\u0131n yasal zemini \u00f6rg\u00fctlendi. Bu para birimlerinden biri &#8220;dolara \u00e7evrilebilir&#8221; ve di\u011feri de \u201cd\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclemez\u201d. B\u00f6ylece devletin d\u00f6viz \u00fczerindeki b\u00fct\u00fcn kontrol ve&nbsp; denetim mekanizmalar\u0131 da ilga edildi.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nkar edilemez bir ger\u00e7ekli\u011fe, K\u00fcba\u2019da kapitalizmin yeniden in\u015fa edilmi\u015f oldu\u011funa i\u015faret eden bu maddeler, K\u00fcba\u2019n\u0131n Rusya ve Do\u011fu Avrupa\u2019da izlenen yoldan ziyade \u00c7in\u2019de uygulanan y\u00f6ntemi benimsemi\u015f oldu\u011funu g\u00f6steriyor. K\u00fcba\u2019da \u00fcretim ili\u015fkilerine kapitalist bir karakter kazand\u0131ran uygulamalar\u0131n \u00c7in modelinden ilham ald\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. \u0130lk olarak pro-kapitalist y\u00f6nelimler uzun senelere yay\u0131lm\u0131\u015f ve yava\u015f yava\u015f ilerlemi\u015ftir. \u0130kinci olarak her iki \u00f6rnekte de restorasyonun ba\u015f\u0131n\u0131 \u00e7eken ve kataliz\u00f6r g\u00f6revi g\u00f6ren yabanc\u0131 sermaye olmu\u015ftur. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc olarak devlet m\u00fclkiyetindeki i\u015fletmeler, \u00f6zel \u015firketlerin desteklenmesinde ve savunulmas\u0131nda \u00f6nemli roller \u00fcstlenmi\u015flerdir. Ancak K\u00fcba \u00c7in\u2019den, emperyalist d\u00fcnya pazar\u0131 i\u00e7erisinde rekabet\u00e7i bir g\u00fcce d\u00f6n\u00fc\u015femeyecek olmas\u0131 hususunda ayr\u0131l\u0131yor. K\u00fcba\u2019daki kapitalist restorasyonun sonucu Rusya veya \u00c7in\u2019de oldu\u011fu \u00fczere g\u00f6rece g\u00fc\u00e7l\u00fc ve pazarl\u0131k yetene\u011fi olan h\u00fck\u00fcmetlerin do\u011fumu olamayacakt\u0131r. K\u00fcba kapitalizminin sonucu Albay Batista\u2019n\u0131n K\u00fcba\u2019s\u0131nda oldu\u011fu \u00fczere, ancak ve ancak casino kapitalizminin bir arka bah\u00e7esi olabilecektir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Birka\u00e7 sene \u00f6nce, Arjantin&#8217;in Birle\u015fmi\u015f Milletler b\u00fcy\u00fckel\u00e7isi olan Emilio C\u00e1rdenas: &#8220;<em>Hi\u00e7 kimse K\u00fcba&#8217;da b\u00fcy\u00fck de\u011fi\u015fiklikler yapmak i\u00e7in acele etmiyor. \u0130lk ba\u015fta bu, Raul Castro&#8217;nun y\u00f6netimini desteklemek anlam\u0131na gelebilir.<\/em>\u201d \u015feklinde bir deme\u00e7 vermi\u015fti.<strong>(12)<\/strong> Ayn\u0131 \u015fekilde ABD ba\u015fkan\u0131 Obama\u2019n\u0131n Castro\u2019nun \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn ard\u0131ndan yay\u0131nla\u015fm\u0131\u015f oldu\u011fu taziye mesaj\u0131na bak\u0131l\u0131rsa, uluslararas\u0131 finans kapitalin K\u00fcba adas\u0131n\u0131 \u201cd\u00fc\u015f\u00fcrmek\u201d istemedi\u011fini, tam tersine Fidel eliyle restore edilmi\u015f kapitalizmi korumak istedi\u011fini g\u00f6rebiliriz. Bug\u00fcn itibariyle yeni bir Domuzlar K\u00f6rfezi \u00e7\u0131karmas\u0131 veya CIA suikasti planlanm\u0131yor. Fidel Castro\u2019nun ekonomide merkezi planlamay\u0131 yok eden, sermaye birikimine hak tan\u0131yan ve d\u0131\u015f ticareti serbest piyasan\u0131n kurallar\u0131na terk eden ekonomik ve politik program\u0131n\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi ve mant\u0131ksal sonu\u00e7lar\u0131na ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor. Havana ABD \u0130\u015ftirakler B\u00f6l\u00fcm\u00fc ba\u015fkan\u0131 Michael Parmly \u201c<em>bir g\u00fcn gelecek ve K\u00fcba halk\u0131 demokrasiye g\u00f6t\u00fcren ge\u00e7i\u015f d\u00f6neminin \u00e7oktan ba\u015flam\u0131\u015f oldu\u011funu fark edecek<\/em>\u201d derken, kapitalist restorasyonun on seneler \u00f6ncesinden ba\u015flam\u0131\u015f oldu\u011funun bilinciyle hareket ediyordu.<strong>(13)<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Tro\u00e7ki, <em>\u0130hanete U\u011frayan Devrim<\/em>\u2019de \u201c<em>D\u0131\u015f ticaretin devlet tekeli kald\u0131r\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece, sermaye hakk\u0131 yeniden tesis edilmedi\u011fi s\u00fcrece, SSCB, kendi y\u00f6neticilerinin \u2018\u00f6z\u00fcne\u2019 ra\u011fmen, d\u00fcnya burjuvazisinin ac\u0131mas\u0131z d\u00fc\u015fman\u0131 kalmaya devam edecektir.<\/em>\u201d diye yazm\u0131\u015ft\u0131. Bug\u00fcn gelinen nokta itibariyle K\u00fcba\u2019da d\u0131\u015f ticaretin devlet tekeli kald\u0131r\u0131ld\u0131 ve sermaye hakk\u0131 yeniden tesis edildi. Bu, K\u00fcba\u2019y\u0131 emperyalizm a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u201cac\u0131mas\u0131z d\u00fc\u015fman\u201d olmaktan \u00e7\u0131kard\u0131. \u201cCastro \u00f6ld\u00fc, K\u00fcba\u2019y\u0131 savunmak laz\u0131m\u201d slogan\u0131 bug\u00fcn Beyaz Saray\u2019\u0131n, Berlin\u2019in ve Londra\u2019n\u0131n siyasal programlar\u0131n\u0131n birer ifadesi olarak, onlar\u0131n talebi halini alm\u0131\u015f durumda.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>K\u00fcba\u2019da kapitalist restorasyonun tamamlanmam\u0131\u015f oldu\u011funu iddia eden arg\u00fcmanlar\u0131n etraf\u0131ndan topland\u0131klar\u0131 birka\u00e7 \u00f6nerme var. K\u00fcba\u2019n\u0131n art\u0131k tamamen kapitalist bir \u00fclke oldu\u011funu savlayan bu yaz\u0131, hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz bu \u00f6nermelere de cevap vermek durumundad\u0131r. K\u00fcba\u2019n\u0131n kapitalist olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ispatlama y\u00f6n\u00fcndeki giri\u015fimlerin \u00e7\u0131k\u0131\u015f noktalar\u0131n\u0131, kabaca a\u015fa\u011f\u0131daki gibi \u00f6zetlemek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li>\u201cK\u00fcba kapitalist de\u011fildir zira Miami\u2019de s\u00fcrg\u00fcnde bulunan burjuvazi m\u00fclklerini geri alamam\u0131\u015ft\u0131r.\u201d: Bu arg\u00fcman asl\u0131nda devrimci bir bi\u00e7ime sahip g\u00f6z\u00fck\u00fcyor olsa da son derece anti-Marksist yan\u0131lg\u0131lar\u0131 da i\u00e7erisinde bar\u0131nd\u0131rmaktad\u0131r. \u00d6ncelikle kapitalizm bir \u00fcretim tarz\u0131 ve ili\u015fkisi olarak uluslaras\u0131 karakterli bir ekonomik sistemdir. Bu ba\u011flamda Kanada, Avrupa ve \u0130srail emperyalizmleri ile Meksika burjuvazisi K\u00fcba\u2019daki \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n ezici \u00e7o\u011funlu\u011funun m\u00fclkiyet haklar\u0131na sahiptir. Yani K\u00fcba\u2019da \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n devlet m\u00fclkiyetinde oldu\u011fu d\u00f6nem kapanm\u0131\u015ft\u0131r. Bunun yan\u0131 s\u0131ra bu yan\u0131lg\u0131l\u0131 mant\u0131k, kapitalist restorasyonun tamamlanmas\u0131 i\u00e7in eski burjuvazinin eski m\u00fclklerine el koymas\u0131n\u0131 bir \u015fart olarak \u00f6ne s\u00fcr\u00fcyorsa, Rusya\u2019da da kapitalizmin restore edilmedi\u011fini iddia etmek olanakl\u0131 olacakt\u0131r. Zira SSCB y\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda Lenin ile Tro\u00e7ki\u2019nin \u00fclkeden s\u00fcrg\u00fcn etmi\u015f olduklar\u0131 Beyaz Ruslar, eski m\u00fclklerinin kendilerine iade edildi\u011fine tan\u0131k olmad\u0131. Yeni egemen s\u0131n\u0131flar, t\u0131pk\u0131 Rusya\u2019da oldu\u011fu gibi K\u00fcba\u2019da da, yabanc\u0131 sermayeyle i\u015fbirli\u011fi ve ortakl\u0131k anla\u015fmalar\u0131na giden Kom\u00fcnist Parti b\u00fcrokrasilerinden do\u011fmu\u015ftur.&nbsp; Bu Castrocu b\u00fcrokrasinin Miami\u2019deki \u201ckurt\u00e7uklara\u201d m\u00fclklerinin tamam\u0131n\u0131 iade etmiyor olu\u015funun temel nedenidir.&nbsp;<\/li><li>\u201cABD burjuvazisi K\u00fcba\u2019ya yat\u0131r\u0131m yapamamaktad\u0131r.\u201d: Bu iddia tamamen yanl\u0131\u015ft\u0131r. ABD emperyalizmi K\u00fcba burjuvazisinin bas\u0131n\u00e7lar\u0131 sonucunda ticari bir ambargo uygulamay\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor olsa da, Birle\u015fik Devletler sermayesinin az\u0131msanamayacak bir kesimi adaya yat\u0131r\u0131m yapmakta ve ambargonun kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 talep etmektedir. Bunun yan\u0131 s\u0131ra ABD emperyalizminin K\u00fcba\u2019ya ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi yat\u0131r\u0131m oranlar\u0131n\u0131n di\u011fer \u00e7okuluslu firmalara g\u00f6re eksik bir profil \u00e7iziyor olmas\u0131, biricik hegemonik emperyalist kuvvetin ABD oldu\u011fu yan\u0131lg\u0131s\u0131na dayanmaktad\u0131r. Halbuki Avrupa da, Kanada da, \u0130srail de emperyalist kamp\u0131n par\u00e7alar\u0131d\u0131rlar. Ek olarak Castro, Domuzlar K\u00f6rfezi i\u015fgalinin ger\u00e7ekle\u015ftirildi\u011fi s\u0131rada ba\u015fkan olan Kennedy de dahil olmak \u00fczere bir\u00e7ok ABD ba\u015fkan\u0131ndan defalarca \u00f6vg\u00fcyle s\u00f6z etmi\u015ftir. Havana\u2019ya Birle\u015fik Devletler merkezli \u00e7okuluslu firmalar\u0131n temsilcileri ile gelen eski ba\u015fkan Carter hakk\u0131nda &#8220;<em>Carter etik bir adamd\u0131, K\u00fcba&#8217;ya d\u00f6n\u00fck politikas\u0131 yap\u0131c\u0131yd\u0131 ve Amerika Birle\u015fik Devletleri&#8217;nin en onurlu ba\u015fkanlar\u0131ndan biriydi.<\/em> (\u2026) <em>Carter yalan s\u00f6yleyemezdi bile. O iyi ve d\u00fczg\u00fcn bir adamd\u0131.<\/em>\u201d \u015feklinde bir \u00f6vg\u00fc yaz\u0131s\u0131 dahi kaleme alm\u0131\u015ft\u0131.<strong>(14) <\/strong>Bu onun Birle\u015fik Devletler sermayesini adaya davet etme tarz\u0131yd\u0131.&nbsp;<\/li><li>\u201cSSCB\u2019nin ve Do\u011fu Avrupa\u2019n\u0131n aksine kapitalist restorasyon toplumsal hayatta y\u0131k\u0131mlara yol a\u00e7mam\u0131\u015ft\u0131r.\u201d: Bu iddiay\u0131 cevaplarken liberalizmin \u00fcretti\u011fi anti-kom\u00fcnist demagojinin bir par\u00e7as\u0131 haline gelmemek \u00f6nem arz etmektedir. K\u00fcbal\u0131 ekonomistlerin kendi verileri son 20 sene i\u00e7erisinde i\u015f\u00e7i \u00fccretlerinin al\u0131m g\u00fcc\u00fcn\u00fcn %75 oran\u0131nda d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6steriyor.<strong>(15)<\/strong> \u00dclkenin i\u015f g\u00fcc\u00fcn\u00fcn %10\u2019u son seneler i\u00e7erisinde i\u015fsiz kalm\u0131\u015f vaziyette ve 500 000 ki\u015fi de istihdam edilme noktas\u0131nda devlet g\u00fcvencesinden \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015f durumda. K\u00fcba halk\u0131n\u0131n sa\u011fl\u0131k ve e\u011fitim i\u00e7in \u00fccretlendirilmesini \u00f6ng\u00f6ren yeni reformlar ise meclisin kap\u0131s\u0131nda. Ayn\u0131 zamanda K\u00fcba halk\u0131n\u0131n yabanc\u0131 turizmine a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f bir\u00e7ok plaja ve sahil \u015feridine ula\u015f\u0131m\u0131 ve eri\u015fimi kat\u0131 yasalarla yasakland\u0131.<\/li><\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Sonu\u00e7 yerine: Politik devrim de\u011fil sosyal devrim, K\u00fcba\u2019y\u0131 savunmak de\u011fil K\u00fcba\u2019y\u0131 yeniden kazanmak!<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Tro\u00e7ki, Ge\u00e7i\u015f Program\u0131 ba\u015fl\u0131kl\u0131 metninde deforme olmu\u015f i\u015f\u00e7i devletlerinde ger\u00e7ekle\u015fecek olan devrimlere siyasal bir strateji belirlerken, m\u00fclkiyet ili\u015fkilerine dokunmayan politik devrimin g\u00f6revlerini a\u015fa\u011f\u0131daki gibi s\u0131ral\u0131yordu:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\"><p>\u201cPlanl\u0131 ekonominin \u00fcreticilerin ve t\u00fcketicilerin \u00e7\u0131karlar\u0131 i\u00e7in ba\u015ftan a\u015fa\u011f\u0131ya yeniden d\u00fczenlenmesi! Fabrika komitelerine \u00fcretimi kontrol hakk\u0131 geri verilmelidir. Demokratik bir \u015fekilde organize edilen bir t\u00fcketici kooperatifi, \u00fcr\u00fcnlerin kalitesini ve fiyat\u0131n\u0131 kontrol etmelidir.\u201d<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p>K\u00fcba\u2019da ba\u015ftan a\u015fa\u011f\u0131ya yeniden d\u00fczenlenebilecek bir planl\u0131 ekonomik yap\u0131 kalmam\u0131\u015ft\u0131r. Yukar\u0131da da belirtti\u011fimiz \u00fczere Fidel\u2019in bizzat kendisi, Merkezi Planlama Kurulu\u2019nun kap\u0131s\u0131na kilit vurmu\u015ftur. Ayn\u0131 \u015fekilde \u00fcretim ve b\u00f6l\u00fc\u015f\u00fcm ara\u00e7lar\u0131n\u0131n yabanc\u0131 sermayeye pe\u015fke\u015f \u00e7ekilmesiyle birlikte fabrika komiteleri da\u011f\u0131t\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r (zira zaten uzun s\u00fcredir fel\u00e7 edilmi\u015flerdi). Kalite ve fiyat kontrol\u00fc ise serbest piyasan\u0131n kaotik olan liberal yasalar\u0131na terk edilmi\u015ftir. \u00d6zetle Tro\u00e7ki\u2019nin tarif etti\u011fi anlam\u0131yla gelece\u011fin K\u00fcba devrimi, bir politik devrim karakteri ta\u015f\u0131maktan uzakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u00fcba\u2019da kapitalizm, Fidel Castro\u2019nun ba\u015f\u0131n\u0131 \u00e7ekti\u011fi b\u00fcrokrasi eliyle 1990\u2019lar\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131nda restore edilmi\u015ftir. Castro bir\u00e7ok b\u00fcrokrat\u0131n kapitalist ara\u00e7lar ve yollarla zenginle\u015fmesinde politik \u00f6nderli\u011fi \u00fcstlenmi\u015ftir ve i\u015f\u00e7i devletine proleter karakterini kazand\u0131ran b\u00fct\u00fcn nitelikleri yok etmi\u015ftir. Bunu yapan bizzat Fidel\u2019in iktidar\u0131d\u0131r. Bu iktidar ayn\u0131 zamanda ekonominin bir\u00e7ok sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc Kanada ve Avrupa emperyalizmlerine pazarlam\u0131\u015ft\u0131r. K\u00fcba ve Vietnam\u2019da \u00e7oktan ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f olan kapitalist restorasyonun sol i\u00e7erisinde neredeyse hi\u00e7 tart\u0131\u015f\u0131lmaya a\u00e7\u0131lm\u0131yor olu\u015fu ve bu ger\u00e7e\u011fin gizleniyor olu\u015fu, Rusya ve \u00c7in \u00f6rneklerinden farkl\u0131 olarak restorasyonun bizzat devrimi ger\u00e7ekle\u015ftiren kadrolar taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 kafa kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ile a\u00e7\u0131klanabilir. Yine de K\u00fcba\u2019ya art\u0131k b\u00fcrokratik de olsa bir i\u015f\u00e7i devleti demek, hi\u00e7bir tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve bilimselli\u011fi olmayan soyut bir istemden \u00f6te bir ifade de\u011fildir. Bug\u00fcn kapitalist restorasyona direnen deforme bir i\u015f\u00e7i devleti veya bir \u201csosyalist ada\u201d var de\u011fildir! K\u00fcba art\u0131k yar\u0131-s\u00f6m\u00fcrge bir kapitalist \u00fclkedir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>O halde Tro\u00e7ki\u2019nin deforme olmu\u015f i\u015f\u00e7i devletlerinde ya\u015fanacak olan devrimlerin karakterini tarif etmek \u00fczere kulland\u0131\u011f\u0131 ve m\u00fclkiyet ili\u015fkilerinin korunup siyasal rejimin de\u011fi\u015ftirilmesini \u00f6ng\u00f6ren politik devrim \u00f6nermesinin art\u0131k K\u00fcba adas\u0131 i\u00e7in ge\u00e7erli olamayaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kl\u0131k kazanm\u0131\u015ft\u0131r. K\u00fcba\u2019da ya\u015fanacak olan yeni seferberliklerin ve devrimci dalgalar\u0131n do\u011fas\u0131 kendili\u011finden bir bi\u00e7imde derhal anti-kapitalist bir karakter kazanacakt\u0131r. Zira KKP\u2019ye d\u00f6n\u00fck ba\u015flayacak olan bir isyan dalgas\u0131n\u0131n d\u00fcnya solunun \u00e7o\u011funlu\u011fu taraf\u0131ndan \u201canti-kom\u00fcnist bir komplo\u201d olarak yarg\u0131lanaca\u011f\u0131 bir kesinlik iken Tro\u00e7kizmin, gelece\u011fin K\u00fcba devriminin ger\u00e7ek do\u011fas\u0131n\u0131n zoraki olarak sosyalist bir nitelik ta\u015f\u0131yaca\u011f\u0131n\u0131n fark\u0131na varmas\u0131 \u00f6nemlidir. K\u00fcbal\u0131 proleterler ve emek\u00e7i s\u0131n\u0131flar bir kere grevlere ve seferberliklere ba\u015flad\u0131klar\u0131nda bu eylemleri deforme olmu\u015f bir i\u015f\u00e7i devletine kar\u015f\u0131 de\u011fil, kapitalizmin restore edilmi\u015f oldu\u011fu bir ekonomik s\u00f6m\u00fcr\u00fc sistemine kar\u015f\u0131 olacakt\u0131r. Zira s\u00f6m\u00fcr\u00fcn\u00fcn ulusal kapitalist karakterini yeniden kazand\u0131\u011f\u0131 K\u00fcba\u2019da buna d\u00f6n\u00fck verilen sosyal tepkilerin do\u011fas\u0131 ancak anti-kapitalist olabilir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Bu \u00e7er\u00e7eve i\u00e7erisinde K\u00fcba i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n verdi\u011fi m\u00fccadelede \u00f6ne \u00e7\u0131kan talepler ile sloganlar\u0131n ne gibi bir taktik ve strateji ba\u011flam\u0131nda olu\u015fturulmas\u0131 gerekti\u011fi sorunsal\u0131 ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z. K\u00fcba siyasal hayat\u0131na bir diktat\u00f6rl\u00fck rejiminin egemen olu\u015fu, ada proletaryas\u0131 nezdinde demokratik taleplerin ne denli \u00f6nemli bir rol oynayabilece\u011fine i\u015faret ediyor. Ancak K\u00fcba\u2019da s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesinin talepleri k\u0131s\u0131r bir demokratik d\u00f6ng\u00fcye hapsedilemez. K\u00fcba proletaryas\u0131 yaln\u0131zca bir rejim de\u011fi\u015fikli\u011fine de\u011fil, daha fazlas\u0131na ihtiya\u00e7 duyuyor. \u00d6ncelikle yeni sahipleri Kanada ve Avrupa emperyalizmleri olan \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n tazminats\u0131z bir \u015fekilde i\u015f\u00e7i denetiminde kamula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, onlar\u0131 yabanc\u0131 sermaye talan\u0131na a\u00e7an diktat\u00f6rl\u00fck rejiminin ala\u015fa\u011f\u0131 edilmesi gereklili\u011fi ile siyasal bir organik bile\u015fim olu\u015fturuyor. Kapitalist yeniden in\u015fan\u0131n mimar\u0131 ve gardiyan\u0131 Castrocu Bonapartizmin d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesinin \u015fartlar\u0131 ile 1959 devriminin anti-kapitalist bir s\u00fcreklili\u011fi gerektiren demokratik istemlerinin \u015fartlar\u0131 bug\u00fcn birbirlerine indirgenmi\u015f durumda. Bunun bilincinde olmamak ve olmadan politika \u00fcretmek ancak bir sonu\u00e7 do\u011furabilir: K\u00fcba proletaryas\u0131n\u0131n toplumsal kurtulu\u015funu belirsiz bir gelece\u011fe ertelemek.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"has-text-align-center wp-block-heading\"><strong>***<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Dipnotlar:<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p><strong>1.)<\/strong> Bkz. http:\/\/litci.org\/pt\/mundo\/america-latina\/cuba\/a-cuba-de-fidel-da-revolucao-a-restauracao\/ <\/p>\n\n\n\n<p><strong>2.)<\/strong> Bkz. http:\/\/litci.org\/en\/cuba-under-discussion\/ <\/p>\n\n\n\n<p><strong>3.)<\/strong>&nbsp;Bkz. Yabanc\u0131 Yat\u0131r\u0131mlar ve Ortakl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 (K\u00fcba). Aktaran i\u00e7in bkz. http:\/\/litci.org\/es\/mundo\/latinoamerica\/cuba\/la-cuba-de-fidel-de-la-revolucion-a-la-restauracion\/<\/p>\n\n\n\n<p><strong>4.)<\/strong> Bkz. http:\/\/litci.org\/es\/mundo\/latinoamerica\/cuba\/la-cuba-de-fidel-de-la-revolucion-a-la-restauracion\/ <\/p>\n\n\n\n<p><strong>5.)<\/strong> Bkz. http:\/\/litci.org\/en\/cuba-under-discussion\/ <\/p>\n\n\n\n<p><strong>6.)<\/strong> Bu senelerde tar\u0131mda kapitalizm restore edilmeye ba\u015flanm\u0131\u015f olsa dahi KKP ad\u0131mlar\u0131n\u0131 ihtiyatl\u0131 bir \u015fekilde att\u0131. Misal o senelerde orta ve b\u00fcy\u00fck k\u00f6yl\u00fcler \u00fcr\u00fcn fazlalar\u0131n\u0131 piyasada pazarlama haklar\u0131n\u0131 ancak ve ancak kendilerinin ya\u015fad\u0131klar\u0131 b\u00f6lge i\u00e7erisinde kullanabiliyorlard\u0131. 1982\u2019de K\u00fcba polisi kendi b\u00f6lgeleri d\u0131\u015far\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kan birka\u00e7 serbest piyasa yanl\u0131s\u0131 toprak sahibini tutuklad\u0131. Fidel olaya bizzat m\u00fcdahil oldu ve onlar\u0131 a\u011f\u0131r vergilerle tehdit etti. H\u00fck\u00fcmetin \u00f6zel faaliyetlerin geli\u015ftirilmesi \u00fczerine dayatt\u0131\u011f\u0131 bu k\u0131s\u0131tlamalar, 1986 y\u0131l\u0131nda RS (Rektifikasyon S\u00fcreci) adl\u0131 projenin hayata ge\u00e7irilmesiyle niteliksel olarak s\u0131\u00e7rayacakt\u0131. Bu ba\u011flamda Castro\u2019nun RS ile birlikte ne yapmak istedi\u011finin do\u011fru bir analizine Carmelo Mesa Lago\u2019nun yaz\u0131lar\u0131nda rastlanabilir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>7.)<\/strong>&nbsp;Aktaran i\u00e7in bkz. Martin Hernandez, Cuba Under Discussion, http:\/\/litci.org\/en\/cuba-under-discussion\/<\/p>\n\n\n\n<p><strong>8.)<\/strong>&nbsp;Agy.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>9.)<\/strong>&nbsp;Agy.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>10.)<\/strong> http:\/\/litci.org\/en\/cuba-under-discussion\/ <\/p>\n\n\n\n<p><strong>11.)<\/strong>&nbsp;2004 y\u0131l\u0131n\u0131n Aral\u0131k ay\u0131nda eski ABD ba\u015fkan\u0131 Jimmy Carter yan\u0131nda 300 k\u00fcs\u00fcr Amerikal\u0131 i\u015f adam\u0131 ile birlikte Fidel Castro ile tan\u0131\u015fmaya K\u00fcba\u2019ya gitti. Carter Castro\u2019ya K\u00fcba burjuvazisinin taleplerini iletti ve \u00f6nemli sekt\u00f6rlerde yaln\u0131zca AB emperyalizmine de\u011fil ABD emperyalizmine de alan tan\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fini bildirdi. Zira ABD\u2019nin ekonomik ambargoyu hala k\u0131smen de olsa s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor olmas\u0131 ve d\u00fcnya kapitalizminin \u00e7o\u011funlu\u011funun Birle\u015fmi\u015f Milletler \u00fczerinden ambargonun kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 talep ediyor olu\u015fu, K\u00fcbal\u0131 sermayedarlar\u0131n temsilcisi rol\u00fcndeki ABD emperyalizminin diledi\u011fi derecede adan\u0131n ekonomisine n\u00fcfuz edememi\u015f olmas\u0131 ile ilgili. Halbuki ABD i\u00e7erisinden bir\u00e7ok finans kapital organizasyonu da ambargonun kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 ve Birle\u015fik Devletler sermayesinin Kanada ve AB emperyalizmlerine kat\u0131lmas\u0131n\u0131 talep etti ve etmeye de devam ediyor. Bug\u00fcn ambargonun tek savunucusu Miami\u2019deki K\u00fcbal\u0131 burjuvalar\u0131n torunlar\u0131ndan ba\u015fkas\u0131 de\u011fil.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>12.)<\/strong>&nbsp;Andr\u00e9s Oppenheimer, &#8220;La Cuban sucesi\u00f3n en el mundo&#8221;. New Herald, August 10, 2006.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>13.)<\/strong> Bkz. http:\/\/litci.org\/pt\/mundo\/america-latina\/cuba\/a-cuba-de-fidel-da-revolucao-a-restauracao\/ <\/p>\n\n\n\n<p><strong>14.)<\/strong> Bkz. http:\/\/litci.org\/pt\/mundo\/america-latina\/cuba\/a-cuba-de-fidel-da-revolucao-a-restauracao\/ <\/p>\n\n\n\n<p><strong>15.)<\/strong> Bkz. http:\/\/litci.org\/en\/cuba-political-revolution-or-social-revolution\/ <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cFidel&#8217;i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnde tutan ola\u011fan\u00fcst\u00fc parlakl\u0131\u011f\u0131 ki\u015filik \u00f6zellikleri ile vurgulanm\u0131\u015f olsa bile, ben onu her zaman sol burjuvazinin orijinal bir lideri olarak g\u00f6rm\u00fc\u015f\u00fcmd\u00fcr\u2026\u201d Che\u2019den Ren\u00e9 Ramos Latour\u2019a mektup, 14 Aral\u0131k 1957. \u201cHi\u00e7bir imtiyaz sahibi toplumsal grup ayr\u0131cal\u0131klar\u0131n\u0131 kaybetmeyi ve daha alt bir sosyal kesim haline gelmeyi kabul etmez. Aksine ayr\u0131cal\u0131klara sahip her toplumsal kesim onlar\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":26,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[637],"tags":[34,35,33,39,32,36,37,38],"class_list":["post-25","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-castro-chavizm","tag-albay","tag-batistanin","tag-castro","tag-etti","tag-fidel","tag-kapitalizmini","tag-nasil","tag-restore"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=25"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2330,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25\/revisions\/2330"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/26"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=25"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=25"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=25"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}