{"id":244,"date":"2019-02-04T21:26:34","date_gmt":"2019-02-04T18:26:34","guid":{"rendered":"http:\/\/94.237.85.66\/?p=244"},"modified":"2020-05-04T11:02:49","modified_gmt":"2020-05-04T08:02:49","slug":"yeni-turkiye-1908-devriminin-ardindan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2019\/02\/04\/yeni-turkiye-1908-devriminin-ardindan\/","title":{"rendered":"Yeni T\u00fcrkiye (1908 devriminin ard\u0131ndan)"},"content":{"rendered":"\n

A\u015fa\u011f\u0131daki metin Marxist.org\u2019daki <\/em>Frans\u0131zca’s\u0131<\/em><\/a>ndan \u015eule \u00dcnsald\u0131 taraf\u0131ndan Sendika.Org i\u00e7in \u00e7evrilmi\u015ftir ve ilk olarak Sendika.Org’da yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/em><\/p>\n\n\n\n

***<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201d g\u00fc\u00e7lerinin doruk noktas\u0131na ula\u015ft\u0131lar. Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 da yapt\u0131klar\u0131 Parlamentoda \u00e7o\u011funlu\u011fa sahipler. Sultan, Avrupa diplomasisinin de \u00f6p\u00fcc\u00fcklere bo\u011fmak istedi\u011fi eski asilerin boynuna sar\u0131l\u0131yor\u2026<\/p>\n\n\n\n

Paris\u2019te ya\u015fayan bir g\u00f6\u00e7men olan ve illegal bir gazetenin redakt\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yapan Ahmet R\u0131za\u2019n\u0131n, T\u00fcrk halk\u0131n\u0131 \u0130stanbul zulm\u00fcne kar\u015f\u0131 korumak i\u00e7in Birinci Uluslararas\u0131 Hague Konferans\u0131\u2019na y\u00f6nelmesinden bu yana \u00e7ok uzun y\u0131llar ge\u00e7mi\u015f olacak? T\u00fcrk g\u00f6\u00e7men hi\u00e7bir g\u00fcvencesi olmadan kap\u0131 d\u0131\u015far\u0131 at\u0131ld\u0131. Tek bir diplomatik kulak onu dinlemek zahmetine katlanmad\u0131. Hollanda h\u00fck\u00fcmeti onu, \u201cyabanc\u0131 bir isyan k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131c\u0131s\u0131\u201d olarak \u00fclkeden kovmakla tehdit etti. Ahmet R\u0131za, n\u00fcfuzlu parlamenterlere ula\u015fmay\u0131 denedi, ama \u00e7abalar\u0131 bo\u015fa \u00e7\u0131kt\u0131; hi\u00e7 kimse onunla g\u00f6r\u00fc\u015fmeyi kabul etmedi. Yaln\u0131zca sosyalist Van Kol, kendisinin ba\u015fkanl\u0131k etti\u011fi ve Ahmet R\u0131za\u2019n\u0131n da kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131 dayan\u0131\u015fmaya \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bir toplant\u0131 d\u00fczenleyerek, ona destek verdi.<\/p>\n\n\n\n

Bug\u00fcn tersine, Avrupa h\u00fck\u00fcmetlerinin yar\u0131 resmi temsilcileri, T\u00fcrkiye\u2019nin, t\u00fcm Avrupa h\u00fck\u00fcmetlerinin me\u015fru deste\u011finden yararlanan yeni Ba\u015fkan\u0131na g\u00fcvence vermeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar.<\/p>\n\n\n\n

B\u00fclow, Reichstag\u2019da, devrimci darbenin kahraman T\u00fcrk subaylar\u0131n\u0131 son derece \u00f6nemsedi\u011fini a\u00e7\u0131klamakta teredd\u00fct etmiyor (B\u00fclow\u2019un konu\u015fmas\u0131n\u0131 yorumlayan Parvas, \u201cbu s\u00f6ylediklerinizi hat\u0131rlayaca\u011f\u0131z Say\u0131n Reich \u015eans\u00f6lyesi<\/em>\u201c, diye yazacakt\u0131).<\/p>\n\n\n\n

Zafer, kan\u0131tlar\u0131n en g\u00fc\u00e7l\u00fcs\u00fcd\u00fcr ve ba\u015far\u0131, \u00f6\u011f\u00fctlerin en etkilisini olu\u015fturur. Peki, bu zaferin s\u0131rr\u0131 nedir ve bu inan\u0131lmaz ba\u015far\u0131n\u0131n nedenleri nerede yat\u0131yor? Bu konuda Rech gazetesi solu ele\u015ftirerek, T\u00fcrkiye\u2019de toplumun farkl\u0131 s\u0131n\u0131flar\u0131n\u0131n, m\u00fccadeleye birlikte, ama \u00fclkenin ekonomik ya\u015fam\u0131nda aralar\u0131nda var olan hiyerar\u015fiyi koruyarak girdiklerini, devrimde de, ekonomik olarak egemen olan s\u0131n\u0131flar\u0131n kitleler \u00fczerindeki hegemonyas\u0131n\u0131 korudu\u011funu -zaferin buradan geldi\u011fini- yazd\u0131.<\/p>\n\n\n\n

\u00d6te yandan Novoye Vremya sahte bir ahlak\u00e7\u0131 tav\u0131rla, \u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201din, Rusya\u2019daki liberal doktrinerlerinin tam tersine, kesinlikle yurtsever ulus\u00e7uluk bayra\u011f\u0131n\u0131 y\u00fckselttiklerini ve halk\u0131n dinsel ve monar\u015fist inan\u00e7lar\u0131ndan bir an bile ayr\u0131lmad\u0131klar\u0131n\u0131 -ve bu nedenle iktidara geldiklerini- vurgulamak i\u00e7in Kadetlere sesleniyor. \u00d6zel ya\u015famda oldu\u011fu gibi politik alanda da ahlaktan daha iyi bir pazar yoktur; daha iyi, ama ayn\u0131 zamanda daha yarars\u0131z bir pazar. Yine de pek \u00e7ok insan bu kavramda belli bir \u00e7ekicilik buluyor, \u00e7\u00fcnk\u00fc ahlak onlar\u0131, olup bitenlerin nesnel i\u015fleyi\u015fini incelemekten kurtar\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

\u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201din yank\u0131lar uyand\u0131ran zaferi, hemen hemen kurban vermeden ve b\u00fcy\u00fck bir \u00e7aba g\u00f6stermeden s\u00f6k\u00fcp ald\u0131klar\u0131 bu zafer nas\u0131l a\u00e7\u0131klanmal\u0131?<\/p>\n\n\n\n

Nesnel tan\u0131m\u0131nda devrim, devleti ele ge\u00e7irmek i\u00e7in verilen bir m\u00fccadeledir. Bu da do\u011frudan do\u011fruya orduya dayan\u0131r. Bu nedenle tarihteki t\u00fcm devrimler \u00f6ncelikle \u015fu soruyu g\u00fcndeme getirdi: Ordu hangi tarafta bulunuyor? Bu soru \u015fu ya da bu bi\u00e7imde yan\u0131tland\u0131. T\u00fcrkiye\u2019deki devrim ko\u015fullar\u0131nda -ona \u00f6zel g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcn\u00fc veren, bu ko\u015fullard\u0131r- \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcncelerin ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131 olarak \u00f6ne d\u00fc\u015fen g\u00fc\u00e7, ordunun bizzat kendisi oldu. Yani yeni toplumsal s\u0131n\u0131f, eski rejime kar\u015f\u0131 silahl\u0131 bir direni\u015f g\u00f6stermedi, bu toplumsal s\u0131n\u0131f tersine, insanlar\u0131n\u0131 Sultan h\u00fck\u00fcmetine kar\u015f\u0131 harekete ge\u00e7iren devrimci subaylara verdi\u011fi kitle deste\u011fi rol\u00fcyle yetindi.<\/p>\n\n\n\n

Tarihsel k\u00f6kenleri ve gelenekleriyle T\u00fcrkiye militer bir devlettir. Bug\u00fcn, ordusunun g\u00f6rece b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc bak\u0131m\u0131ndan Avrupa uluslar\u0131 i\u00e7erisinde birinci durumdad\u0131r. B\u00fcy\u00fck bir ordu, baz\u0131 subaylar\u0131n emekli olup saflardan ayr\u0131lmas\u0131 nedeniyle \u00f6nemli say\u0131da subaya gereksinme duyar. Y\u0131ld\u0131z Saray\u0131 da (Sultan\u0131n saray\u0131), tarihsel geli\u015fimin gereklerine g\u00f6sterdi\u011fi barbar direni\u015fine kar\u015f\u0131n, ordusunu belli bir \u00f6l\u00e7\u00fcde Avrupal\u0131la\u015ft\u0131rmak ve onu \u00fclkenin yeti\u015fmi\u015f insanlar\u0131na a\u00e7mak zorunda kald\u0131. Bu insanlar orduya girmek i\u00e7in herhangi bir f\u0131rsat beklemediler. T\u00fcrk end\u00fcstrisinin yetersizli\u011fi ve kent k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn d\u00fc\u015f\u00fck geli\u015fme d\u00fczeyi T\u00fcrk ayd\u0131nlar\u0131na y\u00f6netim ya da askerlik mesle\u011finden ba\u015fka bir se\u00e7im b\u0131rakm\u0131yordu. Devlet de kendi ba\u011fr\u0131nda, olu\u015fmakta olan ulusal burjuvazinin militan \u00f6nc\u00fcs\u00fcn\u00fc \u00f6rg\u00fctlemi\u015f oluyordu: Ho\u015fnutsuz ve tehlikeli bir ayd\u0131nlar grubu. \u015eu son y\u0131llar, maa\u015flar\u0131n \u00f6denmemesi ya da terfilerdeki gecikmeler nedeniyle, T\u00fcrk ordusunda s\u00fcrekli olarak ba\u015f g\u00f6steren ayaklanmalara tan\u0131k olmu\u015ftu. Askeri birlikler bir telgraf istasyonunu i\u015fgal etti ve Sarayla do\u011frudan g\u00f6r\u00fc\u015fmelere ba\u015flad\u0131. Sultan\u0131n boyun e\u011fmekten ba\u015fka \u00e7aresi yoktu ve ordu, birliklerin ardarda kat\u0131lmas\u0131yla, isyan okulunda b\u00f6yle e\u011fitim g\u00f6rd\u00fc.<\/p>\n\n\n\n

Devrimin ba\u015far\u0131s\u0131ndan sonra, \u00e7ok say\u0131da gazeteci ve Avrupal\u0131 politikac\u0131, \u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201din kusursuzca tasarlad\u0131\u011f\u0131 \u00f6rg\u00fctten gizemli bir havayla s\u00f6z etti; \u00f6rg\u00fct\u00fcn dokuna\u00e7lar\u0131n\u0131n her yere ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylendi. Bu aptalca kan\u0131, yaln\u0131zca ba\u015far\u0131n\u0131n tetikledi\u011fi feti\u015fist nitelikli inanc\u0131 yans\u0131t\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n

Asl\u0131nda subaylar aras\u0131ndaki, \u00f6zellikle Edirne\u2019yle \u0130stanbul aras\u0131ndaki devrimci ba\u011flar, bilindi\u011fi gibi yetersizdi. Niyazi ve Enver Beylerin de kabul etti\u011fi gibi devrim, \u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201din \u201conu kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in son derece haz\u0131rl\u0131ks\u0131z olduklar\u0131\u201d bir zamanda patlak verdi. \u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201din yard\u0131m\u0131na ko\u015fan g\u00fc\u00e7, otomatik bir ordu \u00f6rg\u00fct\u00fcd\u00fcr. A\u00e7 ve y\u0131rt\u0131k p\u0131rt\u0131k giysili askerlerde zaten var olan ho\u015fnutsuzluk, onlar\u0131 do\u011fal olarak, h\u00fck\u00fcmete politik olarak kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kan subaylar\u0131n\u0131 desteklemeye y\u00f6neltti. B\u00f6ylece ordunun mekanik disiplini, do\u011fal olarak devrimin i\u00e7 disiplinine d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f oldu.<\/p>\n\n\n\n

Ordunun isyan\u0131yla birlikte b\u00fcrokratik ayg\u0131tta bir \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f ba\u015f g\u00f6sterdi. Eski S\u0131rp Bakan Vladan Georgievi\u00e7\u2019in yazd\u0131\u011f\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck bir kitapta, devrimin ba\u015flang\u0131c\u0131nda, \u00fc\u00e7 Makedonya kazas\u0131n\u0131n vali ve kaymakamlar\u0131n\u0131n (T\u00fcrkiye\u2019de kaza y\u00f6neticileri ve y\u00f6netici yard\u0131mc\u0131lar\u0131), Sultan\u0131n saray\u0131na, 1876 Anayasas\u0131\u2019na d\u00f6nmeyi talep eden telgraflar \u00e7ekmek \u00fczere halka \u00e7a\u011fr\u0131da bulunduklar\u0131na ili\u015fkin bir haber buluyoruz. Bu ko\u015fullarda Abd\u00fclhamit\u2019e, kendisini Shura I Umet<\/em>\u2018e (\u0130ttihat ve Terakki Cemiyeti) onursal ba\u015fkan olarak \u00f6nermekten ba\u015fka yapacak bir \u015fey kalm\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n

T\u00fcrk devrimi, tamamlamak zorunda oldu\u011fu g\u00f6revler nedeniyle (ekonomik ba\u011f\u0131ms\u0131z
\nl\u0131k, devletin ve ulusun b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc, politik \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler) burjuva ulusun kendi kaderini belirlemesine denk d\u00fc\u015ft\u00fc ve bu anlamda 1789-1848 devrimlerinin gelene\u011fini canland\u0131rd\u0131. Ama devrim subaylar\u0131n\u0131n y\u00f6netti\u011fi ordu, ulusun y\u00fcr\u00fctme organ\u0131 gibi g\u00f6rev yapt\u0131 ve bu da, olaylar\u0131n askeri manevralarla planland\u0131\u011f\u0131 izlenimini yaratt\u0131. Yine de T\u00fcrkiye\u2019deki son Temmuz olaylar\u0131nda yaln\u0131zca basit bir pronunciamiento<\/em> (deklarasyon, \u00e7ev.) g\u00f6rmek ve bu olaylar\u0131 S\u0131rbistan\u2019daki herhangi bir militer-hanedanc\u0131 darbeyle e\u015f tutmak son derece aptalca olacakt\u0131 (ve pek \u00e7ok insan bu g\u00fcnah\u0131 i\u015fledi). T\u00fcrk subaylar\u0131n\u0131n g\u00fcc\u00fc ve ba\u015far\u0131lar\u0131n\u0131n gizi, kusursuzca haz\u0131rlanm\u0131\u015f bir planda ya da \u015feytanca bir ustal\u0131kta ve suikast yeteneklerinde de\u011fil, toplumun en ileri s\u0131n\u0131flar\u0131n\u0131n kendilerine duydu\u011fu sempatide yat\u0131yor: T\u00fcccarlar, zanaat\u00e7\u0131lar, i\u015f\u00e7iler, dinsel ve y\u00f6netsel kesimler ve nihayet k\u00f6yl\u00fclerin temsil etti\u011fi k\u0131r kitleleri.<\/p>\n\n\n\n

Ama b\u00fct\u00fcn bu s\u0131n\u0131flar beraberlerinde yaln\u0131zca \u201csempati\u201dlerini de\u011fil, \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131, taleplerini ve umutlar\u0131n\u0131 da getiriyor. Uzun s\u00fcredir bast\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olan toplumsal \u00f6zlemlerini, bunlar\u0131 dile getirmek i\u00e7in kendilerine zemin yaratan bir parlamento sayesinde, \u015fimdi a\u00e7\u0131k\u00e7a ifade ediyorlar. T\u00fcrk Devriminin art\u0131k tamamland\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnenleri ac\u0131 d\u00fc\u015f k\u0131r\u0131kl\u0131klar\u0131 bekliyor. D\u00fc\u015f k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131na u\u011frayanlar\u0131n aras\u0131nda yaln\u0131zca Abd\u00fclhamit de\u011fil, \u00f6yle g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor ki \u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201d Partisi de olacak.<\/p>\n\n\n\n

\u0130lk planda ve her \u015feyden \u00f6nce ulusal sorun var. T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n \u00e7e\u015fitli ulus ve dinlerden olu\u015fan bile\u015fiminin karma\u015f\u0131k niteli\u011fi, g\u00fc\u00e7l\u00fc merkezka\u00e7 e\u011filimlerin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na yol a\u00e7t\u0131. Eski rejim bu e\u011filimleri, yaln\u0131zca M\u00fcsl\u00fcmanlardan olu\u015fan ordunun demir yumru\u011fuyla a\u015fmay\u0131 umuyordu. Asl\u0131nda devletin par\u00e7alanmas\u0131na yol a\u00e7an da bu oldu. T\u00fcrkiye Abd\u00fclhamit d\u00f6neminde, Bulgaristan, Do\u011fu Rumeli, Bosna, Hersek, M\u0131s\u0131r, Tunus ve Romanya\u2019y\u0131 kaybetti. K\u00fc\u00e7\u00fck Asya, Almanya\u2019n\u0131n politik ve ekonomik diktat\u00f6rl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn g\u00fc\u00e7s\u00fcz bir av\u0131 haline geldi. Avusturya Devrim \u00f6ncesinde, Makedonya\u2019ya do\u011fru stratejik bir yol olu\u015fturmak i\u00e7in Novibazar Sanca\u011f\u0131ndan (kaza) ge\u00e7en bir demiryolu hatt\u0131 kurmak \u00fczereydi.<\/p>\n\n\n\n

\u00d6te yandan Avusturya\u2019ya kar\u015f\u0131 olan \u0130ngiltere, Makedonya i\u00e7in bir \u00f6zerklik projesini a\u00e7\u0131k\u00e7a destekliyordu\u2026 G\u00f6r\u00fcn\u00fcrde T\u00fcrkiye\u2019nin b\u00f6l\u00fcnmesi gibi bir hedef yoktu. \u00c7\u00fcnk\u00fc ekonomik b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc olan geni\u015f topraklar, ekonomik bir geli\u015fmenin vazge\u00e7ilmez ko\u015fuludur. Bu ko\u015ful yaln\u0131zca T\u00fcrkiye i\u00e7in de\u011fil, t\u00fcm Balkan Yar\u0131madas\u0131 i\u00e7in ge\u00e7erlidir. Sorun, ulusal \u00e7e\u015fitlilikte de\u011fil, yar\u0131madan\u0131n, bir k\u00e2bus gibi \u00fczerine \u00e7\u00f6ken \u00e7ok say\u0131da devlete da\u011f\u0131lma olgusunda. G\u00fcmr\u00fck s\u0131n\u0131rlar\u0131 onu yapay olarak ayr\u0131 ayr\u0131 par\u00e7alara b\u00f6l\u00fcyor. Kapitalist g\u00fc\u00e7lerin makinele\u015fmesi Balkan hanedanlar\u0131n\u0131n kanl\u0131 entrikalar\u0131yla birle\u015fiyor. E\u011fer ko\u015fullar de\u011fi\u015fmezse, Balkan Yar\u0131madas\u0131 Pandora\u2019n\u0131n kutusu olarak kalacak. Balkanlara i\u00e7 bar\u0131\u015f\u0131 getirebilecek ve \u00fcretici g\u00fc\u00e7lerin b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde geli\u015fmesinin ko\u015fullar\u0131n\u0131 sa\u011flayabilecek tek \u00e7\u00f6z\u00fcm, \u0130svi\u00e7re ve Birle\u015fik Devletler modeline g\u00f6re federal ve demokratik bir temelde kurulmu\u015f olan t\u00fcm Balkan uluslar\u0131 birle\u015fik devletidir.<\/p>\n\n\n\n

\u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201d bu yolu kesinlikle reddettiler. Egemen ulusu temsil ederek ve onun ulusal ordusuna sahip olarak, ulusal merkezciler olmay\u0131 ve \u00f6yle kalmay\u0131 ye\u011fliyorlar. Sa\u011f kanat, eyalet d\u00fczeyinde bile \u00f6zy\u00f6netime s\u00fcrekli olarak kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131yor. G\u00fc\u00e7l\u00fc merkezka\u00e7 e\u011filimlere kar\u015f\u0131 m\u00fccadele, \u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201di kat\u0131 bir merkezi otoritenin yanda\u015flar\u0131 haline getirdi ve onlar\u0131 Sultanla \u201cquand m\u00eame<\/em>\u201d (\u201cbile\u201d, orijinal metinde Frans\u0131zca) anla\u015fmaya itti. Bu da, parlamento i\u00e7erisinde ulusal \u00e7eli\u015fkiler d\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcn\u00fcn \u00e7\u00f6z\u00fclmeye ba\u015flamas\u0131yla birlikte, \u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201din sa\u011f kanad\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k\u00e7a kar\u015f\u0131devrime y\u00f6nelece\u011fi anlam\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

Ulusal sorundan sonra toplumsal sorun geliyor. \u00d6ncelikle k\u00f6yl\u00fcler var. K\u00f6yl\u00fcler militarizmin a\u011f\u0131r y\u00fck\u00fcn\u00fc ta\u015f\u0131yorlar ve yar\u0131 k\u00f6leci bir d\u00fczene boyun e\u011fiyorlar. Be\u015fte biri topraks\u0131z olan k\u00f6yl\u00fclerin, yeni rejimden ciddi anlamda beklentileri var. Ama yaln\u0131zca devrimci Ermeni \u00f6rg\u00fctleri (Ta\u015fnak ve H\u0131n\u00e7ak) ve Makedonya ve Edirne\u2019deki bir \u00f6rg\u00fct (Sandanski Bulgar grubu) az \u00e7ok radikal bir tar\u0131m program\u0131 sunabildi. Toprak sahibi beylerin egemen oldu\u011fu iktidar partisi \u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201de gelince, bu parti ulusal-liberal k\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcnden dolay\u0131, k\u00f6yl\u00fc sorunu diye bir \u015feyin hi\u00e7bir zaman var olmad\u0131\u011f\u0131na inanma y\u00f6nelimindeydi. \u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201d belli ki, parlamentarizmin prosed\u00fcr ve bi\u00e7imlerine ba\u011fl\u0131 g\u0131c\u0131r g\u0131c\u0131r bir y\u00f6netimin k\u00f6yl\u00fcleri ho\u015fnut etmeye yetece\u011fini umuyorlar. Ama tamamen yan\u0131l\u0131yorlar. K\u0131rlar\u0131n yeni d\u00fczene duydu\u011fu ho\u015fnutsuzluk, k\u00f6yl\u00fclerden olu\u015fan ordu i\u00e7erisinde ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak yans\u0131mas\u0131n\u0131 bulacak. Askerlerin bilinci son aylarda \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde geli\u015fti. Ve e\u011fer subaylara dayanan bir parti k\u00f6yl\u00fclere hi\u00e7bir \u015fey vermeden orduda disiplin sa\u011flamaya kalk\u0131\u015f\u0131rsa, askerlerin bir kez daha ba\u015fkald\u0131rmas\u0131, ama bu kez kendi subaylar\u0131na, daha \u00f6nce Abd\u00fclhamit\u2019in kar\u015f\u0131s\u0131na ge\u00e7mi\u015f olan ayn\u0131 subaylara ba\u015f kald\u0131rmas\u0131 \u00e7ok m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n

K\u00f6yl\u00fc sorunuyla birlikte i\u015f\u00e7i sorunu var. T\u00fcrk end\u00fcstrisi s\u00f6yledi\u011fimiz gibi \u00e7ok zay\u0131f. Sultan rejimi yaln\u0131zca \u00fclkenin ekonomik kurulu\u015flar\u0131n\u0131 a\u015f\u0131nd\u0131rmakla kalmad\u0131, proletaryan\u0131n geli\u015fmesi korkusuyla fabrikalar\u0131n yap\u0131lmas\u0131na da bile bile engel oldu. Ama ayn\u0131 zamanda, rejimi bu tehlikeye kar\u015f\u0131 tamamen koruman\u0131n olanaks\u0131z oldu\u011fu da ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. T\u00fcrk devriminin ilk haftalar\u0131na, f\u0131r\u0131nlarda, matbaalarda, tekstilde, toplu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131kta, t\u00fct\u00fcn imalat\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n, demiryolu ve liman i\u015f\u00e7ilerinin grevleri damgas\u0131n\u0131 vurdu. Avusturyal\u0131 mar\u015fandizlerin boykotu, T\u00fcrkiye\u2019nin hen\u00fcz \u00e7ok gen\u00e7 olan ve bu kampanyada kararl\u0131 bir rol \u00fcstlenen proletaryas\u0131n\u0131 (\u00f6zellikle liman i\u015f\u00e7ilerini) esinleyecek ve hareket ge\u00e7irecekti. Peki, yeni rejim i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n politik uyan\u0131\u015f\u0131n\u0131 nas\u0131l kar\u015f\u0131lad\u0131? Grevleri zor kullanarak engellemeyi \u00f6ng\u00f6ren bir yasayla. \u201cJ\u00f6nt\u00fcrkler\u201din program\u0131nda, \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n lehine al\u0131nacak \u00f6nlemlere ili\u015fkin tek bir s\u00f6zc\u00fck yer almad\u0131. Ama T\u00fcrk proletaryas\u0131n\u0131 bir \u201cquantit\u00e9 n\u00e9gligeable<\/em>\u201d (\u201c\u00f6nemsiz nicelik\u201d, orijinal metinde Frans\u0131zca) olarak de\u011ferlendirmek, ciddi s\u00fcrprizlerle kar\u015f\u0131la\u015fma riskine girmek anlam\u0131na geliyor. Bir s\u0131n\u0131f\u0131n \u00f6nemi hi\u00e7bir zaman yaln\u0131zca say\u0131s\u0131yla de\u011ferlendirilmez. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde proletaryan\u0131n g\u00fcc\u00fc, say\u0131ca \u00e7ok az da olsa, \u00fclkenin yo\u011funla\u015fm\u0131\u015f \u00fcreteci g\u00fcc\u00fcn\u00fc ve en \u00f6nemli ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n denetimini ellerinde tutmas\u0131 olgusundad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

\u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201d Partisi, bu basit kapitalist ekonomi politik olgunun kar\u015f\u0131s\u0131nda, ger\u00e7ekli\u011fe sert\u00e7e \u00e7arpacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

T\u00fcrk Parlamentosunun g\u00f6rev yapmaya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ko\u015fullarda var olan gizli ama derin toplumsal \u00e7eli\u015fkiler bunlar. \u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201d, parlamentodaki 240 milletvekilinden yakla\u015f\u0131k 140 delegenin deste\u011fine sahip. Esas olarak Araplardan ve Rumlardan olu\u015fan yakla\u015f\u0131k 80 delege \u201cadem-i merkeziyet\u00e7iler\u201d grubunu olu\u015fturuyor. Prens Sabahattin onlarla bir ittifak yaparak politik bir etki yaratman\u0131n pe\u015finde -mant\u0131ktan yoksun bir hayalperestin mi yoksa hen\u00fcz kartlar\u0131n\u0131 da\u011f\u0131tmam\u0131\u015f bir entrikac\u0131n\u0131n m\u0131 s\u00f6z konusu oldu\u011funu bug\u00fcnden kestirmek g\u00fc\u00e7. A\u015f\u0131r\u0131 solda ise, saflar\u0131na birka\u00e7 Sosyal-Demokrat\u0131 alan Ermeni ve Bulgar devrimciler var.<\/p>\n\n\n\n

T\u00fcrkiye Meclisinin d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc b\u00f6yle. Ama \u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201d ve \u201cadem-i merkeziyet\u00e7iler\u201d hala, \u00e7izgilerini toplumsal sorunlara bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n \u00e7izece\u011fi politik bir belirsizlik olu\u015fturuyorlar. T\u00fcrk parlamentarizmin yazg\u0131s\u0131 i\u00e7in as\u0131l \u00f6nemli olan, yabanc\u0131lar, i\u015f\u00e7iler, k\u00f6yl\u00fcler ve asker kitlesi dahil olmak \u00fczere, Parlamento d\u0131\u015f\u0131nda i\u015flem yapan g\u00fc\u00e7ler. Bu gruplar\u0131n her biri yeni T\u00fcrkiye\u2019nin \u00e7at\u0131s\u0131 alt\u0131nda kendisi i\u00e7in m\u00fcm
\nk\u00fcn olabilen en geni\u015f yere sahip olmak istiyor. Her birinin kendi \u00e7\u0131karlar\u0131 var ve her biri devrimde kendi e\u011frisini izliyor. T\u00fcrk Parlamentosundaki b\u00fct\u00fcn bu g\u00fc\u00e7lerin bile\u015fkesini, basit spek\u00fclasyonla, yani bir b\u00fcroda ya da bir k\u00fct\u00fcphanede yap\u0131lan hesaplarla \u00f6nceden belirlemek, yaln\u0131zca liberalizmin \u00fctopyac\u0131 doktrinerleri i\u00e7in bir anlam ta\u015f\u0131r. Tarih hi\u00e7bir zaman b\u00f6yle i\u015flemez.<\/p>\n\n\n\n

Tarih, \u00fclkenin ya\u015fayan g\u00fc\u00e7lerini birbiriyle sert\u00e7e \u00e7arp\u0131\u015ft\u0131r\u0131r ve onlar\u0131, bu m\u00fccadelenin bir sonucu olarak bir \u201cbile\u015fke\u201d yaratmaya zorlar. Bu nedenle ben, ge\u00e7ti\u011fimiz Temmuz\u2019da yap\u0131lan ve Meclisin toplanmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan Makedonya askeri devrimini, yaln\u0131zca devrimin \u00f6ns\u00f6z\u00fc olarak g\u00f6r\u00fcyorum: Dram hala \u00f6n\u00fcm\u00fczde duruyor.<\/p>\n\n\n\n

Yak\u0131n bir gelecekte T\u00fcrkiye\u2019de neler olup bitecek? Bunu tahmin etmeye \u00e7al\u0131\u015fmak yarars\u0131z olur. Bir \u015fey a\u00e7\u0131k, o da T\u00fcrkiye\u2019de devrimin zaferinin, demokrasinin zaferini belirleyecek olmas\u0131. Demokratik bir T\u00fcrkiye, bir Balkan Federasyonunun kurulmas\u0131na hizmet edecek ve bu Balkan Federasyonu, Ortado\u011fu\u2019daki, yaln\u0131zca bu mutsuz yar\u0131maday\u0131 de\u011fil, t\u00fcm Avrupa\u2019y\u0131 bir f\u0131rt\u0131na gibi tehdit eden t\u00fcm \u201ce\u015fekar\u0131s\u0131 yuvalar\u0131n\u0131\u201d, onlar\u0131n hanedanc\u0131 ve kapitalist entrikalar\u0131n\u0131 kesin olarak temizleyecek.<\/p>\n\n\n\n

Sultan\u0131n ve onun despotizminin restorasyonu, T\u00fcrk devletine, kendisini b\u00f6lmek isteyenlere te\u015fekk\u00fcr etme olana\u011f\u0131 vererek, T\u00fcrkiye i\u00e7in bir son anlam\u0131na gelecek. Ama T\u00fcrk demokrasisinin zaferi, bar\u0131\u015f anlam\u0131na gelecek. Ve T\u00fcrkiye\u2019nin i\u00e7eride kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fcklerden ilk f\u0131rsatta yararlanmaya haz\u0131r Avrupal\u0131 parlamenterlerin, T\u00fcrk Parlamentosu konusundaki gizli g\u00fcl\u00fcmsemelerinin arkas\u0131nda kapitalist asalaklar\u0131n \u00e7enelerinin olmas\u0131na kar\u015f\u0131n, Avrupa demokrasisi, \u201cyeni\u201d T\u00fcrkiye\u2019ye (hen\u00fcz var olmayan, yaln\u0131zca do\u011fmak \u00fczere olan T\u00fcrkiye\u2019ye) duydu\u011fu sempatiyle, ona t\u00fcm g\u00fcc\u00fcyle destek olacak.<\/p>\n\n\n\n

Kievskaya Mysl, say\u0131 3, 3 Ocak 1909<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

A\u015fa\u011f\u0131daki metin Marxist.org\u2019daki Frans\u0131zca’s\u0131ndan \u015eule \u00dcnsald\u0131 taraf\u0131ndan Sendika.Org i\u00e7in \u00e7evrilmi\u015ftir ve ilk olarak Sendika.Org’da yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. *** \u201cJ\u00f6n T\u00fcrkler\u201d g\u00fc\u00e7lerinin doruk noktas\u0131na ula\u015ft\u0131lar. Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 da yapt\u0131klar\u0131 Parlamentoda \u00e7o\u011funlu\u011fa sahipler. Sultan, Avrupa diplomasisinin de \u00f6p\u00fcc\u00fcklere bo\u011fmak istedi\u011fi eski asilerin boynuna sar\u0131l\u0131yor\u2026 Paris\u2019te ya\u015fayan bir g\u00f6\u00e7men olan ve illegal bir gazetenin redakt\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yapan Ahmet R\u0131za\u2019n\u0131n, T\u00fcrk halk\u0131n\u0131 \u0130stanbul […]<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":245,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[648],"tags":[302,310,211,159,177,53],"class_list":["post-244","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-osmanli-devletinde-sinif-mucadelesi","tag-302","tag-ardindan","tag-devriminin","tag-trocki","tag-turkiye","tag-yeni"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/244","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=244"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/244\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1718,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/244\/revisions\/1718"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/245"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=244"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=244"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=244"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}