{"id":2224,"date":"2021-05-01T13:09:51","date_gmt":"2021-05-01T10:09:51","guid":{"rendered":"https:\/\/trockist.net\/?p=2224"},"modified":"2021-05-01T13:17:05","modified_gmt":"2021-05-01T10:17:05","slug":"1-mayisin-kokenleri-nedir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2021\/05\/01\/1-mayisin-kokenleri-nedir\/","title":{"rendered":"1 May\u0131s’\u0131n k\u00f6kenleri nedir?"},"content":{"rendered":"\n

Tarih<\/strong>: \u015eubat 1894<\/p>\n\n\n\n

\u00c7eviri<\/strong>: Marksist Tutum<\/p>\n\n\n\n

***<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Bir proleter bayram g\u00fcn\u00fcn\u00fc, sekiz saatlik i\u015f g\u00fcn\u00fcn\u00fc elde etme arac\u0131 olarak kullanma d\u00fc\u015f\u00fcncesi ilk kez Avustralya’da do\u011fdu. Avustralyal\u0131 i\u015f\u00e7iler, 1856’da, sekiz saatlik i\u015f g\u00fcn\u00fc lehinde g\u00f6steriler yaparak, toplant\u0131lar ve e\u011flenceler d\u00fczenleyerek, hep birlikte bir g\u00fcnl\u00fck i\u015f b\u0131rakmaya karar verdiler. Bu kutlaman\u0131n yap\u0131laca\u011f\u0131 g\u00fcn olarak da 21 Nisan tarihi saptand\u0131. Avustralyal\u0131 i\u015f\u00e7iler bu karar\u0131, yaln\u0131zca 1856’da uygulamaya niyetlenmi\u015flerdi. Ama bu ilk kutlaman\u0131n Avustralyal\u0131 proleter kitleler \u00fczerinde \u00e7ok b\u00fcy\u00fck etkisi oldu, onlar\u0131 canland\u0131r\u0131p yeni bir heyecana yol a\u00e7t\u0131 ve bu kutlaman\u0131n her y\u0131l tekrarlanmas\u0131na karar verildi.<\/p>\n\n\n\n

Ger\u00e7ekten i\u015f\u00e7ilere, kendi kendilerine kararla\u015ft\u0131rd\u0131klar\u0131 bir anda, kitle halinde i\u015fi b\u0131rakmaktan daha fazla cesaret ve kendi g\u00fcc\u00fcne g\u00fcven duygusunu ne verebilirdi? Fabrikalar\u0131n ve at\u00f6lyelerin ebedi k\u00f6lelerine, kendi \u00f6z birliklerini toplamaktan daha fazla ne cesaret verebilirdi? B\u00f6ylece, proleter bir kutlama g\u00fcn\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcncesi h\u0131zla benimsendi ve Avustralya’dan di\u011fer \u00fclkelere yay\u0131lmaya ba\u015flad\u0131, ta ki sonunda t\u00fcm proleter d\u00fcnyay\u0131 fethedene dek.<\/p>\n\n\n\n

Avustralyal\u0131 i\u015f\u00e7ilerin \u00f6rne\u011fini ilk izleyen Amerikal\u0131lar oldu. 1886’da 1 May\u0131s’\u0131n evrensel bir i\u015f b\u0131rakma g\u00fcn\u00fc olmas\u0131na karar verdiler. 1 May\u0131s’ta 200 bin Amerikal\u0131 i\u015f\u00e7i i\u015f b\u0131rakt\u0131 ve 8 saatlik i\u015fg\u00fcn\u00fc talebinde bulundu. Daha sonra uygulanan polisiye ve yasal bask\u0131larla, i\u015f\u00e7ilerin bu \u00f6l\u00e7ekte bir g\u00f6steriyi tekrarlamas\u0131 birka\u00e7 y\u0131l engellendi. Yine de 1888’de bu yolda yeniden karar ald\u0131lar ve gelecek g\u00f6sterinin 1 May\u0131s 1890’da olmas\u0131n\u0131 kararla\u015ft\u0131rd\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n

Bu s\u0131rada Avrupa’daki i\u015f\u00e7i hareketi de g\u00fc\u00e7lendi ve canland\u0131. Bu hareketin en g\u00fc\u00e7l\u00fc ifadesi, 1889’da toplanan Uluslararas\u0131 \u0130\u015f\u00e7iler Kongresi oldu. 400 delegenin kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bu kongrede, sekiz saatlik i\u015f g\u00fcn\u00fc talebinin en ba\u015fta yer almas\u0131 gerekti\u011fi yolunda karar al\u0131nd\u0131. Bunun \u00fczerine Frans\u0131z sendikalar\u0131n\u0131n temsilcisi, Bordeauxlu i\u015f\u00e7i Lavigne, bu talebin t\u00fcm \u00fclkelerde evrensel bir i\u015f b\u0131rakma ile dile getirilmesini teklif etti. Amerikan i\u015f\u00e7ilerinin temsilcisi, yolda\u015flar\u0131n\u0131n 1 May\u0131s 1890’da grev yap\u0131lmas\u0131 yolunda ald\u0131\u011f\u0131 karara dikkat \u00e7ekti ve kongre bu tarihte uluslararas\u0131 bir proletarya g\u00fcn\u00fcn\u00fcn kutlanmas\u0131na karar verdi.<\/p>\n\n\n\n

Otuz y\u0131l \u00f6nce Avustralyal\u0131 i\u015f\u00e7iler, asl\u0131nda yaln\u0131zca bir g\u00fcnl\u00fck kutlama d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fc\u015flerdi. Kongre, t\u00fcm \u00fclkelerin i\u015f\u00e7ilerinin, 1 May\u0131s 1890’da sekiz saatlik i\u015f g\u00fcn\u00fc i\u00e7in, hep birlikte g\u00f6steriler yapmas\u0131n\u0131 kararla\u015ft\u0131rd\u0131. Kimse bu kutlaman\u0131n daha sonraki y\u0131llarda da tekrarlanmas\u0131ndan s\u00f6z etmedi. Do\u011fal olarak, kimse, bu d\u00fc\u015f\u00fcncenin bir \u015fim\u015fe\u011fin \u00e7ak\u0131\u015f\u0131 gibi ba\u015far\u0131 kazanaca\u011f\u0131n\u0131 ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 taraf\u0131ndan k\u0131sa zamanda benimsenece\u011fini \u00f6nceden g\u00f6remezdi. Bununla birlikte, l May\u0131s’\u0131n her y\u0131l kutlanacak s\u00fcrekli bir kurum haline getirilmesinin gereklili\u011fini herkesin kavramas\u0131 ve hissetmesi i\u00e7in, 1 May\u0131s’\u0131n yaln\u0131zca bir kez kutlanmas\u0131 yeterli oldu.<\/p>\n\n\n\n

\u0130lk 1 May\u0131s’ta sekiz saatlik i\u015fg\u00fcn\u00fcn\u00fcn uygulanmas\u0131 talep edildi. Ama bu hedefe ula\u015f\u0131ld\u0131ktan sonra da, 1 May\u0131s’\u0131n kutlanmas\u0131na son verilmedi. \u0130\u015f\u00e7ilerin burjuvazi ve egemen s\u0131n\u0131f kar\u015f\u0131s\u0131ndaki m\u00fccadelesi devam etti\u011fi s\u00fcrece ve t\u00fcm talepleri kar\u015f\u0131lanmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece, 1 May\u0131s, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n bu taleplerinin her y\u0131l dile getirildi\u011fi g\u00fcn olacakt\u0131r. Ve daha iyi g\u00fcnler do\u011fdu\u011funda, d\u00fcnya i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 kurtuldu\u011funda, b\u00fcy\u00fck bir olas\u0131l\u0131kla insanl\u0131k o zaman da 1 May\u0131s’\u0131, ge\u00e7mi\u015fte verilen zorlu m\u00fccadelelerin ve \u00e7ekilen ac\u0131lar\u0131n an\u0131s\u0131na yine kutlayacakt\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tarih: \u015eubat 1894 \u00c7eviri: Marksist Tutum *** Bir proleter bayram g\u00fcn\u00fcn\u00fc, sekiz saatlik i\u015f g\u00fcn\u00fcn\u00fc elde etme arac\u0131 olarak kullanma d\u00fc\u015f\u00fcncesi ilk kez Avustralya’da do\u011fdu. Avustralyal\u0131 i\u015f\u00e7iler, 1856’da, sekiz saatlik i\u015f g\u00fcn\u00fc lehinde g\u00f6steriler yaparak, toplant\u0131lar ve e\u011flenceler d\u00fczenleyerek, hep birlikte bir g\u00fcnl\u00fck i\u015f b\u0131rakmaya karar verdiler. Bu kutlaman\u0131n yap\u0131laca\u011f\u0131 g\u00fcn olarak da 21 Nisan tarihi […]<\/p>\n","protected":false},"author":33,"featured_media":2225,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[705],"tags":[986],"class_list":["post-2224","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tarih","tag-1-mayis"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2224","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/33"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2224"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2224\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2230,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2224\/revisions\/2230"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2225"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2224"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2224"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2224"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}