T\u00fcrkiye\u2019deki sosyalist hareket daha do\u011fu\u015f an\u0131ndan beri sahip oldu\u011fu, 1960\u2019lardaki serpilip b\u00fcy\u00fcme d\u00f6neminde ise giderek \u015fiddetlenen temel bir ideolojik\/politik maluliyetten h\u00e2l\u00e2 mustarip olmaya devam ediyor: A\u015famal\u0131 m\u00fccadele anlay\u0131\u015f\u0131. Toplumsal m\u00fccadelelerin e\u015fitsiz ama bile\u015fik \u00f6zelli\u011fini temel alan Marksist metot ne yaz\u0131k ki daha ba\u015f\u0131ndan Stalinist mant\u0131kla enfekte olmu\u015f sosyalist hareketimizin b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn kavray\u0131\u015f\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda kald\u0131. Bu durum sadece ileri s\u00fcr\u00fclen \u201cdevrim teorilerinde\u201d ve buna ba\u011fl\u0131 olarak geli\u015ftirilen \u201cstratejilerde\u201d de\u011fil, uygulanmak istenen g\u00fcndelik politikalarda ve \u201ctaktiklerde\u201d de b\u00f6yle oldu. Bug\u00fcn ise ayn\u0131 anlay\u0131\u015f\u0131n tezah\u00fcr\u00fcne \u201cDemokrasi \u0130ttifak\u0131\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda s\u00fcrd\u00fcr\u00fclen tart\u0131\u015fmalarda ve belki de yak\u0131nda uygulanmas\u0131 denenecek pratik \u00f6nerilerde rastl\u0131yoruz.<\/p>\n\n\n\n
Demokrasinin geli\u015ftirilmesi i\u00e7in ileri s\u00fcr\u00fclen her ittifak \u00f6nerisi olduk\u00e7a mant\u0131kl\u0131 g\u00f6z\u00fcken bir \u00f6nc\u00fclden hareket eder: Otokratik\/diktatoryal rejimin y\u0131k\u0131lmas\u0131. Bu tip bir rejimin temelinde yatan veya onun g\u00fc\u00e7lenmesi ya da krize girmesi s\u00fcre\u00e7lerinde i\u015flemekte olan s\u0131n\u0131fsal dinamikler dikkate al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131nda, bu \u00f6nc\u00fclden hareketle var\u0131lacak \u201cmant\u0131ki\u201d sonu\u00e7, diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn kar\u015f\u0131s\u0131nda olan herkesin, t\u00fcm ak\u0131m ve partilerin birle\u015fmesidir. Diktat\u00f6rl\u00fck y\u0131k\u0131ls\u0131n, yerine demokratik bir rejim kurulsun, ondan sonra herkes kendi yolunda gider. Stalinist ve reformist sol i\u00e7in, sosyalizm i\u00e7in m\u00fccadelenin yolu ancak b\u00f6yle a\u00e7\u0131lacak ya da m\u00fccadelenin ko\u015fullar\u0131 iyile\u015fmi\u015f, kolayla\u015fm\u0131\u015f olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Bu anlay\u0131\u015f\u0131n, bir i\u015f\u00e7i demokrasisi (ve i\u015f\u00e7i-emek\u00e7i h\u00fck\u00fcmeti) u\u011fruna m\u00fccadeleyi esas alan devrimci Marksist politikayla ili\u015fkisini a\u015fa\u011f\u0131da de\u011ferlendirece\u011fiz. Ama \u00f6nce bunun i\u00e7inde bulundu\u011fumuz konjonkt\u00fcrde T\u00fcrkiye\u2019deki yans\u0131mas\u0131na g\u00f6z atal\u0131m.<\/p>\n\n\n\n
AKP-MHP koalisyonu \u00fczerinde y\u00fckselen otokratik Tek Adam (Bonapartist) rejiminin kar\u015f\u0131s\u0131nda, \u201ciyile\u015ftirilmi\u015f parlamenter rejim\u201d taraftar\u0131 geni\u015f bir politik yelpaze yer al\u0131yor. Muhafazak\u00e2r devlet\u00e7i (Saadet), muhafazak\u00e2r liberal (Gelecek), burjuva neoliberal (Deva), burjuva milliyet\u00e7i (\u0130Y\u0130), burjuva sosyal demokrat (CHP), ulusalc\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva (HDP) ve nihayet kendilerini sosyalist olarak tan\u0131mlayan ak\u0131m ve partiler (Sol Parti, EMEP, T\u0130P, vb.) bu yelpazenin temel bile\u015fenleri. Ama bu, b\u00fct\u00fcn bu parti ve ak\u0131mlar\u0131n \u2013baz\u0131lar\u0131nca arzu edilmekle birlikte\u2013 bir \u201ctek cephe\u201d i\u00e7inde toplanabilecekleri anlam\u0131na gelmiyor; tabii, cephe ile \u00e7e\u015fitli taktiklerle olu\u015fturulabilecek bir ittifak\u0131 birbirinden ay\u0131rt etmek kayd\u0131yla.<\/p>\n\n\n\n
\u00d6zg\u00fcl a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 ve taban\u0131n\u0131n i\u00e7erdi\u011fi de\u011fi\u015fik s\u0131n\u0131fsal bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131 (burjuva, k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva, emek\u00e7i) bak\u0131m\u0131ndan yelpazenin merkezinde yer alan parti CHP. Bir anlamda, kendisinin sa\u011f\u0131nda ve solunda k\u00fcmelenen partilerin politik e\u011filimlerinin izd\u00fc\u015f\u00fcmlerini kendi i\u00e7inde ta\u015f\u0131yor ve bu \u00f6zelli\u011fiyle de ittifak i\u00e7in bir har\u00e7 i\u015flevi g\u00f6rmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Sol e\u011filimli sosyal demokrat liderler ve s\u00f6zc\u00fcler (\u00f6rne\u011fin \u0130zmir milletvekili Selin Sayek B\u00f6ke), HDP ve sosyalist partilerin s\u00f6zc\u00fcleriyle sak\u0131nmaks\u0131z\u0131n a\u00e7\u0131k oturumlarda \u201csosyal refah devletini\u201d hedefleyen bir demokrasi ittifak\u0131n\u0131n gereklili\u011fi \u00fczerinde anla\u015f\u0131rken, partisinin genel merkezi K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu\u2019nun kaleminden 1930\u2019lar\u0131n devlet\u00e7ili\u011finden vazge\u00e7ildi\u011fini ilan ederek sa\u011f kanattaki partilerin liberal kapitalist duyarl\u0131l\u0131klar\u0131na sesleniyor. Belli ki ama\u00e7 sa\u011fda yeni bir cephenin olu\u015fmas\u0131n\u0131 engellemek; Millet \u0130ttifak\u0131\u2019n\u0131n yeni kurulan partilerin kat\u0131l\u0131m\u0131yla b\u00fcy\u00fcmesi; asla bir ittifaka d\u00e2hil edilmemekle birlikte, HDP konusunda \u00f6zellikle \u0130Y\u0130 Parti\u2019nin ambargosunun hafifletilmesi ve b\u00f6ylece HDP\u2019nin ve onunla birlikte \u00f6b\u00fcr sol partilerin muhtemel bir se\u00e7im ittifak\u0131n\u0131n d\u0131\u015fardan destek\u00e7ileri haline getirilmesi. Reformist k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva akl\u0131n tarihe bu t\u00fcr hinliklerle \u00e7al\u0131m atma giri\u015fimlerine \u00e7ok rastlanm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7o\u011fu da felaketle sonu\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
RTE \u00e7evresinde k\u00fcmelenmi\u015f oligar\u015finin d\u0131\u015f\u0131nda kalan sermaye kesimlerinin politik avukatl\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00fcstlenmi\u015f durumdaki sa\u011f partilerin Tek Adam rejimine kar\u015f\u0131 olmalar\u0131n\u0131n nedeni liderleri taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya konuyor: Hukukun rejim taraf\u0131ndan keyfile\u015ftirilmi\u015f olmas\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 g\u00fcvensizlik d\u0131\u015f (emperyalist) sermayenin gelmesini engelliyor; ki bu, ekonominin ya\u015famakta oldu\u011fu yap\u0131sal krizin ana nedenidir. O halde \u201cHak, Hukuk, Adalet\u201d. Liberal burjuvazinin bu bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131, CHP\u2019nin 37. Ola\u011fan Kurultay\u0131\u2019na \u201c\u0130ktidar Kurultay\u0131\u201d ad\u0131n\u0131 verme cesareti g\u00f6stermesine yol a\u00e7abiliyor.<\/p>\n\n\n\n
Peki, ya sol? Demokrasi i\u00e7in bir t\u00fcr ittifak\u0131n olu\u015fturulmas\u0131n\u0131 arzulayan HDP ve sosyalist kimlikli partiler ne diyor? HDP\u2019nin cezaevindeki eski e\u015fba\u015fkan\u0131 Selahattin Demirta\u015f, partisinin \u015fubat ay\u0131 sonunda yap\u0131lan kongresinin hemen \u00f6ncesinde yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, \u201cAsgari bir program etraf\u0131nda bir araya gelebilen t\u00fcm siyasi yap\u0131larla demokrasi ittifak\u0131, se\u00e7im sonras\u0131nda ise demokrasi koalisyonu kurulabilir\u2026 Ancak asgari demokratik ilkelerde birle\u015febilen siyasi hareketler birlikte davran\u0131rlarsa mevcut t\u0131kan\u0131kl\u0131k, kriz ve y\u0131k\u0131m a\u015f\u0131labilir.\u201d demi\u015fti. Nitekim kongrenin karar\u0131n\u0131 da E\u015f Genel Ba\u015fkan Pervin Buldan, \u201cDemokrasiden, adaletten, toplumsal bar\u0131\u015ftan, birlikte ya\u015famdan, emekten yana olan, gelece\u011fe dair s\u00f6z\u00fc olan herkesi, iktidar d\u0131\u015f\u0131ndaki t\u00fcm siyasi partileri demokrasi ittifak\u0131na davet ediyoruz. Bu ayn\u0131 zamanda demokrasiye bir davettir. Demokratik uzla\u015f\u0131ya bir davettir.\u201d diyerek a\u00e7\u0131klad\u0131. HDP b\u00f6ylesi bir ittifak i\u00e7in parti ayr\u0131m\u0131 yapmad\u0131; tek \u015fik\u00e2yet\u00e7i olduklar\u0131 nokta, Mart 2019 yerel se\u00e7imlerinin aksine, bu ittifak\u0131n \u00fcst\u00fc \u00f6rt\u00fcl\u00fc olmamas\u0131.<\/p>\n\n\n\n
EMEP Genel Ba\u015fkan\u0131 Selma G\u00fcrkan, demokrasi i\u00e7in arzulanan bir ittifak i\u00e7in, \u201cBu ittifak\u0131n bile\u015feni \u015fu \u00f6rg\u00fct, bu partiden ziyade demokrasi i\u00e7in m\u00fccadele eden g\u00fc\u00e7lerin birlikteli\u011fi olmal\u0131d\u0131r. Esas\u0131nda biriktirilen deneyimler de s\u00f6z konusu. 7 Haziran se\u00e7imleri, referandum ve \u2018Hay\u0131r\u2019 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, 24 Haziran genel ve cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imleri ve son yerel se\u00e7imler asl\u0131nda mevcut siyasi iktidara kar\u015f\u0131 bir aray\u0131\u015f\u0131 ortaya koymu\u015ftur\u201d diyerek, parti ve s\u0131n\u0131f ayr\u0131m\u0131 g\u00f6zetmediklerini belirtiyor. (21.02.2020, Art\u0131 Ger\u00e7ek)<\/p>\n\n\n\n
Halkevleri E\u015f Ba\u015fkan\u0131 Nuri G\u00fcnay ise, \u201cinsanca ya\u015fam\u0131, demokrasiyi, laikli\u011fi, bar\u0131\u015f\u0131 ve karde\u015fli\u011fi bu topraklarda tesis etmeyi hedefleyen bir ittifak\u0131n ad\u0131 ancak \u2018demokrasi ittifak\u0131\u2019 olabilir\u201d diyor, ama bir de \u015ferh d\u00fc\u015f\u00fcyor: \u201c\u2026iktidar\u0131n i\u00e7inden \u00e7\u0131km\u0131\u015f olan ge\u00e7mi\u015fte yap\u0131lan politikalar\u0131n akt\u00f6r\u00fc, su\u00e7 orta\u011f\u0131 konumundaki Davuto\u011flu, Babacan\u2019\u0131n neredeyse akland\u0131\u011f\u0131 bir s\u00fcrece izin verilmemelidir\u201d diyerek Saadet ve \u0130Y\u0130\u2019nin d\u0131\u015f\u0131ndaki sa\u011f\u0131n ittifak\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda tutulmas\u0131n\u0131 istiyor. (21.02.2020, Art\u0131 Ger\u00e7ek)<\/p>\n\n\n\n
Sol Parti\u2019nin g\u00f6r\u00fc\u015flerini ise, ona yak\u0131n Birg\u00fcn<\/em> gazetesinden \u00f6\u011frenebiliyoruz. 20.06.2020 tarihli gazetede Do\u011fan T\u0131\u011fl\u0131\u00e7, \u201cGeni\u015f bir ittifak i\u00e7erisinde olanlar\u0131n birbirlerinden \u00e7ok farkl\u0131 programlar\u0131, ideolojik \u00e7izgileri, gelecek tahayy\u00fclleri oldu\u011fu da kesin. CHP-\u0130Y\u0130 Parti-HDP-Saadet-Gelecek-Deva ve sosyalist partileri a\u00e7\u0131k bir \u2018parlamenter rejim\u2019 ittifak\u0131nda bulu\u015fturman\u0131n zorlu\u011fu da burada. Ancak, bu zorlu\u011fu a\u015fman\u0131n yolu b\u00f6ylesi bir ortak hareket i\u00e7inde olanlar\u0131n birbirine benzemeleri, birbirlerini benze\u015fmeye zorlamalar\u0131 de\u011fil. Tersine, g\u00fc\u00e7lendirilmi\u015f bir parlamenter sistem, adil kurallar i\u00e7inde herkesin farkl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 yar\u0131\u015ft\u0131rabilmesi i\u00e7in gerekli\u201d diyor. Ayn\u0131 gazetenin kendi politikas\u0131n\u0131 anlatan 26.06.2020 tarihli BirG\u00fcnce ba\u015fyaz\u0131s\u0131nda da, \u201cMuhalefetin temel a\u00e7maz\u0131 bug\u00fcnk\u00fc kaostan \u00e7\u0131kmak i\u00e7in b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f yolunu ortaya koyamayacak kadar b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f olmas\u0131d\u0131r. Tek tek sald\u0131r\u0131lar kar\u015f\u0131s\u0131nda elbette bir direni\u015f hatt\u0131 kurmak \u00f6nemlidir ama tutarl\u0131 bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f yolunu ortaya koymadan bu m\u00fccadeleyi kazanabilmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir\u2026 Bu nedenle sol sosyalist partilerin \u00f6n\u00fcnde ikili bir g\u00f6rev bulunmaktad\u0131r: Her t\u00fcrl\u00fc k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn ana yata\u011f\u0131 haline gelen mevcut iktidar blokunu yenilgiye u\u011fratacak geni\u015f bir cephe yaratmak ve bunun sa\u011flam temeller \u00fczerinde y\u00fckselebilmesi i\u00e7in siyasal \u0130slamc\u0131 rejimin b\u00fct\u00fcn kurumsalla\u015fmalar\u0131n\u0131, kadrola\u015fmas\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6pe atacak bir iradenin \u00f6rg\u00fctlenmesi\u201d diyerek demokrasi i\u00e7in ittifak\u0131n kurulmas\u0131n\u0131 bir bak\u0131ma sol harekete y\u00fckl\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n Benzer g\u00f6r\u00fc\u015fler \u00e7e\u015fitli defalar \u00f6zellikle Tele1 ve Halk TV a\u00e7\u0131k oturumlar\u0131na kat\u0131lan Sol Parti ve T\u0130P s\u00f6zc\u00fcleri taraf\u0131ndan da dile getirilmi\u015f durumda.<\/p>\n\n\n\n Stalinist ve reformist \u00e7arp\u0131tmalardan ar\u0131nd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f Marksizm \u201c\u00e7ok s\u0131n\u0131fl\u0131\u201d cephelere, bir ba\u015fka deyi\u015fle ayn\u0131 program (ne kadar \u201casgari\u201d denilse de) \u00e7at\u0131s\u0131 alt\u0131nda toplanm\u0131\u015f birlikteliklere cevaz vermez, bunun emek\u00e7i s\u0131n\u0131flar aleyhine oldu\u011funu ifade eder. Bunun Marksist kuramdaki tart\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 \u015fimdilik bir kenara b\u0131rak\u0131p, g\u00fcncel dinamikler i\u00e7indeki a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 yapmaya \u00e7al\u0131\u015fal\u0131m.<\/p>\n\n\n\n Bunun belki de en iyi yolu, arzulanan ittifak\u0131n program\u0131n\u0131n ne oldu\u011funu belirlemekten ge\u00e7iyor. Tro\u00e7ki\u2019nin dedi\u011fi gibi, \u201cprogram vicdan\u0131 rahatlatmak i\u00e7in de\u011fil, devrimci bir eylem y\u00fcr\u00fctmek i\u00e7in gereklidir.\u201d Bu noktada, sosyalist ak\u0131m ve partilerin bir i\u015f\u00e7i-emek\u00e7i iktidar\u0131 hedefinden \u201c\u00f6nce demokrasi\u201d kavray\u0131\u015f\u0131 alt\u0131nda vazge\u00e7mi\u015f olmalar\u0131n\u0131 bile – \u015fimdilik – yarg\u0131lamadan soruyoruz: \u201cDemokrasi \u0130ttifak\u0131’n\u0131n\u201d program\u0131 nedir? Kendini tek bir sloganla \u00f6zetliyor bu program: Erdo\u011fan\u2019\u0131 taht\u0131ndan indirmek, AKP-MHP blo\u011funu meclis \u00e7o\u011funlu\u011fundan mahrum etmek. Peki, sosyalist sol bu amaca y\u00f6nelik hangi devrimci eylemi \u00f6neriyor? Sadece CHP\u2019yi daha aktif olmaya davet etmenin \u00f6tesine ge\u00e7en bir \u00f6nerisi var m\u0131? Yok. B\u00f6ylece her \u015fey, CHP ve sa\u011f m\u00fcttefiklerinin stratejisine indirgenmi\u015f oluyor: Se\u00e7imler. Yani burjuva me\u015fruiyetinin kutsanmas\u0131, demokrasi m\u00fccadelesinin burjuva partilerin stratejisine teslim edilmesi. \u0130ttifak\u0131n s\u0131n\u0131f karakterini belirleyen olgu budur.<\/p>\n\n\n\n Sorun, halk\u0131n \u00f6nemlice bir kesiminin nefret etti\u011fi Tek Adam\u2019\u0131 ve AKP-MHP blo\u011funu iktidardan uzakla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in demokrasi m\u00fccadelesi vermekte de\u011fil. Ku\u015fkusuz demokratik haklar i\u00e7in m\u00fccadele sosyalizmin en \u00f6nemli g\u00f6revlerinden birisidir. Orta s\u0131n\u0131flar\u0131 da sosyal ve ekonomik a\u00e7\u0131dan memnun edecek, b\u00f6ylece onlar\u0131 demokratikle\u015fme m\u00fccadelesine katacak bir ge\u00e7i\u015f talepleri b\u00fct\u00fcn\u00fc sunmak elbette olumludur, zorunludur. Ama sorun, bu demokratik ge\u00e7i\u015f m\u00fccadelesini liberal-milliyet\u00e7i burjuvazinin pe\u015fine takmak, neticede \u00fclkedeki kapitalizmin krizine burjuva bir \u00e7\u00f6z\u00fcm aramakta yatmakta.<\/p>\n\n\n\n Liberal burjuvazi ve onun k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva avukatlar\u0131 i\u00e7in \u00fclkenin demokrasiye olan ihtiyac\u0131, sermaye birikimi modelinde emperyalist sermayeye \u00f6ncelik verilmesi gere\u011finden kaynaklan\u0131yor. Onlar i\u00e7in demokrasi, sermayenin ihtiya\u00e7 duyaca\u011f\u0131 ekonomik ve siyasi istikrar ve \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilirlik, m\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131 g\u00fcvence alt\u0131nda tutacak bir hukuk sistemi, adil yarg\u0131, ba\u011f\u0131ms\u0131z merkez bankas\u0131, m\u00fcdahalesiz serbest rekabet, \u015feffaf b\u00fcrokrasi\u2026<\/p>\n\n\n\n Bunun b\u00f6yle oldu\u011funu Demokrasi \u0130ttifak\u0131 yanl\u0131s\u0131 sosyalistler bilmiyorlar m\u0131? Elbette biliyorlar, ama hemen ard\u0131ndan ekliyorlar, \u201cOlsun, bir kez demokrasi gelince bizim m\u00fccadelemiz daha kolayla\u015facak\u2026\u201d \u0130\u015fte a\u015famac\u0131 mant\u0131k bu, ama i\u00e7 bile\u015fimi a\u00e7\u0131klan\u0131p anla\u015f\u0131lmayan her mant\u0131k kurgusu gibi sadece g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte do\u011fru. E\u011fer yeniden in\u015fa edilecek olan demokrasi liberal\/neoliberal burjuvazinin \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde ve onun program\u0131 do\u011frultusunda ger\u00e7ekle\u015fecekse, emek\u00e7i kitleler i\u00e7in bir aldatmaca olman\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7meyecek, \u00fcstelik onlar\u0131n i\u015fbirlik\u00e7i olarak g\u00f6rd\u00fckleri sosyalistlerden uzakla\u015fmas\u0131yla sonu\u00e7lanacakt\u0131r. <\/p>\n\n\n\n Sosyalistlerin belki de as\u0131l g\u00f6remedikleri ya da g\u00f6rmezlikten geldikleri tehlike de burada yat\u0131yor. Muhalif burjuva partiler \u201crejim de\u011fi\u015fikli\u011finin\u201d, kitle seferberliklerinin onu \u00e7\u00f6kertmesi yoluyla de\u011fil, burjuva me\u015fruiyeti \u00e7er\u00e7evesinde, yani se\u00e7imler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ger\u00e7ekle\u015fmesini istiyorlar. Umutlar\u0131n\u0131, ekonomik s\u0131k\u0131nt\u0131lar alt\u0131nda bunalm\u0131\u015f, politik istikrars\u0131zl\u0131ktan ho\u015fnutsuz on milyonlarca kent ve k\u0131r k\u00fc\u00e7\u00fck burjuvazisinin oylar\u0131na ba\u011flam\u0131\u015f durumdalar. Bunda k\u0131smen ba\u015far\u0131l\u0131 da olabilirler. Ama k\u00fc\u00e7\u00fck burjuvazi, sadece ideolojik ve k\u00fclt\u00fcrel yap\u0131s\u0131ndan \u00f6t\u00fcr\u00fc de\u011fil, ama ayn\u0131 zamanda ekonomik istikrars\u0131zl\u0131k ve kriz kar\u015f\u0131s\u0131nda dayan\u0131ks\u0131zd\u0131r ve acil \u00e7\u00f6z\u00fcmler ister, bunu ger\u00e7ekle\u015ftirebilecek \u201cg\u00fc\u00e7l\u00fc\u201d \u00f6nderlikler arar. Bankalar ve devlet kurumlar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda g\u0131rtla\u011f\u0131na kadar borca g\u00f6m\u00fclm\u00fc\u015f, d\u00fckkan\u0131 bo\u015falm\u0131\u015f, \u00fcr\u00fcn\u00fcn\u00fcn maliyetini kurtaramayan k\u00fc\u00e7\u00fck burjuvan\u0131n, Avrupa Birli\u011fi\u2019ne entegrasyon s\u00fcre\u00e7lerini, bankalar\u0131n ve devlet kurumlar\u0131n\u0131n \u015feffafla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 do\u011frultusunda yeniden organizasyonunu, D\u00fcnya Ticaret \u00d6rg\u00fct\u00fc kararlar\u0131n\u0131, ticaretin ve sanayinin ihracata y\u00f6nelik olarak yeniden \u00f6rg\u00fctlenmesini, vb. beklemeye tahamm\u00fcl\u00fc kalm\u0131yor. Liberal burjuvazinin \u201cse\u00e7imlere kadar sabredin\u201d \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131na uyulacak m\u0131 bilemiyoruz, bunu s\u0131n\u0131fsal dengeler belirleyecek. Ama muhtemel bir se\u00e7im zaferinden sonra s\u00fcrenin doldu\u011funa karar verecek olan k\u00fc\u00e7\u00fck burjuvazi k\u0131yametin habercili\u011fini \u00fcstlenebilecektir.<\/p>\n\n\n\n Belli ki Devlet Bah\u00e7eli bu olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n fark\u0131nda, se\u00e7imlerin 2023\u2019ten \u00f6nce yap\u0131lmayaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor. \u0130ktidar i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131yla birlikte k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva kitleleri bunaltt\u0131k\u00e7a, muhalif burjuva partiler parlamentoda soru \u00f6nergesi vermenin ve bas\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131 yapman\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda bir etkinlik g\u00f6stermedik\u00e7e ve birle\u015fik bir emek\u00e7i \u00f6nderli\u011fi kitleleri seferber edemedik\u00e7e, k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva y\u0131\u011f\u0131nlar ya mevcut dikta rejimine sar\u0131lacak ya da \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc kendi ellerine almak i\u00e7in haz\u0131rda bekleyen \u0130slamc\u0131 fa\u015fist \u00e7etelerin saflar\u0131na kat\u0131labilecektir. Ne muhtemel bir se\u00e7im \u00f6ncesinde ne de sonras\u0131nda liberal burjuva \u00f6nderlikler toplam\u0131 (Demokrasi \u0130ttifak\u0131) bu haliyle orta s\u0131n\u0131flar\u0131n yeniden sa\u011fa kay\u0131\u015f\u0131n\u0131 durduramaz.<\/p>\n\n\n\n Sosyalizm, ekonomik krizin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda ezilen i\u015f\u00e7i ve emek\u00e7i y\u0131\u011f\u0131nlar ad\u0131na, Demokrasi \u0130ttifak\u0131\u2019n\u0131 olu\u015fturabilecek burjuva sekt\u00f6rlere ve onlar\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva parlamenter temsilcilerine ne diyecektir? CHP\u2019nin asgari \u00fccretin biraz daha y\u00fckseltilmesi, aile sigortas\u0131, kredi kart\u0131 bor\u00e7lar\u0131n\u0131n \u00f6telenmesi, faizlerinin silinmesi gibi sadece bir miktar tedavi edici \u00f6nerileri veya \u201chak\u00e7a bir d\u00fczen\u201d gibisinden i\u00e7i belirsiz, sosyal demokrat renge boyanm\u0131\u015f vaatleri bile zaten neoliberal duvarlara \u00e7arp\u0131p par\u00e7alanacak, \u0130ttifak\u2019\u0131n daha ba\u015f\u0131ndan \u00f6l\u00fcmc\u00fcl bir hastal\u0131ktan mustarip olmas\u0131na yol a\u00e7acakt\u0131r. <\/p>\n\n\n\n Oysa t\u00fcm y\u00fck\u00fcn\u00fc emek\u00e7i y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 kriz yap\u0131sald\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc sermaye birikim modelinin (yabanc\u0131 sermaye ithali) d\u00fcnya kriziyle birlikte i\u015flemez hale gelmesi burjuvaziyi bir b\u00fct\u00fcn olarak bunal\u0131ma s\u00fcr\u00fcklemi\u015ftir. Tek Adam\u2019\u0131n \u00e7evresinde k\u00fcmelenmi\u015f olan oligar\u015fi (Meral Ak\u015fener\u2019in deyi\u015fiyle \u201cBe\u015fli \u00c7ete\u201d; ama bu oligar\u015fi \u201cbe\u015ften de b\u00fcy\u00fck\u201d) bu krizi i\u00e7eride ve d\u0131\u015far\u0131da s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc ya\u011fmac\u0131l\u0131kla a\u015fmaya \u00e7al\u0131\u015fmakta, iktidar\u0131n t\u00fcm politikalar\u0131n\u0131n bu do\u011frultuda olu\u015fturulmas\u0131n\u0131 sa\u011flamakta. Ekonomik ve politik oligar\u015finin d\u0131\u015f\u0131na s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f olan banka ve sanayi sermayesi ise (\u015fimdi di\u015fleri s\u00f6k\u00fclm\u00fc\u015f durumdaki eski \u201cAnadolu kaplanlar\u0131\u201d da d\u00e2hil olmak \u00fczere), art\u0131k Hong Kong ve Singapur\u2019u da d\u00e2hil ettikleri Bat\u0131\u2019n\u0131n sayesinde eski g\u00fczel g\u00fcnlere d\u00f6nmenin gayreti i\u00e7inde. Olu\u015fturulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan Tek Adam rejimi kar\u015f\u0131t\u0131 Demokrasi \u0130ttifak\u0131 \u201cdevlerin\u201d aras\u0131ndaki bu m\u00fccadelenin bir \u00fcr\u00fcn\u00fc olabilecektir. <\/p>\n\n\n\n Oysa sosyalizmin, i\u015f\u00e7i ve emek\u00e7iler lehine \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerisi, yap\u0131sal krizin kapitalist sermaye birikimi tercihleriyle (ve tabii olanaklar\u0131yla) a\u015f\u0131lmas\u0131 de\u011fil, bizzat kapitalizmin yap\u0131sal bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme u\u011frat\u0131lmas\u0131 olmal\u0131. B\u00fct\u00fcn bankalar\u0131 kamula\u015ft\u0131r\u0131p tek merkez bankas\u0131 alt\u0131nda toplamadan, b\u00fcy\u00fck sanayi sekt\u00f6rlerini devletle\u015ftirmeden, d\u0131\u015f ticareti merkezi bir ekonomik planlaman\u0131n denetimi alt\u0131na almadan bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm m\u00fcmk\u00fcn olmayacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Tabii buna hemen baz\u0131 sol \u00e7evreler \u201cama bu sosyalizmin azami program\u0131d\u0131r, kitleler buna haz\u0131r de\u011fildir\u201d diye itiraz edeceklerdir. K\u0131smen do\u011fru olan bu itiraza (teorik bir tart\u0131\u015fmaya girmeden) biz \u015fu cevab\u0131 veririz: Peki, o zaman kitleleri, onlar\u0131 bu programa kazand\u0131racak bir acil talepler b\u00fct\u00fcn\u00fcyle, bir \u201cge\u00e7i\u015f talepleri\u201d program\u0131yla seferberli\u011fe davet edelim. \u00d6rne\u011fin, asgari \u00fccretin (emekli maa\u015flar\u0131 d\u00e2hil) sendikalar taraf\u0131ndan belirlenecek yoksulluk d\u00fczeyinin \u00fczerine \u00e7ekilmesi; i\u015ften \u00e7\u0131karmalar\u0131n yasaklanarak t\u00fcm i\u015flerin \u00e7al\u0131\u015fabilen n\u00fcfus aras\u0131nda payla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131; en zengin y\u00fczde 1\u2019den y\u00fczde 20 servet vergisi al\u0131nmas\u0131; geliri olmayan herkese asgari ya\u015fam geliri sa\u011flanmas\u0131; i\u015fyerlerinde i\u015f g\u00fcvenli\u011fi ve i\u015f\u00e7i sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n i\u015f\u00e7ilerce denetlenmesi; kapanan i\u015fyerlerinin i\u015f\u00e7i denetiminde kamu taraf\u0131ndan i\u015fletilmesi; sa\u011fl\u0131k ve e\u011fitim hizmetlerinin tamamen paras\u0131z hale getirilmesi\u2026 Bu talepleri Demokrasi \u0130ttifak\u0131\u2019n\u0131n liberal\/neoliberal burjuva bile\u015fenleri hi\u00e7 ku\u015fkusuz reddedecektir. Bunlar do\u011frultusunda bir seferberlik \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131, sosyalistlerin burjuvaziyle koalisyona girdi\u011fi bir s\u00f6zde \u201chalk\u201d cephesi de\u011fil, ancak bir \u0130\u015f\u00e7i-Emek\u00e7i Cephesi yapabilir. <\/p>\n\n\n\n \u00d6te yandan, siyasal demokrasi alan\u0131nda liberal burjuvazi Tek Adam rejiminin (Bonapartizm), g\u00fc\u00e7lendirilmi\u015f bir parlamenter sistemle de\u011fi\u015ftirilmesini istiyor. Hatta K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu, yeni bir anayasan\u0131n yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. Pek g\u00fczel! Ama (halk oylamas\u0131na sunulmadan \u00f6nce) parlamentoda \u00fc\u00e7te iki \u00e7o\u011funluk isteyen bir yeni anayasa \u00f6nerisini kim, hangi koalisyon veya ittifak hayata ge\u00e7irebilir? Mevcut se\u00e7im sistemiyle b\u00f6yle bir \u00e7o\u011funlu\u011fa ula\u015fmay\u0131 beklemek, demokratikle\u015fmeyi uzak bir hayale havale etmenin \u00f6tesine ge\u00e7emeyecektir. Kald\u0131 ki, yeni bir anayasay\u0131 olu\u015fturacak g\u00fc\u00e7ler, neden ondan ger\u00e7ek bir yarar bekleyecek olan i\u015f\u00e7i-emek\u00e7iler de\u011fil de ancak burjuva ve k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva partilerin meclise sokabilecekleri vekiller olsun? Sendikala\u015fma haklar\u0131 ayaklar alt\u0131na al\u0131nanlar, grevleri yasaklananlar, protestolar\u0131 TOMA\u2019larla ezilenler, mahkemelerde s\u00fcr\u00fcklenenler, madenlerde tekmelenenler, e\u015fit i\u015fe e\u015fit \u00fccretten mahrum edilenler, i\u015fyerlerinde tacize u\u011frayanlar, \u00e7ocuk ya\u015fta at\u00f6lyede ve tarlada \u00e7al\u0131\u015fmaya mahk\u00fbm edilenler\u2026 Bunlar\u0131n hepsi i\u015f\u00e7i ve emek\u00e7i. Demokratik haklara en \u00e7ok onlar\u0131n ihtiyac\u0131 var.<\/p>\n\n\n\n O zaman sosyalistlerin ger\u00e7ek bir demokrasiye ge\u00e7i\u015f program\u0131 sunmalar\u0131 gerekiyor: Yeni bir demokratik anayasay\u0131 haz\u0131rlamak i\u00e7in s\u0131f\u0131r barajl\u0131 ve t\u00fcm i\u015f\u00e7i ve emek\u00e7i \u00f6rg\u00fctlerinin (sendikalar, emek\u00e7i dernekleri, vb. d\u00e2hil) \u00f6zg\u00fcrce kat\u0131labilecekleri bir se\u00e7imle kurulacak bir Kurucu Meclis. Sunsunlar bu \u00f6neriyi Demokrasi \u0130ttifak\u0131 taraftarlar\u0131na. Alacaklar\u0131 yan\u0131t bellidir. Burjuvazi asla i\u015f\u00e7i-emek\u00e7i a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 bir Kurucu Meclis istemeyecektir; dolay\u0131s\u0131yla da haz\u0131rlayacaklar\u0131 anayasa (e\u011fer tabii ba\u015farabilirlerse) kitlelere baz\u0131 \u00f6d\u00fcnler veren (destek kaybetmemek i\u00e7in k\u0131r\u0131nt\u0131lar), ama esas olarak sermayenin ihtiya\u00e7lar\u0131na cevap veren bir anayasa olacakt\u0131r. \u0130\u015f\u00e7i ve emek\u00e7ilerin yarar\u0131na ger\u00e7ekten demokratik bir anayasay\u0131 olu\u015fturabilecek g\u00fc\u00e7ler gene i\u015f\u00e7iler ve emek\u00e7ilerdir. Bir \u0130\u015f\u00e7i-Emek\u00e7i Cephesi\u2019dir.<\/p>\n\n\n\n O halde bizim \u00f6nerimiz, Demokrasi \u0130ttifak\u0131 ad\u0131 alt\u0131nda (ve CHP ve HDP\u2019nin pe\u015fi s\u0131ra s\u00fcr\u00fcklenerek) burjuva partilerle koalisyona e\u011filim g\u00f6steren sosyalistlere \u00e7a\u011f\u0131r\u0131m\u0131z, oradan koparak derhal bir \u0130\u015f\u00e7i-Emek\u00e7i Cephesi\u2019nin olu\u015fturulmas\u0131 i\u00e7in kollar\u0131 s\u0131vamakt\u0131r. \u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131, alternatifsizlik nedeniyle burjuva liderliklere teslim etmek yeni bir reformist ihanet olacakt\u0131r. Ancak gen\u00e7 kad\u0131n ve erkek proleterlerin ba\u015f\u0131n\u0131 \u00e7ekti\u011fi birle\u015fik bir emek\u00e7i cephesi\/ittifak\u0131 s\u0131n\u0131f\u0131n ger\u00e7ek \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 temsil edebilecek; k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva kitlelere g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u00f6nderlik sunabilecek; seferberlikleriyle burjuvaziyi daha b\u00fcy\u00fck tavizlere zorlayabilecektir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" T\u00fcrkiye\u2019deki sosyalist hareket daha do\u011fu\u015f an\u0131ndan beri sahip oldu\u011fu, 1960\u2019lardaki serpilip b\u00fcy\u00fcme d\u00f6neminde ise giderek \u015fiddetlenen temel bir ideolojik\/politik maluliyetten h\u00e2l\u00e2 mustarip olmaya devam ediyor: A\u015famal\u0131 m\u00fccadele anlay\u0131\u015f\u0131. Toplumsal m\u00fccadelelerin e\u015fitsiz ama bile\u015fik \u00f6zelli\u011fini temel alan Marksist metot ne yaz\u0131k ki daha ba\u015f\u0131ndan Stalinist mant\u0131kla enfekte olmu\u015f sosyalist hareketimizin b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn kavray\u0131\u015f\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda kald\u0131. Bu […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":1881,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[701],"tags":[953,742,952,955,957,954,956,461],"class_list":["post-1878","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-politika","tag-asamacilik","tag-chp","tag-demokrasi-ittifaki","tag-emep","tag-halkevleri","tag-hdp","tag-odp","tag-trockizm"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1878","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1878"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1878\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1882,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1878\/revisions\/1882"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1881"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1878"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1878"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1878"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}\u0130ttifak\u0131n s\u0131n\u0131f karakteri<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
Emek\u00e7i Cephesi<\/strong><\/h4>\n\n\n\n