{"id":1663,"date":"2020-04-23T16:01:37","date_gmt":"2020-04-23T13:01:37","guid":{"rendered":"http:\/\/trockist.net\/?p=1663"},"modified":"2021-11-09T18:07:53","modified_gmt":"2021-11-09T15:07:53","slug":"kizil-ordu-nasil-insa-edildi-trockinin-politiklestirilmis-askeri-savas-stratejisi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2020\/04\/23\/kizil-ordu-nasil-insa-edildi-trockinin-politiklestirilmis-askeri-savas-stratejisi\/","title":{"rendered":"K\u0131z\u0131l Ordu nas\u0131l in\u015fa edildi? Tro\u00e7ki’nin “politikle\u015ftirilmi\u015f asker\u00ee sava\u015f stratejisi”"},"content":{"rendered":"\n
\u201cBir tek y\u0131l i\u00e7inde \u00f6rnek bir ordu \u00f6rg\u00fctleyen ve askeri uzmanlar\u0131n sayg\u0131s\u0131n\u0131 kazanan ba\u015fka bir adam g\u00f6sterin bana. Elimizde b\u00f6yle bir adam var. Her \u015feyimiz var. Ve harikalar yarataca\u011f\u0131z.\u201d<\/p>\n\n\n\n
V. \u0130. Lenin, (Maksim Gorki’ye mektubundan)<\/p>\n\n\n\n
Ekim Devrimi, Sovyet rejimini in\u015fa etmek, y\u0131k\u0131m halindeki Rus toplumunu sosyalist temellerde yeniden \u00f6rg\u00fctlemek, \u00fclkeye y\u00f6nelik kapitalist ku\u015fatmay\u0131 yarmak ve d\u00fcnya devrimini yayg\u0131nla\u015ft\u0131rmak gibi i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7mi\u015f ve son derece karma\u015f\u0131k bir tarihsel g\u00f6revler dizgesiyle y\u00fcz y\u00fczeydi. Rusya ekonomik a\u00e7\u0131dan geri, yoksul k\u00f6yl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn a\u011f\u0131r bast\u0131\u011f\u0131 bir \u00fclkeydi. Bu ko\u015fullar alt\u0131nda proletarya ulusu birle\u015ftirmeyi ba\u015far\u0131p, ayakta kalabilecek miydi?<\/p>\n\n\n\n
25 Ekim 1917 tarihinde toplanan \u0130kinci T\u00fcm Rusya Sovyetleri Kongresi esas olarak, bu ilk i\u015f\u00e7i devletinin parlamentosu rol\u00fcn\u00fc \u00fcstlenmi\u015fti. Bu parlamentoda \u00e7o\u011funlu\u011fu olu\u015fturan Bol\u015fevikler ile Sol Sosyal Devrimci Parti (Sol SR) \u00fcyelerinin olu\u015fturdu\u011fu fiili bir koalisyon, yeni devrimci rejime ruhunu vermeye haz\u0131rlan\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n
Yine de hi\u00e7 kimse bu \u201cyeni rejimin\u201d birka\u00e7 aydan fazla tutunabilece\u011fine ihtimal vermiyordu.<\/p>\n\n\n\n
Ger\u00e7ek \u015fu ki, t\u00fcm yetersizliklerin, sabotajlar\u0131n ve giderek bo\u011fucu bir karakter kazanan ku\u015fatman\u0131n ilk a\u015famalar\u0131nda, ortada yeni i\u015f\u00e7i devleti ad\u0131na ordu denecek t\u00fcrden bir \u015fey yoktu. <\/p>\n\n\n\n
Devrimci h\u00fck\u00fcmet ilk i\u015f olarak parti ajitat\u00f6rlerini, Asker\u00ee Devrimci Komite’ye ba\u011fl\u0131 K\u0131z\u0131l Muhaf\u0131zlar\u0131 ve o s\u0131rada ellerindeki yegane profesyonel disipline sahip 35 bin ki\u015filik \u00fc\u00e7 piyade alay\u0131n\u0131, end\u00fcstri merkezlerini \u00e7evreleyen ana demiryollar\u0131n\u0131 denetim alt\u0131na almaya g\u00f6nderdi. <\/p>\n\n\n\n
Bu stratejik alanlara – mevcut karma\u015fadan da yararlanarak – zaman\u0131nda yerle\u015fmi\u015f olmak i\u015f\u00e7i devleti i\u00e7in hayat kurtar\u0131c\u0131 bir ad\u0131m olmu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n
Ne var ki, iki geli\u015fme bu ilk a\u015famadaki tedrici suskunlu\u011fun sonunu getirdi; geli\u015fmelerin ilki, Sovyet y\u00f6netimi taraf\u0131ndan Kurucu Meclis’in la\u011fvedilmi\u015f olmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, Sosyali Devrimci Parti\u2019nin (SR) sa\u011f kanad\u0131 taraf\u0131ndan Devrimin ve Anavatan\u0131n Selameti Komitesi’nin kurulmu\u015f olmas\u0131yd\u0131. Bu olu\u015fum \u00e7ok ge\u00e7meden \u2013 di\u011fer t\u00fcm devrimlerde de g\u00f6r\u00fclece\u011fi \u00fczere – bir kar\u015f\u0131devrim oda\u011f\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fecekti. <\/p>\n\n\n\n
\u00dc\u00e7 ay kadar s\u00fcren Brest- Litovsk Bar\u0131\u015f G\u00f6r\u00fc\u015fmeleri’nin (1)<\/strong> ard\u0131ndan, yeni Sovyet h\u00fck\u00fcmeti, herhangi bir asker\u00ee sald\u0131r\u0131ya a\u00e7\u0131k\u00e7a haz\u0131r de\u011fildi. \u00d6yle ki Almanlar \u015eubat ay\u0131nda Ukrayna \u00fczerinde yeni bir harekata giri\u015ftiklerinde, K\u0131z\u0131l Muhaf\u0131zlar\u0131 s\u00fcp\u00fcrerek deh\u015fetli bir h\u0131zla Rusya i\u00e7lerine ilerlediler.<\/p>\n\n\n\n
Yeni Sovyet h\u00fck\u00fcmeti, o ana dek bar\u0131\u015f\u0131n y\u00f6ntemi \u00fczerine y\u00fcr\u00fct\u00fclen t\u00fcm i\u00e7 metodik tart\u0131\u015fmalar\u0131 bir kenara b\u0131rakarak, kendisine dayat\u0131lan bar\u0131\u015f ko\u015fullar\u0131n\u0131 kabul etmeye mahkumdu.<\/p>\n\n\n\n
Brest-Litovsk Anla\u015fmas\u0131 ile ku\u015fatma derinle\u015fiyor<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
Bu ko\u015fullar alt\u0131nda 3 Mart 1918 tarihinde imzalanan anla\u015fma, yeni i\u015f\u00e7i devleti i\u00e7in neredeyse y\u0131k\u0131m anlam\u0131na gelecekti. \u0130mzalanan anla\u015fma ile Finlandiya, Ukrayna ve G\u00fcrcistan\u2019\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 tan\u0131nmakta, Polonya ve Balt\u0131k b\u00f6lgesi \u00fczerindeki egemenlik haklar\u0131ndan vazge\u00e7ilmekteydi. \u00d6te yandan, bir zamanlar k\u00f6hne Rus \u00c7arl\u0131\u011f\u0131’na ait olan n\u00fcfusun \u00fc\u00e7te biri, ekilebilir tar\u0131m alanlar\u0131n\u0131n %40\u2019\u0131, demiryollar\u0131n\u0131n %26\u2019s\u0131, stratejik \u00f6nem ta\u015f\u0131yan demirin %80\u2019ni ve k\u00f6m\u00fcr\u00fcn %80\u2019ni, dahas\u0131 devlet gelirlerinin yakla\u015f\u0131k %30\u2019u kaybediliyordu.<\/p>\n\n\n\n
K\u0131z\u0131l Ekim bu anla\u015fma ile biraz olsun soluklanma f\u0131rsat\u0131 yakalasa da, kay\u0131plar\u0131n\u0131n \u00f6tesinde yeni bir risk uzaktan uza\u011fa b\u00fcy\u00fcmekteydi. Brest-Litovsk Anla\u015fmas\u0131 sonucunda art\u0131k devrimci Rusya\u2019n\u0131n elinden \u00e7\u0131kan Ukrayna, Finlandiya ve Balt\u0131k \u00fclkelerinde, Alman korumas\u0131 alt\u0131nda yak\u0131n zamanda Rus kar\u015f\u0131devrim g\u00fc\u00e7lerinin ileri karakolu haline gelecek yeni rejimler in\u015fa edilmekteydi.<\/p>\n\n\n\n
Bu elveri\u015fli ko\u015fullar alt\u0131nda cesaret kazanacak olan emperyalist g\u00fc\u00e7ler, artarda \u00fclkenin de\u011fi\u015fik b\u00f6lgelerine asker\u00ee ke\u015fif g\u00fc\u00e7leri yerle\u015fmeye giri\u015ftiler. Eski rejimin asker\u00ee depolar\u0131n\u0131 denetleme bahanesiyle girdikleri b\u00f6lgelerde kal\u0131c\u0131la\u015fmaya ba\u015flayan bu yabanc\u0131 g\u00fc\u00e7ler, ilk \u015foku atlatarak, gerici monar\u015fik rejimi geri getirme \u00f6zlemi ile yan\u0131p tutu\u015fan \u00c7arl\u0131k subaylar\u0131nca \u015fekillendirilmeye ba\u015flanan irili ufakl\u0131 Beyaz Ordu birliklerine askeri dan\u0131\u015fmanl\u0131k ve yeri geldik\u00e7e lojistik destek sunmaya ba\u015flad\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n
1918 y\u0131l\u0131 bahar\u0131yla birlikte genelle\u015fen kaos hali, b\u00fcy\u00fck asker\u00ee \u00e7at\u0131\u015fmalara giri\u015fmeye ba\u015flayan d\u00fczenli ordular\u0131n \u015fekillenmesiyle, yeni bir a\u015famaya s\u0131\u00e7rad\u0131. Bu yeni a\u015fama sava\u015f\u0131n, ileriki deneyimlerde de s\u0131k\u00e7a tekrarlanaca\u011f\u0131 \u00fczere, uluslararas\u0131 bir karakter kazanmas\u0131n\u0131 beraberinde getirecekti. Devrim ve kar\u015f\u0131devrim Rus steplerinin sonsuzlu\u011funda kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya geliyordu adeta. Rusyan\u0131n halklar\u0131yla Rus olmayanlar, Beyazlar ile K\u0131z\u0131llar, monar\u015fist gericiler ile devrimciler, k\u0131r ile kent devasa bir sava\u015fa tutu\u015fmu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n
Tro\u00e7ki\u2019nin Sava\u015f Komiseri olarak atanmas\u0131, 1918 y\u0131l\u0131n\u0131n Mart ay\u0131n\u0131 buldu. Bu parlak \u00f6rg\u00fct\u00e7\u00fc, ilk i\u015f\u00e7i devletinin savunma birliklerini, d\u00fcnya devriminin bu ilk ordusunu iki temel g\u00fc\u00e7 \u00fczerinden in\u015fa edecekti: Bol\u015fevik Partisi’nin ayaklanmaya \u00f6nderlik eden, Tro\u00e7ki’nin Ekim Devrimi’nde ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00fcstlendi\u011fi Asker\u00ee Devrimci Komitesi\u2019nin seferber etti\u011fi K\u0131z\u0131l Muhaf\u0131zlar ve \u00e7\u00f6km\u00fc\u015f durumdaki eski \u00c7arl\u0131k ordusundan geriye kalanlar (1917\u2019de Petrograd\u2019da 4000 adet, Moskova\u2019da ise 3000 adet olan K\u0131z\u0131l Muhaf\u0131zlar\u0131 yeni ordunun \u00e7ekirde\u011fi k\u0131lan Tro\u00e7ki\u2019nin K\u0131z\u0131lordusu, iki bu\u00e7uk y\u0131l i\u00e7erisinde be\u015f milyon i\u015f\u00e7i-asker say\u0131s\u0131na ula\u015facakt\u0131).<\/p>\n\n\n\n
Tro\u00e7ki\u2019nin \u00f6rg\u00fctlenme stratejisinin merkezinde Moskova merkezli Asker\u00ee Devrimci Komite bulunuyordu. Bu komitenin emri alt\u0131nda her biri bir asker\u00ee komutan ve \u00fc\u00e7 politik komiser taraf\u0131ndan y\u00f6netilen 14 ordunun in\u015fas\u0131na giri\u015fildi. <\/p>\n\n\n\n
Asker\u00ee Devrimci Komite, Tro\u00e7ki\u2019nin yan\u0131 s\u0131ra de\u011fi\u015fik yetileriyle birbirlerini tamamlayan ola\u011fan\u00fcst\u00fc devrimci kadrolardan olu\u015fuyordu: Bu kadrolar aras\u0131nda Tro\u00e7ki taraf\u0131ndan Rus Devrimi’nin Carnot\u2019su olarak tan\u0131mlanan (2)<\/strong> ve Bol\u015fevik Parti’ye 1913 y\u0131l\u0131nda kat\u0131lan asker\u00ee doktor Efroim Markovich Sklyansky, Vatzetis, \u0130van Smirnov, A. Rosengolts, muazzam bir stratejist olan Nikolai Muralov, Iurenev ve Kron\u015ftad donanma \u00fcss\u00fcn\u00fc topyek\u00fcn devrimci saflara kazanan b\u00fcy\u00fck devrimci denizci Fyodor Raskolnikov say\u0131labilir. (3)<\/strong><\/p>\n\n\n\n
Tro\u00e7ki\u2019nin in\u015fa stratejisi a\u00e7\u0131s\u0131ndan, Rus \u0130\u00e7 Sava\u015f\u0131 temel olarak egemen s\u0131n\u0131fla ezilen y\u0131\u011f\u0131nlar aras\u0131nda, bu kez silahla y\u00fcr\u00fct\u00fclmekte olan bir politik m\u00fccadeleydi. Bu zeminde \u201cs\u0131n\u0131fa kar\u015f\u0131 s\u0131n\u0131f\u201d \u00e7izgisinde in\u015fa edilecek yeni ordunun mimarisi, kaderinin b\u00fct\u00fcn\u00fcyle Sovyet iktidar\u0131yla b\u00fct\u00fcnle\u015fmi\u015f olmas\u0131yla \u015fekillenecekti. Tro\u00e7ki\u2019nin yarat\u0131c\u0131s\u0131 oldu\u011fu bu ordu, tam da bu nedenle her \u015feyden \u00e7ok, Sovyet iktidar\u0131n\u0131n zaferi yolunda ve d\u00fcnya devriminin hizmetinde bir ordu olarak in\u015fa edildi. Bu ordunun saflar\u0131na d\u00fcnyan\u0131n pek \u00e7ok \u00fclkesinden kat\u0131lan ve bu ordunun i\u00e7inde d\u00fcnya devrimi i\u00e7in sava\u015ft\u0131\u011f\u0131na inanan on binlerce devrimcinin (Osmanl\u0131 ve Avusturyal\u0131 sava\u015f esirleri, Mo\u011fol, Polonyal\u0131, Ermeni, Macar, Alman ve Frans\u0131z devrimciler) varl\u0131\u011f\u0131 bir tesad\u00fcf de\u011fildi. <\/p>\n\n\n\n
St. Petersburg\u2019dan cepheye do\u011fru yola \u00e7\u0131kan ilk K\u0131z\u0131l Ordu birlikleri u\u011furlan\u0131yor. <\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
Yeni ordunun in\u015fas\u0131nda \u00fc\u00e7 ad\u0131m belirleyici olacakt\u0131: I) Kademeli olarak uygulanacak zorunlu askerlik g\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u00fck esasl\u0131 K\u0131z\u0131l Muhaf\u0131zlar\u0131n ve devrimci milislerin yerini alacak, \u00f6nce Petrograd, Moskova ve sonra di\u011fer end\u00fcstri kentlerinin en militan i\u015f\u00e7i unsurlar\u0131, olu\u015fturulacak birliklerin en \u00f6n saflar\u0131nda de\u011ferlendirileceklerdi. Sonraki ad\u0131m yeni ordu birliklerinin yoksul k\u00f6yl\u00fcl\u00fckten gelenlerle kitlesel olarak takviyesiydi. II) Eski \u00c7arl\u0131k ordusunun profesyonel subay ve uzmanlar\u0131 devrime ba\u011fl\u0131l\u0131k and\u0131 i\u00e7mek ve Politik Komiserlerin siyasi denetimine tabi olmak ko\u015fuluyla yeni orduda g\u00f6rev alabilecekti ve III) devrimci ordu kay\u0131ts\u0131z \u015farts\u0131z, tek bir komuta merkezi alt\u0131nda idare edilecekti.<\/p>\n\n\n\n
Tro\u00e7ki\u2019nin geli\u015ftirdi\u011fi hat, hem parti hem de Sovyet saflar\u0131nda ciddi bir muhalefetle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131. D\u00f6nemin radikal soluna damgas\u0131n\u0131 vuran \u201cProleter Asker\u00ee Doktrin\u201d yanl\u0131lar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan her sosyal s\u0131n\u0131f\u0131n kendine i\u00e7kin bir askerlik bilimine sahip olmas\u0131 gerekiyordu. Tro\u00e7ki, sava\u015f\u0131n pek \u00e7ok \u201cbilimden\u201d \u00f6geler ta\u015f\u0131makla birlikte kendisinin ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir bilim olmad\u0131\u011f\u0131nda \u0131srarl\u0131yd\u0131. <\/p>\n\n\n\n
Tro\u00e7ki\u2019nin yakla\u015f\u0131m\u0131na g\u00f6re sava\u015f, beceri gerektiren pratik bir sanatt\u0131; vah\u015fi ve kanl\u0131 bir sanat. Bu nedenle sava\u015f kazan\u0131lacak ise K\u0131z\u0131l Ordu’nun mutlaka askerlik sanat\u0131nda uzman ki\u015filerin, ne yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ger\u00e7ekten bilen ki\u015filerin elinde idare edilmesi gerekmekteydi.<\/p>\n\n\n\n
B\u00f6ylelikle yeni rejime ba\u011fl\u0131l\u0131k and\u0131 i\u00e7mi\u015f 30 bini a\u015fk\u0131n subay, K\u0131z\u0131l Ordu komuta kademelerine getirildi. Yine de hem g\u00fcvenlik, hem de at\u0131lan asker\u00ee ad\u0131mlar\u0131n devrimci perspektifle uyu\u015fmas\u0131n\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na almak gerekmekteydi. <\/p>\n\n\n\n
Tro\u00e7ki\u2019nin Frans\u0131z Devrimi’nin deneyiminden esinlenen parlak bir fikri vard\u0131: Frans\u0131z devrimci ordusuna e\u015flik eden commissaire politique<\/em> deneyimi devrimci Rusya\u2019da da pek\u00e2la tekrarlanabilirdi. Tro\u00e7ki, ordu i\u00e7inde ki\u015fisel imtiyazlardan nefret eden ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n devrimi i\u00e7in \u00f6lebilecek, dahas\u0131 di\u011ferlerine de \u00f6lebilmeyi \u00f6\u011fretebilecek Politik Komiserler ar\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n
\u0130lk Politik Komiserler’den biri, iki K\u0131z\u0131l Muhaf\u0131z e\u015fli\u011finde cepheye var\u0131yor, 1918.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
Sonu\u00e7 olarak her asker\u00ee birimin \u00c7arl\u0131k ordusu k\u00f6kenli yetkin komutan\u0131, Sovyet h\u00fck\u00fcmetince atanm\u0131\u015f en az iki Politik Komiserle birlikte \u00e7al\u0131\u015facakt\u0131. Bu komiserlerin devrim davas\u0131n\u0131n en g\u00f6z\u00fcpek, en adanm\u0131\u015f unsurlar\u0131 aras\u0131ndan se\u00e7ilmesine \u00f6zen g\u00f6steriliyordu. Dahas\u0131 Politik Komiserlerin (4)<\/strong> gerekli durumlarda komutan\u0131n emirlerini iptal edebilmelerine olanak tan\u0131yan bir asker\u00ee\/politik otoriteleri vard\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Yeni bir d\u00fcnya yolunda yeni bir ordu<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
Tro\u00e7ki, i\u00e7 sava\u015f ko\u015fullar\u0131n\u0131n askerlik sanat\u0131nda ola\u011fand\u0131\u015f\u0131 bir yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 gerektirdi\u011finin ay\u0131rd\u0131na varm\u0131\u015ft\u0131. Dahas\u0131 bu s\u00fcrecin y\u00f6netimi devrimci kadrolar\u0131n geni\u015f cephelerde s\u0131k s\u0131k inisiyatifler \u00fcstlenmelerini gerektiriyordu. Bu g\u00fc\u00e7l\u00fc g\u00f6zlem, d\u00f6nemin pek \u00e7ok parti liderinden farkl\u0131 olarak, onun \u00e7\u00f6z\u00fcm aray\u0131\u015flar\u0131n\u0131n esnek ve \u00e7ok boyutlu olmas\u0131n\u0131 sa\u011flarken, gen\u00e7 politik kadrolara inisiyatif tan\u0131mas\u0131 ve onlar\u0131 y\u00fcreklendirmesiyle somutland\u0131. Frans\u0131z Devrimi’nden ya\u015famsal bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131kartm\u0131\u015ft\u0131 Tro\u00e7ki: \u0130nan\u00e7lar\u0131 yolunda sava\u015fan askerlerin, zorla ya da para kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 ayn\u0131 g\u00f6revi ifa edenlerden \u00e7ok daha etkili olaca\u011f\u0131 ger\u00e7e\u011fiydi bu.<\/p>\n\n\n\n
K\u0131z\u0131l Ordu’nun ilk s\u00fcvari birlikleri Tro\u00e7ki taraf\u0131ndan denetleniyor.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
Komuta kademesi ile birlikler aras\u0131nda D\u00fcr\u00fcst Raporlama<\/em> adl\u0131 yeni bir tarz\u0131 geli\u015ftiren de oydu. Bu \u00e7izgi esas olarak birlik komutanlar\u0131n\u0131n hem fiziki hem de moral a\u00e7\u0131dan birliklerinin ger\u00e7ek bir panaromas\u0131n\u0131 sunmalar\u0131n\u0131 zorunlu tutan bir raporlama sistemine dayan\u0131yordu. Bu raporlama sistemi ile hem \u00fcstlerine zaaflar\u0131n\u0131 berrak bir bi\u00e7imde ta\u015f\u0131yan komutanlara ayn\u0131 zamanda bu zaaflar\u0131 a\u015fma \u015fans\u0131 tan\u0131n\u0131yor, hem de K\u0131z\u0131lordu askerlerinin komutanlar\u0131na daha fazla g\u00fcvenmeleri sa\u011flanarak a\u00e7\u0131klar\u0131 kapatmak yolunda daha fazla seferber olmalar\u0131 sa\u011flan\u0131yordu. Bu sistemin, al\u0131\u015f\u0131ld\u0131k askeri kal\u0131plar\u0131 y\u0131kan, kapsay\u0131c\u0131 ve \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretici bir tarz oldu\u011fu \u00e7ok ge\u00e7meden anla\u015f\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Bir komutan olarak Tro\u00e7ki\u2019nin asker\u00ee taktiklerini \u015fekillendiren \u015fey ise, Rus \u0130\u00e7 Sava\u015f\u0131’n\u0131n 8000 (sekiz bin) kilometre uzunlu\u011funda bir hatt\u0131n varl\u0131\u011f\u0131yla belirlenmesiydi. Bu en donan\u0131ml\u0131 ordu a\u00e7\u0131s\u0131ndan bile tam ve b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc olarak tutulmas\u0131 zorlu bir hatt\u0131. Tro\u00e7ki kendisine y\u00f6nelik t\u00fcm indirgemeci bas\u0131n\u00e7lara kar\u015f\u0131 (\u00f6rne\u011fin Tukhachevskiy\u2019nin eldeki t\u00fcm imkanlarla s\u00fcrekli sald\u0131r\u0131 \u00f6nerileri) m\u00fccadele etti ve bu hat boyunca, sald\u0131r\u0131 ve savunma ama\u00e7l\u0131 asker\u00ee manevralar, oyalama ve pozisyon sava\u015flar\u0131, taktik manevralar ve gerilla sava\u015f\u0131n\u0131n taktik kullan\u0131m\u0131ndan olu\u015fan etkili bir sava\u015f \u00e7izgisi geli\u015ftirdi.<\/p>\n\n\n\n
Tro\u00e7ki\u2019nin asker\u00ee alanda dayand\u0131\u011f\u0131 temel kriter, eldeki en az g\u00fc\u00e7le ula\u015f\u0131labilecek en y\u00fcksek sonuca eri\u015fmekti. Bu nedenle amat\u00f6rl\u00fc\u011fe, kendili\u011findenli\u011fe tahamm\u00fcls\u00fcz oldu\u011fu do\u011frudur. Onun a\u00e7\u0131s\u0131ndan askerlik sanat\u0131n\u0131n bir gere\u011fi olarak, en ileri e\u011fitim teknikleri ve eldeki imkanlar\u0131n en ger\u00e7ek\u00e7i planlanmas\u0131 i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7meliydi.<\/p>\n\n\n\n
Tro\u00e7ki\u2019nin komuta etti\u011fi orduda Larissa Reisner gibi kad\u0131nlar en \u00f6n safta komutan s\u0131fat\u0131yla \u00e7arp\u0131\u015f\u0131yordu. Bu orduda askeri ve politik e\u011fitim, \u00f6zel alanlarda uzmanla\u015fma ve y\u00fcksek disiplin esast\u0131. Bu orduda, asker ka\u00e7akl\u0131\u011f\u0131 g\u00f6rece affedilebilir bir konuydu ama h\u0131rs\u0131zl\u0131k, tecav\u00fcz ve m\u00fclk sahibi s\u0131n\u0131flarla i\u015fbirli\u011finin aff\u0131 yoktu. \u00d6zg\u00fcrl\u00fck ve d\u00fcnya devrimi u\u011fruna bu orduya kat\u0131l\u0131p esir d\u00fc\u015fen tek bir neferin hayat\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131, Tro\u00e7ki a\u00e7\u0131s\u0131ndan burjuvazinin temsilcisi olarak hapiste tutulan 5 Kadet Partisi (anayasalc\u0131 burjuva-demokratlar partisi) temsilcisine denk d\u00fc\u015f\u00fcyordu.<\/p>\n\n\n\n
K\u0131z\u0131l Asker\u00ee Akademi \u00fcyeleri Yolda\u015f Tro\u00e7ki ile birlikte. Tro\u00e7ki’nin \u00f6nerisiyle kurulan bu akademilerin amac\u0131, yeni i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 ku\u015faklar\u0131n\u0131 d\u00fcnya devriminin asker\u00ee genelkurmay\u0131 olarak e\u011fitmek ve yeti\u015ftirmekti.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\u0130\u015f\u00e7i devletinin iktidar\u0131n\u0131 imha etmeye odaklanm\u0131\u015f olan Beyaz Ter\u00f6r yo\u011funla\u015ft\u0131k\u00e7a, bu kar\u015f\u0131devrimci giri\u015fime, politik kitle seferberliklerinden beslenen bir K\u0131z\u0131l Ter\u00f6r’le kar\u015f\u0131l\u0131k verildi. \u00c7eka (5)<\/strong> bu yan\u0131t\u0131n adresiydi.<\/p>\n\n\n\n
K\u0131z\u0131l Ordu gibi \u00c7eka da \u201cdevrimin savunulu\u015fuydu.\u201d Yeni in\u015fa edilmekte olan i\u015f\u00e7i devleti a\u00e7\u0131s\u0131ndan ter\u00f6r\u00fcn \u00f6z\u00fcn\u00fc onun s\u0131n\u0131f karakteri belirlemekteydi. K\u0131z\u0131l Ter\u00f6r, kurbanlar\u0131n\u0131 i\u015fledikleri belirli su\u00e7lara g\u00f6re de\u011fil, m\u00fclk sahibi s\u0131n\u0131flar\u0131n \u00fcyesi olup olmad\u0131klar\u0131na g\u00f6re se\u00e7iyordu.<\/p>\n\n\n\n
\u0130\u00e7 sava\u015f\u0131n seyri i\u00e7inde, lojistik destek stratejik bir anlam kazanm\u0131\u015ft\u0131. Bu \u015fartlar alt\u0131nda Rusya\u2019da patlak veren i\u00e7 sava\u015f\u0131n \u201cz\u0131rhl\u0131 trenler\u201d ile sembolize olmas\u0131na \u015fa\u015fmamak gerek. Demir yollar\u0131na hakim olan i\u00e7in u\u00e7suz bucaks\u0131z Rusya topraklar\u0131 \u00e7ok \u015fey vaat etmekteydi. <\/p>\n\n\n\n
Cepheden zafer haberleri beklenen L. Tro\u00e7ki\u2019nin an\u0131s\u0131na yap\u0131lm\u0131\u015f porselen bir tabak.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
Z\u0131rhl\u0131 tren<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
“\u0130htiyac\u0131m\u0131z olan \u015feylere gelince: \u0130yi komutanlar; birka\u00e7 d\u00fczine tecr\u00fcbeli sava\u015f\u00e7\u0131; bir d\u00fczine becerikli kom\u00fcnist; yal\u0131n ayaklar i\u00e7in \u00e7izme; y\u0131kanacak yer; kuvvetli propaganda; yiyecek, giyecek, t\u00fct\u00fcn ve kibrit\u2026”<\/p>\n\n\n\n
\u015e\u00fcphesiz yeni kurulmu\u015f ordunun simgesi Tro\u00e7ki\u2019nin z\u0131rhl\u0131 treniydi. Bu tren, i\u00e7inde bir sekreterya, bas\u0131mevi, telgrafhane, sinematograf, radyo istasyonu, elektrik santrali, k\u00fct\u00fcphane, banyo bulunan hareketli bir komuta merkezi idi. Belki biraz daha fazlas\u0131\u2026<\/p>\n\n\n\n
Bu tren devrim fikriyle yeni tan\u0131\u015fan geni\u015f y\u0131\u011f\u0131nlara, ilham veren bir propaganda, \u00f6rg\u00fctlenme ve eylem merkeziydi asl\u0131nda. Elindeki imkanlarla, devrimin t\u00fcm enerjisini, Rusya\u2019n\u0131n en \u00fccra noktalar\u0131na ta\u015f\u0131yan bu tren, d\u00fc\u015fmekte olan kentlerin kaderini de\u011fi\u015ftirebiliyor, bir efsane gibi kulaktan kula\u011fa yay\u0131lan \u00fcn\u00fcyle \u00c7arl\u0131k subaylar\u0131n\u0131n moralini \u00e7\u00f6kertip, beyaz birlikleri devrim saflar\u0131na kazanabiliyordu.<\/p>\n\n\n\n
Tro\u00e7ki\u2019nin z\u0131rhl\u0131 tren personeline ait arma.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
Trenin en yetenekli ve g\u00f6z\u00fcpek devrimci kadrolar aras\u0131ndan se\u00e7ilmi\u015f m\u00fcrettebat\u0131 aras\u0131nda bir\u00e7ok sivil ve asker\u00ee tedarik uzman\u0131, propagandac\u0131, stenograf ve sekreter g\u00f6rev yapmakta, \u00fclke d\u0131\u015f\u0131na da devrimi tan\u0131tan d\u00fczenli bir radyo yay\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirilmekte ve V Puti<\/em> (Yolda) ad\u0131yla bir gazete bas\u0131lmaktayd\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Tren, \u00fc\u00e7 y\u0131l s\u00fcren i\u00e7 sava\u015f boyunca 36 yolculuk ger\u00e7ekle\u015ftirdi ve 105 bin kilometrelik bir mesafe katetti. <\/p>\n\n\n\n
1918 y\u0131l\u0131n\u0131n May\u0131s ay\u0131nda yeni i\u015f\u00e7i devleti i\u00e7in beklenmedik ve geli\u015fmelerin seyrini de\u011fi\u015ftirebilecek nitelikte bir tehlike a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kt\u0131: Avusturya-Macaristan \u0130mparatorluk’u g\u00fc\u00e7lerine ait 40 bin ki\u015filik son derece disiplinli ve sa\u011flam te\u00e7hizatl\u0131 bir birlik, esir bulunduklar\u0131 kamptan Vladivostok yoluyla Fransa\u2019ya \u00e7ekilmek \u00fczereyken isyan etti. O andan itibaren \u00c7ekoslavak Lejyonu olarak adland\u0131r\u0131lan bu birlik geri \u00e7ekilmek yerine, yeni i\u015f\u00e7i devletinin zay\u0131fl\u0131klar\u0131ndan yararlanarak art arda devrimcilerin kontrol\u00fcndeki kentleri d\u00fc\u015f\u00fcrmeye giri\u015fti ve beyaz g\u00fc\u00e7leri cesaretlendiren bir kar\u015f\u0131devrim oda\u011f\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fmeye ba\u015flad\u0131. <\/p>\n\n\n\n
Beyaz birlikler tren ile cepheye naklediliyor.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
Yeni i\u015f\u00e7i devleti daha ilk andan bir avantaja sahipti: B\u00fcy\u00fck end\u00fcstri ku\u015faklar\u0131 ve Rusya\u2019n\u0131n merkezi, neredeyse t\u00fcm end\u00fcstriyel \u00fcretim imkanlar\u0131yla birlikte devrimci h\u00fck\u00fcmetin elindeydi. K\u0131z\u0131l Ordu birlikleri, merkezden harekat d\u00fczenleyerek bir cepheden di\u011ferine h\u0131zla ge\u00e7ebiliyor ve geri \u00e7ekilmek gerekti\u011finde Moskova\u2019da birle\u015fen demiryolu hatt\u0131n\u0131n sayesinde \u00fcslerine ula\u015fabiliyordu. (6) <\/strong><\/p>\n\n\n\n
Kar\u015f\u0131devrim g\u00fc\u00e7lerine gelince; onlar\u0131n denetimleri alt\u0131nda kalan geni\u015f steplerde n\u00fcfus seyrek, end\u00fcstriyel altyap\u0131 neredeyse yok denecek kadar azd\u0131. <\/p>\n\n\n\n
\u00d6te yandan bir zaaflar\u0131 daha vard\u0131: \u00c7ar\u0131n eski subaylar\u0131 demokrasiden tiksiniyor ve hem birbirleriyle hem de g\u00fcya “k\u0131z\u0131l bayrak” alt\u0131nda sava\u015fmaya devam eden Sa\u011f SR g\u00fc\u00e7ler ile bir t\u00fcrl\u00fc sa\u011flam m\u00fcttefiklik ili\u015fkileri geli\u015ftiremiyorlard\u0131. <\/p>\n\n\n\n
1918 Eyl\u00fcl ay\u0131nda Volga\u2019dan \u00e7ekilen Sa\u011f SR partisi yanl\u0131s\u0131 birlikler, Sibirya merkezli \u00c7arl\u0131k yanl\u0131s\u0131 subaylarla Sovyet h\u00fck\u00fcmeti kar\u015f\u0131t\u0131 ortak bir cephe (bir t\u00fcr Direktuar) kurma konusunda anla\u015fmaya vard\u0131lar. Bu ortak cephenin komutanl\u0131\u011f\u0131na \u00c7arl\u0131k donanmas\u0131 Amirali A. V. Kolchak getirildi. Amiral Kolchak, t\u00fcm di\u011fer beyaz \u015fefleri birle\u015ftirebilmek i\u00e7in diktat\u00f6rl\u00fck yetkileriyle donat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Ne var ki, Kolchak\u2019\u0131n disiplinsiz ve yeterli askerlik birikiminden uzak buldu\u011fu K\u0131z\u0131lordu birliklerini \u00fclkenin g\u00fcneyinde ikiye b\u00f6lmeye d\u00f6n\u00fck plan\u0131 iki bak\u0131mdan a\u015f\u0131r\u0131 iyimser bir karaktere sahipti. \u0130lk olarak bu plan\u0131n ba\u015far\u0131s\u0131, Finlandiya\u2019da olu\u015fturulan yeni sa\u011fc\u0131 h\u00fck\u00fcmetin asker\u00ee deste\u011fine muhta\u00e7t\u0131. \u00d6te yandan Kolchak ve sava\u015f beylerinin a\u00e7\u0131kca \u00c7arl\u0131k rejimine ait olarak g\u00f6rd\u00fckleri Finlandiya\u2019n\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tan\u0131mak gibi bir niyetleri yoktu. <\/p>\n\n\n\n
\u0130kinci sorun ise, yeni \u015fekillenmeye ba\u015flayan K\u0131z\u0131l Ordu’nun tahminleri alt\u00fcst eden s\u00fcratli geli\u015fimiydi. (7)<\/strong><\/p>\n\n\n\n
\u0130\u00e7 sava\u015f \u015fiddetini art\u0131rd\u0131k\u00e7a, K\u0131z\u0131l Ordu\u2019nun k\u0131rsal d\u00fcnyay\u0131 Sovyet rejimini sahiplenme do\u011frultusunda seferber etme kapasitesi \u00f6ne \u00e7\u0131kt\u0131. Bu yeti hayati bir i\u015flev g\u00f6recekti. Zira, Rus n\u00fcfusunun %80\u2019ni olu\u015fturan k\u0131rdaki insan g\u00fcc\u00fc ve kaynaklar, sava\u015fan taraflar i\u00e7in zaferin anahtar\u0131yd\u0131. <\/p>\n\n\n\n
K\u00f6yl\u00fcler a\u00e7\u0131s\u0131ndan yeni topraklar\u0131n\u0131n eski aristokrat sahiplerinin geri d\u00f6nmesi kayg\u0131s\u0131 daha bask\u0131nd\u0131. Dolay\u0131s\u0131yla y\u00fcksek firar oranlar\u0131na kar\u015f\u0131n, K\u0131z\u0131l Ordu k\u0131rsalda Beyazlara oranla daha \u00fcst\u00fcn bir sadakat duygusu yaratmay\u0131 ba\u015farabildi.<\/p>\n\n\n\n
Tro\u00e7ki, K\u0131z\u0131l Ordu birliklerine hitap ediyor.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
B\u00f6ylece kay\u0131plar beyazlara oranla daha kolay giderilebildi. 1918 y\u0131l\u0131nda 331 bin civar\u0131ndaki K\u0131z\u0131l Ordu asker say\u0131s\u0131, ayn\u0131 y\u0131l\u0131n sonunda 700 bini ge\u00e7ecekti. Bu s\u0131rada, i\u015f\u00e7i devletine kar\u015f\u0131 ayaklanan Sa\u011f SR birliklerinin say\u0131s\u0131 30 bin, Amiral Kolchak komutas\u0131ndaki beyaz birliklerin say\u0131s\u0131 ise 120 bin civar\u0131nda, Denikin\u2019in birlikleri ise 111 bin dolaylar\u0131ndayd\u0131. (8)<\/strong><\/p>\n\n\n\n
Sava\u015f m\u00fclk sahiplerinin nihai yenilgisiyle tamamland\u0131\u011f\u0131nda Tro\u00e7ki\u2019nin ordusu yakla\u015f\u0131k 5 milyon civar\u0131nda kad\u0131n ve erkek emek\u00e7iyi yeni rejimin in\u015fas\u0131 ve savunulmas\u0131 do\u011frultusunda seferber edebilmi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n
Rusya\u2019da ger\u00e7ekle\u015fen i\u00e7 sava\u015f\u0131 askerlik sanat\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan belirleyen temel fakt\u00f6r, modern askeri te\u00e7hizat\u0131n yetersizli\u011fiydi. Bu durumun ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz sonucu, kitlesel piyadenin ve s\u00fcvari h\u00fccumunun \u00f6ne \u00e7\u0131kmas\u0131 oldu (N\u00e2z\u0131m Hikmet\u2019in Salk\u0131m S\u00f6\u011f\u00fct<\/em> \u015fiirine, Tachanka<\/em> ve Shchors<\/em> mar\u015flar\u0131na bu k\u0131z\u0131l s\u00fcvari birliklerinin y\u0131ld\u0131r\u0131m h\u00fccum hikayeleri damgas\u0131n\u0131 vurmu\u015ftur). Z\u0131rhl\u0131 trenleri – ve k\u0131smen de g\u00f6zlem balonlar\u0131 ve telgrafl\u0131 haberle\u015fmeyi – bir kenara koyarsak, modern teknolojinin Rus \u0130\u00e7 Sava\u015f\u0131’ndaki en \u00f6nemli \u00f6gesi makineli t\u00fcfeklerdi. <\/p>\n\n\n\n
Beyaz Ordu’nun bir Makineli T\u00fcfek Birli\u011fi.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\u00d6te yandan ayn\u0131 anda bir\u00e7ok noktada \u00e7at\u0131\u015fma ya\u015fansa da Rus \u0130\u00e7 Sava\u015f\u0131’nda sabit cepheler yoktu. Kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya gelen birlikler, demiryollar\u0131 boyunca hareket ediyor, arkalar\u0131nda gev\u015fek bi\u00e7imde tutulan geni\u015f araziler b\u0131rak\u0131yorlard\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Kar\u015f\u0131devrimci odaklar, 1921 y\u0131l\u0131n\u0131n sonunda fiilen imha edilmelerinin ard\u0131ndan k\u00fc\u00e7\u00fck birlikler halinde 1922 y\u0131l\u0131na dek Sibirya\u2019n\u0131n Pasifik k\u0131y\u0131lar\u0131nda tutunmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar. O tarihte Japonya’yla birlikte Rusya\u2019dan \u00e7ekildiler. \u0130\u00e7 sava\u015f sona ermi\u015fti. Yeni i\u015f\u00e7i devleti ayakta kald\u0131 ama bilan\u00e7o \u00e7ok a\u011f\u0131rd\u0131: K\u0131z\u0131l Ekimi yaratan y\u00fcz binlerce devrimci i\u015f\u00e7i ve kadro can vermi\u015f, dahas\u0131 \u00fclke enkaza d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n\n\n\n
1917 y\u0131l\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda, 3.024.000 olan sanayi i\u015f\u00e7isi say\u0131s\u0131, 1922 y\u0131l\u0131na gelindi\u011finde 1.243.000\u2019e d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fc. Lenin ve Tro\u00e7ki \u00f6nderli\u011findeki devrimcileri yeni bir sava\u015f beklemekteydi: K\u00f6yl\u00fc n\u00fcfusun giderek belirleyici bir konum kazand\u0131\u011f\u0131 y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f ve ku\u015fat\u0131lm\u0131\u015f bir \u00fclkede proletaryan\u0131n devrimci diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc in\u015fa etmek nas\u0131l m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131?<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\n
Dipnotlar: <\/strong><\/h4>\n\n\n\n
*<\/strong>: Rus dilinde \u201cK\u0131z\u0131l Komutan\u201d. Tro\u00e7ki bu isimle \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmaktayd\u0131.<\/p>\n\n\n\n
1.)<\/strong> 3 Mart 1918 tarihinde Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti ile Alman \u0130mparatorlu\u011fu, Avusturya-Macaristan \u0130mparatorlu\u011fu, Osmanl\u0131 Devleti ve Bulgaristan Krall\u0131\u011f\u0131 aras\u0131nda imzalanm\u0131\u015f, \u0130ttifak Devletleri’nin yenilmesi \u00fczerine ge\u00e7ersiz kalm\u0131\u015f bar\u0131\u015f antla\u015fmas\u0131yd\u0131.<\/p>\n\n\n\n
2.)<\/strong> Lazare Carnot (1753-1823) Frans\u0131z Devrimi’nde Halk G\u00fcvenlik Komitesi’nin anahtar rol \u00fcstlenen \u00fcyesiydi.<\/p>\n\n\n\n
3.)<\/strong> Bu kadrolar\u0131n hemen tamam\u0131 son nefeslerine dek devrimci i\u015f\u00e7i devletinin ilkelerine ve Tro\u00e7ki\u2019yle payla\u015ft\u0131klar\u0131 de\u011ferlere sad\u0131k kald\u0131lar ve Stalinist b\u00fcrokrasi taraf\u0131ndan ad\u0131m ad\u0131m yok edildiler.<\/p>\n\n\n\n
5.)<\/strong> \u00c7eka, yani T\u00fcm Rusya Kar\u015f\u0131devrim ve Sabotajla M\u00fccadele Ola\u011fan\u00fcst\u00fc Komisyonu 20 Aral\u0131k 1917 tarihinde Vladimir \u0130. Lenin ve Feliks Dzerjinski taraf\u0131ndan yay\u0131mlanan bir kararname ile kuruldu. \u0130\u015flevi “kar\u015f\u0131devrim ve sabotaj\u0131 ortadan kald\u0131rmak, kar\u015f\u0131devrimcileri ve sabotajc\u0131lar\u0131 devrim mahkemelerine teslim etmek ve m\u00fcsaderede, y\u0131k\u0131c\u0131 faaliyetlerde bulunanlar\u0131 tutuklama gibi \u00f6nleyici tedbirleri” almakt\u0131.<\/p>\n\n\n\n
6.)<\/strong> Bkz. O. Figes, Peasant Russia Civil War: The volga Countryside in the Revolution 1917-21<\/em>, Oxford ,1987, s. 4.<\/p>\n\n\n\n
7.)<\/strong> Ruhunu Tro\u00e7ki\u2019nin bi\u00e7imlendirdi\u011fi yeni tip bir ordu geli\u015fmekteydi. \u0130ngiliz Devrimi’nin New Model Army<\/em> ve Frans\u0131z Devrimi’nin Jakobenlerinin izinden y\u00fcr\u00fcyen bu yeni s\u0131n\u0131f\u00e7\u0131 ordu disiplinli ve merkez\u00ee olarak idare edilen bir karakter kazand\u0131k\u00e7a, kar\u015f\u0131devrim g\u00fc\u00e7lerinin alan\u0131 daralmaya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n\n\n\n
8.)<\/strong> Mawdsley, op. cit s. 181, 274-5.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u201cBir tek y\u0131l i\u00e7inde \u00f6rnek bir ordu \u00f6rg\u00fctleyen ve askeri uzmanlar\u0131n sayg\u0131s\u0131n\u0131 kazanan ba\u015fka bir adam g\u00f6sterin bana. Elimizde b\u00f6yle bir adam var. Her \u015feyimiz var. Ve harikalar yarataca\u011f\u0131z.\u201d V. \u0130. Lenin, (Maksim Gorki’ye mektubundan) Ekim Devrimi, Sovyet rejimini in\u015fa etmek, y\u0131k\u0131m halindeki Rus toplumunu sosyalist temellerde yeniden \u00f6rg\u00fctlemek, \u00fclkeye y\u00f6nelik kapitalist ku\u015fatmay\u0131 yarmak ve […]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":1675,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[640,705,649],"tags":[908,905,907,834,904,894,766,906,159,461],"class_list":["post-1663","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kizil-ekim","category-tarih","category-trockizm","tag-beyaz-ordu","tag-ekim-devrimi","tag-ic-savas","tag-kizil-ekim","tag-kizil-ordu","tag-leon-trocki","tag-lev-trocki","tag-rus-ic-savasi","tag-trocki","tag-trockizm"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1663","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1663"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1663\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1683,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1663\/revisions\/1683"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1675"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1663"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1663"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1663"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
![\"\"](\"http:\/\/trockist.net\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Foto2.jpg\")
![\"\"](\"http:\/\/trockist.net\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Foto3.png\")
![\"\"](\"http:\/\/trockist.net\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/foto4.png\")
![\"\"](\"http:\/\/trockist.net\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/foto5-1024x704.jpg\")
![\"\"](\"http:\/\/trockist.net\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/foto6.jpg\")
![\"\"](\"http:\/\/trockist.net\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/foto7.jpg\")
![\"\"](\"http:\/\/trockist.net\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/foto8-629x1024.png\")
![\"\"](\"http:\/\/trockist.net\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/foto9.jpg\")
![\"\"](\"http:\/\/trockist.net\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/foto10.jpg\")
![\"\"](\"http:\/\/trockist.net\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/foto11.png\")