{"id":1352,"date":"2019-08-27T11:29:35","date_gmt":"2019-08-27T08:29:35","guid":{"rendered":"http:\/\/trockist.net\/?p=1352"},"modified":"2019-12-17T15:19:12","modified_gmt":"2019-12-17T12:19:12","slug":"devrimci-parti-ve-sosyalizm-mucadelesindeki-rolu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2019\/08\/27\/devrimci-parti-ve-sosyalizm-mucadelesindeki-rolu\/","title":{"rendered":"Devrimci parti ve sosyalizm m\u00fccadelesindeki rol\u00fc"},"content":{"rendered":"\n

Yazar:<\/strong> James P. Cannon<\/p>\n\n\n\n

\u00c7eviri:<\/strong> Kaan G\u00fcnde\u015f<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Kuzey Amerika Tro\u00e7kizm’inin kurucusu, yolda\u015flar\u0131n\u0131n \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131\u011f\u0131 ismiyle “Jim” Cannon.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

\u0130lk olarak International Socialist Review<\/em> dergisinin 28. cildinin, 5 numaral\u0131 say\u0131s\u0131nda, Eyl\u00fcl-Ekim 1967\u2019de yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. Daha sonra 50 Years of World Revolution (1917-1967) <\/em>ba\u015fl\u0131kl\u0131 antolojiye eklenmi\u015ftir. K\u00f6\u015feli parantez i\u00e7in say\u0131lar\u0131n bulundu\u011fu dipnotlar, okuyucunun makaleyi anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in \u00e7evirmen taraf\u0131ndan eklenmi\u015ftir. K\u00f6\u015feli parantez i\u00e7indeki y\u0131ld\u0131z simgeli dipnotlar ise metnin yazar\u0131na, yani James P. Cannon\u2019a aittir. Metin ilk defa T\u00fcrk\u00e7e okurla bulu\u015fmaktad\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

***<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Engels\u2019in 1895\u2019teki \u00f6l\u00fcm\u00fcnden bu yana Marksizm\u2019in cephaneli\u011fine yap\u0131lan en b\u00fcy\u00fck katk\u0131 Lenin\u2019in proleter devrimin y\u00f6neticisi ve \u00f6rg\u00fct\u00e7\u00fcs\u00fc olarak  \u00f6nc\u00fc parti kavram\u0131d\u0131r. Bu \u00fcnl\u00fc \u00f6rg\u00fct teorisi, baz\u0131lar\u0131n\u0131n iddia etti\u011fi \u00fczere, basit\u00e7e onun zaman\u0131ndaki \u00f6zel Rusya \u015fartlar\u0131n\u0131n bir \u00fcr\u00fcn\u00fc de\u011fildi ve bu \u015fartlarla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildi. Bu kuram\u0131n k\u00f6kleri 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n en zorlu iki ger\u00e7ekli\u011finde yatar: \u0130\u015f\u00e7ilerin iktidar\u0131n fethi i\u00e7in verdikleri m\u00fccadelenin g\u00fcncelli\u011fi<\/em> ve bunu nihayete erdirebilmeye kapasitesi olan bir \u00f6nderli\u011fin yarat\u0131m\u0131na duyulan ihtiya\u00e7<\/em>.  <\/p>\n\n\n\n

\u00c7a\u011f\u0131m\u0131z\u0131n emperyalist sava\u015flar, proleter devrimler ve s\u00f6m\u00fcrge ayaklanmalar\u0131yla belirlendi\u011fini belirten Lenin bu y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131nda bu denli devasa olaylar\u0131 sosyalizmin lehine \u00e7evirebilecek bir partiyi olu\u015fturmaya koyuldu. 1917\u2019deki alt\u00fcst olu\u015fta Bol\u015feviklerin zaferi ve onlar\u0131n kurdu\u011fu Sovyetler Birli\u011fi\u2019nin dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131, Lenin\u2019in \u00f6ng\u00f6r\u00fcs\u00fcn\u00fc ve onun \u00f6rg\u00fct metodolojisinin do\u011frulu\u011funu onaylam\u0131\u015ft\u0131r. Onun partisi, Marksist ilkelere sad\u0131k ve onlar\u0131 cesaret ve yetenekle uygulayan i\u015f\u00e7ilerin demokratik ve merkeziyet\u00e7i \u00f6nderli\u011finin emsalsiz prototipi olarak, [bu \u00f6nderli\u011fin] ne oldu\u011funu ve ne yapabilece\u011fini ortaya koydu.<\/p>\n\n\n\n

Bol\u015feviklerin \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7\u0131c\u0131 ba\u015far\u0131s\u0131 tek bir \u00fclkede s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmas\u0131 nedeniyle devrimci \u00f6nderli\u011fin do\u011fas\u0131 \u00fczerine olan tart\u0131\u015fmalar\u0131n s\u00fcrmesini engelleyemedi. Bu tart\u0131\u015fma o zamandan beri s\u00fcrmektedir. Elli y\u0131l sonra bile sosyalist saflar aras\u0131nda h\u00e2l\u00e2 Leninist tipte bir partinin gerekli veya zorunlu oldu\u011funu reddeden veya bundan ku\u015fkulanan \u015f\u00fcpheciler yok de\u011fil. Ve Lenin\u2019in teorisinin a\u00e7\u0131k\u00e7a anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve kabul edildi\u011fi yerlerde dahi, eski d\u00fczene kar\u015f\u0131 g\u00fcndelik m\u00fccadele i\u00e7inde \u00e7\u00f6z\u00fclmesi gereken \u00f6nc\u00fc parti sorunu her zamanki yak\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 korumaya devam ediyor.<\/p>\n\n\n\n

\u00d6nc\u00fc partinin ve onun vazge\u00e7ilemez rol\u00fcn\u00fcn do\u011fru bir de\u011ferlendirmesi, proleter devrimdeki \u00f6znel fakt\u00f6rlerin belirleyici \u00f6neminin anla\u015f\u0131lmas\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. Geni\u015f bir tarihsel d\u00fczlemde ve son tahlilde, ekonomik ko\u015fullar toplumun geli\u015fimini \u015fekillendirmede belirleyicidir. Tarihsel materyalizmin bu ger\u00e7e\u011fi, emek\u00e7i kitlelerin i\u00e7inde cereyan eden politik ve psikolojik s\u00fcre\u00e7lerin ulusal ve uluslararas\u0131 devrimin temposunu ve sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 etkiledi\u011fi ger\u00e7e\u011fini yads\u0131maz. \u0130\u015f\u00e7ilerin devrimci eyleminin nesnel maddi \u00f6nko\u015fullar\u0131 belirli bir olgunluk noktas\u0131na bir kere ula\u015ft\u0131\u011f\u0131nda, onlar\u0131n \u00f6rg\u00fctl\u00fc \u00f6nc\u00fcn\u00fcn m\u00fcdahalesiyle ifade edilen iradesi ve bilinci, s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesinin neticesini belirlemede anahtar bile\u015fen halini alabilir.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Smith Yasas\u0131 kapsam\u0131nda II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131’nda, Cannon’\u0131n da aralar\u0131nda oldu\u011fu 14 Tro\u00e7kist \u00f6nder, i\u015f\u00e7ileri greve \u00e7\u0131karma su\u00e7lamas\u0131yla hapis cezas\u0131na \u00e7arpt\u0131r\u0131ld\u0131. Smith Yasas\u0131, Stalinist KP’nin yard\u0131m\u0131yla haz\u0131rlanm\u0131\u015ft\u0131. \u00d6n s\u0131rada, ortada Cannon, arkas\u0131nda ise bir Tro\u00e7ki b\u00fcst\u00fc.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Leninist \u00f6nc\u00fc parti teorisi iki olgu \u00fczerinde y\u00fckselir: \u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n heterojen yap\u0131s\u0131 ve sosyalizm hareketinin ay\u0131rt edici bilin\u00e7li karakteri. Proletaryan\u0131n ve ezilen halk\u0131n devrimcile\u015fmesi genelde karma\u015f\u0131k, uzun s\u00fcrelere yay\u0131lan ve \u00e7eli\u015fkili bir olayd\u0131r. S\u0131n\u0131fl\u0131 toplum ve kapitalizm alt\u0131nda s\u00f6m\u00fcr\u00fclenler bir\u00e7ok \u015fekilde katmanla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r ve b\u00f6l\u00fcn\u00fcrler, farkl\u0131 ko\u015fullar alt\u0131nda ya\u015farlar ve ekonomik ve politik geli\u015fimin bamba\u015fka a\u015famalar\u0131nda bulunurlar. K\u00fclt\u00fcrleri yetersiz ve bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131 dard\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla onlar, toplumdaki ger\u00e7ek konumlar\u0131n\u0131n ya da ac\u0131 \u00e7ektikleri k\u00f6t\u00fcl\u00fckleri sonland\u0131rmak i\u00e7in ve daha iyi bir sisteme do\u011fru yol almak i\u00e7in izlemeleri gereken politik yolun a\u00e7\u0131k ve etrafl\u0131 bir anlay\u0131\u015f\u0131na birdenbire, bir b\u00fct\u00fcn olarak ve ayn\u0131 d\u00fczeyde eri\u015fmezler ve eri\u015femezler. S\u0131n\u0131f \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 korumak ve geli\u015ftirebilmek i\u00e7in nas\u0131l en etkili \u015fekilde eyleme ge\u00e7eceklerini \u00f6\u011frenmeleri de o denli h\u0131zl\u0131 ve kolay olmaz. <\/p>\n\n\n\n

S\u0131n\u0131f\u0131n bir b\u00fct\u00fcn olarak kendi kaderini belirleyebilmesindeki bu d\u00fczensizlik \u00f6nc\u00fc bir partinin birincil nedenidir. \u00d6nc\u00fc parti, devrimci eylemin gereksinimlerinin kavranmas\u0131na ve bunlar\u0131n hem ulusal hem de uluslararas\u0131 d\u00fczeylerde uygulanmas\u0131na proletaryan\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcnden \u00f6nce giri\u015fen s\u0131n\u0131f unsurlar\u0131 ve s\u00f6zc\u00fcleri taraf\u0131ndan in\u015fa edilmelidir. \u00d6nc\u00fcn\u00fcn her zaman kendi s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n bir az\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 olu\u015fturmas\u0131n\u0131n nedeni de burada yatar. \u0130lk evrede ortaya \u00e7\u0131kan sosyalizme adanm\u0131\u015f ileri i\u015f\u00e7iler ve bu g\u00f6r\u00fc\u015flerin propagandas\u0131n\u0131 yapan ayd\u0131nlar,  kendilerini \u00f6ncelikle bir bilimsel \u00f6\u011fretinin, s\u0131n\u0131f gelene\u011finin ve deneyiminin \u00e7evresinde somut bir yap\u0131da \u00f6rg\u00fctlemeli ve devrimci g\u00fc\u00e7lerin b\u00fcy\u00fck m\u00fcfrezelerini \u00f6rg\u00fctlemek ve onlara \u00f6nderlik etmek i\u00e7in do\u011fru bir politik program geli\u015ftirmelidirler.<\/p>\n\n\n\n

\u00d6nc\u00fc parti daima en geni\u015f kitlelere ula\u015fmay\u0131, onlar\u0131 harekete ge\u00e7irmeyi ve kazanmay\u0131 hedeflemelidir. Ancak, Lenin\u2019in Bol\u015fevikleri ba\u015fta olmak \u00fczere, benzer hi\u00e7bir parti s\u0131n\u0131f\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011fu taraf\u0131ndan desteklenen ve kitlelerin \u00f6nc\u00fcs\u00fc olarak benimsenmi\u015f halde ortaya \u00e7\u0131kmam\u0131\u015ft\u0131r. Bir kural olarak o [\u00f6nc\u00fc parti], fikirleri geli\u015ftiren ve yayg\u0131nla\u015ft\u0131ran bir propagandac\u0131lar grubu olarak do\u011far. Bu grup, kitlelere tart\u0131\u015fmalar\u0131, kabul etmeleri, eyleme koymalar\u0131 ve s\u0131namalar\u0131 amac\u0131yla sundu\u011fu program ve g\u00f6r\u00fc\u015fler etraf\u0131nda kadrolar yeti\u015ftirir, e\u011fitir ve onlar\u0131 g\u00fc\u00e7lendirir.<\/p>\n\n\n\n

Ciddi devrimciler a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6rg\u00fctlerinin boyutu ve etkisi, hi\u00e7bir zaman g\u00f6rmezlikten gelebilecekleri bir konu de\u011fildir. Bununla beraber, tek ba\u015f\u0131na nicelik<\/em> bir devrimci grupla\u015fman\u0131n niteli\u011finin belirlenmesinde belirleyici unsur olarak kabul edilemez. As\u0131l tayin edici unsurlar o olu\u015fumun program\u0131 ve \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 form\u00fcle etti\u011fi, temsil etti\u011fi ve onun u\u011fruna sava\u015ft\u0131\u011f\u0131 s\u0131n\u0131fla olan ili\u015fkisi gibi nitel \u00f6zelliklerdir.<\/p>\n\n\n\n

Tro\u00e7ki, Ya Sonra?<\/em> [1]<\/strong> ba\u015fl\u0131kl\u0131 metninde, \u201cS\u0131n\u0131f\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131, ancak bir program bi\u00e7iminde form\u00fcle edilebilir; program ise, partiyi yaratmaks\u0131z\u0131n savunulamaz\u201d diye yazm\u0131\u015ft\u0131. \u201cS\u0131n\u0131f kendi ba\u015f\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, s\u00f6m\u00fcr\u00fclecek bir ham maddedir yaln\u0131zca. Proletarya ancak kendinde bir toplumsal s\u0131n\u0131f olmaktan \u00e7\u0131k\u0131p kendisi i\u00e7in<\/em> bir politik s\u0131n\u0131f haline geldi\u011fi zaman ba\u011f\u0131ms\u0131z bir rol \u00fcstlenebilir. Bu ancak bir partinin dolay\u0131m\u0131yla olabilir. Parti, s\u0131n\u0131f\u0131n s\u0131n\u0131f bilincine varmas\u0131na arac\u0131l\u0131k eden tarihsel organd\u0131r.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Marksizm, kapitalizme kar\u015f\u0131 devrimin ve eski d\u00fcnyan\u0131n sosyalist yeniden in\u015fas\u0131n\u0131n [2]<\/strong> sadece i\u015f\u00e7ilerin kendisinin bilin\u00e7li, kolektif eylemiyle ba\u015far\u0131labilece\u011fini \u00f6\u011fretir. \u00d6nc\u00fc parti, d\u00fcnya devrimci s\u00fcrecinin b\u00fct\u00fcn a\u015famalar\u0131nda bu s\u0131n\u0131f bilincinin en y\u00fcksek ifadesi ve yeri doldurulamaz arac\u0131d\u0131r. \u00d6ndevrimci d\u00f6nemde \u00f6nc\u00fc, as\u0131l ordunun \u00f6n\u00fcnde y\u00fcr\u00fcyen ama her noktalarda onunla do\u011fru ili\u015fkiyi s\u00fcrd\u00fcrmenin pe\u015finde olan kadrolar\u0131 toplar ve [onlar\u0131] birbirlerine lehimler. \u00d6nc\u00fc say\u0131 ve etki olarak b\u00fcy\u00fcr ve iktidar i\u00e7in kitlelerin verdi\u011fi m\u00fccadelenin ba\u015far\u0131ya ula\u015fabilmesi i\u00e7in \u00f6n saflarda yer al\u0131r. Eski h\u00e2kim g\u00fc\u00e7lerin devrilmesinin ard\u0131ndan \u00f6nc\u00fc, halka yeni toplumun savunulmas\u0131 ve in\u015fa edilmesi g\u00f6revinde \u00f6nderlik eder. <\/p>\n\n\n\n

\"\"
Cannon’un \u00f6nderi oldu\u011fu Sosyalist \u0130\u015f\u00e7i Partisi’nin yay\u0131n organ\u0131 Militan’\u0131n 5 Temmuz 1941 say\u0131s\u0131: “Sendika d\u00fc\u015fman\u0131 FBI, Tro\u00e7kistlerin kararg\u00e2hlar\u0131na bask\u0131n yap\u0131yor”<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

B\u00f6ylesine muazzam g\u00f6revleri ta\u015f\u0131ma kapasitesi olan bir politik \u00f6rg\u00fct, kendili\u011finden ve rastgele bir bi\u00e7imde var edilemez; o kesintisiz, kal\u0131c\u0131 ve bilin\u00e7li bir bi\u00e7imde in\u015fa edilmelidir<\/em>. Parti in\u015fas\u0131n\u0131 [3]<\/strong> ve onun sorunlar\u0131n\u0131 lakayt bir bi\u00e7imde ele almak sadece aptalca de\u011fil ama ayn\u0131 zamanda \u00f6l\u00fcmc\u00fcld\u00fcr. Son yar\u0131m y\u00fczy\u0131ld\u0131r yetersiz veya hain \u00f6nderliklerce heba edilen [4]<\/strong>, yanl\u0131\u015f y\u00f6netilen ve tahrip edilen bir\u00e7ok devrimci f\u0131rsat\u0131n ac\u0131 deneyimleri bu ya\u015famsal alandaki umursamazl\u0131\u011f\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmenin ve yenilginin kesin kural\u0131 oldu\u011funu su g\u00f6t\u00fcrmez bir bi\u00e7imde g\u00f6stermi\u015ftir.  <\/p>\n\n\n\n

Bir devrimci \u00f6nder olarak Lenin\u2019in m\u00fcthi\u015f kapasitesi en iyi \u015fekilde, onun, teorinin b\u00fcy\u00fck sorunlar\u0131ndan g\u00fcndelik faaliyetin ufak ayr\u0131nt\u0131lar\u0131na k\u0131l\u0131 k\u0131rk yaran bir \u00f6zen politikas\u0131na dek, parti-in\u015fas\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcn y\u00f6nlerinde en \u00fcst bilin\u00e7lili\u011fin \u00fczerinde \u0131srarc\u0131 olmas\u0131nda g\u00f6sterilmektedir. Di\u011fer ve ba\u015fka t\u00fcrde partiler bu s\u0131rada sal\u0131narak ilerlemekten ve sendelemekten, sorunlar ortaya \u00e7\u0131kt\u0131k\u00e7a onlarla ampirik olarak ve e\u011freti bir bi\u00e7imde u\u011fra\u015fmaktan tatmin olurlar. Lenin, sadece daha sonra b\u00f6ylesine [\u00f6nc\u00fc] bir partinin y\u00f6netmeye \u00e7a\u011fr\u0131laca\u011f\u0131 ekonomiye de\u011fil, iktidar yolundaki devrimci partinin in\u015fas\u0131na ve eylemine de bir sistem ve plan getirdi. \u015eansa ve do\u011fa\u00e7lamaya m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca az yer b\u0131rakt\u0131. M\u00fccadelenin verili a\u015famas\u0131n\u0131n form\u00fcle edilmi\u015f bir \u00e7\u00f6z\u00fcmlemesinden yola \u00e7\u0131karak o, eli kula\u011f\u0131nda olan temel g\u00f6revleri belirledi ve d\u00fcnya sosyalizminin uzun erimli ama\u00e7lar\u0131yla uyumlu olarak bunlar\u0131 \u00e7\u00f6zmenin en iyi yollar\u0131n\u0131 ve ara\u00e7lar\u0131n\u0131 ke\u015ffetmeye ve tertiplemeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. <\/p>\n\n\n\n

Bilimsel sosyalizmin metodlar\u0131 taraf\u0131ndan rehberlik edilen ve  s\u00f6m\u00fcr\u00fclen kitlelerle bask\u0131n\u0131n t\u00fcm kurbanlar\u0131n\u0131n esenli\u011fine tamamen adanm\u0131\u015f olan \u00f6nc\u00fc parti, s\u0131n\u0131fl\u0131 toplumun gardiyanlar\u0131na ve kurumlar\u0131na kar\u015f\u0131 daima ilkeli bir muhalif konumda olmal\u0131d\u0131r. Bu hasletler ona, enfeksiyonlara kar\u015f\u0131 ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k kazand\u0131rabilir ve onu, yabanc\u0131 s\u0131n\u0131f etkilerinin bas\u0131n\u00e7lar\u0131na kar\u015f\u0131 z\u0131rhla kaplayabilir. Ancak her \u015feyin \u00f6tesinde Leninist parti, iktidar\u0131n al\u0131m\u0131na y\u00f6nelen etkili eylem i\u00e7in kitleleri \u00f6rg\u00fctleme maksad\u0131 olan bir sava\u015f partisi olmal\u0131d\u0131r<\/p>\n\n\n\n

Her \u015feyden \u00f6nemli olan bu ama\u00e7 partinin karakterini ve onun g\u00f6revlerinin \u00f6nceli\u011fini belirlemektedir. \u00a0 [\u00d6nc\u00fc parti] ama\u00e7s\u0131z ve nihayetsiz bir tart\u0131\u015fman\u0131n gevezelik d\u00fckkan\u0131 olamaz. Onun m\u00fczakerelerinin, m\u00fcnaka\u015falar\u0131n\u0131n ve i\u00e7 tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n amac\u0131 eylem ve sistematik faaliyet i\u00e7in kararlara varmakt\u0131r. O ayn\u0131 zamanda, ne yaral\u0131 ruhlar\u0131n bak\u0131m\u0131 ve tedavisi i\u00e7in bir revir, ne de gelece\u011fin sosyalist toplumunun bir modeli olabilir. [\u00d6nc\u00fc parti] haz\u0131r durumda olan, istekli ve halk\u0131n b\u00fct\u00fcn d\u00fc\u015fmanlar\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015fmaya ve onlar\u0131 yenilgiye u\u011fratmaya ve kitlelere yeni d\u00fcnyan\u0131n yolunu a\u00e7makta yard\u0131m etmeye k\u00e2dir olan devrimci sava\u015f\u00e7\u0131lardan olu\u015fan bir orkestrad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Anar\u015fist veya varolu\u015f\u00e7u bir ruhla dolu olan Yeni Sol\u2019un [5]<\/strong> \u00e7o\u011funlu\u011fu, devrimci hareketin i\u00e7indeki profesyonel \u00f6nderli\u011fi karal\u0131yor veya onu azlediyor. Baz\u0131 eski radikaller ve g\u00f6z\u00fc a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f i\u015f\u00e7iler de, tam zamanl\u0131 bir \u00f6nderli\u011fe g\u00f6sterilen itinal\u0131 adanm\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131 b\u00fcrokratik tahakk\u00fcm ve ayr\u0131cal\u0131kla e\u015fitlemeye vararak, b\u00f6yle yap\u0131yorlar. Onlar kitlelerin, devrimci s\u0131n\u0131f\u0131n, partinin ve onun \u00f6nderli\u011finin kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ili\u015fkilerini anlamakta ba\u015far\u0131s\u0131z oluyorlar. T\u0131pk\u0131 devrimci s\u0131n\u0131f\u0131n ulusa ileriye do\u011fru rehberlik etmesi gibi, \u00f6nc\u00fc parti de s\u0131n\u0131fa rehberlik eder. Bununla birlikte \u00f6nderli\u011fin rol\u00fc burada kalmaz. Partinin kendisinin de \u00f6nderli\u011fe ihtiyac\u0131 vard\u0131r. Devrimci parti i\u00e7in do\u011fru \u00f6nderli\u011fin temin edilmesi, sa\u011flam tipte \u00f6nderler olmaks\u0131z\u0131n imkans\u0131zd\u0131r. Bu \u00f6nderlik partinin i\u00e7inde, partinin s\u0131n\u0131f\u0131n i\u00e7inde yerine getirdi\u011fi i\u015flevin ayn\u0131s\u0131n\u0131 icra eder. <\/p>\n\n\n\n

[\u00d6nc\u00fc partinin] kadrolar\u0131, daralma d\u00f6nemlerinde oldu\u011fu gibi geni\u015fleme d\u00f6nemlerinde de, partinin omurgas\u0131 olarak kal\u0131rlar. B\u00f6ylesine bir partinin zindeli\u011fi, kadrolar\u0131n\u0131 geni\u015fletme ve tazeleme kapasitesiyle ve bir ku\u015faktan di\u011ferine nitelikli \u00f6nderleri yeniden \u00fcretmesiyle tasdiklenir.<\/p>\n\n\n\n

\u00d6nc\u00fc parti sekter bir emirle ilan edilemez veya bir gecede yarat\u0131lamaz. Onun \u00f6nderli\u011fi ve \u00fcyeleri kitle hareketinin s\u0131namalar\u0131 ve mahkemeleri ve s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesinin her d\u00f6nemecinde y\u00fckseltilen kritik politika sorunlar\u0131na dair olan i\u00e7 ihtilaflar ve keskin \u00e7at\u0131\u015fmalar taraf\u0131ndan se\u00e7ilir ve elekten ge\u00e7irilir. Esas kadrolar\u0131n, kitlelerin geni\u015f kesimlerini \u00f6rg\u00fctlemek ve kazanmak \u015feklindeki daha b\u00fcy\u00fck g\u00f6reve haz\u0131rlanmak i\u00e7in ve bu g\u00f6revle ili\u015fkili olarak i\u00e7erisinde \u00f6rg\u00fctlendikleri ve yeniden \u00f6rg\u00fctlendikleri ba\u015flang\u0131\u00e7 niteli\u011findeki a\u015faman\u0131n \u00fczerinden y\u00fcr\u00fcyerek ge\u00e7mek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir ve hatta onun \u00fczerinden atlamak hi\u00e7 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n

Bu tip bir partinin tarihin yap\u0131m\u0131nda oynayabilece\u011fi belirleyici rol, Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda ve ilk proleter devrimde Bol\u015fevik kadrolar taraf\u0131ndan \u00e7arp\u0131c\u0131 bir bi\u00e7imde \u00f6rneklendirildi. Bu kadrolar, Lenin\u2019in \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn ard\u0131ndan Stalin\u2019in alt\u0131nda \u015fekillendirilen Sovyet b\u00fcrokrasisinin totaliter aparat\u0131 taraf\u0131ndan dejenere edildi ya da telef edildi ve de\u011fi\u015ftirildi. B\u00f6ylesine kadrolar\u0131n \u00f6nemi, oport\u00fcnizmin, kusurlar\u0131n ya da emek \u00f6nderliklerinin ihmalleri y\u00fcz\u00fcnden 1918\u2019in Almanya\u2019s\u0131ndan 1936-1938 \u0130spanya\u2019s\u0131na dek uzayan di\u011fer \u00fclkelerdeki sosyalist g\u00fc\u00e7lerin korkun\u00e7 yenilgileri taraf\u0131ndan olumsuz olarak do\u011fruland\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Ola\u011fan\u00fcst\u00fc miras\u0131n\u0131n baz\u0131 ba\u015fka \u00f6\u011frencilerinin g\u00f6r\u00fc\u015flerinin aksine ben, Stalinizm\u2019e ve merkezcili\u011fe kar\u015f\u0131 m\u00fccadelesinde Tro\u00e7ki\u2019nin d\u00fcnya devrimci hareketine yapt\u0131\u011f\u0131 en de\u011ferli katk\u0131n\u0131n, onun – bu hatlar \u00fczerinden D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in yeni partilerinin yarat\u0131lmas\u0131nda doru\u011funa \u00e7\u0131kan – partinin Leninist ilkelerini savunmas\u0131 ve onlar\u0131 zenginle\u015ftirmesi oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Tro\u00e7ki 1903\u2019ten 1917\u2019ye dek Lenin\u2019in devrimci partinin in\u015fas\u0131 y\u00f6ntemlerine muhalefet etti. Yurttaki ve yurt d\u0131\u015f\u0131ndaki devrimin geli\u015fmeleriyle do\u011fruland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnde, 1917\u2019de cansiperane bir \u015fekilde Lenin\u2019in fikirlerine gelmesi, onun ibret verici objektifli\u011fine ve geli\u015fim kapasitesine bir \u00f6vg\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Cannon Sosyalist \u0130\u015f\u00e7i Partisi’nin New York lokalinde, partilileri selamlarken.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

O andan kendisinin son g\u00fcn\u00fcne kadar Tro\u00e7ki, parti-in\u015fas\u0131n\u0131n bu metodlar\u0131na uyumunda bir an olsun dahi bocalama g\u00f6stermedi. Bu k\u0131s\u0131mdaki hatas\u0131n\u0131 d\u00fczeltmesinin ard\u0131ndan, Lenin\u2019in 1924\u2019teki \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra o, ulusal ve uluslararas\u0131 politikada \u00f6nc\u00fc partinin Bol\u015fevik geleneklerinin en \u00f6nde gelen yorumcusu ve geli\u015ftiricisi oldu. <\/p>\n\n\n\n

Bir\u00e7ok insan Tro\u00e7ki\u2019nin dehas\u0131n\u0131n en iyi \u015fekilde s\u00fcrekli devrimin teorisyeni olarak eserlerinde, ba\u015f\u0131 olarak Ekim ayaklanmas\u0131nda ya da yarat\u0131c\u0131s\u0131 ve komutan\u0131 olarak K\u0131z\u0131l Ordu\u2019da g\u00f6sterildi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnmektedir. Ben ise onun devrimci Marksist \u00f6nderlik g\u00fc\u00e7lerini, Sol Muhalefet\u2019in \u00f6nderi olarak Stalinist gericili\u011fe kar\u015f\u0131 Bol\u015fevik Parti\u2019nin program\u0131n\u0131n ve perspektiflerinin kurtar\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00fcstlendi\u011finde ve sonras\u0131nda Komintern\u2019in 1933\u2019te kati surette iflas\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamas\u0131yla D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019i kurdu\u011funda; Rus ve d\u00fcnya devrimi y\u00fckseli\u015fteyken de\u011fil resesyondayken en m\u00fcthi\u015f \u015fekilde uygulad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Yeni Enternasyonal\u2019in amac\u0131 d\u00fcnya i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n yeni devrimci kitle partilerini peyda etmek ve onlar\u0131 koordine etmekti.<\/p>\n\n\n\n

Tro\u00e7ki, \u00f6nc\u00fc partinin devasa olan \u00f6nemine dair olan g\u00f6r\u00fc\u015flerini, 1938\u2019deki kurulu\u015f kongresi i\u00e7in tasla\u011f\u0131n\u0131 \u00e7izdi\u011fi Ge\u00e7i\u015f Program\u0131\u2019nda \u00f6zetledi. O, \u201cinsanl\u0131\u011f\u0131n tarihsel krizinin devrimci \u00f6nderlik krizine indirgendi\u011fini\u201d \u00f6ne s\u00fcrd\u00fc. \u00c7a\u011f\u0131m\u0131z\u0131n esas stratejik g\u00f6revi \u201cnesnel devrimci ko\u015fullar\u0131n olgunla\u015fm\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131yla proletarya ile onun \u00f6nc\u00fcs\u00fcn\u00fcn haml\u0131\u011f\u0131n\u0131n (daha ya\u015fl\u0131 ku\u015fa\u011f\u0131n kafa kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ve hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131, daha gen\u00e7 ku\u015fa\u011f\u0131n tecr\u00fcbesizli\u011fi) aras\u0131ndaki \u00e7eli\u015fkinin \u00fcstesinden gelmek\u201d idi.[*]<\/strong><\/p>\n\n\n\n

[Tro\u00e7ki], d\u00fcnya kapitalizminin emperyalist a\u015famas\u0131n\u0131n bu yak\u0131c\u0131 politik sorununun \u00e7\u00f6z\u00fclebilmesinde \u00f6nc\u00fc partinin biricik vas\u0131ta oldu\u011funa i\u015faret etti. Daha spesifik olarak, kategorik olarak \u015funu beyan etti: \u201c\u2026 insanl\u0131k k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn krizi haline gelen proleter \u00f6nderlik krizi, yaln\u0131zca D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019de \u00e7\u00f6z\u00fclebilir\u201d, Sosyalist Devrimin D\u00fcnya Partisi\u2019nde.[**]<\/strong> <\/p>\n\n\n\n

Bu sat\u0131rlar yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan itibaren, sosyalizm m\u00fccadelesinin ba\u015fl\u0131ca deneyimleri Tro\u00e7ki\u2019nin karn\u0131 burnunda olan politik genellemelerinin lehine mi, yoksa aleyhine mi konu\u015fmu\u015ftur? \u0130nsanl\u0131\u011f\u0131n krizi ya da proleter \u00f6nderlik krizi a\u015f\u0131ld\u0131 m\u0131?<\/p>\n\n\n\n

Ger\u00e7ek \u015fu ki n\u00fckleer silahlar\u0131n gelmesiyle ve yerle\u015fik partilerin kapitalist emperyalizmi ala\u015fa\u011f\u0131 etmek ve sosyalizmin ilerleyi\u015fini geli\u015ftirmekteki ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131klar\u0131yla [bu kriz] gitgide derinle\u015fti ve daha akut bir h\u00e2l ald\u0131. <\/p>\n\n\n\n

Fa\u015fizmin d\u00fc\u015f\u00fcs\u00fcn\u00fcn sinyalini veren Mussolini\u2019nin 1943 Temmuz\u2019undaki indirili\u015fiyle Bat\u0131 Avrupa\u2019da a\u00e7\u0131lan devrimci yeniden dirilmenin i\u00e7inden, Kom\u00fcnistler\u2019in [6]<\/strong> 1947\u2019de Fransa ve \u0130talya\u2019da koalisyon kabinelerinden kovulmas\u0131na dek, Stalinist ve sosyal demokrat partiler kendilerinin \u00f6nceki ihanetlerini ve acizliklerini, y\u00fcksek derecede devrimci olan bir durumda iktidar\u0131n fethine odaklanm\u0131\u015f devrimci bir politikay\u0131 takip etmeyi reddederek, tekrarlad\u0131lar. Y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerin bu yerine getirilmeyi\u015fi ve yenilgiler, kapitalizme, kendini sistemdeki en \u00f6nemli ikinci b\u00f6lgede yeniden dengelemesine izin verdi. <\/p>\n\n\n\n

1945\u2019ten beri s\u00f6m\u00fcrge \u00fclkelerde, Kremlin diplomasisi taraf\u0131ndan eli kolu ba\u011flanan veya yanl\u0131\u015f y\u00f6nlendirilen Kom\u00fcnist \u00f6nderlikler [7]<\/strong>, \u00e7ok say\u0131daki gerilemenin ve felaketlerin sorumlular\u0131 olmu\u015ftur. Bunlar, \u00c7inhindi Kom\u00fcnistleri\u2019nin 1945\u2019te Frans\u0131z emperyalistleriyle uzla\u015fmas\u0131ndan, Hindistan\u2019daki Nehru, Irak\u2019taki Kas\u0131m, Brezilya\u2019daki Goulart ve Endonezya\u2019daki Sukarno gibi \u201cilerici\u201d burjuvazinin benzeri temsilcilerine g\u00f6sterilen politik itaate dek uzamaktad\u0131r. S\u00f6m\u00fcrge \u00f6zg\u00fcrl\u00fck m\u00fccadelesinin, b\u00f6ylesine yanl\u0131\u015f \u00f6nderliklere bor\u00e7lu olunan 1965\u2019in Endonezya mezbahas\u0131nda [8] <\/strong>zirve noktas\u0131na ula\u015fan korkun\u00e7 ters y\u00fcz olu\u015fu, her yerde oldu\u011fu kadar \u201c\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc D\u00fcnya\u2019da\u201d da yeni ve daha iyi bir \u00f6nderli\u011fe duyulan ihtiyac\u0131n yak\u0131c\u0131 oldu\u011funa d\u00f6n\u00fck kuvvetli deliller sa\u011flad\u0131. <\/p>\n\n\n\n

Yugoslavya, \u00c7in, Kuzey Kore ve Kuzey Vietnam Kom\u00fcnist Partileri taraf\u0131ndan iktidar\u0131n fethi, bir\u00e7ok radikalin ve eski Tro\u00e7kistin, Lenin\u2019in parti \u00fczerine olan \u00f6\u011fretilerinin ve Tro\u00e7ki\u2019nin onlar\u0131 yeniden do\u011frulamas\u0131n\u0131n tarihinin ge\u00e7mi\u015f oldu\u011funu farz etmelerini veya iddia etmelerini te\u015fvik etti. Onlar iddia ediyor ki; bu geli\u015fmeler, s\u00f6m\u00fcrenler ba\u015fka t\u00fcr partiler taraf\u0131ndan, \u00f6zellikle de Sovyetler Birli\u011fi ve \u00c7in benzeri g\u00fc\u00e7l\u00fc i\u015f\u00e7i devletlerince desteklenenler taraf\u0131ndan devrilebildi\u011fi i\u00e7in, Tro\u00e7ki\u2019nin \u00f6\u011f\u00fctledi\u011fi \u00fczere Leninist tipte ba\u011f\u0131ms\u0131z devrimci partileri in\u015fa etmeye \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n bir zaman kayb\u0131 oldu\u011funu, faydas\u0131z bir taahh\u00fct oldu\u011funu kan\u0131tlamaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Bu arg\u00fcmanlar\u0131n nas\u0131l bir anafikri var? \u0130lk olarak, Tro\u00e7ki\u2019nin b\u00f6ylesine bir olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ve hesaba katt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zlemlenmelidir. Ge\u00e7i\u015f Program\u0131<\/em>\u2019nda \u015f\u00f6yle yaz\u0131yor: \u201c\u2026 bir kimse \u00f6nceden, tamamen ola\u011fan\u00fcst\u00fc durumlar (sava\u015f, yenilgi, finansal \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f, kitlesel devrimci bas\u0131n\u00e7, vb.) alt\u0131nda, Stalinistleri de kapsayan k\u00fc\u00e7\u00fck-burjuva partilerin burjuvaziyle kopu\u015f yolunda kendilerinin diledi\u011finden daha ileriye gidebilece\u011fi teorik olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 kategorik olarak reddedemez.\u201d[***<\/strong>]<\/p>\n\n\n\n

Sava\u015f sonras\u0131 senelerde daha geri kalm\u0131\u015f \u00fclkelerde bu ola\u011fan\u00fcst\u00fc durumlar en yozla\u015fm\u0131\u015f s\u00f6m\u00fcrge burjuvazilerinin bitkinli\u011fi ve \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc, Avrupa ve Japonya\u2019daki eski emperyalist g\u00fc\u00e7lerin zay\u0131fl\u0131klar\u0131 ve yerli k\u00f6yl\u00fc ve proleter kitlelerin kudretli y\u00fckseli\u015fi oldu. Birtak\u0131m Kom\u00fcnist \u00f6nderlikler gericilik taraf\u0131ndan ezilmek, devrimci g\u00fc\u00e7ler taraf\u0131ndan \u00fcst\u00fcnl\u00fck sa\u011flanmas\u0131 veya ulusal kurtulu\u015fun ve antikapitalist m\u00fccadelenin komutas\u0131n\u0131 almak gibi se\u00e7eneklerle y\u00fczle\u015fti. Biraz teredd\u00fct\u00fcn ve bocalaman\u0131n ertesinde ve Kremlin\u2019in tavsiyesinin aksine Yugoslavya, \u00c7in ve Vietnam\u2019daki Kom\u00fcnist \u00f6nderlikler sonuncu rotay\u0131 benimsedi ve proletarya ile k\u00f6yl\u00fcl\u00fc\u011fe iktidara do\u011fru yol g\u00f6sterdi. <\/p>\n\n\n\n

1963 Yeniden Birle\u015fim Kongresi\u2019nde [9]<\/strong> kabul edilen \u201cD\u00fcnya Devriminin Bug\u00fcnk\u00fc Dinamikleri\u201d \u00fczerine olan karar\u0131nda D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal, politik geli\u015fimin bu varyant\u0131n\u0131 a\u015fa\u011f\u0131daki gibi hesaba katm\u0131\u015ft\u0131: \u201cGeri kalm\u0131\u015f \u00fclkelerde d\u00fc\u015fman\u0131n zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131, k\u00f6rle\u015fmi\u015f [keskin olmayan] bir ara\u00e7la iktidara gelmenin ihtimalini yaratt\u0131.\u201d[****<\/strong>]<\/p>\n\n\n\n

Ne var ki, ger\u00e7eklere dayanan bu g\u00f6zlem b\u00fct\u00fcn sorunu bertaraf etmedi ya da onun en \u00f6nemli taraflar\u0131na bile dokunmamazl\u0131k yapt\u0131. Stalinist partilerin ba\u015f\u0131n\u0131 \u00e7ekti\u011fi devrimci hareketlerden meydana gelen rejimlerin deformasyonu ve ba\u015fta Do\u011fu Avrupa, Yugoslavya ve \u00c7in olmak \u00fczere, iktidar\u0131 \u00fcstlendiklerinden beri onlar\u0131n \u00f6nderliklerinin sergilemi\u015f olduklar\u0131 oport\u00fcnizm ile sekterizm, kapitalist egemenli\u011fin devrili\u015fiyle beraber hakiki Marksist partilerin \u00f6rg\u00fctlenmesi ihtiyac\u0131n\u0131n sona ermedi\u011fini ispat etti. B\u00f6ylesine politik olu\u015fumlar\u0131n in\u015fas\u0131, emperyalizmin faik kald\u0131\u011f\u0131 ve gerili\u011fin galebe \u00e7ald\u0131\u011f\u0131 bir ortamda kapitalizm sonras\u0131 devletlerin b\u00fcrokratik dejenerasyon ve deformasyonunun neticesiyle yak\u0131c\u0131la\u015fabildi. <\/p>\n\n\n\n

Bu ilk olarak Sovyetler Birli\u011fi vakas\u0131nda, Tro\u00e7ki taraf\u0131ndan 1933\u2019te takdir edildi.\u00a0 Bu politik yarg\u0131, demokratik bir i\u00e7 rejimi savunmak ve geli\u015ftirmek ve enternasyonal bir devrimci \u00e7izgi s\u00fcrd\u00fcrmek noktas\u0131nda ba\u015far\u0131s\u0131z olan partilerin idaresindeki i\u015f\u00e7i devletleri i\u00e7in b\u00fct\u00fcn ge\u00e7erlili\u011fini muhafaza etmektedir. 1956\u2019n\u0131n Polonya ve Macaristan ayaklanmalar\u0131n\u0131n deneyimi ve Sovyetler Birli\u011fi\u2019ndeki Destalinizasyon s\u00fcrecinin s\u0131n\u0131rl\u0131l\u0131klar\u0131, benzer \u015fekilde anti-b\u00fcrokratik devrimin sonucuna ula\u015fmas\u0131na \u00f6nderlik edecek ba\u011f\u0131ms\u0131z bir Marksist-Leninist partiye duyulan gereksinimi g\u00f6steriyor. <\/p>\n\n\n\n

Yeniden birle\u015fim dok\u00fcman\u0131n\u0131n esas noktas\u0131, sosyalizm i\u00e7in uluslararas\u0131 m\u00fccadelenin her \u00fc\u00e7 alan\u0131nda da \u201cyeni kitlesel devrimci partilerin in\u015fas\u0131n\u0131n merkez\u00ee stratejik g\u00f6rev olmay\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor olmas\u0131\u201d idi: \u0130\u015f\u00e7i devletleri, s\u00f6m\u00fcrge m\u0131nt\u0131kalar ve en \u00f6nemlisi geli\u015fmi\u015f kapitalizmlerde.<\/p>\n\n\n\n

E\u011fer Yugoslavya ve \u00c7in\u2019e, herhangi bir partinin s\u0131k\u0131\u015f\u0131nca i\u015f g\u00f6rece\u011fi y\u00f6n\u00fcnde at\u0131fta bulunulursa, K\u00fcba \u00f6rne\u011fi de s\u0131k\u00e7a, iktidar m\u00fccadelesi i\u00e7in asl\u0131nda hi\u00e7bir partiye l\u00fczum olmad\u0131\u011f\u0131 veya herhangi tipte bir do\u011fa\u00e7lama politik ekibin i\u015f g\u00f6rece\u011fi \u015feklinde \u00f6ne s\u00fcr\u00fcl\u00fcr. \u0130lk olarak bu, K\u00fcba Devrimi\u2019nin politik tarihinin bir yanl\u0131\u015f yorumlanmas\u0131n\u0131 i\u00e7ermektedir. 26 Temmuz Hareketi\u2019nin k\u00fc\u00e7\u00fck, silahl\u0131 m\u00fccadelenin zorunluluklar\u0131n\u0131n getirdi\u011fi asker\u00ee disipline tabi olmu\u015f \u00f6nderlerden olu\u015fan birbirine kenetlenmi\u015f bir \u00e7ekirde\u011fi vard\u0131. Batista\u2019ya kar\u015f\u0131 verilen i\u00e7 sava\u015f\u0131n s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131nda daha kapsaml\u0131 bir \u00f6nderlik bina etmek durumunda kald\u0131lar. K\u00fcbal\u0131 \u00f6zg\u00fcrl\u00fck sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131 \u00fclkede bir kere egemen g\u00fc\u00e7 haline gelince, sadece \u00f6nc\u00fc bir partiden vazge\u00e7emediklerini de\u011fil ama can havliyle ona ihtiya\u00e7lar\u0131 olduklar\u0131n\u0131 da ke\u015ffettiler. Buna binaen onlar [bir \u00f6nc\u00fc partinin] Marksist hatlar boyunca in\u015fa edilmesine do\u011fru ilerlediler ve zaferlerinden dokuz sene sonra bu g\u00f6reve hala angajeler. [10]<\/strong><\/p>\n\n\n\n

E\u011fer devrime daha g\u00fc\u00e7l\u00fc kadrolar ve bir partiyle kat\u0131lm\u0131\u015f olsalard\u0131, iktidar\u0131 al\u0131\u015flar\u0131ndan \u00f6nce ve sonra kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 zorluklar azalm\u0131\u015f olmaz m\u0131yd\u0131? Ancak K\u00fcbal\u0131 Stalinistlerin bu g\u00f6revi yerine getirmemeleri, daha hay\u0131rl\u0131 olan bu ihtimali \u00f6nledi. Dahas\u0131, K\u00fcba deneyiminden itibaren hem emperyalistlerin hem de onlar\u0131n Washington y\u00f6netimi alt\u0131nda olan yerel uydular\u0131n\u0131n daha fazla alarm halinde olduklar\u0131n\u0131n ve ayaklanmalar\u0131, onlar daha tomurcukken kesip atmak i\u00e7in daha bask\u0131c\u0131 \u00f6nlemleri daha h\u0131zl\u0131ca ald\u0131klar\u0131n\u0131n anla\u015f\u0131lmas\u0131 gerekiyor. <\/p>\n\n\n\n

Y\u00fcksek derecede sanayile\u015fmi\u015f \u00fclkelerdeki iktidar m\u00fccadelesinin \u015fartlar\u0131, yerel \u00fcst s\u0131n\u0131flar\u0131n \u00e7elimsiz, yal\u0131t\u0131k ve itibars\u0131z oldu\u011fu ve demokratik devrimin \u00e7\u00f6z\u00fclmemi\u015f g\u00f6revlerinin saiklerinin \u00fccretli i\u015f\u00e7ilerin taleplerini peki\u015ftirdi\u011fi s\u00f6m\u00fcrge topraklar\u0131nda olanlardan olduk\u00e7a farkl\u0131d\u0131r. Emperyalist kalelerde i\u015f\u00e7ilerin kapitalizmden b\u00fcrokratikle\u015fmi\u015f, yozla\u015fm\u0131\u015f ve kemikle\u015fmi\u015f sosyal demokrat veya Kom\u00fcnist Partiler\u2019in veya onlar\u0131n herhangi bir merkezci g\u00f6lgesinin y\u00f6netimiyle kurtulabilece\u011fine tutunmak aptalca ve \u00f6l\u00fcmc\u00fcl olur. Burada devrimci Marksist partilerin kurulmas\u0131 emri, mutlak olarak kay\u0131ts\u0131z \u015farts\u0131zd\u0131r. <\/p>\n\n\n\n

Tro\u00e7kist \u00f6nc\u00fc taraf\u0131ndan son otuz senedir kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131nm\u0131\u015f bulunulan zorluklar, bu ihtiya\u00e7 taraf\u0131ndan ortaya konan katmerli sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcnde kolay veya basit re\u00e7etelerin olmad\u0131\u011f\u0131na i\u015faret etmektedir. Bu \u00fclkelerin bir\u00e7o\u011funda alternatif \u00f6nderliklerin in\u015fa edilmesinin kar\u015f\u0131s\u0131ndaki ba\u015fl\u0131ca engel, emek hareketi \u00fczerinde b\u00fcrokratik bir kontrol uygulayan ancak geleneksel gerek\u00e7eler dolay\u0131s\u0131yla i\u015f\u00e7ilerden belirli bir sadakati tehditle alan g\u00fc\u00e7l\u00fc ve vars\u0131l \u0130\u015f\u00e7i [11]<\/strong>, Sosyal Demokrat ya da Kom\u00fcnist organizasyonlar\u0131n mevcudiyetidir. Bunun gibi ko\u015fullar alt\u0131nda devrimci Marksistlerin asl\u00ee m\u00fcfrezelerinin uzayan d\u00f6nemlerde [12] <\/strong>b\u00f6ylesine kitle partileri i\u00e7ine girmesi ve orada \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 genellikle akla yatk\u0131nd\u0131r. <\/p>\n\n\n\n

Bu tip bir taktiksel giri\u015fin \u00f6ncelikli amac\u0131n\u0131n ilk kadrolar\u0131n yarat\u0131m\u0131, b\u00fct\u00fcnle\u015ftirilmesi ve geni\u015fletilmesi ve en ileri unsurlarla olan ba\u011flar\u0131n geli\u015ftirilmesi oldu\u011fu bir an i\u00e7in bile olsa unutulmamal\u0131d\u0131r. Bu [entrizm], kendi i\u00e7inde bir ama\u00e7 de\u011fildir. Acil hedef bir propaganda grubunu, geni\u015f kitlelere eylem durumunda tesir edebilecek, [onlar\u0131] \u00f6rg\u00fctleyebilecek ve y\u00f6nlendirebilecek kapasitesi olan bir kuvvete d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmektir. Nihai ama\u00e7, bu yolda i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n yeni kitlesel partisini yaratmakt\u0131r. <\/p>\n\n\n\n

Tecr\u00fcbe g\u00f6stermi\u015ftir ki, entrizm takti\u011fini uygulaman\u0131n bir\u00e7ok gizli tehlikesi mevcuttur. Reformist faaliyete uzat\u0131lm\u0131\u015f bir bat\u0131\u015f\u0131n ve merkezci ortama a\u015f\u0131r\u0131 uyarlanman\u0131n bir sonucu olarak, devrimci kadronun kuma\u015f\u0131 a\u015f\u0131nabilir ve onun perspektifleri solukla\u015fabilir, hatta kaybolabilir. B\u00f6ylesi bir \u00e7evrede topyek\u00fbn bir dal\u0131\u015f bir\u00e7ok sorumlulu\u011fa ve tehlikeye sahiptir. Buna binaen entrizm faaliyetinin, D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in b\u00fct\u00fcn program\u0131n\u0131n ve politikalar\u0131n\u0131n ileri i\u015f\u00e7ilere b\u00fct\u00fcn zamanlar i\u00e7in eri\u015filebilir k\u0131l\u0131naca\u011f\u0131 bir a\u00e7\u0131k kamu faaliyeti b\u00f6l\u00fcm\u00fcyle tamamlanmas\u0131 elzemdir. <\/p>\n\n\n\n

Ayn\u0131 zamanda entrizmi sab\u0131rs\u0131z ve hi\u00e7 esnek olmayan bir bi\u00e7imde y\u00fcr\u00fctmek de m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr (biz b\u00f6yle vakalar g\u00f6rd\u00fck!). Bu durumda, yeterli sonu\u00e7lar s\u00fcratle yak\u0131nda gelmiyorsa, grup zaman\u0131ndan \u00f6nce ba\u011f\u0131ms\u0131z \u00f6rg\u00fctsel stat\u00fcs\u00fcne yeniden d\u00f6nebilir. E\u011fer \u00f6rg\u00fct entrizmde \u0131srarc\u0131 olursa, a\u015f\u0131r\u0131 sol bir retori\u011fin falsettosunun [13]<\/strong> k\u0131l\u0131f\u0131 alt\u0131nda b\u00f6ylesine sekter bir istikamet, kendi kendini tecride ve etkisizli\u011fe g\u00f6t\u00fcr\u00fcr. Bu Reformist ve Kom\u00fcnist b\u00fcrokratlara, onlar\u0131 durumun tart\u0131\u015f\u0131lmadan kabul edilmi\u015f kumandanl\u0131\u011f\u0131 durumunda b\u0131rakarak ve devrimci Marksistlerle geleneksel partilerin en iyi militanlar\u0131 aras\u0131ndaki\u00a0 temas ve ileti\u015fim kanallar\u0131n\u0131 daraltarak, yard\u0131mc\u0131 olabilir.<\/p>\n\n\n\n

Verili durum nas\u0131l gerektirdiyse hem ba\u011f\u0131ms\u0131z eylem, hem de entrizm icraatleriyle Amerikan Tro\u00e7kistleri, 1933\u2019te Kom\u00fcnist Parti\u2019yi reforme etme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u0131skartaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131ndan beri [14]<\/strong> Birle\u015fik Devletler\u2019de bir devrimci Marksist partinin in\u015fa edilmesiyle me\u015fguller. Sosyalist \u0130\u015f\u00e7i Partisi [15]<\/strong> kendisini her zaman Debs\u2019in [16]<\/strong> sosyalist hareketinin en iyi geleneklerinin, De Leon\u2019un [17] <\/strong>Sosyalist Emek Partisi\u2019nin, St. John ile Haywood\u2019un D\u00fcnya Sanayi \u0130\u015f\u00e7ileri\u2019nin [18]<\/strong> ve erken d\u00f6nem Kom\u00fcnist Partisi\u2019nin [19] <\/strong>me\u015fru varisi olarak g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr. Amerikan i\u015f\u00e7ilerinin, kendi devrimlerine \u00f6nderlik etmesi i\u00e7in ihtiya\u00e7 duyduklar\u0131 partinin yarat\u0131lma denemelerinde bu \u00f6nc\u00fc te\u015febb\u00fcslerin iyi ve k\u00f6t\u00fc deneyimlerinden yararlanm\u0131\u015f ve fayda g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n

Amerikan kom\u00fcnizminin 1919\u2019daki ba\u015flang\u0131c\u0131ndan beri olan tarihi, do\u011fru tipte parti i\u00e7in m\u00fccadelenin bir kayd\u0131 olmu\u015ftur. Di\u011fer b\u00fct\u00fcn problemler, bu merkez\u00ee meseleyle ili\u015fkili olmu\u015ftur.<\/p>\n\n\n\n

Ekim 1917\u2019den bu yana, d\u00fcnya kapitalizminin ve kar\u015f\u0131devriminin bu i\u00e7 kalesinde sosyalizmin ilerleyi\u015fi i\u00e7in yap\u0131lan her \u015fey, \u00f6nc\u00fc partinin in\u015fa edilmesine d\u00f6n\u00fck bu ihtiya\u00e7 taraf\u0131ndan y\u00f6netilmi\u015ftir ve gelecekte her ne ba\u015far\u0131l\u0131nacak ise o, benim g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcme g\u00f6re, [bu ihtiyac\u0131n] \u00e7evresinde ya\u015fanacak. Birle\u015fik Devletler\u2019de sosyalizmin zaferinin anahtar\u0131 Amerikan g\u00fcc\u00fcn\u00fcn; her \u015feyden \u00e7ok onun i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n potansiyel g\u00fcc\u00fcn\u00fcn, \u00f6ncelikle ve en ba\u015fta Lenin\u2019in Bol\u015fevizm\u2019inin \u00f6rg\u00fctsel prensipleri olan Rus d\u00fc\u015f\u00fcnceleriyle olan bir f\u00fczyonu olacakt\u0131r. <\/p>\n\n\n\n

Gecikmi\u015f burjuvazinin bir zamanlar c\u0131l\u0131z bir sosyal ve politik g\u00fc\u00e7 oldu\u011fu Rusya\u2019da Leninist partinin zaruri oldu\u011fu kan\u0131tland\u0131. En g\u00fc\u00e7l\u00fc, en zengin ve en ac\u0131mas\u0131z s\u00f6m\u00fcr\u00fcc\u00fc s\u0131n\u0131f\u0131n evi olan Amerika\u2019da [Leninist parti], milyon kat daha fazla elzem olacakt\u0131r. Bol\u015fevik parti konsepti ve onun \u00f6nderli\u011fi, ilk olarak en zay\u0131f ve en geri kapitalist \u00fclkelerde s\u0131namaya tabi tutuldu ve meydana getirildi. Ben onun, kapitalizmin en geli\u015fmi\u015f \u00fclkesindeki sosyalizm i\u00e7in m\u00fccadele i\u00e7inde vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 edinece\u011fini ve tam anlam\u0131yla uygulan\u0131\u015f\u0131n\u0131 bulaca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rmeye c\u00fcret ediyorum.<\/p>\n\n\n\n

Burada devrimciler tarihin en \u00f6rg\u00fctl\u00fc ekonomik, politik, asker\u00ee ve k\u00fclt\u00fcrel iktidar\u0131n\u0131n yo\u011funla\u015fmas\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yalar. Gericili\u011fin bu devasa g\u00fc\u00e7leri, ba\u015f\u0131nda merkez\u00eele\u015fmi\u015f, disiplinli, ilkeli ve deneyimli bir Marksist \u00f6nderli\u011fin oldu\u011fu, siyah\u00ee ve beyaz halk kitlelerinin bir hareketi olmaks\u0131z\u0131n devrilemez ve devrilmeyecektir. <\/p>\n\n\n\n

Birlelik Devletler\u2019de ba\u015far\u0131l\u0131 bir devrime tesad\u00fcf etmek imkans\u0131zd\u0131r. Devrim halk ve kendisinin emrinin alt\u0131nda, d\u00fcnya i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 taraf\u0131ndan biriktirilmi\u015f b\u00fct\u00fcn bir teori, bilgi, kaynaklar ve dersler olan bir parti taraf\u0131ndan \u00f6rg\u00fctlenmeli ve y\u00f6netilmelidir. Politikada ve eylemde alanda sahip olunan uzmanl\u0131k [20]<\/strong> ve \u00f6rg\u00fctlenme, d\u00fc\u015fman\u0131nkiyle e\u015fle\u015fmeli ve onu ge\u00e7melidir.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

Geli\u015fmi\u015f kapitalizmlerde Leninist partinin konu d\u0131\u015f\u0131 oldu\u011funu veya ona ihtiya\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia edenler %100 hatal\u0131lar. Tam tersine, d\u00fcnya kapitalizminin m\u00fckemmel numunesi olan Birle\u015fik Devletler\u2019de sosyalist devrimin te\u015fviki ve zaferi i\u00e7in b\u00f6ylesine bir parti mutlak surette zaruri bir \u015fart ve ara\u00e7t\u0131r. T\u0131pk\u0131 1917\u2019de Lenin ve Tro\u00e7ki \u00f6nderli\u011findeki Bol\u015feviklerin resm\u00ee olarak a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 alt\u00fcst olu\u015fun d\u00fcnya sosyalist devriminin ve \u0131slah\u0131n\u0131n ilk devasa ad\u0131m\u0131 olmas\u0131 gibi, bu olay taraf\u0131ndan do\u011frulu\u011fu kan\u0131tlanm\u0131\u015f olan Leninist parti teorisi de kendi nihai do\u011frulanmas\u0131n\u0131, emperyalizmin kendi merkez\u00ee b\u00fcy\u00fck kalesinde devrilmesiyle ve Amerikan topraklar\u0131nda eksiksiz bir demokrasiyle bir sosyalist rejimin tesis edilmesiyle bulacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
\u201cO amaca do\u011fru daha \u00e7ok dermanla \u00e7al\u0131\u015fmak ve onu, insanl\u0131\u011f\u0131n iyili\u011fi i\u00e7in elde etmek.\u201d
– James. P Cannon<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Uzat\u0131lm\u0131\u015f proleter \u00f6nderlik krizinin en \u00e7abuk \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne ba\u011fl\u0131 olan, insanl\u0131\u011f\u0131n kaderinden daha az bir \u015fey de\u011fildir. Bu, D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in partilerinin bayraklar\u0131 alt\u0131nda ve programlar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla yap\u0131lmak zorundad\u0131r. Kendi t\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fcn fiziksel varolu\u015fu bu y\u00fcce zorunlulu\u011fun h\u0131zla yerine getirilmesine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Marksist okulun devrimcileri taraf\u0131ndan \u015fimdiye kadar daha y\u00fcce bir g\u00f6rev omuzlan\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r – ve k\u00f6rfezdeki tekelciler ve militaristler taraf\u0131ndan [bu g\u00f6revi] yerine getirmek i\u00e7in \u00e7ok zaman verilmeyecektir. <\/p>\n\n\n\n

B\u00fct\u00fcn hepimizin hayatlar\u0131n\u0131 \u015fekillendirmi\u015f ve de\u011fi\u015ftirmi\u015f olan \u00f6l\u00fcms\u00fcz Ekim Devrimi\u2019nin bu ellinci y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fcnde, d\u00fcsturumuz \u015fudur: \u201cO amaca do\u011fru daha \u00e7ok dermanla \u00e7al\u0131\u015fmak ve onu, insanl\u0131\u011f\u0131n iyili\u011fi i\u00e7in elde etmek.\u201d<\/p>\n\n\n\n

***<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Cannon\u2019un dipnotlar\u0131: <\/strong><\/p>\n\n\n\n

[*]<\/strong> Bak\u0131n\u0131z Ge\u00e7i\u015f Program\u0131.<\/p>\n\n\n\n

[**]<\/strong> Bak\u0131n\u0131z Ge\u00e7i\u015f Program\u0131.<\/p>\n\n\n\n

[***]<\/strong> Bak\u0131n\u0131z Ge\u00e7i\u015f Program\u0131.<\/p>\n\n\n\n

[****]<\/strong> D\u00fcnya Devriminin Bug\u00fcnk\u00fc Dinamikleri, Pathfinder Press, New York, 1974, syf. 29.<\/p>\n\n\n\n

***<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u00c7evirmenin dipnotlar\u0131:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

[1]<\/strong> Tro\u00e7ki taraf\u0131ndan 27 Ocak 1932\u2019de yaz\u0131lan bu metnin tam ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 \u015fu \u015fekildedir: Ya Sonra? Alman proletaryas\u0131n\u0131n hayat\u00ee sorunlar\u0131<\/em>. S\u00f6z konusu metin a\u015fa\u011f\u0131daki kaynaktan T\u00fcrk\u00e7e okunabilir: Bkz. Fa\u015fizme Kar\u015f\u0131 M\u00fccadele<\/em>, Lev Tro\u00e7ki, Yaz\u0131n Yay\u0131nc\u0131l\u0131k, \u00c7evirenler: Orhan Ko\u00e7ak, Orhan Dilber, \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Bask\u0131, syf. 158. Metnin \u0130ngilizce versiyonuna da a\u015fa\u011f\u0131daki linkten ula\u015fmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr: Bkz. https:\/\/www.marxists.org\/archive\/trotsky\/germany\/1932-ger\/index.htm<\/a> <\/p>\n\n\n\n

[2]<\/strong> Cannon\u2019un \u201ceski d\u00fcnyan\u0131n sosyalist yeniden in\u015fas\u0131\u201d diyerek kastetti\u011fi, eski kapitalist rejimlerin reforme edilmesi de\u011fil ama o eski d\u00fcnyan\u0131n y\u0131k\u0131lmas\u0131 ve yeni sosyalist d\u00fcnyan\u0131n bir yeniden in\u015fa faaliyetiyle yarat\u0131lmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

[3]<\/strong> Cannon burada \u201cparty-building\u201d diyor. Kendisi tire i\u015faretini kullanarak iki kelime aras\u0131nda sadece bi\u00e7imsel de\u011fil ancak semantik bir ili\u015fki kurdu\u011fu i\u00e7in, \u00e7eviride de \u201cparti-in\u015fas\u0131\u201d tabirinin kullan\u0131m\u0131n\u0131 uygun g\u00f6rd\u00fck. <\/p>\n\n\n\n

[4]<\/strong> \u201cAborted revolution\u201d terimi \u0130ngilizce\u2019de sonu\u00e7suz kalan, ba\u015far\u0131l\u0131 olamayan, kendi hedeflerine ula\u015famayan devrim anlam\u0131nda kullan\u0131l\u0131r. Y\u00fczy\u0131l\u0131m\u0131zdan \u00f6rnek vermek gerekirse, Suriye devrimi i\u00e7in bu tabiri kullanmak m\u00fcmk\u00fcn olabilir. <\/p>\n\n\n\n

[5]<\/strong> Cannon burada 1950\u2019li y\u0131llar boyunca \u00e7e\u015fitli Avrupal\u0131 \u201ckom\u00fcnist\u201d filozoflar\u0131n (Sartre, Althusser ve benzerleri) revizyonist \u00f6\u011fretileri alt\u0131nda geli\u015fen ve 1960\u2019l\u0131 senelerde do\u011fal sonu\u00e7lar\u0131na ula\u015fan, programatik olarak merkezine i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131 ve proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc hedefini almayan, bunun yerine toplumun \u00e7e\u015fitli sekt\u00f6rlerinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ge\u00e7ici kimlik \u00e7eli\u015fkilerini d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcc\u00fc addeden Yeni Sol\u2019dan bahsediyor. Bu sol, Men\u015fevik tipte, yani kitlesel bir \u00e7at\u0131 partisi projesine sahipti (bunun son \u00f6rnekleri Yunanistan\u2019da Syriza, \u0130spanya\u2019da Podemos ve bir dereceye kadar da Fransa\u2019da NPA\u2019d\u0131r). Amerikan SWP\u2019sinin sendikal militanlar\u0131ndan olan, 1934\u2019teki b\u00fcy\u00fck Minneapolis genel grevinde emek\u00e7ilerin Tro\u00e7kist \u00f6nderi olarak \u00e7arp\u0131\u015fan ve uzun y\u0131llar boyunca Cannon\u2019\u0131n partideki sa\u011f kolu olarak m\u00fccadele veren Farrell Dobbs\u2019un, bu Yeni Sol\u2019un parti anlay\u0131\u015f\u0131na kar\u015f\u0131 Leninist partiyi savunan ve 1970\u2019in A\u011fustos ay\u0131nda parti i\u00e7ine verdi\u011fi e\u011fitim seminerlerinin \u0130ngilizce metnine ula\u015fmak i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131daki adresi kullanabilirsiniz: Partinin yap\u0131s\u0131 ve \u00f6rg\u00fctsel ilkeleri<\/em>  i\u00e7in bkz. https:\/\/www.marxists.org\/history\/etol\/document\/swp-us\/misc-1\/dobbslectures.htm<\/a> Yine ayn\u0131 \u015fekilde, bu Yeni Sol\u2019un parti anlay\u0131\u015f\u0131na kar\u015f\u0131 bir polemik olarak kaleme al\u0131nan Muhittin Kark\u0131n\u2019\u0131n kapsaml\u0131 yaz\u0131s\u0131na da a\u015fa\u011f\u0131daki adresten ula\u015fabilirsiniz: Leninist parti: XXI. y\u00fczy\u0131lda Ortodoks olmak<\/em> i\u00e7in bkz. http:\/\/trockist.net\/index.php\/2010\/01\/28\/leninist-parti-xxi-yuzyilda-ortodoks-olmak\/<\/a>  <\/p>\n\n\n\n

[6]<\/strong> Cannon Stalinistleri kastediyor. \u00c7e\u015fitli uluslar\u0131n Kom\u00fcnist Parti isimleri ak\u0131m olarak Stalinizm\u2019in tekelinde kalm\u0131\u015f oldu\u011fu i\u00e7in, o partinin unsurlar\u0131na Cannon k\u0131saca ve ilk harfini b\u00fcy\u00fck yazarak Kom\u00fcnistler diyordu. Bu asl\u0131nda kelimenin orijinal anlam\u0131yla bir kullan\u0131m\u0131 de\u011fildir. Cannon\u2019un Kom\u00fcnist diyerek kastetti\u011fi, Stalinizm\u2019in y\u00f6netti\u011fi Kom\u00fcnist Parti\u2019nin b\u00fcrokratlar\u0131d\u0131r. Yoksa kelimenin politik ve programatik anlam\u0131yla ne Tro\u00e7kizm, ne de Cannon Stalinizm\u2019i kom\u00fcnizm, Stalinistleri de kom\u00fcnistler olarak addeder. <\/p>\n\n\n\n

[7]<\/strong> Bir kere daha Cannon, Stalinist \u00f6nderlikleri kastetmektedir. <\/p>\n\n\n\n

[8]<\/strong> Endonezya Kom\u00fcnist Partisi (PKI), Stalinist direktifler do\u011frultusunda, 1945\u2019ten beri iktidarda olan ve 1956\u2019da diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ilan eden burjuva Sukarno rejimini s\u00fcrekli olarak destekledi. 1965\u2019e gelindi\u011finde PKI\u2019n\u0131n 3,5 milyon \u00fcyesi vard\u0131. Rus ve \u00c7in partilerinden sonra d\u00fcnyan\u0131n en kitleselle\u015fmi\u015f kom\u00fcnist partisiydi. Parti ile onun kitle \u00f6rg\u00fctlerinin \u00fcye say\u0131s\u0131, en \u00fcst oldu\u011fu d\u00f6nemde Endonezya n\u00fcfusunun be\u015fte birini kaps\u0131yordu. Buna ra\u011fmen PKI bir iktidar stratejisi geli\u015ftirmedi ve 1962\u2019de Sukarno diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn h\u00fck\u00fcmetine kat\u0131larak ona bakanlar sa\u011flad\u0131. Sukarno 1965\u2019te partinin geni\u015fliyor olmas\u0131na ve taban\u0131nda kurulmaya ba\u015flanm\u0131\u015f olup \u0130ngiliz ta\u015f\u0131nmazlar\u0131n\u0131 kamula\u015ft\u0131rmaya koyulan yerel sosyalist asker\u00ee giri\u015fimlere kar\u015f\u0131 topyek\u00fcn bir sald\u0131r\u0131 ba\u015flatt\u0131. CIA destekli \u00f6l\u00fcm tugaylar\u0131 ve Sukarno\u2019nun burjuva generalleri iki y\u0131l\u0131 kapsayan bir katliam operasyonu boyunca parti \u00fcyelerinin \u00fc\u00e7te birine yak\u0131n\u0131n\u0131, yani yakla\u015f\u0131k olarak bir milyon kom\u00fcnisti \u00f6ld\u00fcrd\u00fcler. Endonezya katliam\u0131n\u0131n Tro\u00e7kist hareket i\u00e7inden bir de\u011ferlendirmesini okumak i\u00e7in Joseph Hansen, Ernest Mandel ve T. Soedarso\u2019nun konuya dair yaz\u0131lar\u0131n\u0131 bar\u0131nd\u0131ran The Catastrophe in Indonesia<\/em>\u2019ya (Merit Publishers, Aral\u0131k 1966) bak\u0131labilir.<\/p>\n\n\n\n

[9]<\/strong> 1953-1954 senelerinde Tro\u00e7kist harekette uluslararas\u0131 bir b\u00f6l\u00fcnme ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131. B\u00f6l\u00fcnmenin nedeni politik ve \u00f6rg\u00fctsel sorunlarda ya\u015fanan g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131klar\u0131yd\u0131. Birle\u015fik Sekreterlik taraf\u0131nda kalan Mandel ve Pablo\u2019nun tezleri dejenere olmu\u015f i\u015f\u00e7i devletlerinin y\u00fczy\u0131llar boyunca ya\u015fayabilece\u011fi, buna kar\u015f\u0131l\u0131k yakla\u015fmakta olan bir \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 tehlikesinin bulundu\u011fu ve bu iki dinami\u011fin bir sonucu olarak da Tro\u00e7kistlerin g\u00f6revinin, \u00e7e\u015fitli \u00fclkelerde Stalinist ve k\u00fc\u00e7\u00fck-burjuva partilere girerek entrizm yapmas\u0131 gerekti\u011fiydi. Pablo bu entrizmin seneler s\u00fcrebilece\u011fini dile getiriyordu (halbuki Tro\u00e7ki entrizm takti\u011fini ortaya att\u0131\u011f\u0131nda, bunun en fazla bir-iki sene s\u00fcrmesi gerekti\u011fini dile getirmi\u015fti). Bu hatal\u0131 politik ve \u00f6rg\u00fctsel y\u00f6nelimin sonucu d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda onlarca ve y\u00fczlerce Tro\u00e7kist kadronun, Kom\u00fcnist Parti b\u00fcrokrasileri taraf\u0131ndan \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesi veya bir\u00e7ok devrimci Tro\u00e7kist hareketin k\u00fc\u00e7\u00fck-burjuva milliyet\u00e7i, ulusal kurtulu\u015f\u00e7u ve reformist yap\u0131lar\u0131n i\u00e7inde erimesi oldu. B\u00f6l\u00fcnmenin di\u011fer taraf\u0131 olan Uluslararas\u0131 Komite\u2019nin ba\u015fl\u0131ca \u00f6nderleri ise ABD\u2019den James. P. Cannon, Arjantin\u2019den Nahuel Moreno ve Britanya\u2019dan Gerry Healy idi. Uluslararas\u0131 Komite deforme olmu\u015f i\u015f\u00e7i devletlerinin kapitalizmle sosyalizm aras\u0131ndaki ge\u00e7i\u015f formlar\u0131 olduklar\u0131n\u0131 ve di\u011fer b\u00fct\u00fcn ge\u00e7i\u015f formlar\u0131 gibi ancak ge\u00e7ici olabileceklerini; yani bu devletlerin ya sosyalizme ilerleyece\u011fini, ya da kapitalizme geri d\u00f6nece\u011fini dile getiriyor, Stalinizm\u2019in kapitalist restorasyoncu program\u0131 ciddi bir tehlike olmay\u0131 s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in de b\u00fct\u00fcn \u00fclkelerde ba\u011f\u0131ms\u0131z Tro\u00e7kist i\u015f\u00e7i partilerinin in\u015fa edilmesini savunuyordu. Birle\u015fik Sekreterlik\u2019te Pablo\u2019da merkez\u00eele\u015fmi\u015f revizyonizmin o s\u0131ralarda g\u00f6rece bast\u0131r\u0131labilmi\u015f olmas\u0131, 1959 K\u00fcba Devrimi\u2019nin etkileri ve Tro\u00e7kist hareketin birle\u015fme noktas\u0131nda g\u00f6sterdi\u011fi \u00e7abalar 1963\u2019te bir Yeniden Birle\u015fme Kongresi\u2019nin toplanabilmesine olanak sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131. <\/p>\n\n\n\n

[10]<\/strong> Amerikan SWP\u2019si (Sosyalist \u0130\u015f\u00e7i Partisi), co\u011frafi yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131n da a\u00e7\u0131k olan etkisinin ve o s\u0131rada \u00fclke i\u00e7indeki k\u00fc\u00e7\u00fck-burjuva solun oport\u00fcnist bas\u0131nc\u0131n\u0131n alt\u0131nda, K\u00fcba Devrimi\u2019ne d\u00f6n\u00fck \u00f6nce fazla iyimser ve sonra Tro\u00e7kist ilkelerden kapit\u00fclasyonlar tan\u0131yan bir pozisyona savrulmu\u015ftu. Cannon\u2019un bu yaz\u0131y\u0131 kaleme ald\u0131\u011f\u0131 1967\u2019de K\u00fcba Devrimi\u2019nin etkileri hem uluslararas\u0131 \u00e7apta hem de ABD\u2019de \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fcyd\u00fc. Cannon, Castrocu k\u00fc\u00e7\u00fckburjuva metotlara d\u00f6n\u00fck belirli bir s\u0131n\u0131f\u00e7\u0131 ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011fa sahip olsa da ve partinin geri kalan\u0131n\u0131, \u00f6zellikle de 60\u2019lar\u0131n hareket\u00e7i sapmalar\u0131n\u0131 parti i\u00e7ine ta\u015f\u0131yan gen\u00e7 kadrolar\u0131n\u0131 K\u00fcba Devrimi\u2019nin s\u0131n\u0131rl\u0131l\u0131klar\u0131 ve eksiklikleri \u00fczerine s\u00fcrekli olarak uyarsa da, bu devrimin ill\u00fczyonlar\u0131na belirli bir oranda o da kap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Bu c\u00fcmlede okunan, i\u015fte o ill\u00fczyonun ve parti i\u00e7i sapman\u0131n bir tezah\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Cannon, b\u00fct\u00fcn b\u00fcy\u00fck Marksist \u00f6nderler gibi, kusurlardan muaf de\u011fildi. <\/p>\n\n\n\n

[11] <\/strong>Cannon \u201ci\u015f\u00e7i organizasyonlar\u0131\u201d derken, \u0130ngiltere\u2019dekine benzer (Labour Party, yani \u0130\u015f\u00e7i Partisi) reformist ve kitlesel i\u015f\u00e7i partilerini kastediyor. Bunun y\u00fczy\u0131l\u0131m\u0131zdaki en verimli \u00f6rne\u011fi Brezilya\u2019daki \u0130\u015f\u00e7i Partisi ve onun iktidar\u0131 alt\u0131nda ge\u00e7en senelerin neticesinde Brezilya i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n haklar\u0131nda ya\u015fanan geri \u00e7ekili\u015ftir. Cannon\u2019\u0131n bu tan\u0131m\u0131n\u0131n i\u00e7ine, tepesine b\u00fcrokratlar\u0131n yerle\u015fti\u011fi sar\u0131 sendikalar da dahil olabilir.<\/p>\n\n\n\n

[12]<\/strong> Uzama e\u011filimi g\u00f6steren ve ileriye veya geriye d\u00f6n\u00fck olarak bir harekette bulunmas\u0131 k\u0131sa veya orta vadede beklenmeyen kar\u015f\u0131devrimci, devrimci olmayan, \u00f6ndevrimci veya devrimci d\u00f6nemlerde. <\/p>\n\n\n\n

[13]<\/strong> Nefesin \u00e7abuk t\u00fcketildi\u011fi, ses tellerine zarar veren tiz, y\u00fcksek ve yank\u0131l\u0131 ses. <\/p>\n\n\n\n

[14]<\/strong> 1933 senesi, Tro\u00e7ki\u2019nin D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019i kurma karar\u0131n\u0131 ald\u0131\u011f\u0131 y\u0131ld\u0131. D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in \u00f6nc\u00fcs\u00fc olan Uluslararas\u0131 Sol Muhalefet\u2019in \u00f6ncelikli g\u00f6revleri aras\u0131nda ulusal kom\u00fcnist partileri kongreler veya muhalif \u00f6rg\u00fctlenmeler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ele ge\u00e7irmek ve onlara do\u011fru bir devrimci y\u00f6n vermek vard\u0131. Bu taktik Komintern i\u00e7in de g\u00fcd\u00fcl\u00fcyordu. Ancak 1933\u2019te Hitler\u2019in iktidara gelmesiyle bu taktik geride b\u0131rak\u0131ld\u0131. Komintern\u2019in Stalinist \u00f6nderli\u011finin Almanya\u2019da birle\u015fik i\u015f\u00e7i cephesi takti\u011fine kar\u015f\u0131 canice bir sava\u015f a\u00e7mas\u0131, sosyal demokrat partinin taban\u0131ndaki i\u015f\u00e7ileri Hitler\u2019e kar\u015f\u0131 kazanmaktansa onlara \u201csosyal fa\u015fistler\u201d diye sald\u0131rmas\u0131 ve bu tutumun bir neticesi olarak, Almanya Kom\u00fcnist Partisi\u2019nin Hitler\u2019in iktidara geli\u015fini, bir kur\u015fun bile s\u0131kmadan ve bir grev bile \u00f6rg\u00fctlemeden kabul etmi\u015f olmas\u0131, Komintern ile onun partilerinin reforme edilemeyece\u011fini ortaya koymu\u015ftu. Kremlin\u2019in \u00e7\u0131karlar\u0131 do\u011frultusunda Almanya Kom\u00fcnist Partisi\u2019nin 1931\u2019de \u201cK\u0131z\u0131l Referandum\u201d ismini verdi\u011fi, Hitler\u2019in rejim i\u00e7i g\u00fcc\u00fcn\u00fc y\u00fckseltecek olan referandumda, sosyal demokratlar \u201cHay\u0131r\u201d dedi\u011fi i\u00e7in ve sosyal demokratlar da \u201csosyal fa\u015fistler\u201d oldu\u011fu i\u00e7in, Nazilerin lehine bir siyasi tav\u0131r almas\u0131 ve Komintern\u2019in hi\u00e7bir partisinden bu tutuma ili\u015fkin en ufak bir itiraz\u0131n bile y\u00fckselmemesi, Stalinist Komintern\u2019in \u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015fl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019in in\u015fas\u0131n\u0131n zorunlulu\u011funu ortaya koyuyordu. <\/p>\n\n\n\n

[15]<\/strong> \u0130ngiltere\u2019de Tony Cliff\u2019in \u00f6nderli\u011finde kurulan, D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal\u2019den kopan ve Tro\u00e7ki\u2019nin Ge\u00e7i\u015f Program\u0131\u2019n\u0131n aksine Sovyetler Birli\u011fi\u2019ni bir \u201cdevlet kapitalizm\u201d olarak okuyan \u0130ngiliz SWP\u2019si (Sosyalist \u0130\u015f\u00e7i Partisi) ile kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmamal\u0131. <\/p>\n\n\n\n

[16]<\/strong> Eugene V. Debs Amerikal\u0131 bir sosyalist, sendikac\u0131, D\u00fcnya Sanayi \u0130\u015f\u00e7ileri\u2019nin kurucular\u0131ndan biri ve geni\u015f i\u015f\u00e7i kitlelerinin \u00f6nderiydi. Ekim Devrimi\u2019ne duydu\u011fu sempati nedeniyle ABD h\u00fck\u00fcmeti taraf\u0131ndan yak\u0131n takibe al\u0131nd\u0131. Demiryollar\u0131nda ba\u015flayan, daha sonra 27 eyalete yay\u0131l\u0131p i\u00e7ine 250.000 i\u015f\u00e7iyi \u00e7eken ulusal genel grevin \u00f6nderli\u011fini \u00fcstlendi. Bu y\u00fczden hapse at\u0131ld\u0131. I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda ABD\u2019nin sava\u015fa kat\u0131lmas\u0131na muhalefet etti\u011fi i\u00e7in yine hapse at\u0131ld\u0131. Debs, Amerikan i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n Demokrat ve Cumhuriyet\u00e7i partiler haricinde kendi ba\u011f\u0131ms\u0131z s\u0131n\u0131f partisine ihtiya\u00e7 duydu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordu. Hayat\u0131 boyunca bunun i\u00e7in m\u00fccadele etti. 1921\u2019de serbest b\u0131rak\u0131ld\u0131. 1926\u2019da hapiste ge\u00e7irdi\u011fi s\u00fcrenin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131nda b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 izler dolay\u0131s\u0131yla kalp krizi ge\u00e7irerek \u00f6ld\u00fc. <\/p>\n\n\n\n

[17]<\/strong> Daniel de Leon, Amerikal\u0131 sosyalist, Marksist teorisyen ve sendika \u00f6rg\u00fct\u00e7\u00fcs\u00fcyd\u00fc. Partisini II. Enternasyonal\u2019e katt\u0131. Amerikan sar\u0131 sendikac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ele\u015ftirdi ve \u201cdevrimci end\u00fcstriyel sendikac\u0131l\u0131k\u201d fikrini geli\u015ftirdi. 1914\u2019te \u00f6ld\u00fc. Amerikal\u0131 gazeteci ve d\u0131\u015f haberler muhabiri George Seldes Witness to a Century<\/em> kitab\u0131nda Lenin\u2019den \u015f\u00f6yle bir al\u0131nt\u0131 yapar: \u201cBizim Rusya\u2019da yapm\u0131\u015f oldu\u011fumuz De Leon\u2019un Marksizm\u2019i yorumlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 kabul etmektir, Bol\u015feviklerin 1917\u2019de benimsedi\u011fi buydu.\u201d <\/p>\n\n\n\n

[18]<\/strong> D\u00fcnya Sanayi \u0130\u015f\u00e7ileri, yani yayg\u0131n olarak bilinen \u0130ngilizce k\u0131saltmas\u0131yla IWW, 1905\u2019te Chicago, Illinois \u015fehrinde kurulmu\u015f bulunan ve sanayi i\u015f\u00e7ileri aras\u0131nda militan bir sendikac\u0131l\u0131k faaliyeti s\u00fcrd\u00fcren uluslararas\u0131 bir kurulu\u015ftu. Zaman\u0131ndaki kitleselli\u011fi ve i\u015f\u00e7ileri m\u00fccadeleci grevlere \u00e7eki\u015fiyle ABD i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 tarihinin bir d\u00f6nemine damgas\u0131n\u0131 vurdu.<\/p>\n\n\n\n

[19] <\/strong>Burada Stalin \u00f6ncesi d\u00f6neme, yani Kom\u00fcnist Partilerin Lenin ile Tro\u00e7ki alt\u0131nda toplanan Komintern\u2019in ilk d\u00f6rt kongresinde al\u0131nan kararlara ve belirlenen ilkelere uygun olarak \u00f6rg\u00fctlenip politika \u00fcrettikleri d\u00f6neme at\u0131fta bulunuluyor. <\/p>\n\n\n\n

[20]<\/strong> Cannon burada \u201cknow-how\u201d deyimini kullan\u0131yor. Bu \u0130ngilizce deyim usul\u00fcn\u00fc bilmek, uygulama becerisi, y\u00f6ntem bilgisi, bil-yap gibi bir\u00e7ok anlama gelir. Ben metnin ak\u0131\u015f\u0131na ve Cannon\u2019un kayg\u0131s\u0131na uygun olarak \u201calanda sahip olunan uzmanl\u0131k\u201d demeyi tercih ettim.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Yazar: James P. Cannon \u00c7eviri: Kaan G\u00fcnde\u015f \u0130lk olarak International Socialist Review dergisinin 28. cildinin, 5 numaral\u0131 say\u0131s\u0131nda, Eyl\u00fcl-Ekim 1967\u2019de yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. Daha sonra 50 Years of World Revolution (1917-1967) ba\u015fl\u0131kl\u0131 antolojiye eklenmi\u015ftir. K\u00f6\u015feli parantez i\u00e7in say\u0131lar\u0131n bulundu\u011fu dipnotlar, okuyucunun makaleyi anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in \u00e7evirmen taraf\u0131ndan eklenmi\u015ftir. K\u00f6\u015feli parantez i\u00e7indeki y\u0131ld\u0131z simgeli dipnotlar ise metnin yazar\u0131na, […]<\/p>\n","protected":false},"author":24,"featured_media":1353,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[699],"tags":[80,747,773,552,526,772,731],"class_list":["post-1352","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-leninist-parti","tag-devrimci","tag-devrimci-parti","tag-leninist-parti","tag-mucadelesindeki","tag-parti","tag-rolu","tag-sosyalizm"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1352","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/24"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1352"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1352\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1372,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1352\/revisions\/1372"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1353"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1352"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1352"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1352"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}