{"id":1130,"date":"2019-03-17T16:14:45","date_gmt":"2019-03-17T13:14:45","guid":{"rendered":"http:\/\/trockist.net\/?p=1130"},"modified":"2019-03-17T16:14:47","modified_gmt":"2019-03-17T13:14:47","slug":"militanlik-ve-gunluk-yasam-uzerine-morenoyla-roportaj","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/2019\/03\/17\/militanlik-ve-gunluk-yasam-uzerine-morenoyla-roportaj\/","title":{"rendered":"Militanl\u0131k ve g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam \u00fczerine Moreno&#8217;yla r\u00f6portaj"},"content":{"rendered":"\n<p><em>A\u015fa\u011f\u0131daki metin Nahuel Moreno (1924-87) yolda\u015f ile \u00f6l\u00fcm\u00fcnden bir y\u0131l kadar \u00f6nce yap\u0131lm\u0131\u015f uzunca bir s\u00f6yle\u015fidir (Discussions avec Moreno). Uluslararas\u0131 \u0130\u015f\u00e7i Birli\u011fi-D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal ile Arjantin\u2019deki MAS\u2019\u0131n (Sosyalizme Do\u011fru Hareket) kurucusu olan Moreno, devrimci Marksizm\u2019in, Ortodoks Tro\u00e7kizmin, Tro\u00e7ki sonras\u0131 \u00f6nde gelen liderlerinden biridir.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Leninist Partinin, merkezi yap\u0131s\u0131yla, yar\u0131 askeri disipliniyle, art\u0131k modas\u0131 ge\u00e7mi\u015f oldu\u011fu s\u00f6yleniyor. \u00d6zellikle Avrupa\u2019da solun \u00f6nemlice bir kesimi bu tip bir parti yap\u0131s\u0131na kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131yor. Siz bu konu \u00fczerine ne d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Her \u015feyden \u00f6nce Leninist partiyi, Stalinizmin ona atfetti\u011fi karikat\u00fcr\u00fcyle kar\u0131\u015ft\u0131rmamak gerekir. De\u011findi\u011finiz ak\u0131mlar, Stalinist partilerin k\u0131\u015fk\u0131rtt\u0131\u011f\u0131 bir savrulmay\u0131 yans\u0131t\u0131yorlar: Stalinizmi Leninizmin devam\u0131 olarak kabul ederek ikisini ayn\u0131 kefeye koyuyorlar, oysa ger\u00e7ekte bunlar birbirinin z\u0131tt\u0131 d\u0131r. Baz\u0131 \u00f6zelliklerin korunmu\u015f oldu\u011fu do\u011frudur, partinin h\u00fccreler halinde yap\u0131la\u015fmas\u0131, s\u00fcrekli \u00e7al\u0131\u015fma ekiplerinin varl\u0131\u011f\u0131 gibi, ama Stalinist partiler bu \u00f6zellikten de art\u0131k vazge\u00e7mektedirler. Parti i\u00e7in faaliyet g\u00f6sterme ve partinin politika ve faaliyetlerinin tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir organ\u0131nda yer alma ilkelerine dayal\u0131 militan tan\u0131m\u0131 Leninizme \u00f6zg\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu arada konunun biraz d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131karak bir \u015fey s\u00f6ylemek istiyorum: Bu Leninist tan\u0131m Rus Marksistlerini Bol\u015fevikler ve Men\u015fevikler olarak ikiye ay\u0131rmakla birlikte 1905\u2019ten sonra a\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc birle\u015fik kongrede parti Lenin\u2019in tan\u0131m\u0131n\u0131 kabul etmi\u015ftir. Bu tarihten sonra da iki kanat aras\u0131ndaki ayr\u0131m s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr, ama ayr\u0131l\u0131klar art\u0131k Rus devriminin karakteri \u00fczerinde temellenmi\u015f ve giderek daha uzla\u015fmaz hale gelmi\u015ftir. Bu ayr\u0131l\u0131klar Rus Marksizminin iki kanad\u0131n\u0131n birbirinden kopmas\u0131nda temel neden olmu\u015ftur.<\/p>\n\n\n\n<p>Tekrar konuya d\u00f6necek olursak, askeri disiplinin Stalinist karikat\u00fcr\u00fcn bir unsuru oldu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7izmemiz gerekir; Stalinizmin partiyi, politika ve faaliyet kararlar\u0131n\u0131n tepede kararla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131, tabana ise bu kararlara tart\u0131\u015fmaks\u0131z\u0131n uyman\u0131n d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc bir organizma olarak kavrar. Birinci ko\u015fulu emirlere uyma olan bir partiye ait olma d\u00fc\u015f\u00fcncesinin, devrimci pozisyonlara sahip hi\u00e7bir i\u015f\u00e7i ya da ayd\u0131n sempatizana ho\u015f gelmeyece\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Lenin\u2019in partisinde, \u00f6zellikle alt organlar\u0131nda, her zaman geni\u015f bir demokrasi egemen olmu\u015ftur. \u0130\u015f\u00e7iler, tart\u0131\u015fma ve ele\u015ftirme ferahl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc hissetmi\u015flerdir. Hi\u00e7 kimse herhangi bir militan\u0131n politik pozisyonlar\u0131 nedeniyle bask\u0131 alt\u0131na al\u0131nabilece\u011fini ya da \u00f6zele\u015ftiri vermeye zorlanabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyordu. Tart\u0131\u015fmalar oluyordu, zaman zaman da bu tart\u0131\u015fmalar \u00e7ok \u015fiddetli bir hal al\u0131yordu, ama bunlar yolda\u015f\u00e7a ili\u015fkiler i\u00e7inde, hi\u00e7bir bask\u0131 uygulanmadan yap\u0131l\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Hi\u00e7 partiden ihra\u00e7 olmuyor muydu?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Parti y\u00f6netimiyle taban tabana z\u0131t pozisyonlar\u0131 savunan kesimler ve ak\u0131mlar olmu\u015ftur. Bunlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 kendiliklerinden partiden ayr\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r (ki bu, g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 nedeniyle ihra\u00e7 edilmekten \u00e7ok farkl\u0131 bir \u015feydir), ama bu kesimlerin \u00e7o\u011funlu\u011fu partide kalm\u0131\u015flar ve bunlar\u0131n s\u00f6zc\u00fcleri \u00f6nderlik i\u00e7indeki yerlerini korumu\u015flard\u0131r. Bu nedenden \u00f6t\u00fcr\u00fcd\u00fcr ki partide hemen hemen mutlak bir \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn egemen oldu\u011funu s\u00f6yledim.<\/p>\n\n\n\n<p>Bol\u015fevik Parti\u2019de disiplin, yani partinin s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesine bir b\u00fct\u00fcn olarak ayn\u0131 politik \u00e7izgiyle aktif olarak kat\u0131lmas\u0131, otantik bir i\u00e7 demokrasiyle birle\u015ftirilmi\u015fti. Tarih bunu kan\u0131tl\u0131yor: \u00d6nemli kararlar\u0131n hi\u00e7biri oy birli\u011fi ile al\u0131nmam\u0131\u015ft\u0131r; \u00f6nemli kararlar derken iktidar\u0131n al\u0131nmas\u0131 kadar \u00f6nemli olanlar\u0131 da kastediyorum.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6te yandan baz\u0131 tart\u0131\u015fmalar partinin yay\u0131n organ\u0131nda a\u00e7\u0131k\u00e7a yap\u0131l\u0131yordu: \u00d6rne\u011fin, Sovyet ekonomisine ili\u015fkin olarak Preobrajenski, Bukharin ve ba\u015fka teorisyenler ile \u00f6nderler aras\u0131nda s\u00fcrd\u00fcr\u00fclen tart\u0131\u015fma bu bi\u00e7imde ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015ftir. Bu 1920\u2019li y\u0131llarda, Stalin\u2019in partinin denetimini b\u00fct\u00fcn\u00fcyle eline ge\u00e7irmesinden \u00f6nce b\u00f6yleydi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Ekim Devrimi s\u0131ras\u0131ndaki Zinoviyev ve Kamenev \u00f6rne\u011fi ilgin\u00e7tir&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Asl\u0131nda ikisi de1917\u2019de iktidar\u0131n al\u0131nmas\u0131na kar\u015f\u0131yd\u0131. Bunu yapmaya haklar\u0131 da vard\u0131. Soru \u015furada, parti merkez komitesi ayaklanma karar\u0131 ald\u0131\u011f\u0131nda bu karar dolayl\u0131 yoldan, burjuva gazetelerine deme\u00e7ler vererek a\u00e7\u0131\u011fa vurdular. B\u00f6ylece, al\u0131nm\u0131\u015f bir karar\u0131n uygulanmas\u0131na ili\u015fkin temel kural\u0131 \u00e7i\u011fnemekle kalmad\u0131lar, daha k\u00f6t\u00fcs\u00fc devrimin zaferini tehlikeye soktular. Lenin\u2019in onlar\u0131 hain ve grev k\u0131r\u0131c\u0131 olarak su\u00e7lay\u0131p partiden at\u0131lmalar\u0131n\u0131 istemesinin nedeni buydu. Herhangi bir i\u015f\u00e7i bu tavr\u0131 anlayabilir; e\u011fer bir fabrikada \u00e7o\u011funluk grev karar\u0131 alm\u0131\u015fsa, bu karar\u0131 uygulamayan grev k\u0131r\u0131c\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Ne olursa olsun Kamenev daha sonra partiye b\u00fcy\u00fck sadakat g\u00f6sterdi, merkez komitenin kararlar\u0131na uydu ve ayaklanmaya aktif olarak kat\u0131ld\u0131. Zinoviyev ise bunun tersine kenarda durdu.<\/p>\n\n\n\n<p>Daha sonra Lenin onlara devrime ili\u015fkin \u00e7ok \u00f6nemli g\u00f6revler verdi. Zinoviyev ilk y\u0131llar\u0131nda III. Enternasyonal\u2019in ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapt\u0131 ve her ikisi birden, iktidardaki partinin en y\u00fcksek y\u00f6netim organ\u0131 olan Politik B\u00fcro \u00fcyeli\u011fine getirildiler.<\/p>\n\n\n\n<p>Bol\u015fevik Parti b\u00f6yleydi: Her \u015fey tart\u0131\u015f\u0131l\u0131rd\u0131, hatta Pravda\u2019da a\u00e7\u0131k\u00e7a yap\u0131l\u0131rd\u0131 bu tart\u0131\u015fmalar.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Bir insan grubu olarak partiyi nas\u0131l tan\u0131ml\u0131yorsunuz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Y\u0131llar \u00f6nce sosyoloji e\u011fitimi g\u00f6r\u00fcrken Georges Gurvitch\u2019in kitab\u0131n\u0131 okumu\u015ftum; Gurvitch, bir psikoterapi y\u00f6ntemi olan psikodram\u0131n mucidi Nathanael Moreno\u2019nun b\u00fcy\u00fck bir hayran\u0131yd\u0131. Moreno ve \u00f6b\u00fcr psikologlar ve sosyologlardan hareketle Gurvitch, \u00fc\u00e7 tip insan grubunun oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyordu. Bu, insano\u011flunun varolu\u015fundan beri \u00f6rg\u00fctlenme tarz\u0131na dayal\u0131 tamamen sosyolojik bir s\u0131n\u0131fland\u0131rmayd\u0131. Buna g\u00f6re bir grup, sekter, kapal\u0131 ve despotik y\u00f6netimli topluluklardan olu\u015fuyordu. Baz\u0131 topluluklar ise hemen hemen bi\u00e7imsizdi. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc tip bir grup daha vard\u0131 ki, bu iki \u00f6zelli\u011fi kendi i\u00e7inde birle\u015ftiriyordu: Bu topluluklar hem \u00e7ok demokratik, hem de dinamik ve homojendi. Gruplar\u0131n, deyim yerindeyse, morfolojisini tan\u0131mlarken Gurvitch ayr\u0131ca, bir \u00f6nder kesimi ile hatalar\u0131n \u00fczerine y\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir insanlar grubunun oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyordu; ben bunlar\u0131n hepsine ger\u00e7eklikte rastlad\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<p>Gurvitch\u2019i okuduktan beri Bol\u015fevik partinin tamamen \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc tipe uydu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u00fcm: Sa\u011flam, g\u00fc\u00e7l\u00fc, dinamik, birbirine son derece ba\u011fl\u0131 ve dost\u00e7a ili\u015fkiler i\u00e7indeki insanlardan olu\u015fan, t\u00fcm\u00fcyle demokratik bir grup.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Baz\u0131lar\u0131 bizi d\u0131\u015far\u0131dan monolitik bir blok olarak g\u00f6r\u00fcyor&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Evet, ya da robotlar gibi. Bir seferinde bana bir fak\u00fcltede bizim yolda\u015flar\u0131m\u0131z i\u00e7eri girerken, \u00f6b\u00fcr e\u011filimlerden militanlar\u0131n robot taklidi yapt\u0131klar\u0131n\u0131 anlatm\u0131\u015flard\u0131. Bu beni rahats\u0131z etmiyor. Bu bizim \u00f6zelliklerimizden birinin, ortakla\u015fa kabul edilen sloganlar etraf\u0131nda tek bir insan gibi hareket etme \u00f6zelli\u011fimizin karikat\u00fcrle\u015ftirilmesinden ba\u015fka bir \u015fey de\u011fil. Onlar\u0131n, bizim aram\u0131zda, partide, dost\u00e7a ili\u015fkilerin ve bol tart\u0131\u015fman\u0131n bulundu\u011funu anlamalar\u0131 gerekir.<\/p>\n\n\n\n<p>Dostluk, birbirine g\u00fcven, bir ba\u015fka temel \u00f6\u011fedir. Bu partiyi birbirine ba\u011flayan har\u00e7t\u0131r. Devrimciler aras\u0131nda bu g\u00fcven, demokrasi olmadan var olamaz, bizim hepimizi birle\u015ftiren, herkesin bir \u00f6b\u00fcr\u00fcn\u00fc m\u00fccadele yolda\u015f\u0131 olarak hissetmesidir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Disiplinli, blok halinde davranmak neden bu kadar \u00f6nemli?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Bu, tarih taraf\u0131ndan kan\u0131tlanm\u0131\u015ft\u0131r. Disiplin, merkezilik, kendisini t\u00fcm\u00fcyle partisine adam\u0131\u015f militanlar, kabul ya da reddedilen, be\u011fenilen ya da nefret edilen \u00f6zellikler olabilir, ama bu tip bir organizma taraf\u0131ndan y\u00f6nlendirilmemi\u015f tek bir devrim yoktur. Gev\u015fek, disiplinsiz, jakoben olmayan bir organizma iktidar\u0131 alamaz. Bu anlamdad\u0131r ki biz, partinin tart\u0131\u015fmalar s\u0131ras\u0131nda demokratik olmas\u0131 ve eylem s\u0131ras\u0131nda bir ordu gibi hareket etmesi gerekti\u011fini s\u00f6yl\u00fcyoruz.<\/p>\n\n\n\n<p>Merkezilikten vazge\u00e7mek, etkililikten vazge\u00e7mek demektir. E\u011fer bir anar\u015fist bana her t\u00fcrl\u00fc merkezili\u011fi reddetti\u011fini s\u00f6ylerse, ben ona g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne sayg\u0131 duydu\u011fumu bildiririm, ama tart\u0131\u015fman\u0131n iki d\u00fczeyi var: Birincisi, ne istendi\u011fidir; ikincisi ise, tarihin etkinlik a\u00e7\u0131s\u0131ndan anar\u015fizmi de\u011fil merkeziyet\u00e7ili\u011fi se\u00e7mi\u015f oldu\u011fudur. \u0130\u00e7inde bulundu\u011fumuz y\u00fczy\u0131lda hi\u00e7bir devrim y\u00fcksek d\u00fczeyde bir disiplin ve merkezilik olmaks\u0131z\u0131n zafere ula\u015famam\u0131\u015ft\u0131r. Bu son derece mant\u0131kl\u0131d\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc devlete, onun ordusuna, polisine, t\u00fcm ayg\u0131tlar\u0131na kar\u015f\u0131 koymak gerekir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Bu disiplin burjuva partilerinde yok mu?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Hay\u0131r, kar\u015f\u0131devrim \u00e7abas\u0131 i\u00e7inde olan Bonapartist partilerin, sa\u011f milliyet\u00e7i hareketlerin ve fa\u015fist gruplar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda yok. Burjuva rejimin geleneksel partileri bu \u00f6zelli\u011fe sahip de\u011fil. Art\u0131k buna ihtiya\u00e7lar\u0131 da yok, \u00e7\u00fcnk\u00fc devlet ayg\u0131t\u0131n\u0131n t\u00fcm kurumlar\u0131 zaten onlardan yana. \u0130ktidar\u0131 ele ge\u00e7irme m\u00fccadelesi vermiyorlar, burjuva rejimini de\u011fi\u015ftirmeye de\u011fil korumaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. Parti i\u00e7inde kal\u0131c\u0131 farkl\u0131 kanatlar\u0131n ve e\u011filimlerin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 olanakl\u0131 k\u0131lan bu \u00f6zellik, orta s\u0131n\u0131f\u0131 ve hatta i\u015f\u00e7i hareketinin baz\u0131 kesimlerini kendine \u00e7eker. A\u00e7\u0131kt\u0131r ki bu partilerin hi\u00e7biri ne devrim yapm\u0131\u015ft\u0131r, ne de fa\u015fist-nazi tipinde bir kar\u015f\u0131devrim iste\u011fi i\u00e7indedir. ABD\u2019deki Demokrat ve Cumhuriyet\u00e7i partilerin ya da \u0130ngiltere\u2019deki Muhafazakar Parti ile \u0130\u015f\u00e7i Partisi\u2019nin bir fa\u015fist kar\u015f\u0131devrime \u00f6nc\u00fcl\u00fck etmeyi isteyece\u011fini sanm\u0131yorum, elbette bir i\u015f\u00e7i devriminden hi\u00e7 s\u00f6z etmiyorum. \u0130\u015f\u00e7i ayaklanmas\u0131 ve silahl\u0131 m\u00fccadele ya da bir kar\u015f\u0131devrimci darbe, merkezile\u015fmi\u015f, \u00e7elikten disipline sahip bir parti taraf\u0131ndan y\u00f6nlendirilmedi\u011fi s\u00fcrece ba\u015far\u0131 kazanamaz.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Partinin disiplini yabanc\u0131la\u015fma yaratmaz m\u0131?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Bu konuda Mandel ve Novack (1) ile benim aramda bir tart\u0131\u015fma ge\u00e7mi\u015fti. D\u00fc\u015f\u00fcncelerimi yaz\u0131l\u0131 olarak a\u00e7\u0131klamad\u0131\u011f\u0131m i\u00e7in bu yolda\u015flara kar\u015f\u0131 bir borcum var. Ben, \u015fu yabanc\u0131la\u015fm\u0131\u015f d\u00fcnyada partinin yabanc\u0131la\u015fmay\u0131 giderici bir rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Militan bir \u00e7eli\u015fkinin i\u00e7inde bulunmaktad\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc toplum yabanc\u0131la\u015fm\u0131\u015ft\u0131r ama o bu toplumda ya\u015famaktad\u0131r. Parti ona yabanc\u0131la\u015fmaya kar\u015f\u0131 m\u00fccadelenin t\u00fcm olanaklar\u0131n\u0131 vermektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>Pek \u00e7ok sanat\u00e7\u0131n\u0131n ve bilim adam\u0131n\u0131n bireysel olarak mutlu ya\u015famay\u0131 ba\u015fard\u0131\u011f\u0131n\u0131 san\u0131yorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc son tahlilde \u015funa indirgenir: Bu, bir toplumsal rejimin insana y\u00fckledi\u011fi mutluluk ya da mutsuzluk bilimidir. Say\u0131lar\u0131 \u00e7ok az da olsa baz\u0131 ayr\u0131cal\u0131kl\u0131 kesimlerin bunu ger\u00e7ekle\u015ftirmeyi, mutlu ya\u015famay\u0131 ba\u015fard\u0131klar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. E\u011fer yabanc\u0131la\u015fmay\u0131 a\u015fman\u0131n temel ko\u015fulu anlaml\u0131 ya\u015famaksa, yapt\u0131\u011f\u0131n i\u015fi severek yapmaksa, bunu yaln\u0131zca partinin de\u011fil, baz\u0131 durumlarda bilim ve sanat\u0131n da sa\u011flad\u0131\u011f\u0131na inan\u0131yorum.<\/p>\n\n\n\n<p>Kapitalist, tekelci rejim bu olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 yok eder. Sinemaya tutkun ve film yapmak isteyen bir genci d\u00fc\u015f\u00fcnelim, bunu ger\u00e7ekle\u015ftirmesi hemen hemen imkans\u0131zd\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc binlerce ve binlerce sinema yap\u0131mc\u0131s\u0131 aday aras\u0131ndan ancak biri bunu ba\u015far\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Kapitalist sistem, bireyin ister do\u011fal ister kazan\u0131lm\u0131\u015f olsun t\u00fcm becerilerinin geli\u015fmesini engeller ya da e\u011fer k\u00e2r getirecekse bu becerileri kendi hizmetine al\u0131r. Sinema \u00f6rne\u011fi, sanat ve bilim i\u00e7in s\u00f6ylenenlerin kapsam\u0131na girer.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Ya spor?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Spor da \u00f6yle. \u00d6rne\u011fin Arjantinli \u00fcnl\u00fc golf\u00e7\u00fc Roberto de Vicenzo m\u00fctevazi bir ailenin \u00e7ocu\u011fudur. Golf bir zengin sporudur, ama o bir golf kul\u00fcb\u00fcnde \u00e7anta ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken epey dola\u015fma \u015fans\u0131na sahip olmu\u015f ve b\u00f6ylece ke\u015ffedilmi\u015ftir. Bu ya da bir ba\u015fka spora tutkun binlerce gen\u00e7ten ka\u00e7 tanesi Vicenzo\u2019nun \u015fans\u0131na sahip olabilmektedir?<\/p>\n\n\n\n<p>Gen\u00e7 tenis\u00e7i Gabrialle Sebatini\u2019nin durumu ise daha farkl\u0131. On d\u00f6rt ya\u015f\u0131ndayken ailesi, dostlar\u0131, onu profesyonel tenis\u00e7i olabilmesi i\u00e7in okula g\u00f6ndermi\u015fler. Antremanlar, geziler, turnuvalar derken ba\u015fka bir \u015fey yapmaya zaman bulamam\u0131\u015f. Ve b\u00f6ylece spor menajerleri milyonlarca dolar kazanm\u0131\u015flar. Sebatini de \u00e7ok para kazanm\u0131\u015f, ama hayatta tenis oynamaktan ba\u015fka bir \u015fey bilmeyen bir garabet haline gelmi\u015f. Kariyerinde ne kadar \u00e7ok ba\u015far\u0131 elde ederse etsin, ki\u015fisel bir bunal\u0131ma do\u011fru s\u00fcr\u00fcklenmekte.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Parti, tekrar partiye gelelim&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Tamam. Ben, devrimci partiyi, i\u00e7 demokrasisini, s\u00fcrekli devrimci seferberlik program\u0131n\u0131, yabanc\u0131la\u015fmaya kar\u015f\u0131 m\u00fccadelenin en sa\u011flam deste\u011fi veya bir ba\u015fka deyi\u015fle, belirli bir mutlulu\u011fa ula\u015fman\u0131n ve kendini ger\u00e7ekle\u015ftirebilmenin en emin arac\u0131 olarak kabul ediyorum.<\/p>\n\n\n\n<p>Elbette yabanc\u0131la\u015fm\u0131\u015f sol gruplar ve hatta Tro\u00e7kistler tan\u0131d\u0131m. Bunlar bir anlamda kapitalist toplumun yabanc\u0131la\u015fmas\u0131n\u0131 yans\u0131t\u0131yorlar. \u00d6rne\u011fin militanlar\u0131n\u0131n \u00e7ocuk yapmas\u0131n\u0131 yasaklam\u0131\u015flar ya da tam tersine \u00e7ocuk yapmalar\u0131 i\u00e7in emir veriyorlar. Bir\u00e7ok seferinde son derece k\u0131s\u0131tl\u0131 bir ya\u015fam kurallar\u0131 koymu\u015flar.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 i\u00e7inde g\u00fc\u00e7l\u00fc bir bi\u00e7imde k\u00f6kle\u015fmi\u015f, onun ya\u015fam\u0131na kat\u0131lm\u0131\u015f, onun g\u00fc\u00e7l\u00fc ve zay\u0131f yanlar\u0131n\u0131n fark\u0131nda olan, onunla uyum i\u00e7inde bulunan, onu y\u00f6nlendirmeye \u00e7al\u0131\u015fan bir parti i\u00e7in durum b\u00f6yle de\u011fildir. B\u00f6yle bir parti militanlar\u0131na kendilerini geli\u015ftirebilmeleri i\u00e7in, kapitalist toplumun reddetti\u011fi devasa miktardaki olana\u011f\u0131n kaps\u0131n\u0131 a\u00e7ar.<\/p>\n\n\n\n<p>Bizim partimize bak\u0131n: E\u011fer bir yolda\u015f\u0131n konu\u015fma, yazma ya da bir ba\u015fka alanda yetene\u011fi varsa, o yolda\u015f \u00e7al\u0131\u015fabilmesi ve kendini geli\u015ftirebilmesi i\u00e7in y\u00fcreklendirilir. Toplum yalan s\u00f6ylemeyi, d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcklerini saklamay\u0131, g\u00fc\u00e7l\u00fc ve g\u00fc\u00e7s\u00fcz yanlar\u0131n\u0131 g\u00f6rmezlikten gelmeyi \u00f6\u011fretir. Parti ise, kendimizi ke\u015ffetmeyi ve geli\u015ftirmeyi sa\u011flayan bir toplumsal denetim olu\u015fturur.<\/p>\n\n\n\n<p>E\u011fer bir yolda\u015f\u0131m\u0131z\u0131n belirlenmi\u015f bir g\u00f6rev i\u00e7in \u00f6zel yetenekleri varsa, o yolda\u015f bu yeteneklerini hayata ge\u00e7irebilmesi i\u00e7in te\u015fvik edilir. Herhangi biri ho\u015flanmad\u0131\u011f\u0131 bir g\u00f6revi g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak kabul etmedi\u011fi s\u00fcrece \u00fcstlenmeye zorlanmaz. B\u00fct\u00fcn bunlar m\u00fccadele i\u00e7inde dost\u00e7a bir havan\u0131n do\u011fmas\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Militanlar\u0131n bireyselliklerini yitirdiklerine ili\u015fkin iddiaya ne dersiniz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Durumun bunun tam tersi oldu\u011funu s\u00f6ylerim. Bireysel yarat\u0131c\u0131l\u0131k bir toplumsal denetimle, partinin denetimiyle geli\u015fir. Burjuva toplumu da bu denetimi uygular, ama onun hedefi tam tersinedir: Bu birey bir i\u015f\u00e7i ise, ya\u015fam\u0131n\u0131 bir fi\u015fek fabrikas\u0131nda ge\u00e7irmenin \u00f6tesinde yapabilece\u011fi fazla bir \u015fey yoktur. Bol\u015fevik parti i\u00e7in birey kutsald\u0131r, parti her zaman ona yard\u0131m edebilmenin ve kendini geli\u015ftirebilmesinin yollar\u0131n\u0131 arar. Ve birey kendini ancak insan t\u00fcr\u00fcn\u00fcn en soylu faaliyetleri i\u00e7inde, yani yazarak, konu\u015farak, \u00f6rg\u00fctlenerek, m\u00fccadele ederek geli\u015ftirir.<\/p>\n\n\n\n<p>Madenlerde ya da \u00fcretim zincirinde \u00e7al\u0131\u015fmaktan daha yabanc\u0131la\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 ve daha sersemle\u015ftirici bir ba\u015fka i\u015f daha yoktur. Maden i\u015f\u00e7isi t\u00fcm ya\u015fam\u0131 boyunca binlerce ton k\u00f6m\u00fcr \u00e7\u0131karmak i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u0131r durur. Ama e\u011fer bu maden i\u015f\u00e7isi bir devrimci militansa, ba\u015fkalar\u0131yla birlikte k\u00f6m\u00fcr \u00e7\u0131karman\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, arkada\u015flar\u0131n\u0131 m\u00fccadele i\u00e7in \u00f6rg\u00fctlemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r, bildiriler yazar, konu\u015fmalar yapar, kendini mutlu eden bir dizi insanca faaliyet s\u00fcrd\u00fcr\u00fcr. Bir m\u00fccadelenin yenilgiye u\u011framas\u0131ndan \u00fcz\u00fcnt\u00fc duyabilir, ama ne olursa olsun bu insanca bir sevin\u00e7 ya da kederdir, yabanc\u0131la\u015fm\u0131\u015f eme\u011fin yaratt\u0131\u011f\u0131 hayvanca duygular de\u011fil.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-\u00c7ok moda olan bir d\u00fc\u015f\u00fcnce var, militan\u0131n \u00f6zel, bireysel ya\u015fam\u0131n\u0131n partinin disiplini alt\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 yolunda. Bir ba\u015fka deyi\u015fle, militan\u0131n partiye dan\u0131\u015fmadan bireysel bir karar alamayaca\u011f\u0131 s\u00f6yleniyor.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Bu t\u00fcm\u00fcyle yanl\u0131\u015ft\u0131r. Parti bireyin \u00f6zel ya\u015fam\u0131na kar\u0131\u015fmaz. Elbette bu, g\u00fcvenli\u011fi tehdit etmedi\u011fi s\u00fcrece b\u00f6yledir. E\u011fer herhangi biri bir grevi sabote etmeyi ya da \u00f6rg\u00fct\u00fcn i\u00e7 sorunlar\u0131n\u0131 polise if\u015fa etmeyi bireysel bir i\u015f olarak kabul ediyorsa, partinin kendini savunma hakk\u0131 vard\u0131r. Parti kimsenin \u00f6\u011frenim g\u00f6rmesine ya da \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na kar\u0131\u015fmaz. Parti \u00fcyelerinden beklenen, disiplinli bir militanl\u0131k ve \u00fcstlenilen y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklere sayg\u0131dan ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. Bu \u00e7er\u00e7evede, herhangi bir yolda\u015f\u0131m\u0131z\u0131n bireysel faaliyetlerinde, \u00f6\u011frenim ya da spor alan\u0131nda ya da herhangi bir dalda ba\u015far\u0131ya ula\u015fmas\u0131, bizi korkun\u00e7 derecede sevindirir.<\/p>\n\n\n\n<p>MAS\u2019\u0131n toplant\u0131lar\u0131na kat\u0131lan g\u00f6zlemci dostlar\u0131m\u0131z\u0131n ya da \u00f6b\u00fcr \u00fclkelerdeki karde\u015f partilerin dikkatini \u00e7eken bir nokta var, bu da toplant\u0131lar\u0131m\u0131za egemen olan ne\u015feli ve g\u00fcl\u00fc\u015fmeli ortam. \u00c7ok daha \u00f6nceler Marx kendi zaman\u0131nda bu konudan bahsetmi\u015fti ve benim Mandel ile Novack\u2019a y\u00f6nelik ele\u015ftirilerimden birisi de Marx\u2019\u0131n bu s\u00f6ylediklerini g\u00f6rmezlikten gelmeleriydi. \u015eunu diyece\u011fim, parti militan\u0131 yolda\u015flar\u0131yla birlikte s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc faaliyetleri sonucunda mutlu olabilir ve olmal\u0131d\u0131r ve vah\u015fi toplumun ona y\u00fckledi\u011fi yabanc\u0131la\u015fmay\u0131 bir noktaya kadar a\u015fabilir. Bu dinamik ve \u00e7eli\u015fkili bir ili\u015fkidir: Bir yanda s\u00f6m\u00fcren ve yabanc\u0131la\u015ft\u0131ran toplum, \u00f6b\u00fcr yanda yabanc\u0131la\u015fmay\u0131 a\u015fan parti.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Partinin d\u0131\u015f\u0131nda daha ba\u015fka bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcm var. \u00d6rne\u011fin deniyor ki, parti militanlar\u0131n \u00e7ocuk yapmas\u0131n\u0131 istemez, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu politik faaliyete adanmas\u0131 gereken \u00e7aban\u0131n ba\u015fka bir y\u00f6ne kaymas\u0131na neden olur.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-\u00d6nce \u015funu s\u00f6yleyeyim, benim partimde herkesin \u00e7ocu\u011fu var, ortal\u0131kta d\u00fcnya kadar \u00e7ok \u00e7ocuk var. Benim de \u00e7ocuklar\u0131m var. E\u011fer devrim gelmekte gecikirse, neredeyse \u00fcreme yoluyla b\u00fcy\u00fck bir partiye sahip olaca\u011f\u0131z, tabii \u00e7ocuklar da anne ve babalar\u0131 gibi devrimci olurlarsa. G\u00fczel, birinci yan\u0131t bu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eimdi, \u00f6nce de s\u00f6yledi\u011fim gibi, militanlar\u0131na \u00e7ocuk yapmay\u0131 yasaklayan ve bireysel ya\u015famlar\u0131n\u0131 \u00e7ok kat\u0131 bir bi\u00e7imde denetleyen \u00f6rg\u00fctler tan\u0131d\u0131m. Bizim kavray\u0131\u015f\u0131m\u0131z ise \u00e7ok farkl\u0131, belirtti\u011fim gibi hepimizin uymas\u0131 gereken baz\u0131 nesnel normlar var, ama bunlar t\u00fcm insan gruplar\u0131na \u00f6zg\u00fc normlard\u0131r; \u00f6rne\u011fin, bir spor kul\u00fcb\u00fcn\u00fcn \u00fcyesi olabilmek i\u00e7in her ay belirli bir aidat \u00f6demek ve t\u00fcz\u00fckteki baz\u0131 kurallara uymak gerekir. Militan partinin kurallar\u0131na uyar ve bireysel ya\u015fam\u0131nda ne isterse onu yapar.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-\u015eimdi parti ya\u015fam\u0131n\u0131n bir ba\u015fka yan\u0131na ge\u00e7elim. Bana biraz da proleter moralinden ya da parti moralinden s\u00f6z eder misin?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Bunlar ayn\u0131 \u015fey de\u011fil. Proleter morali sendikal faaliyet \u00e7er\u00e7evesinde tan\u0131mlan\u0131r; topluca al\u0131nan kararlara sayg\u0131 g\u00f6sterme, grevlere kat\u0131lma, \u00f6b\u00fcr i\u015fletmelerdeki m\u00fccadelelerle dayan\u0131\u015fma, iyi bir yolda\u015f olma, grev k\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 yapmama ya da patronun adam\u0131 olmama gibi. Proleter morali, s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesinde ve g\u00fcnl\u00fck ya\u015famda birlik olmaya y\u00f6neliktir, bir ba\u015fka deyi\u015fle i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 m\u00fccadele ve dayan\u0131\u015fma sayesinde kendinin fark\u0131na var\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Parti morali ise partinin gereksinimlerine yan\u0131t verir. Bu \u00e7ok daha s\u0131k\u0131 bir moraldir. Proleter moralinin bir par\u00e7as\u0131n\u0131 olu\u015fturur, ama gereklilikleri \u00e7ok daha fazla ve \u00e7ok da \u00f6zg\u00fcld\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>Son d\u00f6neme ili\u015fkin bir \u00f6rnek alal\u0131m: \u0130ngiltere\u2019deki b\u00fcy\u00fck madenciler grevi. Nottingham b\u00f6lgesindeki greve kat\u0131lmayan madencilere kar\u015f\u0131 \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir \u00f6fkenin do\u011fdu\u011funu okumu\u015ftum. Bunun \u00fczerine grevciler b\u00f6lgeye giderek bu madencileri i\u015f b\u0131rakmaya ikna etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. Kavgalar ve yaralanmalar oluyor, h\u00fck\u00fcmet de durumdan yararlanarak bu grevin bir \u201c\u015fiddet eylemi\u201d oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor ve grevcileri bast\u0131rmaya y\u00f6neliyor. \u0130\u015fte bu grev k\u0131r\u0131c\u0131lar proleter moralinden yoksun i\u015f\u00e7ilerdir.<\/p>\n\n\n\n<p>Diyelim ki bizim yolda\u015flar\u0131m\u0131zdan biri bu greve kat\u0131l\u0131yor ama militan bir faaliyet g\u00f6stermiyor. Bu yolda\u015f proleter moralinden yoksun de\u011fildir, ama onda parti morali yok demektir, \u00e7\u00fcnk\u00fc parti morali parti militanlar\u0131ndan en aktif, en y\u00fcrekli, durum gerektirdi\u011finde m\u00fccadeleye ilk at\u0131lan militan olmay\u0131 ister.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir de ezilen \u0131rklar aras\u0131nda bir t\u00fcr \u0131rk moralinden s\u00f6z edilebilir. G\u00fcney Afrika\u2019da \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc ve \u00e7ok ilerici bir Siyah morali vard\u0131r ve bu moral kendini, \u00f6rne\u011fin \u00e7e\u015fitli mahallelerde soyk\u0131r\u0131mc\u0131larla i\u015fbirli\u011fi yapan siyah polislerin \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesi bi\u00e7iminde a\u00e7\u0131\u011fa vurmaktad\u0131r. Bu moral, beyazlar\u0131n rejimine kar\u015f\u0131 \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc bir silaht\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Genel olarak ifade edecek olursak moral, belirli bir insan grubunun etkinliklerini d\u00fczenleyen zorunlu kurallar sistemidir. Parti \u00f6zelinde moral, al\u0131nan kararlara uymak anlam\u0131na gelir. Bu ayn\u0131 zamanda yolda\u015flar aras\u0131nda dostluk anlam\u0131na gelir, \u00e7\u00fcnk\u00fc parti m\u00fccadelecilerin, ezilenlerin dostlu\u011fu demektir. Bu dostluk olmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece, parti morali de yok demektir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Bireysel olarak zenginle\u015fmeye \u00e7al\u0131\u015fan bir parti \u00f6nderinin parti moralinden yoksun oldu\u011funu s\u00f6yleyebilir miyiz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Bu g\u00f6reli bir durumdur. Bir sosyoloji \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na g\u00f6re, bu y\u00fczy\u0131l\u0131n pek \u00e7ok b\u00fcy\u00fck Marksist \u00f6nderinin b\u00fcy\u00fck burjuvaziden geldi\u011fini ortaya koymu\u015ftur.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00fct\u00fcn militanlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir \u00e7eli\u015fki s\u00f6z konusudur: Onlar hem bu toplumun par\u00e7as\u0131d\u0131rlar, hem de militan faaliyetleriyle bu toplumu d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131rlar. Bu \u015fu anlama gelir: E\u011fer Einstein bizim partimize girmi\u015f olsayd\u0131, elbette \u00fcniversitedeki meslek ya\u015fam\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrecek ve kitaplar\u0131n\u0131 satarak, bilimsel kongrelere kat\u0131larak para kazanmaya devam edecekti.<\/p>\n\n\n\n<p>Bana g\u00f6re bir \u00f6nder kapitalist bir i\u015fletmenin patronu olamaz, ama bu noktada bile baz\u0131 istisnalar olabilir. Biliyorsunuz bunlar\u0131n en \u00fcnl\u00fclerinden biri Marksist hareketin ba\u015f\u0131nda bulunmu\u015ftur: Engels babas\u0131n\u0131n fabrikas\u0131n\u0131 y\u00f6netmi\u015f, ama kazand\u0131\u011f\u0131 paran\u0131n b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc, herhangi bir s\u0131k\u0131nt\u0131 \u00e7ekmeden \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilmesi i\u00e7in, son derece yoksul olan Marx\u2019a yard\u0131m etmek i\u00e7in harcam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Tekrar vurgulayal\u0131m, bunlar istisnalard\u0131r. As\u0131l kural \u00f6nderin bireysel zenginlik pe\u015finde olmamas\u0131 ve daha \u00f6nemlisi, bir kapitalist gibi i\u015f\u00e7i eme\u011fi s\u00f6m\u00fcrmemesidir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Ya tabandaki bir militan?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Tabandaki militanlar i\u00e7in kurallar biraz daha esnektir. Ama as\u0131l sorun, ister \u00f6nderlikten, ister tabandan olsun, t\u00fcm militanlar\u0131n toplum i\u00e7indeki \u00e7eli\u015fkilerin etkisi alt\u0131nda olduklar\u0131d\u0131r. Hepimiz biliyoruz ki bizim en k\u00f6t\u00fc d\u00fc\u015fmanlar\u0131m\u0131z, bizi yok etmeye \u00e7al\u0131\u015fan ordu ve polistir. \u015eimdi, propagandam\u0131z sayesinde bir subay\u0131 kendi d\u00fc\u015f\u00fcncelerimize kazand\u0131k. Belli bir anda ondan, istifade etmek yerine ba\u015fka subaylar\u0131 da kazanabilmek i\u00e7in orduda kalmas\u0131n\u0131 isteyebiliriz. Bu militan \u00e7ok keskin bir \u00e7eli\u015fkinin i\u00e7inde ya\u015fayacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir rahibi kazand\u0131\u011f\u0131m\u0131zda da durum ayn\u0131d\u0131r. 1930\u2019lu y\u0131llarda Edwin Muste ad\u0131nda Amerikal\u0131 bir papaz vard\u0131, SWP\u2019yi (Sosyalist \u0130\u015f\u00e7i Partisi) kuran Tro\u00e7kistlerle birlikte faaliyet g\u00f6steriyordu. Son derece disiplinli bir yolda\u015ft\u0131, ama kiliseye gitmekten ve ayinlere kat\u0131lmaktan da vazge\u00e7miyordu. Hem halk\u0131n afyonlamas\u0131na kat\u0131l\u0131yor, hem de halk\u0131n bu bi\u00e7imde uyu\u015fturulmas\u0131na son vermeye \u00e7al\u0131\u015fan bir parti i\u00e7in m\u00fccadele ediyordu. Bunlar ciddi bireysel \u00e7eli\u015fkilerdir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Parti bu \u00e7eli\u015fkileri nas\u0131l \u00e7\u00f6zer?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Her \u015feyden \u00f6nce parti bir psikiyatri klini\u011fi de\u011fil, politik bir \u00f6rg\u00fctt\u00fcr. Bu \u00e7eli\u015fkiler parti i\u00e7indeki militanl\u0131\u011f\u0131n tali sorunlar\u0131, faaliyetin \u00f6znel, psikolojik yanlar\u0131d\u0131r. Partinin bu tip sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zmek i\u00e7in do\u011frudan politikalar\u0131 olamaz. Onun g\u00f6revleri politiktir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bana g\u00f6re parti faaliyeti genel olarak bireysel \u00f6zelliklerin geli\u015fmesi ve yabanc\u0131la\u015fman\u0131n a\u015f\u0131lmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde bir e\u011filim yarat\u0131r. Benim durumumu Muste ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rabiliriz, \u00e7\u00fcnk\u00fc gen\u00e7ken ben de idealisttim ama militan faaliyet benim maddeci sonu\u00e7lara ula\u015fmama neden oldu. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k Muste partiden ayr\u0131larak kiliseye d\u00f6nd\u00fc, ta ki ya\u015fam\u0131n\u0131n sonlar\u0131na do\u011fru Vietnam sava\u015f\u0131na kar\u015f\u0131 harekete kat\u0131lana de\u011fin.<\/p>\n\n\n\n<p>Demek ki bunlar bireysel sorunlard\u0131r, ama parti bireye yeteneklerini geli\u015ftirebilmesinin yolunu a\u00e7ar. Ama bu gene de, tekrar edeyim, esas olarak politik olan militan faaliyetin tali bir sorunudur.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Partiden ge\u00e7inen yolda\u015flar da var, de\u011fil mi?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Evet, onlar s\u00fcrekli parti g\u00f6revlileri, devaml\u0131 seyahat etmesi gereken, \u00e7e\u015fitli b\u00f6lgelerde politik g\u00f6revler \u00fcstlenen, bu b\u00f6lgelerin geli\u015fimine yard\u0131mc\u0131 olan yolda\u015flard\u0131r. Bu, uzun bir politik ya da sendikal deneyime sahip bir yolda\u015f olabilir ve parti, belirli bir b\u00f6lgede geli\u015fen \u00f6nemli bir s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesi an\u0131nda, \u00f6rne\u011fin b\u00fcy\u00fck bir grev ya da \u201cCordobazo\u201d (2) s\u0131ras\u0131nda bu yolda\u015f\u0131 o b\u00f6lgeye g\u00f6ndererek b\u00f6lgeyi destekleyebilir, daha g\u00fc\u00e7l\u00fc hale gelmesine \u00e7al\u0131\u015fabilir. Parti bas\u0131n\u0131n\u0131n da t\u00fcm\u00fcyle bu i\u015fle u\u011fra\u015facak yolda\u015flara ihtiyac\u0131 vard\u0131r. Bir de, \u00f6nder olmay\u0131p, mutlaka yerine getirilmesi gereken g\u00f6revlerle u\u011fra\u015fanlar vard\u0131r: Parti avukats\u0131z, muhasebecisiz yapamaz, sekreterlik g\u00f6revlerinin yerine getirilmesi gerekir, k\u0131sacas\u0131 parti ayg\u0131t\u0131 denen \u015feyin i\u015flemesi gerekir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Peki bunlar nas\u0131l ya\u015f\u0131yor? \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00e7ok a\u00e7\u0131k ki bir ba\u015fka i\u015fle g\u00fcnde 8 saat \u00e7al\u0131\u015famazlar&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Parti onlara genel olarak ortalama i\u015f\u00e7i \u00fccreti \u00f6d\u00fcyor. Kimi kez bunun biraz \u00fcst\u00fcnde de oluyor. Ortalama \u00fccretin \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011fu bir \u00fclkede, \u00f6rne\u011fin ortalama ayl\u0131k \u00fccretin 12 dolar civar\u0131nda oldu\u011fu Nikaragua\u2019da, bu \u00fccret, \u00fcstlendi\u011fi parti g\u00f6revleri nedeniyle bir \u00e7ok yere seyahat etmek zorunda kalan bir yolda\u015fa yetmez. Dolay\u0131s\u0131yla ona biraz daha y\u00fcksek bir \u00fccret ya da yolculu\u011fu i\u00e7in bilet verilir. Ama ilke olarak, s\u00fcrekli g\u00f6revli dedi\u011fimiz yolda\u015flara ortalama i\u015f\u00e7i \u00fccreti veriyoruz.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Bu g\u00f6revlilerin paras\u0131 nereden geliyor?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Temel olarak \u00fcye aidatlar\u0131ndan. Bize gelen yolda\u015flara ilk \u00f6\u011fretilen \u015feylerden biri, bizim partimizin \u00fcyelik aidat\u0131 olmadan ya\u015fayamayacak bir i\u015f\u00e7i partisi oldu\u011fudur. Aidat, bizim i\u00e7in temel bir moral ve politik bir sorundur. Bu sendika aidat\u0131na benzer, t\u00fcm i\u015f\u00e7iler bu aidat\u0131 \u00f6der, tek fark parti aidat\u0131n\u0131n g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak \u00f6denmesidir. Baz\u0131 yolda\u015flar\u0131m\u0131z daha geni\u015f olanaklara sahiptir ve daha y\u00fcksek bir aidat \u00f6der.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Ayn\u0131 \u015fey meclis \u00fcyeleri i\u00e7in de ge\u00e7erli mi? \u00c7\u00fcnk\u00fc Arjantin\u2019de bir parlamenterin \u00fccreti, bir i\u015f\u00e7i \u00fccretinin 8, 9 kat\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Parlamentoya se\u00e7ilen bir yolda\u015f, belirli bir g\u00f6revle y\u00fck\u00fcml\u00fc parti g\u00f6revlisi haline gelir. Daha sonra ondan gelirlerinin b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc partiye devretmesi ve ancak ya\u015fam\u0131 i\u00e7in gerekli olan kadar\u0131n\u0131 kendinde tutmas\u0131 istenir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu, \u00e7ok say\u0131da milletvekiline sahip karde\u015f Peru partimizde b\u00fcy\u00fck tart\u0131\u015fmalara yol a\u00e7m\u0131\u015f bir konudur. San\u0131yorum orada ki parlamenter yolda\u015flar ellerinde ortalama i\u015f\u00e7i \u00fccretinin \u00fczerinde bir para tutmu\u015flar ve hatta devletin bir ev ve bir otomobil sat\u0131n alma konusunda kendilerine tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 olanaklardan yararlanm\u0131\u015flar. \u00d6b\u00fcr yolda\u015flar da buna kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131km\u0131\u015f ve epeyce tart\u0131\u015fma olmu\u015f. E\u011fer bizim millet vekillerimizden birine sorunlar\u0131n\u0131 a\u00e7mak \u00fczere bir i\u015f\u00e7i delegasyonu gelirse, elbette yolda\u015f\u0131n onlara kahve ikram etmesi ve bunu meclisin kafeteryas\u0131nda yapmas\u0131 gerekir. Bu nedenle de ortalama i\u015f\u00e7i \u00fccreti yetmeyebilir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130ncelenmesi gereken ba\u015fka sorunlar da var. \u00d6rne\u011fin 40 ya\u015f\u0131n\u0131 ge\u00e7mi\u015f, kolayca i\u015f bulamayaca\u011f\u0131 bir \u00e7a\u011fa gelmi\u015f ve hep parti i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ba\u015fka bir meslek edinememi\u015f yolda\u015flar\u0131m\u0131za nas\u0131l yard\u0131m etmemiz gerekir. Ya da partinin \u00e7ok paraya ihtiyac\u0131 olabilir ve burjuva bir aileden gelen bir yolda\u015f\u0131m\u0131za aile i\u015finin ba\u015f\u0131na ge\u00e7erek partiye para sa\u011flamas\u0131n\u0131 isteyebiliriz. T\u0131pk\u0131 Engels\u2019in bir d\u00f6nem yapt\u0131\u011f\u0131 gibi.<\/p>\n\n\n\n<p>Yolda\u015flar\u0131n toplumsal konumlar\u0131na ili\u015fkin bu tip sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zebilmek i\u00e7in ayn\u0131 zamanda demokratik olmal\u0131y\u0131z. Peru\u2019da ki tart\u0131\u015fma \u00e7ok k\u00f6t\u00fcyd\u00fc. En karma\u015f\u0131k durumda olanlar da milletvekili yolda\u015flard\u0131, kendi \u00f6zel g\u00f6revleri i\u00e7in gereken \u00fccretin biraz \u00fczerinde bir \u00fccret ald\u0131klar\u0131ndan \u00f6t\u00fcr\u00fc kendilerini partiye kar\u015f\u0131 su\u00e7lu hissediyorlard\u0131. \u00d6nemli olan tart\u0131\u015fman\u0131n yap\u0131labilmesi ve herkesin var\u0131lan sonuca titizlikle uymas\u0131yd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Peki ne karara var\u0131ld\u0131?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Yolda\u015flar\u0131n ortalama i\u015f\u00e7i \u00fccretinin biraz \u00fczerinde \u00fccret almalar\u0131na. B\u00fct\u00fcn bunlara partiyi etkisi alt\u0131nda tutan \u00e7e\u015fitli \u00e7eli\u015fkilere \u00f6rnek olsun diye de\u011finiyorum.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-A\u00e7\u0131k ki toplumdaki baz\u0131 \u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015fl\u00fckler \u015fu ya da bu bi\u00e7imde partinin i\u00e7ine s\u0131z\u0131yor. \u00d6rne\u011fin erkek egemenli\u011fi. \u00c7ok say\u0131da militan partide kad\u0131nlar \u00fczerinde bir bask\u0131n\u0131n bulundu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor. Siz de ayn\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncede misiniz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Bana g\u00f6re evet, var. Erkek egemen bir i\u015f\u00e7inin partiye girdi\u011finin ertesi g\u00fcn\u00fc bu olumsuzlu\u011fundan kurtulamayaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k. Portekiz devrimi s\u0131ras\u0131nda ge\u00e7en bir olay\u0131 anlatay\u0131m. Portekiz Maoizminin \u00f6nderleri aras\u0131nda, her ikisi de m\u00fckemmel birer militan olan bir \u00e7ift vard\u0131, \u00f6zellikle kad\u0131n yolda\u015f son derece parlak biriydi. Maocular\u0131n bir kongresi s\u0131ras\u0131nda, kad\u0131n yolda\u015f konu\u015fma yap\u0131yor ve galiba s\u00f6z\u00fc biraz uzat\u0131yor. Bunun \u00fczerine kocas\u0131 aya\u011fa kalk\u0131yor ve \u2018Tamam, yeter. Fazla konu\u015fma, in a\u015fa\u011f\u0131ya!\u2019 diye ba\u011f\u0131r\u0131yor. Kad\u0131n yolda\u015f da konu\u015fmas\u0131n\u0131 yar\u0131da b\u0131rak\u0131p k\u00fcrs\u00fcden iniyor.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015fler ne yaz\u0131k ki b\u00f6yle. Umar\u0131m biri bir g\u00fcn derhal etkisini g\u00f6steren bir antima\u015fizm ilac\u0131 bulur, ben hen\u00fcz bulamad\u0131m. Bu y\u0131llar alan bir s\u00fcre\u00e7.<\/p>\n\n\n\n<p>Ama genel olarak partide \u00f6nemli bir geli\u015fme g\u00f6r\u00fcyorum. Ma\u015fizm var, ama parti \u00e7ok sa\u011fl\u0131kl\u0131 ve bu hastal\u0131\u011f\u0131n \u00fcstesinden gelmek do\u011frultusunda ad\u0131mlar at\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Nora Ciapponi yolda\u015f bir radyo s\u00f6yle\u015fisi s\u0131ras\u0131nda bizim partinin, merkez komitesinin y\u00fczde 33\u2019\u00fc kad\u0131nlardan olu\u015fan tek parti oldu\u011funu s\u00f6ylemi\u015fti.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Ve bu y\u00fczde yerel y\u00f6netimlerde daha da y\u00fcksek. Bir d\u00f6nem, \u00f6nderlik i\u00e7indeki kad\u0131nlar\u0131n oran\u0131 y\u00fczde 50\u2019nin \u00fczerindeydi. Erkek yolda\u015flarda dahil olmak \u00fczere t\u00fcm partinin i\u00e7inde iyi bir havan\u0131n egemen oldu\u011funu s\u00f6ylememin nedeni de bu. Baz\u0131 yolda\u015flar bundan pek ho\u015fnut de\u011filler, ama onlar da kabul etmek zorundalar.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu arada, ben tersi bir olgu g\u00f6r\u00fcyorum. Kad\u0131n yolda\u015flar belki \u015fa\u015f\u0131racaklar ama, partinin de\u011fi\u015fik kademelerindeki kad\u0131n yolda\u015flar\u0131n e\u015fleri \u00fczerinde bir egemenlik kurduklar\u0131n\u0131 saptad\u0131m. Bunu ele\u015ftirmek i\u00e7in s\u00f6ylemiyorum, kad\u0131nlar sekiz bin y\u0131ldan beri bask\u0131 alt\u0131ndalar, dolay\u0131s\u0131yla bug\u00fcn durumun tersine d\u00f6nmesi hem mant\u0131kl\u0131, hem de ileri bir durum. Ama bu bir ger\u00e7ek.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-De\u011fi\u015fik kademeler\u201dden neyi kastediyorsunuz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-De\u011fi\u015fik kesimler, orta d\u00fczey kadrolar gibi \u00f6rne\u011fin. Yemek, \u00e7ama\u015f\u0131r, al\u0131\u015fveri\u015f gibi ev i\u015flerini erkekler yap\u0131yor. M\u00fckemmel bir kadro olan bir kad\u0131n yolda\u015fla s\u0131k s\u0131k tart\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m bir konu vard\u0131. Ona u\u011frad\u0131\u011f\u0131mda sohbet d\u00f6ner dola\u015f\u0131r ve hep partide kad\u0131nlar \u00fczerindeki bask\u0131 sorununa gelirdi. Yolda\u015f \u00e7al\u0131\u015fm\u0131yordu, \u00e7\u00fcnk\u00fc babas\u0131 ona gerekli paray\u0131 veriyordu. Kocas\u0131 ise \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu, \u00fcstelik \u00f6\u011frenciydi, \u00f6nemli bir \u00f6\u011frenci \u00f6nderiydi. Sabahlar\u0131 herkesten \u00f6nce kalk\u0131yor, kahvalt\u0131y\u0131 haz\u0131rl\u0131yor, sonra i\u015fe gidiyor, \u00f6\u011flen tekrar eve gelip yeme\u011fi haz\u0131rl\u0131yor ve bu b\u00fct\u00fcn g\u00fcn b\u00f6ylece s\u00fcr\u00fcp gidiyordu.<\/p>\n\n\n\n<p>Kad\u0131n yolda\u015f parti i\u00e7inde, kad\u0131nlar\u0131n ezilmesi \u00fczerine bir i\u00e7 b\u00fclten yay\u0131nlamak istiyordu. Ben ise buna kar\u015f\u0131yd\u0131m, bana \u00e7ok abart\u0131l\u0131 geliyordu. Bir g\u00fcn ona sordum, \u201cS\u00f6yle bana yolda\u015f\u201d dedim, \u201cSenin evde her g\u00fcn sekiz saat \u00e7al\u0131\u015fan ve \u00fcstelik yeme\u011fi yapan, \u00e7ama\u015f\u0131rlar\u0131 y\u0131kayan, al\u0131\u015fveri\u015fi yapan, vb&#8230; kim, \u00e7al\u0131\u015fmamakla kalmay\u0131p ev i\u015flerine elini de\u011fdirmeyen kim?\u201d Yolda\u015f son derece d\u00fcr\u00fcst\u00e7e, \u201c\u0130tiraf edeyim ki ben hi\u00e7bir \u015fey yapm\u0131yorum, hepsini e\u015fim yap\u0131yor.\u201d Diye yan\u0131t verdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Epeyce y\u0131l sonra, yurtd\u0131\u015f\u0131nda s\u00fcrg\u00fcndeyken, karde\u015f Bolivya partisinin \u00f6nderlerinden biri olan bir kad\u0131n yolda\u015fla ayn\u0131 konuyu tart\u0131\u015ft\u0131m, kendisi \u0130sve\u00e7li bir erkek yolda\u015fla evliydi. Onun g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131n\u0131 bilmiyordum, ama parti i\u00e7indeki erkek egemenli\u011finden s\u00f6z etmeye ba\u015flay\u0131nca, ona bu an\u0131m\u0131 anlatt\u0131m. Bana son derece ciddi bir bi\u00e7imde bakt\u0131 ve \u201cVah, vah! Zavall\u0131 kocac\u0131\u011f\u0131m,\u201d dedi. (Kocas\u0131na tam anlam\u0131yla a\u015f\u0131kt\u0131, bu y\u00fczden hep bu tip sevgi s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcyle hitap ederdi), \u201c\u0130tiraf etmeliyim ki bizde de durum ayn\u0131, bizim evdeki i\u015flerin de hepsini o yapar.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Tekrar edeyim, bunlar\u0131 ele\u015ftirmek i\u00e7in anlatm\u0131yorum, \u00e7\u00fcnk\u00fc bunlar bana \u00e7ok olumlu geliyor, partinin ilerlemesini sa\u011fl\u0131yor. Bu anlamda partinin yabanc\u0131la\u015fmay\u0131 a\u015f\u0131c\u0131 bir rol oynad\u0131\u011f\u0131na inan\u0131yorum, bu da yolda\u015flar\u0131n her alanda kendilerini a\u015fmalar\u0131na yard\u0131mc\u0131 oluyor.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00fct\u00fcn bu \u00f6rnekler, durumun tersine oldu\u011fu baz\u0131 \u00e7iftler aras\u0131nda s\u00fcren erkek egemenli\u011fi, dahas\u0131 erkek militanlar\u0131n kendilerini daha kolay geli\u015ftirmeleri ve \u00f6nderli\u011fe y\u00fckselmeleri, b\u00fct\u00fcn bunlar s\u00fcrecin son derece e\u015fitsiz oldu\u011funu g\u00f6steriyor ve san\u0131yorum bu bir s\u00fcre daha b\u00f6yle s\u00fcrecek.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Partideki \u00e7iftler sorunundan \u00e7ok s\u00f6z ediliyor. K\u00f6t\u00fc niyetli bir\u00e7ok ki\u015fi, solcular\u0131 dejenere olmakla su\u00e7luyor&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Parti i\u00e7inde sa\u011flam bir aile yap\u0131s\u0131n\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in mi?<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Evet, tam \u00f6yle.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Arjantin\u2019in ya da d\u00fcnyan\u0131n neresinde sa\u011flam aile yap\u0131s\u0131 var ki? Durum her yerde b\u00f6yle. Partinin daha farkl\u0131 olmas\u0131 i\u00e7in bir neden yok ki, bizim durumun \u00e7ok daha fark\u0131nda olmam\u0131za kar\u015f\u0131n bu b\u00f6yle. Burjuva de\u011ferler y\u0131k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r ve sosyalizmin zaferi olmadan yeni de\u011ferler ge\u00e7erli k\u0131l\u0131namaz. Bu, toplumun b\u00fct\u00fcn kesimlerinde ve b\u00fct\u00fcn \u00fclkelerde b\u00f6yledir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bana kal\u0131rsa, cinsel devrim, geleneksel ahlak anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n y\u0131k\u0131lmas\u0131 ve kad\u0131nlar\u0131n kurtulu\u015fu, ki bunlar son derece pozitif geli\u015fmelerdir, bir t\u00fcketim olgusunun do\u011fmas\u0131na yola\u00e7t\u0131. Sosyalizmin zaferi olmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece kad\u0131nlar\u0131n kurtulu\u015fu bir burjuva olguya, cinsel t\u00fcketime yol a\u00e7makta. Bu, t\u00fcm toplumda ge\u00e7erli olan bir olgudur ve ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak partiye de yans\u0131maktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Cinsel t\u00fcketimden ne kastediyorsunuz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Cinselli\u011fin, cinsel etkinli\u011fin de\u011fersizle\u015fmesini. Benim gen\u00e7li\u011fimde cinselli\u011fin b\u00fcy\u00fck bir de\u011feri vard\u0131. Birlikte ya\u015famaya ba\u015flayanlar, \u00e7iftler, birbirlerinden ayr\u0131lmamak i\u00e7in ellerinden geleni yaparlard\u0131. Cinsel \u00f6zg\u00fcrl\u00fckle birlikte ve sosyalizmin zaferi olmaks\u0131z\u0131n, bir t\u00fcketim durumu ortaya \u00e7\u0131kt\u0131: \u201cBiriyle \u00e7\u0131kar\u0131m ve bu y\u00fcr\u00fcmezse ayn\u0131 \u015feyi bir ba\u015fkas\u0131yla denerim.\u201d Biri ya da \u00f6b\u00fcr\u00fc ayn\u0131 \u015fey. Bu, kad\u0131nlar i\u00e7in de ayn\u0131 b\u00f6yle. Bu nedenle i\u015f seks t\u00fcketimine d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor. Cinsellik alan\u0131ndaki bir moda gibi sanki, bug\u00fcn bol pantolon giyilir, yar\u0131n dar pantolon vb. Bu t\u00fcketim olgusu, son derece pozitif bir geli\u015fme olan cinsel \u00f6zg\u00fcrl\u00fck alan\u0131ndaki negatif bir \u00f6\u011fe durumunda.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Moreno, siz teke\u015flili\u011fi savunuyorsunuz!<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-S\u00f6ylemeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m bu de\u011fil, katiyen. Ben, k\u00f6kl\u00fc ve dayan\u0131kl\u0131 ili\u015fkilerin savunucusuyum. \u0130\u00e7inde bulundu\u011fumuz bunal\u0131m ve cinsel \u00f6zg\u00fcrl\u00fck a\u015famas\u0131nda, san\u0131yorum teke\u015flilik a\u015f\u0131lm\u0131\u015f durumda, ben yaln\u0131zca ili\u015fkilerin daha k\u00f6kl\u00fc ve olanakl\u0131 oldu\u011funca dayan\u0131kl\u0131 olmas\u0131n\u0131 istiyorum.<\/p>\n\n\n\n<p>Ama belki de ben art\u0131k t\u00fcm\u00fcyle eskimi\u015f bir kavray\u0131\u015f\u0131 dile getiriyorumdur ve belki de art\u0131k cinsel ili\u015fkiler t\u00fcm\u00fcyle ikincil bir sorun haline gelmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r, \u00f6yle ki belki de \u00e7ift olu\u015fturman\u0131n bir bardak su i\u00e7mekten daha fazla bir \u00f6nemi yoktur. Belki de insanl\u0131k buraya do\u011fru gidiyor ve bizim \u00f6nyarg\u0131l\u0131 olmamam\u0131z gerekir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-E\u015fcinselli\u011fe ili\u015fkin olarak ne d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Bu \u00e7ok karma\u015f\u0131k bir sorun, kimse de yeterli bir yan\u0131t getirebilmi\u015f durumda de\u011fil. Her \u015feyden \u00f6nce bizim i\u00e7in e\u015fcinsel olmak, sar\u0131\u015f\u0131n ya da esmer olmaktan, ya da iri bir b\u0131y\u0131k b\u0131rak\u0131p b\u0131rakmamaktan daha farkl\u0131 bir \u015fey de\u011fil. Biz bunu tamamen normal bir olgu olarak g\u00f6r\u00fcyoruz.<\/p>\n\n\n\n<p>Toplumsal a\u00e7\u0131dan ise sorun \u00e7ok karma\u015f\u0131k. Benim okudu\u011fum seksologlar, erkek e\u015fcinseller \u00fczerindeki bask\u0131lar\u0131n, ki her zaman \u00e7ok yo\u011fun olmu\u015ftur, son y\u0131llarda hafiflemeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorlar. Ayn\u0131 \u015fekilde, 30 ya da 40 y\u0131l \u00f6nce toplum kocas\u0131ndan ba\u015fka ki\u015filerle ili\u015fki kuran kad\u0131nlar\u0131 da reddediyordu, ama \u015fimdi onlar\u0131 kabul etmeye ba\u015flad\u0131, galiba ayn\u0131 \u015fey e\u015fcinsellik i\u00e7in de s\u00f6z konusu. Tabii hala b\u00fcy\u00fck \u00f6nyarg\u0131lar var, ama bunlar da yava\u015f yava\u015f yok olacak.<\/p>\n\n\n\n<p>Baz\u0131 \u0130talyan seksologlar kad\u0131n e\u015fcinselli\u011fini, lezbiyenli\u011fi savunuyorlar. Diyorlar ki, kar\u015f\u0131 e\u015flilikte kad\u0131nlar tabi durumdad\u0131r, ama e\u015fcinsel ili\u015fkilerde \u00f6zne olmaktad\u0131rlar. Bu durumda taraflar\u0131n birbirlerini daha \u00e7ok sevdiklerini ve birbirlerine kar\u015f\u0131 daha a\u00e7\u0131k olduklar\u0131n\u0131, ne istediklerini birbirlerine \u00f6zg\u00fcrce s\u00f6yleyebildiklerini, vb&#8230; iddia ediyorlar.<\/p>\n\n\n\n<p>E\u015fcinselli\u011fi o denli normal buluyorum ki, bunun propagandas\u0131n\u0131 yapmay\u0131 kabul etmiyorum. Bu anlamda, kendi e\u015fcinselli\u011fini savunan bir kitap yazm\u0131\u015f olan b\u00fcy\u00fck Marksist tarih\u00e7i Daniel Gu\u00e9rin ile tamamen ayn\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fteyim. Bana g\u00f6re bu, konuya ili\u015fkin en iyi kitap.<\/p>\n\n\n\n<p>Kitab\u0131n\u0131n Japonca bask\u0131s\u0131na yazd\u0131\u011f\u0131 \u00f6ns\u00f6zde Gu\u00e9rin, e\u015fcinsellerin kendi \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerini ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir ama\u00e7 haline getirmeye \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 ele\u015ftiriyor ve as\u0131l sorunun toplumun d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesinde yatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Brezilya partisinin \u00f6nderlerinden olan bir e\u015fcinsel yolda\u015f, parti i\u00e7erisinde e\u015fcinseller i\u00e7in bir ak\u0131m kurmak istemi\u015fti. Ben buna kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131m, \u00e7\u00fcnk\u00fc ben e\u015fcinselli\u011fi kar\u015f\u0131 e\u015flilik kadar normal kabul ediyorum.<\/p>\n\n\n\n<p>Parti i\u00e7inde bu t\u00fcr bir ak\u0131m\u0131n kuruldu\u011funu, bu ak\u0131m\u0131n fraksiyon olu\u015fturma hakk\u0131n\u0131n bulundu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnelim. Bu \u015fu anlama gelir: Bundan sonra parti lokallerinde kap\u0131s\u0131nda \u201cKad\u0131nlar ve Erkekler\u201d, \u201cErkekler ve Erkekler\u201d, \u201cKad\u0131nlar ve Kad\u0131nlar\u201d yazan ayr\u0131 odalar olacak ve her fraksiyon kendi b\u00fcltenini \u00e7\u0131karmaya ba\u015flayacak demektir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Ama e\u015fcinsellerin \u00fczerinde bask\u0131 var, kar\u015f\u0131 e\u015fliler b\u00f6yle bir bask\u0131 g\u00f6rm\u00fcyor.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Ama bu ba\u015fka bir \u015fey. Toplum i\u00e7erisinde e\u015fcinsellere y\u00f6nelik bask\u0131ya ve her t\u00fcrden bask\u0131 bi\u00e7imine, uluslar, \u0131rklar, vb \u00fczerindeki t\u00fcm bask\u0131lara kar\u015f\u0131 sonuna kadar m\u00fccadele ediyoruz. Benim kar\u015f\u0131 oldu\u011fum bu tip bir faaliyeti partinin i\u00e7ine ta\u015f\u0131makt\u0131r. D\u0131\u015far\u0131da e\u015fcinseller \u00fczerindeki bask\u0131ya kar\u015f\u0131 m\u00fccadele ediyoruz, ki bana g\u00f6re bu kad\u0131nlar \u00fczerindeki bask\u0131yla yak\u0131ndan ilintilidir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Peki, art\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015fmenin son sorusuna geldik. Militan ya\u015fam\u0131n\u0131z\u0131n bir bilan\u00e7osunu yapar m\u0131s\u0131n\u0131z? Ne olur g\u00fccenmeyin, \u00f6n\u00fcn\u00fczde daha \u00e7ok y\u0131llar\u0131n oldu\u011funu biliyoruz.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Ki\u015fisel bir bilan\u00e7o mu istiyorsunuz?<\/p>\n\n\n\n<p><strong>-Evet.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>-Peki. Tro\u00e7ki\u2019nin vasiyetinden sonra Tro\u00e7kistler aras\u0131nda \u015f\u00f6yle demek adet olmu\u015ftur: \u201cE\u011fer tekrar ya\u015fayacak olsayd\u0131m, baz\u0131 hatalar\u0131m\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda ayn\u0131 \u015feyleri tekrar yapard\u0131m.\u201d Ben de kendimi t\u00fcm\u00fcyle partiye ve devrime adam\u0131\u015f profesyonel bir militan olarak ya\u015famak isterdim. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k, Tro\u00e7ki\u2019den ve Bol\u015feviklerden \u00e7ok daha fazla hata yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131za inan\u0131yorum. Bizim barbar Tro\u00e7kistler oldu\u011fumuzu s\u00f6ylerken buna ger\u00e7ekten inan\u0131yorum, yoksa demagoji yapm\u0131yorum. Biz tamamen kendi ba\u015f\u0131m\u0131za yeti\u015ftik, do\u011fru d\u00fcr\u00fcst bir enternasyonal yard\u0131m g\u00f6rmedik. Bu nedenle bir bilan\u00e7o \u00e7\u0131kart\u0131rken, hi\u00e7 \u00fcz\u00fclmeden ama fazlaca muzaffer bir tav\u0131r da tak\u0131nmadan \u015funu s\u00f6yleyebilirim ki, bu hatalar\u0131n baz\u0131lar\u0131 \u00e7ok b\u00fcy\u00fck ve hatta \u00e7ok sa\u00e7mayd\u0131. Tro\u00e7ki\u2019nin \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn oldu\u011fu kadar, bir enternasyonalin bulunmay\u0131\u015f\u0131n\u0131n da faturas\u0131n\u0131 \u00f6demek zorundayd\u0131k. Bir \u00f6rnek vereyim, 1947\u2019de parti se\u00e7imlere Paris Kom\u00fcn\u00fc\u2019n\u00fcn program\u0131yla, Arjantin\u2019de ki durumla hi\u00e7 ilgisi olmayan bir programla kat\u0131ld\u0131. E\u011fer bu tip bir\u00e7ok hata yapmam\u0131\u015f olsayd\u0131k, san\u0131r\u0131m bug\u00fcn \u00e7ok daha iyi bir durumda olurduk.<\/p>\n\n\n\n<p>Son derece ciddi bir ba\u015fka hata da, partinin s\u00fcrekli g\u00f6revlileriyle ilgiliydi. E\u011fer geriye d\u00f6nebilseydim mutlaka bu hatay\u0131 gidermeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r, bir\u00e7ok parti g\u00f6revlisi yolda\u015f\u0131n i\u015fe girip \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 ve toplumun i\u00e7ine girmelerini isterdim. S\u00fcrekli parti g\u00f6revlisi olma, \u00e7arp\u0131lma e\u011filimleri geli\u015ftiriyor, toplumla ili\u015fkilerde marjinalle\u015fmeye yol a\u00e7\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Ama benim i\u00e7in en \u00f6nemli sorun, \u00f6nderlik kadrosuna ili\u015fkin olan\u0131: Bu tip bir kadro nas\u0131l olu\u015fturulabilir, bu kadrolar\u0131n i\u00e7inde iyi ili\u015fkilerin olu\u015fturulabilmesi i\u00e7in hangi \u00f6zverilerin yap\u0131lmas\u0131 gerekir. Uzun s\u00fcre bu sorunu iyi kavrayamad\u0131m. Sosyalist \u0130\u015f\u00e7i Partisi \u00f6nderli\u011fi ve Joe Hansen sayesinde bunu kavrad\u0131\u011f\u0131mda ise art\u0131k \u00e7ok ge\u00e7ti.<\/p>\n\n\n\n<p>Eski muhaf\u0131zlar kadrosu aras\u0131ndan baz\u0131 yolda\u015flar, Bengochea\u2019l\u0131, Lagar\u2019l\u0131, Fuccito\u2019lu eski \u00f6nderlik kadrosunun da\u011f\u0131lmas\u0131n\u0131n, Castroculu\u011fun politik etkisi nedeniyle ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz oldu\u011funu savunurlar. Evet bu etmen vard\u0131, ama buna benden kaynaklanan \u00f6znel etmenler de eklenmi\u015fti. Ben tart\u0131\u015fmay\u0131 ye\u011flemi\u015f ve mutlak ger\u00e7e\u011fe ula\u015fmay\u0131 istemi\u015ftim, oysa bu kadroyu korumak i\u00e7in olanakl\u0131 t\u00fcm \u00f6nlemleri almal\u0131yd\u0131m. Belki gene de koruyamazd\u0131m, ama bu \u015f\u00fcphe ve bu \u00fcz\u00fcnt\u00fc olmadan \u00f6l\u00fcrd\u00fcm.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>NOTLAR:<br>\n<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>1. Geoges Novack, ABD\u2019li Marksist kuramc\u0131 ve bu \u00fclkedeki Tro\u00e7kist hareketin kurucular\u0131ndan. Ernest Mandel, \u00fcnl\u00fc Marksist ekonomist, IV. Enternasyonal-Birle\u015fik Sekreterlik\u2019in \u00f6nderi. <br>\n<br>\n2.Cordobazo: Arjantin\u2019in ikinci b\u00fcy\u00fck kenti olan Cordoba\u2019da May\u0131s 1969\u2019da patlak vererek t\u00fcm \u00fclkeye yay\u0131lan ve h\u00fck\u00fcmetin devrilmesine yol a\u00e7an b\u00fcy\u00fck i\u015f\u00e7i ve \u00f6\u011frenci ayaklanmas\u0131. <br>\n<br>\n3. Joseph Hansen (1910-1979), ABD\u2019deki Tro\u00e7kist Sosyalist \u0130\u015f\u00e7i Partisi\u2019nin kurucusu. Tro\u00e7ki\u2019nin katline de\u011fin Meksika\u2019da sekreterli\u011fini yapt\u0131. Uzun y\u0131llar uluslararas\u0131 Tro\u00e7kist hareketin \u00f6nderlerinden biri oldu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>A\u015fa\u011f\u0131daki metin Nahuel Moreno (1924-87) yolda\u015f ile \u00f6l\u00fcm\u00fcnden bir y\u0131l kadar \u00f6nce yap\u0131lm\u0131\u015f uzunca bir s\u00f6yle\u015fidir (Discussions avec Moreno). Uluslararas\u0131 \u0130\u015f\u00e7i Birli\u011fi-D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Enternasyonal ile Arjantin\u2019deki MAS\u2019\u0131n (Sosyalizme Do\u011fru Hareket) kurucusu olan Moreno, devrimci Marksizm\u2019in, Ortodoks Tro\u00e7kizmin, Tro\u00e7ki sonras\u0131 \u00f6nde gelen liderlerinden biridir. -Leninist Partinin, merkezi yap\u0131s\u0131yla, yar\u0131 askeri disipliniyle, art\u0131k modas\u0131 ge\u00e7mi\u015f oldu\u011fu s\u00f6yleniyor. \u00d6zellikle [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":15,"featured_media":1131,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1130","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1130","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/15"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1130"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1130\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1132,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1130\/revisions\/1132"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1131"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1130"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1130"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/trockist.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1130"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}