O d\u00f6nemin ko\u015fullar\u0131nda elbet ancak gizli olabilen ve uluslararas\u0131 i\u015f\u00e7i birli\u011fi olan Kom\u00fcnistler Birli\u011fi, 1847 Kas\u0131m\u0131nda Londra’da toplanan kongresinde, metinde imzas\u0131 bulunanlar\u0131, kamuoyuna sunulmak \u00fczere ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir teorik ve pratik parti program\u0131 haz\u0131rlamakla g\u00f6revlendirdi. \u015eubat Devriminden birka\u00e7 hafta \u00f6nce metni bas\u0131m i\u00e7in Londra’ya g\u00f6nderilen a\u015fa\u011f\u0131daki “Manifesto” b\u00f6ylece ortaya geldi. \u00d6nce Almanca yay\u0131nlanm\u0131\u015f olarak, bu dilde, Almanya, \u0130ngiltere ve Amerika’da en az on iki ayr\u0131 bask\u0131 yapt\u0131. \u0130ngilizce’de ilk kez Miss Helen Macfarlane’in \u00e7evirisiyle 1850’de Londra’da “Red Republican”da yay\u0131nland\u0131 ve 1871’de en az \u00fc\u00e7 ayr\u0131 \u00e7eviri de Amerika’da yay\u0131nland\u0131. Frans\u0131zca yay\u0131n, \u00f6nce Paris’te 1848’de Haziran Ayaklanmas\u0131ndan az \u00f6nce yap\u0131ld\u0131, yak\u0131nda da New York’ta “Le Socialiste”te yay\u0131nland\u0131. Yeni bir \u00e7evirisi haz\u0131rlanmakta. Polonya dilinde yay\u0131n, ilk Almanca yay\u0131ndan az sonra Londra’da ger\u00e7ekle\u015fti. Rus\u00e7a’s\u0131, altm\u0131\u015fl\u0131 y\u0131llarda Cenevre’de yay\u0131nland\u0131. Yine ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131n\u0131n hemen ard\u0131ndan Danimarka diline \u00e7evrildi.<\/p>\n\n\n\n
Son yirmi be\u015f y\u0131l i\u00e7inde ko\u015fullar ne kadar de\u011fi\u015fmi\u015f de olsa bu “Manifesto”da geli\u015ftirilmi\u015f genel esaslar, bir b\u00fct\u00fcn olarak bug\u00fcn de h\u00e2l\u00e2 tam do\u011frulu\u011funu korumaktad\u0131r. Ayr\u0131nt\u0131da \u015fu ya da bu d\u00fczeltmeler yap\u0131labilir. Bu esaslar\u0131n pratikte kullan\u0131l\u0131\u015f\u0131, “Manifesto”nun kendisinde de a\u00e7\u0131kland\u0131\u011f\u0131 gibi, her yerde ve her zaman mevcut tarihsel durumlara ba\u011fl\u0131 olacak ve dolay\u0131s\u0131yla II. B\u00f6l\u00fcm\u00fcn sonunda \u00f6nerilen devrimci \u00f6nlemlere kesinlikle \u00f6zel bir a\u011f\u0131rl\u0131k verilmeyecektir.<\/p>\n\n\n\n
O pasaj bug\u00fcn bir\u00e7ok yan\u0131yla ba\u015fka t\u00fcrl\u00fc kaleme al\u0131n\u0131rd\u0131. Gerek b\u00fcy\u00fck sanayinin son yirmi be\u015f y\u0131l i\u00e7inde s\u00fcren b\u00fcy\u00fck geli\u015fimi ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n buna ko\u015fut ilerleyen parti \u00f6rg\u00fctlenmesi kar\u015f\u0131s\u0131nda, gerekse \u00f6nce \u015eubat Devrimi ve daha da fazlas\u0131yla proletaryan\u0131n iki ay boyunca siyasal iktidar\u0131 elinde tuttu\u011fu Paris Kom\u00fcn\u00fc kar\u015f\u0131s\u0131nda, bug\u00fcn bu program yer yer eskimi\u015ftir. \u00d6zellikle Paris Kom\u00fcn\u00fc, “i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n haz\u0131r devlet ayg\u0131t\u0131n\u0131 \u00f6ylece ele ge\u00e7irip onu kendi ama\u00e7lar\u0131 i\u00e7in i\u015fletemeyece\u011fini” kan\u0131tlam\u0131\u015f bulunuyor. (Bu hususun daha ileri boyutta i\u015flendi\u011fi “Fransa’da \u0130\u00e7 sava\u015f, Uluslararas\u0131 \u0130\u015f\u00e7i Birli\u011fi Genel Konseyi’nin \u0130letisi”, Almanca bask\u0131, S.19’a bak\u0131n\u0131z.) Ayr\u0131ca, sosyalist yaz\u0131n\u0131n ele\u015ftirisi de ancak 1847’ye kadar\u0131n\u0131 kapsad\u0131\u011f\u0131ndan bug\u00fcn i\u00e7in elbette eksiklidir; ayn\u0131 \u015fekilde kom\u00fcnistlerin \u00e7e\u015fitli muhalefet partilerine kar\u015f\u0131 konumuna ili\u015fkin s\u00f6ylenenler (B\u00f6l\u00fcm IV), bug\u00fcn bile esasta do\u011fru olmakla birlikte, ayr\u0131nt\u0131da g\u00fcn\u00fcm\u00fcz i\u00e7in yine de eskimi\u015ftir, \u00e7\u00fcnk\u00fc siyasal durum t\u00fcm\u00fcyle de\u011fi\u015fmi\u015f ve tarihsel geli\u015fim orada s\u00f6z\u00fc edilen partilerin \u00e7o\u011funu d\u00fcnyadan silmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n
Buna kar\u015f\u0131n “Manifesto”, \u00fcst\u00fcnde de\u011fi\u015fiklik yapmaya art\u0131k kendimizde hak g\u00f6rmedi\u011fimiz bir tarihsel belgedir. Daha sonraki bir bas\u0131m belki 1847’den g\u00fcn\u00fcm\u00fcze k\u00f6pr\u00fc kuran bir giri\u015fle birlikte yay\u0131nlan\u0131r; \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki bas\u0131m ise buna zaman b\u0131rakmayacak kadar ani oldu.<\/p>\n\n\n\n
Londra, 24 Haziran 1872<\/p>\n\n\n\n
Karl Marx – Friedrich Engels<\/p>\n\n\n\n